Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Франк Герберттың «Дюна» әлеміндегі ойдан шығарылған кейіпкер. Риния, Янесс, Танидия. Ол Герберттің түпнұсқа «Дюна» романдарының барлығында да кездесетін жалғыз кейіпкер. Айдахо рөлін Дэвид Линчтің 1984 жылғы «Дюна» фильмінде Ричард Джордан, ал 2000 жылғы Sci Fi Channel мини-сериалында Джеймс Уотсон сомдады. Эдвард Аттертон 2003 жылғы «Дюнаның балалары» мини-сериалында осы рөлді ойнады. 2021 жылы Дени Вильневтің «Дюна» фильмінде бұл кейіпкерді Джейсон Момоа бейнеледі.
Fictional character in the Dune universe created by Frank Herbert
Rinya
Janess
Tanidia He is the only character to feature in all six of Herbert's original Dune novels. Idaho was portrayed by Richard Jordan in David Lynch's 1984 film version of Dune, and by James Watson in the 2000 Sci Fi Channel miniseries. Edward Atterton assumed the role in the 2003 miniseries Children of Dune. The character is played by Jason Momoa in the 2021 Denis Villeneuve film Dune.
Сипаттама
Дюнада (1965), Дункан әйелдерді оңай қызықтыратын, "бұйра қара шашы" бар, әдемі адам ретінде сипатталады. Пол Атреидес Дунканның "қою, дөңгелек беті" мен "мысықтай қимыл-қозғалысы, оның қару-жарақ сабағын еліктеуді қиын еткен рефлекстерінің жылдамдығы" туралы айтады. "Дюна Мессия" (1969) кітабында ол "жоғары жақ сүйектері" мен "жақсы көрінетін эпикант қабаттары" бар деп сипатталған. Леди Джессика оны "қорғау және бақылау қабілеті жоғары бағаланған, тамаша жауынгер" деп атайды. Дункан Атреидтер үйіне берілген, тәжірибелі ұшқыш, және Гиназдың қылыш шебері ретінде қолма-қол жекпе-жекте шебер. Дюнадағы өлімімен аяқталатын шайқаста Дункан Падиша Императорының қауіпті супер-әскерлері – 19 сардаукарды өлтіреді. Сардаукарлар оның денесін Тлейлаксуға сатады; Дунканның кейінгі голалары түпнұсқаның қарсылық көзқарасын сақтайды. 1976 жылғы "Дюнаның балалары" кітабында Леди Джессика Дунканға оның қызы Алияға қызығу себебін түсіндіреді: "сен мені жас нұсқамдай көрінген қызды іздедің". "Дюна Императоры" (1981) кітабында соңғы Дункан голасы, өзінің алдыңғыларының бірі Джессикаға өте ұқсас Ирти есімді әйелден бала туған екенін біледі.
In Dune (1965), Duncan is described as a handsome man with "curling black hair" to whom women are easily attracted. Paul Atreides notes Duncan's "dark round face" and "feline movements, the swiftness of reflex that made him such a difficult weapons teacher to emulate." And in Dune Messiah (1969) he is described as having "high cheekbones" and "definite epicanthic folds." Lady Jessica calls him "the admirable fighting man whose abilities at guarding and surveillance are so esteemed." Duncan is fiercely loyal to House Atreides, a skilled pilot, and as a Swordmaster of the Ginaz is a gifted hand to hand fighter. In the fight that ends with his death in Dune, Duncan kills an unheard of 19 Sardaukar, the Padishah Emperor's fearsome supersoldiers. The Sardaukar sell his body to the Tleilaxu; subsequent gholas of Duncan possess the rebellious streak of the original. In 1976's Children of Dune, Lady Jessica tells Duncan that he was drawn to her daughter Alia because "you wanted a girl you saw as a younger version of me." In God Emperor of Dune (1981), the latest Duncan ghola discovers that one of his predecessors had fathered a child with a woman named Irti who closely resembles Jessica.
Дюна
Франк Герберттің "Дюна" романы жарық көргенде (1965), Айдахо – Атрейдтер әулетінің қызметіндегі Гиназдың қылыш шебері және Герцог Летоның сенімді серіктерінің бірі (Гурни Халлек пен Туфир Хаватпен бірге). Атрейдтер Падишах Император Шаддам IV-нің бұйрығымен Арракис планетасын басып алғанда, Айдахо Летоның Фремендерге – Дюнаның шөл халқына елшісі болады, Лето олардың император мен Харконнендерге қарсы болашақ соғыста одақтас болатынына үміттенген. Айдахо Фремендермен бірге тұрып, Лето мен Фремендердің көшбасшысы Стилгарға қызмет етеді. Императордың қатыгез Сардаукарлары Харконнен әскерінің кейпінде Арракиске шабуыл жасағанда, Айдахо бастапқыда шабуылдан аман қалады және Летоның ұлы Пол Атреидті және леди Джессиканы құтқарады. Ботаникалық сынақ стансасында қоршауға түскенде, Пол мен Джессика қашады, ал Айдахо жауды тоқтатып тұрады, бірақ соңында қаза табады. "Дюнаның балалары" (1976) кітабында Айдахоның өлер алдында он тоғыз Сардаукарды өлтіргені айтылады. "Дюна энциклопедиясы" – негізгі "Дюна" сериясына тікелей қатысы жоқ, бірақ Франк Герберттің өмірлік қолдауына ие болған үшінші тараптың жұмысы. Онда "Дюна императоры" романындағы Дунканға дейінгі 17 Дунканның мінез-қалпы, ерекшеліктері және көбінесе қорқынышты қазалары туралы мәліметтер келтіріледі, сондай-ақ "жетпістен астам Дункан болғандығы" да назарға алынады.
At the time of Frank Herbert's original novel Dune (1965), Idaho is a Swordmaster of the Ginaz in the service of House Atreides and one of Duke Leto's right hand men (with Gurney Halleck and Thufir Hawat). When the Atreides take over the planet Arrakis at the order of the Padishah Emperor Shaddam IV, Idaho becomes Leto's ambassador to the Fremen, the desert people of Dune that Leto hopes will ally with him in the coming war against the Emperor and the Harkonnens. Idaho goes to live with the Fremen, serving both Leto and Fremen leader Stilgar. When the Emperor's dreaded Sardaukar attack Arrakis in the guise of Harkonnen troops, Idaho initially survives the assault and saves Leto's son Paul Atreides and concubine Lady Jessica. When they are cornered at a Botanical Testing Station, Paul and Jessica flee while Idaho holds off the enemy, but he is ultimately killed. and made clear in Children of Dune (1976) that Idaho had killed an unheard of tally of nineteen Sardaukar before dying.</blockquote>
Although a third party work not connected to the main Dune series, but endorsed by Herbert in his lifetime, The Dune Encyclopedia provides some background on the characteristics, personalities, and often gruesome deaths of 17 additional Duncans from the time before the Duncan that is the focus of God Emperor of Dune, further noting that there were "well over seventy Duncans".
Дюнаның еретіктері және Дюнаның бөлімдері
Bene Gesserit Айдахоның гулаларын тұтынушылар болып табылады Дюнаның еретіктері (1984) және Chapterhouse Dune (1985). Алайда, бірнеше жылдан кейін гулалар бірнеше рет өлтіріледі, ал Апалар қауымы Тлейлаксуды күдіктенді. Айдахоның қандай мақсатқа қызмет ететінін білмей, Бене Гессерит Тлейлаксулар гулаларды оны ғаламға жіберу уақытын бақылау үшін пайдаланады деп санайды, бұл өздеріне қоса Тлейлаксу мақсатын білдіреді. Қазіргі гола осындай әрекеттен аман қалады және Майлс Тег Дукан Айдахоның есімдерін голаға қалпына келтіре алады, бірақ Дункан Тлеилаксудың оның санасына басқа нәрсені отырғызғанын сезінеді. Құрметті аналар тобының мүшесі Мурбелла Айдахоны жыныстық қатынасқа тартуға тырысқанда, ол оны тұзаққа түсіріп, құлдыққа түсіреді. Бұл Тлейлаксудың мақсатын ашады: Құрметті аналарды өздерінің жыныстық әдістерінің жақсы нұсқасын қолдану арқылы жеңу. Мюрбелла Дунканды байлауға тырысқанда, Тлейлаксудың жоспары жүзеге асады, ол басқа Айдахоның барлық гуллаларының естеліктерін біледі, бірақ ол да оған жазылған. Кейіннен Тлейлаксудың Айдахоның барлық гүлаларының жасушаларын араластырып, осыны жасағаны анықталды. Айдахо мен Мюрбелла Капитул үйінде ешқандай кемеде тұрмайды. Идахода жас жігіттер ғарышқа шығып, құрметке лайық аналарды құлдыққа түсіреді. Дункан сондай-ақ, оған қараған қарт еркек пен әйелді көретін қисынсыз көріністі мұра етеді. Дункан Майлз Тег голасының естелігін қалпына келтіреді және ол ешқандай кемеде қашып кетеді, оған таңғажайып жұп қойған тұзақтан қашып кетеді.
The Bene Gesserit become the consumers of Idaho gholas in Heretics of Dune (1984) and Chapterhouse Dune (1985). However, the gholas are repeatedly assassinated after several years, and the Sisterhood suspect the Tleilaxu. Not knowing exactly what purpose Idaho will serve, the Bene Gesserit believe that the Tleilaxu are using the gholas to control the timing of his release upon the universe, implying some Tleilaxu purpose in addition to their own. The current ghola survives such an attempt and Miles Teg is able to restore the memories of Duncan Idaho to the ghola, but Duncan can feel that the Tleilaxu planted something else in his mind. When Murbella, an Honored Matre, tries to sexually bond Idaho, he entraps and enslaves her, revealing the Tleilaxu purpose: To conquer the Honored Matres by using a better version of their own sexual techniques. When Murbella tries to bond Duncan, the Tleilaxu's plan comes to fruition, and he becomes aware of the memories of all the other Idaho gholas, though he is also imprinted to her. It is later determined that the Tleilaxu had mixed the cells from almost all of the Idaho gholas to make this one. Idaho and Murbella are confined to a no ship on Chapterhouse. There, Idaho trains young men to go out into the universe and enslave Honored Matres. Duncan also inherits an awkward prescient vision, wherein he sees an old man and woman staring back at him. Duncan restores the memories of the Miles Teg ghola, and escapes in the no ship, evading the trap set for him by the strange couple.
Дюналық аңшылар және дюналық құрттар
Брайан Герберт пен Кевин Дж. Андерсон Франк Герберттің жоспарлаған «Дюна 7» романының орнына, түпнұсқа серияны «Дюна аңшылары» (2006) және «Дюна құрттары» (2007) арқылы жалғастырды. Дункан, жолаушылары «Итака» деп атаған кемесінде саяхатын жалғастырады. Оған Майлс Тег, Шиана, оның Бене Гессерит әпкелері, соңғы Тлейлаксу шебері Скитале және тағы да басқалар қосылады. Дункан мен Чаптерхаустан қашқан басқа босқындар оларды қуалайтын белгісіз жаудан әлі де қашып жүр. Олар жаудың ойлайтын машиналардың қайта жанданған империясы екенін және қарт әйелдердің ішінде компьютерлік тұлға – Омниус пен робот Эразм жасырынып отырғанын тек соңында ғана біледі. Омниуспен болған соңғы қақтығыста Пол Атреид (гола ретінде қайтып келген және оның болжамды күші жаңадан қалпына келтірілген) және содан кейін Норма Ценва (Навигаторлардың Уақыт Пайғамбары), екеуі де Дунканның соңғы Квизац Хадерах екенін ашады; Пол емес (ол «кемшікті» Квизац Хадерах), сондай-ақ басқа Атреидтер немесе олардың ұрпақтары да емес. Күтпеген аяннан таң қалған Дункан, Cenva Omnius-ті жоқ еткеннен кейін, тарихта екінші рет интеллектуалды технологияны толығымен жоюдың орнына, адамзат пен ойлайтын машиналарды біріктіруге шешім қабылдайды. Екі тараптың арасында делдалдық міндетін өз мойнына алып, Эразмның ерікті қатысуымен (робот ойлайтын машиналардың басшысы және бақылаушы күші ретінде қалады), Дункан Бене Гессериттердің бөлісуіне ұқсас әрекет жасайды; мүмкін, физикалық байланысқа ұқсас (Лето II құмқұмырасымен жасағандай) жартылай адам-жартылай машина гибридіне айналады. Эразм кейін Дунканға сөйлейтін Басқа Естелік ретінде қала отырып, өз еркімен «өледі». Адамзаттың соңғы Квизац Хадерахы болғаннан бөлек, Дункан ойлайтын машиналардың жаңа санасына айналады, олардың ортақ болашағына бағыт көрсетеді.
Brian Herbert and Kevin J. Anderson continued from the original series with Hunters of Dune (2006) and Sandworms of Dune (2007), originally planned to be Dune 7 by Frank Herbert. Duncan continues his travels on the no ship, now named the Ithaca by its passengers. He is accompanied by Miles Teg, Sheeana and a group of her Bene Gesserit sisters, the last Tleilaxu Master Scytale, and many others. Duncan and the other refugees from Chapterhouse are still on the run from the Unknown Enemy that hunts them. They don't learn until near the end that the Enemy is the revived empire of thinking machines, and the old couple are actually the computer entity Omnius and the robot Erasmus. In the final confrontation with Omnius, Paul Atreides (brought back as a ghola and with his power of prescience just restored), and then Norma Cenva (the Oracle of Time to the Navigators), both reveal that Duncan is the Ultimate Kwisatz Haderach; not Paul ( who is an "imperfect" Kwisatz Haderach) nor any other Atreides, nor their descendants. Overwhelmed by the unexpected revelations, Duncan decides to unite humanity and the thinking machines—after Cenva permanently removes Omnius from existence—rather than bring about the absolute destruction of intelligent technology for the second time in history. Assuming the responsibility of mediator between the two sides, and with Erasmus' willing participation (the robot being left as the leader and controlling force of the thinking machines), Duncan does something similar to Bene Gesserit Sharing with the robot; possibly along with what seems to be a physical bonding (similar to what Leto II did with the sandtrout) into something of a human machine hybrid. Erasmus then voluntarily "dies", while remaining an Other Memory speaking to Duncan. In addition to being the Final Kwisatz Haderach of the humans, Duncan becomes the new evermind of the thinking machines, guiding their joint future.
"Дюнаның" прелюдиясы
Брайан Герберт пен Кевин Дж. Андерсонның "Дюна алдындағы оқиғалар" трилогиясына (1999–2001) сәйкес, Дункан Айдахо Харконнен режимі тұсында Гиеди Прайм планетасында дүниеге келген. Оның Харконнендерге деген жеккөрушілігі сегіз жасында Глоссу Раббанның оның ата-анасын көз алдында өлтіргенімен қалыптасады. Раббан кейіннен жас Айдахоны өзінің аң ауының құрбаны ретінде таңдайды, бірақ Айдахоның тапқырлығы мен Харконнендерді жазалауға ниетті әйелдің көмегі оған Гиеди Праймнен Каладан планетасына қашып кетуге мүмкіндік береді. Атрейд сарайына келген соң, ол герцог Паулус Атрейдтің тілегімен ат бағышы болады. Паулустың қазасынан кейін Айдахо Гиназдың қылыш шебері болуға ниетті екенін білдіреді. Трилогияның екінші бөлімі "Дюна: Харконнен үйі" кітабында Дункан қылыш шебері болу үшін қажетті ауыр сынақтардан өтеді; ол Грумман досы Хии Рессермен бірге осы атаққа ие болып, көтерілісші студенттердің тобын жеңуге көмектеседі. "Дюна: Коррино үйі" кезінде Дункан Іx планетасын Сардаукар мен Тлейлаксудан босатуда маңызды рөл атқарады, тіпті граф Хазимир Фенрингті жеке шайқаста жеңіп алады.
According to the Prelude to Dune prequel trilogy (1999–2001) by Brian Herbert and Kevin J. Anderson, Duncan Idaho is born on the planet Giedi Prime, under the Harkonnen Regime. His hatred for the Harkonnens is established when, at eight years of age, his parents are murdered in front of him by Glossu Rabban. Rabban subsequently chooses young Idaho to be the prey for one of his hunts, but Idaho's resourcefulness and the aid of a woman who wants to punish the Harkonnens enables him to escape Giedi Prime for the planet Caladan. Upon arriving at the Atreides palace, he becomes a stableboy at Duke Paulus Atreides' request. After Paulus' death, Idaho expresses his desire to become a Ginaz Swordmaster. In the trilogy's second installment Dune: House Harkonnen, Duncan undergoes the immense rigors needed to be a Swordmaster; he is promoted to the title, alongside a Grumman friend named Hiih Resser, and helps defeat a mob of insurgent students. At the time of Dune: House Corrino, Duncan is an instrumental part of the liberation of the planet Ix from the Sardaukar and Tleilaxu, and even manages to defeat Count Hasimir Fenring in single combat.
Өзгерістерде
1984 жылы шыққан "Дюна" фильмінде Дункан рөлін Ричард Джордан сомдайды. Фильмде Стилгарды бейнелеген Эверетт МакГилл: "Дункан Айдахо рөліндегі Ричард Джорданды еске аламын, ол "Дюна Мессиясы" және одан кейінгі фильмдердегі маңызды рөлге уәде берілгендіктен "Дюнада" аз көрінуге келісті" деді. "Дюна Мессиясын" бейімдеу жоспарланған "Дюна II" фильмі ешқашан түсірілмесе де, аяқталмаған сценарийде Дунканды Скайталь қайта тірілтеді. Tor.com сайтындағы Эммет Ашер Перрин Аттертонды "Айдахоның ментат гола реинкарнациясын кейіпкерге лайықты тұйық сыртқы көрінісімен және осалдығымен ойнайды" деп сипаттайды. "Билли мен Мэндидің қызықты оқиғалары" анимациялық телешоуының 2003/04 жылғы маусымдағы "Мэнди, мейірімсіз" эпизоды "Дюнаның Құдай Императорына" пароди жасап, Билли кейіпкерін бірнеше рет өлтірілген Дункан Айдахо рөлінде көрсетеді. 2021 жылы шыққан "Дюна" фильмінде бұл рөлді Джейсон Момоа сомдайды.
In the 1984 film Dune, Duncan is played by Richard Jordan. Everett McGill, who portrays Stilgar in the film, said “I recall Richard Jordan as Duncan Idaho agreed to a smaller presence in Dune for the promise of the breakout character in Dune Messiah and beyond." Though Dune II, a planned sequel film adapting Dune Messiah, was never made, the unfinished script depicts Duncan being revived by Scytale. Emmet Asher Perrin of Tor. com writes that Atterton "plays the mentat ghola reincarnation of Idaho with all the upright stoicism and vulnerability that the character is owed." In the animated television show The Grim Adventures of Billy & Mandy, the 2003–04 season episode "Mandy, the Merciless" parodies God Emperor of Dune, with the character Billy as the repeatedly killed Duncan Idaho. The character is played by Jason Momoa in the 2021 film Dune.