Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бұл аймақ Тавр тауларының солтүстігінде, Киликия мен Сирияға апаратын тау асуы - Киликия қақпасынан (Гүлек Боғазы) алыс емес жерде орналасқан.
The area is situated just north of the Taurus Mountains, not far from the Cilician Gates (Gülek Boğazı), the mountain pass leading to Cilicia and Syria, and has long been a place of commercial and military importance.
Этимология
Хеттілер мен ассириялықтар бұл жерді Тувануа деп атаған. Кіші Кир мен Ұлы Ескендірдің заманында Дана деп аталды, содан кейін римдіктер оны Тиана деп атады (Құдайға шүкір). Бұл өркениеттердің қалдықтарын Кемерхисар ауылында табуға болады. Жақын жердегі Бор деген елді мекен заманауи.
The Hittites and Assyrians gave the area the name Tuwanuwa. In the times of Cyrus the Younger and Alexander the Great it was named Dana and then by the Romans, Tyana, (Θυάνα in Ancient greek). The remains of these civilizations can be found in the village of Kemerhisar. Bor is a more modern settlement nearby.
Тарих
Дала хеттілер заманында қоныстанған, кейіннен ассириялықтар, фригиялықтар, парсылар және ежелгі македониялықтар басқарған. Римдіктер (б.з.б. 395 жылдан бастап Византия) Каппадокияның ең оңтүстік орталығы - ежелгі Тиана қаласын салды. Византия дәуірінде қала Шығыс Жерорта теңізінің ең маңызды христиандық орталығы болды, бұл туралы оның бұрынғы түрік атауы Килишехисар ( шіркеулер қаласы) көрсетеді. Түріктер бұл аймаққа 1071 жылдан кейін Манзикерт шайқасынан кейін қоныстанған. Уақыт өте келе Бор, Кемерхисар және Бахчели қалалары арасында ежелгі Тиананың бекіністері жоғалып кетті. Бүгінде Бордың экономикасы мал жайылымына, сонымен қатар кілем тоқу мен былғарыға байланысты. Ауылдық жерлер егін егуге тым құрғақ, бірақ Кемерхисарда жүзімдіктер мен жеміс бақтары (негізінен алма мен әбзел) бар. Бұл ауданда жұмыс табу үшін көптеген адамдар Еуропаға немесе Түркияның ірі қалаларына көшіп кеткен.
The plain has been settled since the time of the Hittites, and subsequently controlled by Assyrians, Phrygians, Persians and Ancient Macedonians. The Romans (and from 395 AD onwards Byzantium) built the ancient city of Tyana the most southernmost centre of Cappadocia. During the Byzantine period the town was the eastern Mediterranean region's most important Christian centre, as indicated also by its former Turkish name of Kilisehisar (‘City of the Churches’). Turks began to settle in the area in the wake of the Battle of Manzikert after 1071. In the course of time the fortifications of ancient Tyana vanished among the towns of Bor, Kemerhisar and Bahçeli. Today the economy of Bor depends on grazing animals, plus some carpet weaving and leather making. The countryside is too dry for planting crops, although there are vineyards and orchards (mainly apple and apricot) in Kemerhisar. This is a relatively poor district and many people have migrated to Europe or the larger cities of Turkey in search of jobs.
Қызықты орындар
Аладин Бей (Улу Ками) мешіті қала орталығында өзен жағалауында. Şeyh İlyas немесе Kale Camii 16 ғасырдағы Осман мешіті. Геттілер дауыл құдайларына табынған таулар, Гөкбез ауылы. Бахчели мен Кемерхисар ауылдары арасындағы үш төбеде орналасқан Тиананың ( көне Туванува, Дана, Тиана) қираған жерлері мен бірқатар римдік су жолдары. Бұлардың ішінде рим ванналарының (Roma Hamamı) кешені мен Каракалла (211 - 217 жж.) тұсында салынған әк тастан жасалған су құбыры бар. Су құбырының бастапқы көзі, Бахелидің монументалды бассейні (Рома Хавузу, 5.5 км ШШ) әлі күнге дейін жақсы сақталған. Ол 1981 жылы қазба жұмыстарымен табылған хетт қонысы Кёск-Хёюктың табанында орналасқан. Сонымен қатар, бірнеше ірі ғимараттардың, шахталардың, бағаналардың және бір әдемі бағананың (орындалған) әлі де тұрған басқа да қалың іргетастары бар. Кемерхисардан оңтүстікке қарай орналасқан минералды су мен емдік балшық моншалары. Ежелгі жазбаларда айтылған ыстық бұлақ (15 °C) әлі күнге дейін суық батпаққа айналады. Минералды су өзінің емдік күші үшін ішеді және бұл жерде (İçmeler) шомылу бассейні бар.
Alâeddin Bey (Ulu Cami) Mosque on the riverbank in the town centre. Şeyh İlyas or Kale Camii 16th century Ottoman mosque. The rocks where the Hittites worshipped the storms gods, in the village of Gökbez. The ruins of Tyana (ancient Tuvanuva, Dana, Tyana) and a number of Roman waterways scattered over three hills between the villages of Bahçeli and Kemerhisar. These include the remains of a complex of Roman baths (Roma Hamamı) and a limestone aqueduct dated from the reign of Caracalla (211 217 A. D.). The original supply of the aqueduct, the monumental pool of Bahçeli (Roma Havuzu, 5.5 km NE) is still well preserved. It sits at the foot of Köşk Höyük, a Hittite settlement excavated in 1981 that is turning out to be of great historical value. There are also other massive foundations of several large buildings, shafts, pillars, and one handsome column (replaced) still standing. The mineral water and therapeutic mud baths just south of Kemerhisar. The hot spring (15 °C) mentioned in ancient writings still bubbles into a cold swamp. The mineral water is drunk for its healing powers and the site (İçmeler) also includes a bathing pool.