Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солимар (Шаумар) - Будапешттің солтүстік-батысындағы қалалық ауыл. Қаланың 3-ші және 2-ші аудандарымен, сондай-ақ Нагиковаци, Пилиссжентиван, Пилисворосвар, Цсобанка, Пилисборошенё және Уроммен шекаралас. Оның суреткерлік қоршаған ортасы (оның оңтүстігінде және шығысында төбелер, ең биік нүктесі 424 м биіктіктегі Зсирошеги) және жақсы қолжетімділік (Хувесвулгиден 64, 64А, 164, 264, 157 және 964 қалалық автобустар, Обудадан 218, Будапешт Nyugati пойызы және Арпад хидтен автобустар) 1990-шы жылдардың ортасынан бастап Будапешттен тыс қалалардағы үйлерге көшіп барған бай қала тұрғындары үшін қолайлы орын болды.
Solymár (Schaumar) is an urban village in northwest of Budapest metropolitan area, bordering the 3rd and 2nd districts of the city, as well as Nagykovácsi, Pilisszentiván, Pilisvörösvár, Csobánka, Pilisborosjenő, and Üröm. Its picturesque surroundings (hills to the south and east, the highest point is Zsíroshegy at 424m) and good accessibility the 64, 64A, 164, 264, 157 and 964 city buses from Hűvösvölgy, 218 from Óbuda, a train from Budapest Nyugati, and coaches from Árpád híd) made it a desirable destination for affluent city dwellers moving to suburban homes outside of Budapest from the mid 1990s.
Тарих/халық
Ауылдың атауы алғаш рет Бела IV-тің 1266 жылы 5 мамырда жазылған жарғысында Соломар деп аталады. Аты-жөніне байланысты ең ықтимал этимология - венгр тіліндегі солимяр (көбінесе солимас): соколовник, яғни король соколовтарының тұратын жері. (Көптеген көршілес ауылдар осылай аталған.) Ауыл келесі ғасырларда өркендеп, 1561 жылдан кейін өртеніп кеткен патшалық аң аулау сарайының (Сзаркавар) қонағы болған. Осман империясының басып кіруі ауылды 1580 жылдан кейін бос қалдырды. Ауылға 1700 жылы алғашқы қоныс аударушылар келгенге дейін ешкім тұрмаған; алғашқы сербтер мен болгарлар оңтүстіктен көшіп келді, кері шегінген Осман әскерінен құтылу үшін. Көп ұзамай Габсбургтер мен Дунай бойындағы сол сияқты оңтүстік провинциялардан монархияға жалдалған бавариялық иммигранттар келді. Король олардың тасымалын төледі және Венгрияға қоныстанғандарына көмектесті; жаңа келгендерге өз тілдері мен діндерін (әдетте католик) сақтай алатындарына уәде берілді. Монархия бұл аймақты қайта қоныстандыруды қалады және немістер Дунай бойындағы егіндік жерлерді қалпына келтіре алатынын біледі. Олар неміс тілінде сөйлеуді жалғастырып, өздерінің мәдени және діни дәстүрлерін сақтап қалғандықтан, оларды "Донаушвабен" (Дануб швабтары) деп атады. Олардың ұрпақтары, олар Австро-Венгрия империясының және одан кейінгі үкіметтердің азаматтары болды, кейіннен осы аймақтағы халықтың басым көпшілігін құрады және ауылды неміс тілінде Шаумар деп атады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Адольф Гитлер басқа елдерде қанша уақыт тұрып жатқанына қарамастан, басқа елдерде тұратын этникалық немістерге үндеу жасады. Кейбір аймақтарда этникалық немістер оның бағдарламасын қолдады, бірақ көптеген жағдайларда олар тұратын жерлеріне адал болды. Нацистердің соғыс жүргізудегі қисындылығы барлық этникалық немістерді біріктіру және басқа халықтарды қысымға алу және жою болғандықтан, көптеген шығыс Еуропа елдері, мысалы, Венгрия, Польша және Кеңес Одағы, соғыстан кейін этникалық немістерді қуып жіберді. Сол жақтағы халықтың жартысына жуығы 1946 жылы Германияға жер аударылды. Солымардағы 330-дан астам үй-жай бос қалды. Бос үйлерге елдің басқа бөліктерінен (негізінен Мезоковест) көшірілген этникалық венгрлер, сондай-ақ Трансильваниядан келген босқындар қоныс аударды. Кейінгі жылдары Чехословакиядан жер аударылған венгрлер де келді. Өткен онжылдықтардағы қала маңындағы қалаларға көшірудің нәтижесінде этностық немістер халықтың аз бөлігіне айналды. 1990 жылдан бастап депортация есімі атап өтілді; Templom tér-де ескерткіш орнатылды.
The name of the village is first mentioned in a charter by Béla IV dated 5 May 1266, as Solomar. The most likely etymology of the name is Hungarian solymár (more commonly solymász): ‘falconer’, i. e., the place where the royal falconers live. (Several neighbouring villages were named similarly.) The village prospered during the following centuries and probably hosted a royal hunting castle (Szarkavár), which burnt down after 1561. The advance of the Ottoman Empire left the village deserted after 1580. The village was uninhabited until the first new settlers arrived around 1700; first Serbians and Bulgarians migrated from the south, to escape the withdrawing Ottoman forces. Soon afterward came Bavarian immigrants, recruited by the monarchy from Habsburg and similar southern provinces along the Danube. The Crown paid their transportation and assisted in their getting settled in Hungary; the newcomers were promised they could retain their language and religion (generally Roman Catholic). The monarchy wanted to resettle the area and knew the Germans could restore farmlands along the Danube. Because the settlers continued to speak a form of German and maintained their cultural and religious traditions, they were called die Donauschwaben (Danube Swabians). Their descendants, who were citizens of the Austro Hungarian Empire and succeeding governments, later formed the great majority of the population in this area and called the village Schaumar in German. During World War II, Adolf Hitler appealed to ethnic Germans in other countries, no matter how long they had resided there. In some areas, ethnic Germans supported his program, but in many cases had loyalty to where they were living. Because part of the Nazi rationale for war was to unite all ethnic Germans and oppress and exterminate other populations, many eastern European countries, such as Hungary, Poland and the Soviet Union, expelled ethnic Germans after the war. About half the population of Solymár was deported to Germany in 1946 as a collective punishment as part of that massive displacement. More than 330 households in Solymár were vacated. The empty houses were occupied by ethnic Hungarians relocated from other parts of the country (mainly Mezőkövesd), as well as refugees from Transylvania. In later years, ethnic Hungarians deported from Czechoslovakia arrived. Together with the large scale migration of people from Budapest in the past decades of suburbanization, ethnic Germans have become a minority of the population. Since 1990 the deportation has been commemorated; a memorial was installed at Templom tér.
Халық саны
9455 тұрғыны бар, негізінен этникалық мажарлар, аз бөлігі этникалық немістер.
There are 9455 residents, mainly ethnic Hungarians, with a minority of ethnic Germans.