Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Макиш - Сербияның астанасы Белградтың орманды және қалалық маңы. Ол Белградтың Чукарица муниципалитетіне қарасты.
Makiš is a forest and an urban neighborhood of Belgrade, the capital of Serbia. It is located in Belgrade's municipality of Čukarica.
Орналасқан жері
Макиш батыста және солтүстікте Сава өзенімен, солтүстік-шығыста Чукарица мен Чукаричка Падинамен, шығыста Джулино Брдо, Жарково, Беле Воде және Рупчинемен, оңтүстікте Железникпен және оңтүстік-батыста Остружницамен шектеседі.
Makiš is bordered by the Sava river and Sava Lake to the west and north, Čukarica and Čukarička Padina to the northeast, Julino Brdo, Žarkovo, Bele Vode and Rupčine to the east, Železnik to the south and Ostružnica to the southwest.
География
Makiš - бұл көбінесе батпақты орман, оны көптеген шағын өзендер мен арналар, әсіресе Маревица арқылы өтеді. Солтүстік бөлігі Джедек, батыс бөлігі Ащиница және орталық бөлігі Великий Окно деп аталады. Саваның аллювиалды жазығының бір бөлігі, бірнеше жүз гектарды қамтитын ауданның негізгі бөлігі, 10 000 жыл бұрынғы шагыл мен құммен жабылған. Уақыт өте келе, судың мол көзі пайда болды. Сава өзені Макиш бұрылысына жеткенде, кейбір сулар түзу бағытта жалғасады, жер бетіне жетпей, желдеткіш тәрізді түрде жерге еніп кетеді. "Қараша" дисперсия жүйесі арқылы су қорғандарға жету алдында шагыл, құм және басқа силикатты минералдардан жасалған органикалық емес қабырға арқылы сүзгіленеді. Жер асты су қоймалары бірнеше жүз гектарға таралған, тереңдікте суды Ранни коллекторлары құяды. XIX ғасырдың басында бұл аймақ қалың орманмен қапталған болатын. ХХ ғасырға дейін Макиш малы үшін жақын маңдағы Жарководан келген шаруалар пайдаланатын мол жайылымдарымен танымал болды. Жалпы алғанда, Макиш орманы
For the most part, Makiš is a marshy forest, crossed by many small streams and canals, most notably the Marevica. Northern part is known as Jedek, western as Aščinica and central as Veliko Okno. Part of the Sava's alluvial plane, the main section of the area, which covers several hundreds of hectares, is covered with gravel and sand which are 10,000 years old. In time, a plentiful water source formed. As the Sava river reaches the bend at Makiš, some water continues in the straight direction, penetrating the ground in the fan shaped manner, without reaching the surface. Through the "flake" system of dispersion, the water filters itself through the non organic wall, made of gravel, sand and other silicate minerals, before reaching the reservoirs. The natural underground reservoirs spread over several hundreds of hectares, at the depth of The water is drained by the Ranney collectors. In the early 19th century, the area was covered in thick forest. Until the 20th century, Makiš was known for plentiful pastures used by the farmers from the nearby Žarkovo for their livestock. In total, Makiš forest spreads on .
Сипаттамалары
Макиш негізінен тұрғын емес (2011 жылы оның тұрғындарының саны 1217 адам), бірақ қала индустриясы мен көлігі үшін маңызды. Сава автомобиль жолы мен Ескі Обреновац жолының негізгі жолдары ауданның батыс және шығыс шекараларын белгілеп, аудан арқылы өтеді. Темір жол шығыс шекарадан өтеді, онда оңтүстік-шығыс Еуропадағы ең үлкен Makiš маршаллдық ауласы орналасқан. Белград су құбырының орталық қондырғылары (су фабрикасын қоса алғанда) Макиште орналасқан, сонымен қатар Сава өзенінің жағалауындағы көптеген қиыршық тас қазу және цемент зауыты орналасқан. Макиштен Белградты қамтамасыз ететін алғашқы су құбыры 1892 жылы аяқталды, ал жүйе 1892 жылы 12 шілдеде Теразиеде салтанатты түрде ашылды. Ол кезде бұл ғимарат инженер Оскар Смрекардың (1854 - 1935) жобалауымен Оңтүстік-Шығыс Еуропадағы ең заманауи ғимараттардың бірі болды. Белградта тұңғыш рет жер асты сулары сумен жабдықтау жүйесіне су бұлақтары орнына пайдаланылды. Бастапқыда күн сайын 80 000 адамға арналған. 1914 жылы өндіріс күн сайын өсті. Белград алдағы онжылдықтарда өскен сайын, 1987 жылдың сәуірінде алғашқы су тазарту қондырғысы ("су фабрикасы" Makiš 1) іске қосылды. Ол Сава өзенінің суын тазартады. 2004 жылдан 2014 жылдың қыркүйегіне дейін тағы бір тазарту қондырғысы - Makiš 2 салынды, ол 2035 жылға дейін Белградтың су қажеттілігін қамтамасыз етуі керек. Соғыс аралығында су құбыры компаниясы өз жұмыскерлері үшін Макиштегі тұрғын үй кешенін салды, ол бастапқыда өнеркәсіптік нысанның ішінде екі ғимараттан тұратын. Макиш стадионы Макиш қаласының солтүстік бөлігінде орналасқан.
Makiš is for the most part non residential (it had a population of only 1,217 in 2011), but important for the city industry and transportation. Major roads of Sava motorway and Old Obrenovac road cross through the area, marking western and eastern borders of the neighborhood. The railway also passes on the eastern border were the Makiš marshalling yard, largest one in south east Europe, is located. The central facilities (including the water factory) of the Belgrade waterworks are located in Makiš, so as many gravel digging and cement plant on the bank of the Sava river. First waterworks which supplied Belgrade from Makiš was finished in 1892, and the system was ceremonially opened on 12 July 1892, at Terazije. At the time, it was one of the most modern such facilities in Southeast Europe, projected by engineer Oskar Smrekar (1854 1935). For the first time in Belgrade, the underground water was used by the water supply system, instead of water springs. Original capacity was per day, for 80.000 citizens. By 1914, the production grew to daily. As Belgrade grew in the decades to come, the first water treatment facility ("water factory" Makiš 1) became operational in April 1987. It treats water from the Sava river. Another treatment facility, Makiš 2, was built from 2004 to September 2014, which should cover Belgrade's need for water until 2035. During the Interbellum, the waterworks company built the residential complex for its workers in Makiš, which originally consisted of two buildings within the industrial facility. Makiš Stadium is located in the northern section of Makiš.
Аэрокөтергіш
1922 жылы Загребтегі "Чавлина және Сладолев" компаниясы Саваның екі жағалауын канат көлігімен байланыстыратын жобаны әзірледі. Жоба ешқашан жүзеге аспады. Инженер және "Югинус" қала құрылысы және тұрғын үй институтының бас директоры Мирко Радованач бұл идеяны 1990 жылдары қайта жаңғыртты. Көптеген зерттеулер (көлік қозғалысын талдау, жолаушылармен сұхбат жүргізу, климаттық, геологиялық, қалалық және басқа да зерттеулер) жүргізілгеннен кейін олар 1993 жылы жобаны ұсынды. Олар соңғы аялдамаларды Саваның арғы жағында, Жаңа Белградтағы Савский Блокови маңындағы Спорт орталығы Кошутняк пен 44-блокқа орналастыруды ұсынды. Аралық аялдамаларға Баново Брдо, Макиш және Ада Циганлиядағы қоғамдық көліктердің негізгі айналма жолы кіреді, барлығы бес. Олар оны "әдемі жол" деп атады. Сонымен қатар, жобада терминалдардың айналасында коммерциялық аумақтарды салу қарастырылған, бұл жобаның тиімділігіне көмектеседі. Экологиялық жағынан таза және көрікті болудан басқа, бұл жолды 45 минутқа қысқартады деп есептелді. Қалалық үкімет кейіннен жобаны қаланың Жалпы қала құрылысы жоспарына енгізді, онда құрылыс кезең-кезеңмен қарастырылды, біріншісі 44-блок Ада Циганлида. Ол 8 темір бағанаға ілінеді, жер бетінен жоғары және сапар 3 минутқа созылады. Кабель жолы жыл бойы жұмыс істейтіндіктен, кабиналар тек жолаушыларды ғана емес, сонымен қатар велосипедтерді, скейтбордтарды, шлейфтерді және шаңғыларды қабылдауға арналған. Жалпы 27 бағанадан тұратын жол ұзақ болады, оны сағатына 2000 адам 15 минутта өте алады. Жануарлар дүниесін Ада Циганлиаға көшіру туралы хабарлағаннан кейін, қала әкімі Александар Шапич жобаның орындалғанын жариялады, сонымен қатар 2009 жылдан бастап жұртшылыққа танымал емес қала жобасының қайта іске қосылатынын жариялады.
The "Čavlina and Sladoljev" company from Zagreb drafted the project of connecting two banks of the Sava by the cable car in 1922. The project never realized. Engineer and CEO of the institute for urbanism and dwelling "Juginus", Mirko Radovanac, revived the idea in the 1990s. After extensive surveys (traffic analysis, interviews with the commuters, climatic, geological, urban and other research), they presented the project in 1993. They proposed the terminuses should be at the Sports Center Košutnjak and Block 44 in the neighborhood of Savski Blokovi in New Belgrade, across the Sava. Stops in between would include the major public transportation roundabout in Banovo Brdo, Makiš and Ada Ciganlija, five in total. They called it the "ideal route". The plan also included construction of commercial areas around the terminuses, which would cover , helping the profitability of the project. Apart from being ecological and an attraction, it was estimated that it would shorten the trip for 45 minutes. City government later included the project into the city's General Urban Plan, which envisioned the construction in phases, the first being a long section Block 44 Ada Ciganlija. It would lay on 8 steel pillars, above the ground and the trip would last for 3 minutes. The cabins were projected to receive not just the commuters, but also the bicycles, skateboards, sledges and skis, as the cableway was planned to work year round. There would be a total of 27 pillars, it would be long which would be travelled in 15 minutes by 2,000 commuters per hour. After announcing relocation of the zoo to Ada Ciganlija, mayor Aleksandar Šapić announced execution of the project, announcing also reactivation of the publicly unknown city project from 2009.
Макиш өрісі
Сава автожолының шығыс бөлігі Макиш алаңы деп аталады. Оңтүстік және оңтүстік-батыс бөлігінде Макиш маршалдық ауласы мен Железник ауданы орналасқан. 1960 жылдан бері Белград метрополитенінің бірнеше жоспарларынан кейін 2017 жылдың 3 шілдесінде жаңа жоспар жарияланды, ол алғашқы екі жолды ұзақ Макиш Мириево (Сава амфитеатры мен Карабурма арқылы) және ұзақ Земун Устаничка деп қарастырады. Құрылыс 2019 жылдың соңында немесе 2020 жылдың басында басталып, 3-4 жылда аяқталуы тиіс. Жоба бұрынғы жобалардан ерекшеленеді, өйткені ол негізгі желілердің Бельградтың Сава жағалауындағы Бельградтың су жағалауындағы үлкен желілерінің өтуін белгілейді, бұл Сербия президенті Александр Вучич пен Мэрі Малидің өте даулы жобасы, оның орнына бұрынғы онжылдықтарда жоспарланғандай Теразие немесе Республика алаңының орталық қала алаңының астында. Белградтың мэрі Синиша Мали бірінші желіде бірнеше онжылдықта жоспарланған Zemun Ustanička орнына Makiš Field Mirijevo (яғни Višnjičko Polje) болатынын мәлімдеді. Үш аптадан кейін қала шынымен де Каричтің "BK Group" компаниясы Макиш алаңында "Tesla Grad" жобасына арналған конкурсты жеңіп алғанын жариялады. Мали кешенде не салынуы керектігіне жеке кеңес берді. Бұл туралы хабарланған күні Карич Мали мен қала архитекторы Милутин Фоличпен кездесуде бәрін аяқтағанын және жобаның жүзеге асуына бір қадам ғана қалғанын айтты. Макиш метросының депосына дайындық жұмыстары 2021 жылдың 22 қарашасында басталды. Нақтылаушылар жұмысшыларға кедергі жасамаса да, бұл жерге жиналды. Бұл күнді Белград тарихында тарихи деп атағанымен, құрылыс басталған кезде мемлекеттік және қалалық лауазымды адамдардың ешқайсысы болған жоқ. Осыдан кейін үлкен аумақ топырақ пен құммен қалың толтырады. 2023 жылдың қарашасында қала әкімі Александр Шапич жұмыстардың аяқталғанына байланысты "қаланың ішінде қала боламыз" деді. Макиштың орталық және солтүстік-шығыс бөліктері қалаландыруға, жобаланған бағыттың үстіндегі жаңа үлкен жолға және оның айналасындағы бизнес және тұрғын үй ғимараттарына, ал Обреновац жолы магистральға айналады. Шапичтің айтуынша, Макиштың бұл бөлімі "қазірге дейін мүлдем пайдаланылмаған қаланың жаңа қалалық бөлігіне" айналады.
Eastern section, across the Sava motorway is called Makiš Field In the south and south western section the Makiš marshalling yard and the neighborhood of Železnik are located. After several plans for the Belgrade Metro since the 1960s, a new plan was announced on 3 July 2017, which envisions first two lines as the long Makiš Mirijevo (via Sava Amphitheatre and Karaburma) and the long Zemun Ustanička. The construction should start in the end of 2019 or the beginning of 2020 and should be finished in 3 to 4 years. The project differs from all the previous ones as it sets the crossing of the major lines under the Belgrade Waterfront on the Sava bank, a highly controversial pet project of President of Serbia Aleksandar Vučić and mayor Mali, instead under the central city squares of Terazije or Republic Square as planned in the previous decades. Mayor of Belgrade Siniša Mali also announced that the first line is actually going to be Makiš Field Mirijevo (that is, Višnjičko Polje) instead of Zemun Ustanička which was planned as the first for decades. Three weeks later, city indeed announced that Karić's company "BK Group" won the competition for the project of "Tesla Grad" in Makiš Field with Mali personally giving advice what should be built in the complex. On the very day when this was announced, Karić stated that he already finalized everything at the meeting with Mali and city architect Milutin Folić and that the project is just one step away from realization. Preparatory works for the metero's depot in Makiš began on 22 November 2021. Protesters gathered at the location, though not preventing workers. Despite calling this date a historic one in Belgrade's history, none of the state or city officials was present when works began. Massive filling of the vast area with earth and sand ensued. In November 2023 mayor Aleksandar Šapić said that when works were finished, "we will get a town within a town", and that entire cental and north eastern sections of Makiš will be urbanized, with new major thoroughfare above the projected route, and business and residential buildings around it, while the Obrenovac Road will be transformed into the highway. According to Šapić, this section of Makiš will become the "new urban part of the town, which was completely unused so far".
Тесла Град
2017 жылдың 21 шілдесінде "күлкі мен сауда үшін амбициялық халықаралық бизнес орталығы" тұрғын үй бизнес кешені туралы хабарланды. Жобаның аумағы - 15000 м2 , бірақ "BK Group" сайтында оның жартысы ғана аталады. Ол 31 000 тұрғындарға арналған. Жаңа елді мекеннің бастапқы нүктесі, қала бағытынан, 25 қабатты биік көк үйді қоршап тұрған тұрғын және коммерциялық кешен (пәтерлер, дүкендер, бастауыш мектептер, балабақшалар, жедел жәрдем, мәдени және спорттық орындар, қонақ үйлер) болады. Блоктар арасында өсімдіктер өседі, ал автокөліктер блоктардың шетіндегі жер асты гараждарында тұрақтайды. Елді мекеннің барлық солтүстік-оңтүстік бағытындағы негізгі көшесі, оның айналасындағы сауда аймағы жоспарланған. Бұл жол Сава автожолына параллель болады, оның ішінде жасыл белдеу мен даңғылдар болады. Маршалл ауласының үстінде автомобильдер, керамика, жиһаз және т.б. сату үшін үлкен салондар бар. жоспарланған. Белград айналма жолы мен Остружница көпірінің бойындағы учаскелер ірі гипермаркеттер мен ұқсас орындарға арналған. Қала әкімі Мали ұлттық стадион да осы жерде салынуы мүмкін екенін айтты. 2017 жылдың қыркүйегінде Ұлттық стадионның Tesla Grad аясына кірмейтіні туралы хабарланды, өйткені Макиштегі жердің меншік құқығына қатысты күрделі мәселелер бар. Кейіннен Сурчинге жақын жердегі өзеннің арғы жағындағы басқа бір жер таңдалды. Жалпы алғанда, Tesla Grad "Белград су жағалауынан да үлкен бақытсыздық" деп сипатталған. Қалалық әкімдіктің айтуынша, Макиштің урбанизациясы 1974 жылы жоспарланған және "Ярослав Черни" институтының 2015 жылғы зерттеуі, бұл буферлік аймақтарды азайтуға арналған, 2009 жылы тапсырылды. "Ярослав Черни" пандемияға байланысты олардың адамдары аз екенін айтып, ашық пікір білдіруден бас тартты. 2020 жылдың 30 желтоқсанында наразылық акциялары мен күзетшілермен шағын физикалық қақтығыстар кезінде қалалық жиналыс Макиштың урбанизациясы жоспарын қабылдады. 2021 жылдың 25 қаңтарында "BK Group" компаниясының вице-президенті Драгомир Карич Tesla Grad жобасынан шығатынын айтты. Оның айтуынша, олар су көздеріне қауіп төндірмейтін арзан пәтерлер салуды жоспарлаған, бірақ жергілікті тұрғындармен және түрлі ұйымдармен сөйлескеннен кейін, олар түсініспеушілікке ұшырағандықтан, кері шегінген.
A residential business complex, an "ambitiously envisioned international business center for fun and trade", was announced on 21 July 2017. The project covers an area of , with of space, though site of the "BK Group" mentions only half of that. It is planned for 31,000 inhabitants. The starting point of the new settlement, from the city direction, will be a residential and commercial complex (apartments, shops, elementary schools, kindergartens, ambulances, cultural and sport venues, hotels) surrounding the 25 storeys high skyscraper. Lush vegetation is planned between the blocks, while cars will be parked in underground garages on the edges of the blocks. A main street through the settlement, in the entire north south direction is also planned with the commercial zone around it. It will be parallel to the Sava motorway, with the green belt and avenues. Above the marshaling yard large salons for selling cars, ceramics, furniture, etc. are planned. The lots along the Belgrade bypass and Ostružnica Bridge are projected for the large hypermarkets and similar venues. Mayor Mali added that the national stadium might be built in this section, too. In September 2017 it was announced that the National Stadium will probably not be built within the scopes of Tesla Grad as there are complicated issues concerning the ownership of the land in Makiš. Later, another location, across the river and close to Surčin was chosen. The entire Tesla Grad in general has been described as "even greater misfortune than Belgrade Waterfront". City also claimed that the urbanization of Makiš was already planned in 1974 and that 2015 study by the Institute "Jaroslav Černi" which was used to reduce the buffer zones, was ordered in 2009. "Jaroslav Černi" refused to comment publicly claiming they are understaffed due to the pandemic, On 30 December 2020, amidst protests and minor physical confrontation with the security guards, city assembly adopted the plan for the urbanization of Makiš. On 25 January 2021, vice president of the "BK Group" Dragomir Karić said they are withdrawing from the Tesla Grad project. He claimed they planned to build cheap apartments which pose no threat to the water sources, but after talking with the local residents and various organizations, they backed off as they met with lack of understanding.