1814 жылғы соғыста Наполеон күштерін шоғырландырды: 25,000 әскер, 3,600 атты әскер, 3,300 гвардиялық атты әскер, 7,000 қарт гвардия сарбаздары. Наполеон әскерлері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1814 жылғы Алтыншы коалиция соғысының шайқасы
1814 battle of the War of the Sixth Coalition
Шайқас
Мармонттың VI корпусынан әлсіз француз күштерін кері итеруді бастаған Блюхер 14 ақпанның таңында Шампубертті басып алып, алғы шебін Фроментиер ауылына, содан кейін Вошампқа дейін жылжытты. Мармонт, тек Лагранж дивизиясы мен Рикард дивизиясынан 800 сарбазға қолбасшылық етіп, әскерін сақтандырып Монмирайға қайтарды, онда оған күшейтеруге көмектесетін күштер келе бастады. Сағат 9-ға таяп, Блюхер Зитен бригадасын және бір топ атқыштарды Вошамптан Монмирайға қарай жолға салды. Олардың күтпегені, Мармонттың әскері бұл жолы мойынсұнбай, қарқынды қарсы шабуылға көшіп, Зитеннің алғы жасағын Ваушамп ауылына кері тартты.
Having begun to push back the feeble French forces from Marmont's VI's Corps the day before, Blücher occupied Champaubert early on 14 February, sending his vanguard forward, as far as the village of Fromentières and then Vauchamps. Marmont, commanding only the Lagrange division and 800 men from the Ricard division, had cautiously pulled his men back towards Montmirail, where he began to receive reinforcements. Towards 9 o'clock in the morning, Blücher set Zieten's brigade and some cavalry in motion from Vauchamps towards Montmirail. To their surprise, Marmont's men didn't give ground this time and vigorously counterattacked, pushing Zieten's advance guard back into the village of Vauchamps.
Іздеу
Коалиция күштерінің толыққанды түрде шегінуіне байланысты Мармонт жауды агрессивті түрде қуу туралы бұйрық алды, өзінің екі жаяу әскер дивизиясына, сондай-ақ Леваль дивизиясына, генерал Друоның гвардиялық артиллериясының қолдауына, оң жағында Неноутидің гвардиялық атты әскеріне және сол жағында Граушидің екі атты әскер дивизиясына сене алатынын білді. Мармонттың артынан жақын арада тағы да екі гвардиялық жаяу әскер дивизиясы (Фриант және Куриал) маршал Нейдің басқаруымен және олармен бірге Наполеонның өзі келді. Тұтқынға түсуден мүжілген Блюхер Вертус орманын кесіп өтіп, Әмір Урусов дивизиясымен бірге Этож қаласында орналасты. Орыс генералы Удомға 1800 сарбаз бен 15 зеңбірекпен Этож саябағын басып алып, позицияны қорғау тапсырылды. Ұзақ шегініс пен шайқастардан шаршаған Удомның әскері түн түскендіктен, өздерін қауіпсіз сезінді. Бірақ, түнеуде жасырын құрылған Думерк курасиерлері оларды кенеттен шабуылдады, бір шабуылдың өзі үрейленген сарбаздарды қашқызуға жеткілікті болды. Бұл шайқаста ханзада Урусов, 600 сарбаз және сегіз артиллериялық құрал тұтқынға алынды, содан кейін Лагранж дивизиясының француз теңізшілер полкі Этож ауылына кірді. Блюхер де осы позицияны тастап, Вертус және Бержереге асығыс шегінді. Одан кейін ол жылдам түнгі жорықты таңдады және келесі күні қалған әскерін Шалонға жеткізіп, онда Йорк пен Сакен корпустарымен қосылды.
With the Coalition forces now in full retreat, Marmont received orders to aggressively pursue the enemy, knowing that he could count on his two infantry divisions, plus that of Leval, as well as on the support of General Drouot's Guard artillery, on Nansouty's Guard cavalry on his right and on Grouchy's two cavalry divisions on his left. Following Marmont at a short distance were further reinforcements, two Guard infantry divisions (Friant and Curial) under the command of Marshal Ney and with them was Napoleon himself. Only just escaping capture, Blücher crossed the forest of Vertus and took up positions at Étoges with Prince Urusov's division, which had been left there in reserve. Russian General Udom, with 1,800 men and 15 cannon, was instructed to cover the position, by occupying the park at Étoges. Udom's men were exhausted after the long retreat and fighting and, seeing that night had fallen, thought themselves in safety. However, Doumerc's cuirassiers, formed unseen in the night, surprised these men and a single charge was enough to send the panicked men fleeing. Prince Urusov, 600 men and eight artillery pieces were captured during this action, with the French sailors' regiment from Lagrange's division subsequently entering the village of Étoges. Blücher abandoned this position too and made a hasty retreat towards Vertus and Bergères. He then opted for a speedy night march and the next day he managed to bring his remaining men to Châlons, where he was joined by Yorck's and Sacken's corps.
Нәтиже
Бұл шайқас шын мәнінде ұзаққа созылған атты әскерлердің қууына айналды және Блюхердің "Силезия армиясы" үшін өте қымбатқа түскен жеңіліс болды, олар осы күні 10 000-ға жуық әскерін жоғалтты. Француз авторы Жан-Пьер Мир Клейсттің прус корпусының 3500 адамы (өлген, жараланған және жоғалған) және 2000 тұтқынға түскенін хабарлайды. Осы автордың сөзіне сәйкес, Ресей корпусы 3500 шамасында әскерін жоғалтты (өлген, жараланған немесе жоғалған), сондай-ақ 15 зеңбірек пен 10 туын қалдырды. Тарихшы Ален Пижард Силезия армиясының осы күнігі жалпы шығындарын 9000 мен 10000 адам аралығында бағалайды, бірақ осы шығынның егжей-тегжейі шығынның азырақ болғанын көрсетеді. Пижард пруссақтардан 1250 адамның өлгені, жараланғаны немесе жоғалғаны және 2000 тұтқынға түскенін, ал орыстардан 2000 адамның жоғалғанын айтады. Пижард бұл шығындар қуу кезінде болғанын ескергендіктен, бұл көрсеткіштер шайқастың бастапқы кезеңдерінде болған шығындарды (Зитен бригадасының бір батальонының тұтқындалуы, сондай-ақ Грауши мен Нансутидің Зитенге қарсы бірлескен әрекеті кезіндегі 2000 тұтқын) ескермеуі мүмкін. Пижардтың мәліметінше, француздар шамамен 600 адамдық аз шығынға ұшырады. Әскери тарихшы Жак Гарнье, Жан Тулардың "Наполеон сөздігінде" шайқасты талдағанда, француздардың артиллериясы мен жаяу әскерін тиімді орналастыруына тоңқан топырақ пен лай кедергі келтіргендіктен, одан да айқын жеңіске қол жеткізу мүмкін болмағанын атап өтеді. Ол сондай-ақ Ваушамптан кейін Наполеон қауіпсіз түрде оңтүстікке бұрылып, Шварценберг князі басқарған "Богемия армиясына" қарсы Момант шайқасында шабуыл жасағанын айтады.
The battle was actually no more than a very long cavalry pursuit and was a very costly defeat for Blücher's "Army of Silesia", which lost as much as 10,000 men, during this day. French author Jean Pierre Mir states that the Prussian Corps of Kleist had 3,500 men out of action (killed, wounded and missing), as well as 2,000 prisoners. According to this author, the Russian Corps had around 3,500 men, killed, wounded or missing and also lost 15 cannons and 10 flags. Historian Alain Pigeard places overall losses of the Army of Silesia throughout this day between 9,000 and 10,000 men but the detail of these losses seems to suggest lighter casualties. Pigeard speaks of only 1,250 men killed, wounded or missing and 2,000 prisoners for the Prussians, and of 2,000 men lost for the Russians. Since Pigeard asserts that these casualties occurred during the pursuit, it is possible that these figures do not take into account the casualties incurred during the initial actions of this battle (one battalion of Zieten's brigade captured, plus the 2,000 prisoners taken during Grouchy's and Nansouty's joint action against Zieten). According to Pigeard, the French registered very light casualties of around 600 men. Military Historian Jacques Garnier, analysing the battle in Jean Tulard's Dictionnaire Napoléon, notes that only the muddy, sodden ground, hampering an efficient deployment of the French artillery and infantry, prevented a much more emphatic victory. He also notes that after Vauchamps, Napoleon was able to safely turn south and fall at the Battle of Mormant upon the "Army of Bohemia", commanded by Prince of Schwarzenberg.