Кіріспе

"Францисктің кішкентай гүлдері" - бұл Флорлигиум (оның еңбектерінің үзінділері), 53 қысқа тарауға бөлінген, 14 ғасырдың соңында құрастырылған Ассиздік Францисктің өмірі туралы. Анонимді итальян мәтіні, әрине, тоскандық автордың нұсқасы, латын тіліндегі Actus beati Francisci et sociorum eius, оның ең көне қолжазбасы 1390 жылы жазылған. Люк Уоддинг мәтінді Актте үш рет кездесетін Уголино да Санта-Марияға жатқызады. Қазіргі таңда ғалымдардың көпшілігі автордың Уголино Бранфорте (1262 ж. - 1348 ж.) екендігіне келіседі.

Тарих

Франциск Ассизінің кішкентай гүлдері - Франциск Ассизінің және оның ертедегі серіктерінің өмірі туралы танымал аңыздардың классикалық жинағына берілген атау. Жинақтың негізгі бөлігін итальян тіліне он төртінші ғасырдағы белгісіз монах аударған. Төрт қосымша (Францисктің стигмаларына, Жүніс өнеріне және Эгидионың өмірі мен сөзіне) кейінгі жинақтаушылардың қосқандары. Фиореттидің Франциск пен оның серіктеріне қатысты алғашқы тараулары мен Анкона науқаны провинциясындағы монахтар туралы кейінгі тараулар арасында айтарлықтай айырмашылық байқалады. Жинақтың бірінші жартысы орденнің алғашқы күндерінен басталған дәстүрлерді көрсетеді; екіншісі Бранфорте асыл отбасынан шыққан Уголино да Монте Джорджоның жұмысы деп есептеледі. Франциск өлгеннен кейін бір ғасыр бойы өмір сүрген Уголино өзінің көптеген мәліметтері үшін құлақтан естілгенге тәуелді болды; оның бір бөлігін Францисктің серіктері жақсы білген және құрметтеген Джакомо да Массадан үйренген деп айтылады. Уголиноның материалдарын қайдан алғандығы маңызды емес, бірақ 53 тараудағы латын тіліндегі бұл еңбек 1328 жылға дейін жазылған көрінеді.

Өлеңдер

Ассиздік Франциск өлгеннен кейін бір жарым ғасыр өткен соң жазылған бұл мәтін әулиенің өмірбаянының маңызды негізгі көзі ретінде қарастырылмайды. Алайда, бұл оның өмірінің ең танымал есебі болды және Франциск пен оның ізбасарларының өмірінен көптеген түрлі-түсті анекдоттар, кереметтер мен пәк мысалдар келтіреді. Бұл поэтикалық әңгімелер Францисктің ізбасарларының пайда болуы мен дамуына көп жарық түсіреді. Фиореттидің кейбір әңгімелерін бұрынғы еңбектерден де кездестіруге болады. Фиоретти ди Сан-Франческо, 13-тарау: Құстарға уағыздау Франциск, Массео және Аньоло Сабурниано (Каннара) деп аталатын қалаға барып, уағыз айтқан. Олардың уағыздарын тыңдағандар қаладан шығып, монастырдың сарайларына барып, солардың соңынан ергілері келді. Франциск оларға мұндай нәрсе қажет емес екенін айтты, бірақ оның орнына ол үшінші тәртіпті "барлық адамдардың жалпы құтқарылуы үшін" орнатты. Франциск өз ордені отбасының есебінен кеңейіп жатқанына алаңдай бастады. Ол Францискандар жолын ұстанғысы келген үйленген еркектердің (және кедейлер Clares-ке қабылдаудан шыққан әйелдердің) орденіне кіруден бас тартты, өйткені отбасылар зардап шекпеуі керек. Францисктің құстарға уағыздауын Массео сипаттады, ал 1236 жылы ағылшын Роджер Вендовері жазды. Ал жергілікті тілге аударылған бұл аударма тоскан тілінде жазылған және итальян әдебиетінің шедеврлері қатарына жатады. Ең көне қолжазба 1390 жылы жазылған және Берлинде сақталған. Алғаш рет бұл аударма 1477 жылы Виченцада басылып шықты.

Танымал мәдениетте

Мәтін Роберто Росселлинидің 1950 жылы түсірілген Франческо, гиулларе ди Дио (Франциск, Құдайдың шуағы) фильміне шабыт болды, оны Федерико Феллини жазды. Ол сондай-ақ Оливье Мессьеннің Saint François d'Assise операсының либреттосы үшін де пайдаланылған.

Электрондық кітап

Ассиздік Франциск, Кішкентай гүлдер (фиоретти), Лондон, 2012. limovia. таза