Кіріспе

Пиня (piNYAH) - ананас өсімдіктерінің жапырақтарынан жасалған дәстүрлі филиппин талшығы. Ананас Оңтүстік Америкада өседі, бірақ 17 ғасырдан бастап Филиппинде кеңінен өсіріледі және нипис матасы деп аталатын сәнді мата сияқты жылтыр қайырымды тоқу үшін қолданылады. Бұл атау испан тіліндегі "пина" сөзінен шыққан, яғни "ананас" дегенді білдіреді.

Тарих

Анар испандықтар Филиппинге испан отарлау дәуірінде әкелген. Қазір "Piña Española Roja" деп аталатын сорт 17-ші ғасырда-ақ тоқыма өнеркәсібі үшін өсіріле бастады. Абака талшығын пайдалана отырып, жергілікті тоқу дәстүрлерін тікелей бейімделген. Пиналар нипис сияқты жалтыраған байламға тоқылған, әдетте, каладо және сомбрадо деп аталатын күрделі гүлдік кестемен безендірілген. XIX ғасырдағы піңжа матасының көптеген үлгілері әлемнің әртүрлі мұражайларының коллекцияларында бар, бірақ олардың тарихы академиялық әдебиетте зерттелмеген. Отандық деңгейде олар филиппиндік жоғары таптың дәстүрлі баронг тагалог, баро'т сая және костюм де метиза киімдерін, сондай-ақ әйелдер пануэлоларын жасауға пайдаланылды. Бұл аралдардың ыстық тропикалық климатына өте қолайлы болды. Бұл сала Екінші дүниежүзілік соғыста қираған, енді ғана қайта жандана бастады. Ананас негізіндегі тағамдар Филиппинде ананас тоқыма өнеркәсібінің нәтижесінде да дамыған. Бұларға ананас сірке суы, хамонадо, афритада және пиньяханг манок сияқты дәстүрлі ингредиенттер мен тағамдар жатады. Тағы бір ерекшелігі - филиппиндіктерде XVIII ғасырдан бері өндіріліп келе жатқан nata de piña деп аталатын желім тәрізді десерт.

Өндіріс әдістері

Пиня жапырақтан жасалатындықтан, алдымен жапырақты кесу керек. Содан соң талшықты жапырақтан тартып алады. Жапырақтардың көбісі ұзын және біршама қатты. Бұл кездемеден жасалған матаның әр жіпшінін қолмен сыпырып, бірінен соң бірі түйіп, бірін бірі жалғастырып, қолмен тоқылған матаға айналдырады.

Өндірушілер

Калибо, Аклан - Филиппиндегі ең ескі және негізгі пина матасын өндіруші / тоқушы, ол әлемнің әртүрлі бөліктеріне, әсіресе Солтүстік Америка мен Еуропаға экспортталады. Пина тоқу - бұл көп жылдық дәстүр, соңғы 20 жылда қайта жаңғыртылды. Ананас жібегі филиппин маталарының патшасы болып саналды және филиппиндік элитаның таңдауы болып саналады. 1996 жылы Филиппинде өткен АТЭС саммиті кезінде әлем көшбасшылары топтық фотосуретке түсіру кезінде Калибодан алынған пинадан жасалған баронг тагалог киген. Өндірушілерге Ла Герминия Пина тоқу индустриясы, Малабон Пина өндірушілер және тоқымашылар қауымдастығы, Рейконның Пина матасы мен индустриясы және Руруган са Тубод қоры кіреді.

Қолданылуы

Пина матасы жеңіл, бірақ қатты, сырты таза, піл сияқты тегіс болып келеді. Қазіргі уақытта ол негізінен баронг тагалог, баро'т сая және басқа да дәстүрлі салтанатты киімдерді Филиппинде жасауға қолданылады. Сондай-ақ, үстел төсеніштеріне, сөмкелерге, кілемдерге және басқа да киім бұйымдарына қолданылады.

ЮНЕСКО-ның мойындауы

Пина тоқымашылығы 2023 жылы ЮНЕСКО-ның материалдық емес мәдени мұралар тізіміне енгізілді.