Ulus Baker

Кіріспе

Түрік социологы және қоғамдық зиялы Улус Седат Бейкер (1960 жылы 14 шілде - 2007 жылы 12 шілде) - түрік-қыптық социолог.

Өмірбаян

Бейкер 1960 жылы 14 шілдеде Анкарада дүниеге келген. Ол космополиттік отбасында дүниеге келген; оның анасы Кипрдің ақыны Пембе Мармара, ал әкесі аралдың танымал психиатры Седат Бейкер болды. Бейкер Кеңес Одағында, Түркияда, Францияда және Кипрде оқыды. Ол Анкарадағы МЭТУ-дың әлеуметтану кафедрасында білім алып, көп ұзамай сол институтта академиялық өмірін бастады. Ол өте өнімді зиялы және пәнді адам болды; ол қазірдің өзінде тоқсанның ортасына қарай академиялық өмірден тыс түрік мәдени өміріндегі ықпалды қоғамдық зиялы болды. Ол әрқашан академиялық мекемелерде сабақ беріп келгенімен, академиялық қауыммен қарым-қатынасы белгілі бір шиеленістер мен үзілістерге ұшырады; ол Ph. 2002 жылы "Паралаудан суреттерге: сезімдер әлеуметтануына қарай" атты диссертациясымен, ол тұрақты академиялық лауазымға ие болуға қызығушылық танытпады, ал 2000 жылдан кейін қайтыс болғанға дейін, ол Анкара мен Стамбулдың әртүрлі университеттерінде түрлі оқытушылық концерттерге ие болды. Өлер алдында Стамбулда ұстаздық қызметтен өтті. Бейкер Түркиядағы қазіргі саяси теорияның ықпалды тұлғасы болды, ол көп еңбек сіңірген автор ретінде де, социология, медиа және кино теориясының профессоры ретінде де болды. 80-жылдардың аяғынан бастап өлімге дейін ол Түркияның ірі ғылыми журналдарына, мысалы, "Бириким", "Топлум ве Билим", "Виргуль" және "Дефтер" журналдарына жиі жазады. Ол полиглот болды, оның қызығушылықтары әдеби сыннан бастап Дзига Вертов киносына дейін созылады. Ол көптеген аудармалар мен лекциялар арқылы Жиль Делез мен Барух Спинозаның философиясына қызығушылықтың артуына елеулі үлес қосты. Саяси міндеттемелері оған 1994 жылы Анкарадағы басқа да ғалымдар, студенттер мен сол кездегі суретшілермен бірге Автономиялық саяси / көркемдік ұжымдық Körotonomedya-ны құруға ықпал етті. Körotonomedya ұжымы Түркияда эксперименталды жаңа медиа және бейне өнерінің бастауышы болды, ал Бейкердің ұжымдағы жұмысы осы салалардағы негізгі теориялық ресурсқа айналды. 2007 жылы Бейкер МЭТУ-дың GİSAM (Аудиовизуалды жүйелер ғылыми-зерттеу және өндіріс орталығы) және Стамбулдың Бильги университетінде заманауи бейнелеу өнері мен бейнелеу ойлауын оқытты. Ол 2007 жылы 12 шілдеде Стамбулда бауырының созылмалы жетіспеушілігіне байланысты ауруханада жатқаннан кейін қайтыс болды. Бейкердің түрлі басылымдардағы көптеген мақалалардан басқа, жарияланған еңбектеріне мыналар жатады; Ой дегеніміз не? (Pyromedia, 2001), Аşındırma Denemeleri (Birikim Yayınları, Стамбул, 2002), Siyasal Alanın Oluşumu Üzerine Bir Deneme (Paragraf Yayınları, Анкара, 2005) атты ғылыми еңбектерінен алынған.

Baker was born on July 14, 1960, in Ankara, Turkey. He was born to a cosmopolitan family; his mother was the Cypriot poet Pembe Marmara, and his father was the prominent psychiatrist of the island, Sedat Baker. Baker studied in the Soviet Union, Turkey, France, and Cyprus. He completed his studies at the Department of Sociology in METU in Ankara and began his academic life in the same institution shortly thereafter. He was a very productive intellectual and a prolific scholar; he had already become an influential public intellectual in Turkish cultural life beyond the academia by mid nineties. Although he had always taught within academic institutions, his relation with academia had certain tensions and breaks; he only completed his Ph. D. in 2002 with a thesis titled "From Opinions to Images: Towards a Sociology of Affects", he was uninterested in having a stable academic position, and after 2000 till his death, he had various teaching gigs in different universities in Ankara and Istanbul besides his main affiliation at Middle East Technical University. Shortly before his death, he also started teaching in Istanbul, where he died. Baker was an influential figure in contemporary political theory in Turkey, both as a prolific author, and as a professor of sociology, media, and film theory. From late 80's till his death, he frequently wrote for major Turkish scholarly journals such as Birikim, Toplum ve Bilim, Virgül, and Defter. He was a polyglot, his fields of interest ranged from literary criticism to the cinema of Dziga Vertov. He significantly contributed to the rise of interest in the philosophy of Gilles Deleuze and Baruch Spinoza through a variety of translations and lecture series. His political commitments inspired him to take part in the founding of Autonomist political/artistic collective Körotonomedya in 1994 with other Ankara based scholars, students and artists of that time. Körotonomedya collective has been among the forerunners of experimental new media and video art in Turkey, and Baker's work within the collective became a major theoretical resource in these fields. In 2007, Baker was teaching modern visual arts and visual thinking at GİSAM (Audio Visual Systems Research and Production Centre) of METU and at Istanbul Bilgi University. He died on July 12, 2007, in Istanbul after being hospitalized for chronic liver deficiency. Besides a multitude of articles in various publications, Baker's published works include; What is Opinion? (Pyromedia, 2001), Aşındırma Denemeleri (Birikim Yayınları, Istanbul, 2002), Siyasal Alanın Oluşumu Üzerine Bir Deneme (Paragraf Yayınları, Ankara, 2005).