Кіріспе

Испаниядағы латын католик шіркеуінің аумағы Уэска епархиясы (лат. Oscensis) - Испанияның солтүстік-шығысында, Арагон автономды бірлестігінің бөлігі болып табылатын Уэска провинциясында орналасқан католик шіркеуінің латын шіркеуінің шіркеу аумағы немесе епархиясы. Хуеска епархиясы - Сарагоса митрополиясының шіркеулік провинциясындағы суфрагандық епархия. Епархия Испанияның солтүстік-шығысындағы Уэска провинциясының бөліктерін, Брото аңғарындағы жеті приходты және Сарагоса архиепископтығының аумақтық шекарасындағы үшті қамтиды, бір приход Сарагоса қаласының өзінде орналасқан. Хюска епархиясы 6 ғасырда немесе одан бұрын құрылды; 713 жылғы маврлар жаулап алғаннан кейін оның епископтары Арагонға көшіп барды ("Арагонның аралаушы епископтары"). Епископтық орын 1063 және 1096 жылдары Жакада құрылды, содан кейін 1096 жылы қарашада Арагон патшасы Педро I қаланы маврлардан алғаннан кейін ақыры Хюскаға көшті.

Ерте тарихы (шамамен 500 713)

Епархияның пайда болу уақыты нақты анықтала алмайды; оның бар екендігі туралы ең алғашқы дәлел - Габинийдің, Гуеска епискобының, 589 жылы өткен Толедоның үшінші Кеңесінің жарлықтарына қол қоюы. Севильский Исидор VII ғасырда жазған хатында Хуеска епискобы Эльпидидің бұрынғы кеңестiң қатысуын атап көрсеткен, бірақ бұл беделді деп саналмайды. Епархияның құрылған жылы 533 жыл деп көрсетілген. 598 жылы епархияда өткен синод епархиялық жыл сайынғы конференцияларға бұйрық берді және әртүрлі тәртіптік шаралар қабылдады.

Хака - Хюска епископтарының ордасы (10631096)

1063 жылы Якада өткен собор Хуеска епархиясының шекарасын қайтадан анықтады, содан кейін қазіргі Хеска, Яка және Барбастро епархиялары, сондай-ақ Лерида епархиясының бір бөлігі кірді. Содан кейін Жака епархияның тұрақты орнына айналды. Сонымен қатар Санчо II Хюска епископы болып тағайындалды және Папа Александр II-ден кеңес шешімдерін растауын сұрауға асықты. Алайда сол 1063 жылы Арагон королі Санчо Рамирес (1063 - 1094) мордвалардан Барбастро қаласын қайтарып алып, оны Рода епискобына берді. Гарсия Рамирес, Хуесканың жаңа епискобы (1076-1086) және патшаның ағасы, мұны Яка кеңесі Жака епискобына берген юрисдикция құқықтарын бұзу деп қарады. Сондықтан ол жаңа папаға (Грегорий VII) собор шешімдерін растау туралы өтінішін қайталады, бұл өтінішті папа берді. Алайда, Рода епискобы Раймундо Грегориден өзінің барлық артықшылықтарын растауды да алды.

Епископтың ордасы Хюскаға оралады (1096 қазіргі уақытқа дейін)

1096 жылы қарашада Арагон королі Педро I Хуесканы маврлардан қайтарып алды және бастапқы кафедраны қалпына келтірді. Папа Урбан II 1098 жылы 11 мамырда Жака орнына Хуеска қайтадан епископтың орнын алуы керек деп жарлық шығарды, өйткені ол 713 жылға дейін болған. Бірақ Жаканың өзі Хуеска епискобынан тәуелсіз, жалпы викарийдің басқаруымен жеке өмір сүрді. Ол сонымен қатар өзінің соборлық тарауын сақтады, ол бастапқыда Сент-Августин ережесін ұстанды, бірақ 1270 жылы бұл тарау да, Гюсканың тарауы да секуляризацияланды. Хуеска епархиясының тарихы осы уақыттан бастап қазіргі Барбастро епархиясымен тығыз байланысты. Епископтық қала Хуеска ұзақ уақыт бойы білім беру мен өнер орталығы болды. Ежелгі Оска атақты Серторий мектебінің орталығы болған. Перпиньяндағы жоспарлары сәтсіз аяқталғаннан кейін, Арагон патшасы Педро IV 1354 жылы Уэскада университет құрды, ол қаланың азығына салынатын салықпен ұсталды және ол Сарагосадағы ұлы колледждің көлеңкесін түсіргенше, жарқын болмаса да, тұрақты өмір сүрді. 1571 жылы Барбастро епархиясы Хуесканың бір бөлігінен құрылды. 1848 жылдан 1851 жылға дейін Уэска кафедрасы бос болды. 1851 жылғы Конкорат Барбастроны тағы бір рет Уескаға ресми түрде қосып, бірақ оның атын және әкімшілігін сақтап қалды, оны Апостолдық викарий басқарады.

Епархияның халық саны

1910 жылы Уэска епархиясы 181 приходтан және 15 қосалқы приходтан тұрады, 240 діни қызметкер және 50 шіркеу мен часовня бар. Оның католик халқы 87 659 адамнан тұратын. 1950 жылы епархияда 110.000 католик болды. Епархияда 196 приход болды. 1980 жылы епархияда 76 500 католик және 197 приход болды. 1990 жылы епархияда 82 500 католик және 210 приход болды. 2004 жылы мұнда 78 000 католик және 200 приход болды.