Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1270-1272 жылдар аралығында Венгрия патшасы
King of Hungary from 1270 to 1272
Стивен V (V. Иштван, ; 18 қазанға дейін 1239 – 6 тамыз 1272, Чепел аралы) – 1270 мен 1272 жылдар аралығында Венгрия және Хорватия патшасы, ал 1258 жылдан 1260 жылға дейін – Стирия герцогы болған. Ол король Бела IV және Мария Ласкаринаның үлкен ұлы еді. Король Бела алты жастағы ұлын патша етіп тәж кигізіп, оны Славония герцогы етіп тағайындады. Стивен бала кезінде әкесі Ұлы Венгрия даласына қоныстандырған кумандардың басшысының қызы Елизаветаға үйленді. Король Бела 1257 жылы Стивенді Трансильвания герцогы, ал 1258 жылы Стирия герцогы етіп тағайындады. Төрт жыл бұрын қосып алынған Стирияның жергілікті ақсүйектері оның билігіне қарсылық көрсетті. Богемия патшасы Оттокар II-нің көмегімен олар көтеріліс ұйымдастырып, Стивеннің әскерін Стирияның көп бөлігінен қуды. 1260 жылдың 12 шілдесінде Крессенбрунн шайқасында Оттокар II Стивен мен оның әкесінің біріккен әскерін жеңгеннен кейін Стивен Стирияны тастап, Трансильванияға қайтып келді. Стивен әкесін Дунайдан шығысқа қарайғы Венгрия патшалығының барлық жерлерін беруге мәжбүр етті және 1262 жылы кіші патша атағын алды. Екі жылдан кейін әке мен бала арасында азаматтық соғыс басталды, себебі Стивен Беланы оны мұрагерлік құқығынан айыруды жоспарлап отыр деп айыптады. Олар 1266 жылы бейбіт келісімге келді, бірақ олардың арасындағы сенім ешқашан толыққанды қалпына келмеді. Стивен 3 мамыр 1270 жылы қайтыс болған әкесінен қиындықсыз патшалықты мұраға алды, бірақ оның қарындасы Анна және әкесінің ең жақын кеңесшілері Богемия патшалығына қашып кетті. Оттокар II 1271 жылдың көктемінде Венгрияға шабуыл жасады, бірақ Стивен оны жеңді. Келесі жазда, көтерілісшіл ақсүйек Стивеннің ұлы Ладиславты тұтқындап, түрмеге қамады. Одан кейін Стивен күтпеген жерден ауырып, қайтыс болды.
Stephen V (V. István, , ; before 18 October 1239 – 6 August 1272, Csepel Island) was King of Hungary and Croatia between 1270 and 1272, and Duke of Styria from 1258 to 1260. He was the oldest son of King Béla IV and Maria Laskarina. King Béla had his son crowned king at the age of six and appointed him Duke of Slavonia. Still a child, Stephen married Elizabeth, a daughter of a chieftain of the Cumans whom his father settled in the Great Hungarian Plain. King Béla appointed Stephen Duke of Transylvania in 1257 and Duke of Styria in 1258. The local noblemen in Styria, which had been annexed four years before, opposed his rule. Assisted by King Ottokar II of Bohemia, they rebelled and expelled Stephen's troops from most parts of Styria. After Ottokar II routed the united army of Stephen and his father in the Battle of Kressenbrunn on 12 July 1260, Stephen left Styria and returned to Transylvania. Stephen forced his father to cede all the lands of the Kingdom of Hungary to the east of the Danube to him and adopted the title of junior king in 1262. In two years, a civil war broke out between father and son, because Stephen accused Béla of planning to disinherit him. They concluded a peace treaty in 1266, but confidence was never restored between them. Stephen succeeded his father, who died on 3 May 1270, without difficulties, but his sister Anna and his father's closest advisors fled to the Kingdom of Bohemia. Ottokar II invaded Hungary in the spring of 1271, but Stephen routed him. In next summer, a rebellious lord captured and imprisoned Stephen's son, Ladislaus. Shortly thereafter, Stephen unexpectedly fell ill and died.
Балалық шағы (12391245)
Стефан – Венгрия королі Бела IV және оның Никея императоры Теодор I Ласкаристің қызы Марияның сегізінші баласы және тұңғыш ұлы болды. Ол 1239 жылы дүниеге келді. 18 қазанда Эстергом архиепискобы Роберт оны крещение рәсімінен өткізді. Туғаннан-ақ мұрагер атанған балаға Мажарстанның алғашқы патшасы – әулие Стефанның есімі берілді. Бела және оның отбасы, Стефан да бар, 1241 жылдың 11 сәуірінде Мохи шайқасында монғолдар патша әскерін талқан еткеннен кейін Загребке қашып кетті. 1242 жылдың ақпанында монғолдар қатып қалған Дунайды кешіп өтіп, патша отбасы Далмациядағы бекінілген Трогир қаласына қашып құтылды. Патша мен оның отбасы монғолдар наурыз айында күтпеген жерден Венгриядан шығып кеткен соң Далмациядан қайтып келді.
Stephen was the eighth child and first son of King Béla IV of Hungary and his wife, Maria, a daughter of Theodore I Lascaris, Emperor of Nicaea. He was born in 1239. Archbishop Robert of Esztergom baptised him on 18 October. The child, heir apparent from birth, was named after Saint Stephen, the first King of Hungary. Béla and his family, including Stephen, fled to Zagreb after the Mongols had annihilated the royal army in the Battle of Mohi on 11 April 1241. The Mongols crossed the frozen Danube in February 1242 and the royal family ran off as far as the well fortified Dalmatian town of Trogir. The King and his family returned from Dalmatia after the Mongols unexpectedly withdrew from Hungary in March.
Славония герцогы (12451257)
1246 жылғы патша жарғысында Степан "патша және Славония герцогы" деп көрсетілген. Тарихшылар Гюла Кристо мен Ференц Мактың мәлімдемесінше, Бела бұрынғы жылы ұлын кіші патша ретінде тағайындап, оған Драва өзені мен Адриатика теңізі арасындағы жерлерді сыйлаған. Жеті жасар Степанның Хорватия, Далмация және Славония провинциялары патшалық билеушілер, яғни бантар арқылы басқарылды. 1240 жылдардың соңында Папа Иннокентий IV-ге жазған хатында Бела IV: "Христиандық әлем үшін біз ұлымызды куман қызына үйлендірдік" деп жазды. Келін – Куман көшбасшысының қызы Елизавета еді. Бела Тиса өзені бойындағы жазықтарға қоныстануға шақырған кумандардың басшысының қызы Елизавета крещениеден өткен болатын, бірақ салтанатқа қатысқан он куман батыры әдеттегідей, қылышпен екіге тілінген итке ант берді.
A royal charter of 1246 mentions Stephen as "King, and Duke of Slavonia". Apparently, in the previous year, Béla had his son crowned as junior king and endowed with the lands between the river Dráva and the Adriatic Sea, according to historians Gyula Kristó and Ferenc Makk. The seven year old Stephen's provinces—Croatia, Dalmatia and Slavonia—were administered by royal governors, known as bans. In a letter addressed to Pope Innocent IV in the late 1240s, Béla IV wrote that "[o]n behalf of Christendom we had our son marry a Cuman girl". The bride was Elizabeth, the daughter of a leader of the Cumans whom Béla had invited to settle in the plains along the river Tisza. Elizabeth had been baptized, but ten Cuman chieftains present at the ceremony nevertheless took their customary oath upon a dog cut into two by a sword.
Трансильвания және Штирия герцогы (12571260)
1257 жылы Стефан толыққанды жасқа келгенде, әкесі оны Трансильвания герцогы етіп тағайындады. Стефанның Трансильваниядағы билеуі қысқа ғана болды, себебі 1258 жылы әкесі оны Штирияға жіберді. Штирия 1254 жылы жаулап алынған еді, бірақ жергілікті феодалдар көтеріліс шығарып, Бела IV-нің губернаторы Стефан Гуткеледті Стефан тағайындалғанға дейін қуғынға түсірді. Стефан әкесімен бірлесіп Штирияға жорық жасап, көтерілісшілерді басып тастады. Штириядан басқа, Стефан әкесінен Венгриядағы екі көршілес округ – Вас және Зала округтерін де алды. 1259 жылдың көктемінде ол Каринтия герцогы Ульрих III-нің Штирия көтерілісшілерін қолдауына жауап ретінде Каринтияға шабуыл жасады. Стефанның Штириядағы билеуі халыққа ұнамады. Богемия патшасы Оттокар II-нің қолдауымен жергілікті феодалдар қайтадан көтерілді. Стефан тек Петтау (қазіргі Птуй, Словения) және оның аймағын ғана сақтап қалды. 1260 жылдың 25 маусымында Стефан Оттокардың мемлекетін басып алу үшін Морава өзенін кешіп өтті. Секели, румын және куман әскерлерінен құралған оның әскері австриялық әскерді жеңді. Алайда, шешуші Крессенбрунн шайқасында Бела мен Стефанның біріккен әскері 12 шілдеде жеңіліске ұшырады, себебі Беланың басқаруындағы негізгі күштер кешігіп келді. Алдыңғы қатардағы жасаққа басшылық еткен Стефан шайқас алаңынан мүжілген күйі қашып шықты. 1261 жылдың 31 наурызында қол қойылған Вена бейбіт шарты Венгрия мен Богемия арасындағы қақтығысты тоқтатты, Бела IV-ті Оттокар II-нің пайдасына Штириядан бас тартуға мәжбүр етті.
When Stephen attained the age of majority in 1257, his father appointed him Duke of Transylvania. Stephen's rule in Transylvania was short lived, because his father transferred him to Styria in 1258. Styria had been annexed in 1254, but the local lords rose up in rebellion and expelled Béla IV's governor, Stephen Gutkeled, before Stephen's appointment. Stephen and his father jointly invaded Styria and subdued the rebels. In addition to Styria, Stephen also received two neighboring counties—Vas and Zala—in Hungary from his father. He launched a plundering raid in Carinthia in the spring of 1259, in retaliation of Duke Ulrich III of Carinthia's support of the Styrian rebels. Stephen's rule remained unpopular in Styria. With support from King Ottokar II of Bohemia, the local lords again rebelled. Stephen could preserve only Pettau (present day Ptuj, Slovenia) and its region. On 25 June 1260, Stephen crossed the river Morava to invade Ottokar's realm. His military force, which consisted of Székely, Romanian and Cuman troops, routed an Austrian army. However, in the decisive Battle of Kressenbrunn King Béla's and Stephen's united army was vanquished on 12 July, primarily because the main forces, which were under King Béla's command, arrived late. Stephen, who commanded the advance guard, barely escaped from the battlefield. The Peace of Vienna, which was signed on 31 March 1261, put an end to the conflict between Hungary and Bohemia, forcing Béla IV to renounce of Styria in favor of Ottokar II.
Қақтығыстар мен азаматтық соғыс (1260 1270)
Стивен 1260 жылдың 20 тамызынан кейін Трансильванияға оралып, екінші рет билік құруын бастады. Ол әкесімен бірлесіп Болгарияға жорық жасап, 1261 жылы Видинді басып алды. Әкесі Венгрияға қайтқанда, Стивен науқанды жалғыз жалғастырды. Ол Дунайдағы Лом қаласын қоршап, Болгария патшасы Константин Тихты қуу үшін Тирновоға дейін жетті. Бірақ патша басып кіргендермен кез келген қақтығыстан жалтарды және Стивен сол жылдың соңына дейін Болгариядан әскерін шығарып алды. 1260-шы жылдардың басында Стивен мен Бела IV арасындағы қарым-қатынас нашарлады. Стивеннің жарғылары оның әкесінен мұрасын жоғалту және қуылу қаупін көрсетеді. Ол сондай-ақ кейбір есімдері аталмаған барондарды ескі монархты оған қарсы қозумен айыптады. Алайда Стивеннің жарғылары оның Бихар, Сзатмар, Угокса және Трансильваниядан тыс жерлерде жер бергенін дәлелдейді. Эстергом архиепископы Филипп және Калокса архиепископы Смаргг күзде екі патшаның жақтастары арасындағы қақтығыстардан кейін араға түсуге тырысты. 25 қарашада жасалған Пресбург бейбіт шартына сәйкес Бела IV және оның ұлы елді бөлісті, ал Стивен Дунайдың шығысындағы жерлерді алды. 5 желтоқсанда шартыны бекіткен кезде Стивен өзінің кіші інісі Белаға әкесі берген Славонияға шабуыл жасамауға уәде берді. Осы кезде Стивен өзін "Кіші патша, Трансильвания герцогы және кумандардың билеушісі" деп атады. Болгария ақсұлтаны Яков Светослав, 1263 жылдың екінші жартысында Византия әскері Видиннің оңтүстігіндегі оның иеліктерін басып алғаннан кейін Стивеннен көмек сұрады. Стивен Трансильвания воеводасы Ладислав II Кан басқаруымен Болгарияға күш жіберді. Воевода византиялықтарды жеңіп, оларды Болгариядан қуды. Стивен Яков Светославқа Видинді берді, ол оның үстемдігін қабылдады. Стивеннің әкесімен татуласуы уақытша ғана болды. Стивен анасы мен қарындасы Аннаның иеліктерін тартып алды, соның ішінде Бестёрце (қазіргі Бистрица, Румыния) және Фюзер, олар оның билігіндегі жерлерде орналасқан. Бела IV әскері 1264 жылдың күзінен кейін Анна басшылығымен Дунайдан өтті. Ол Сароспатакты қоршап алып, Стивеннің әйелі мен балаларын тұтқынға алды. Воевода Ладислав Кан Стивенге қарсы шығып, куман жауынгерлерінен құралған әскерді Трансильванияға бастап кетті. Стивен оны Дева (қазіргі Дева, Румыния) бекінісінде жеңді. Бела патшасының патшалық судьясы Лоуренс жаңа әскердің басына келіп, Стивенді Фекетехаломға (қазіргі Кодлеа, Румыния) шегінуге мәжбүр етті. Судья бекініске қоршау салды, бірақ Стивеннің жақтастары оны босатты. Стивен қарсы шабуыл жасап, әкесінің әскерін кері шегінуге мәжбүр етті. 1265 жылдың наурыз айында Исаске шайқасында әкесінің әскерін жеңіске жетті. Екі архиепископ ата мен бала арасындағы келісімді жаңартты, бұл 1262 жылғы елдің бөлінуін растады. Бела мен Стивен 1266 жылдың 23 наурызында Қоян аралындағы (қазір Будапешттегі Маргарет аралы) Қасиетті Мария монастырында бейбіт келісімге қол қойды. Венгриядағы азамат соғысы кезінде Стивеннің вассалы Яков Светослав Болгария патшасы Константин Тихқа бағынды. 1266 жылдың жазында Стивен Болгарияға жорық жасап, Видин, Плевен және басқа да бекіністерді басып алды, болгарларды бес шайқаста жеңді. Яков Светослав тағы да Стивеннің үстемдігін қабылдады және Видинге қайтадан орнатылды. Содан бері Стивен өзінің жарғыларында "Болгария патшасы" деген атақты қолдана бастады. Бела мен Стивен 1267 жылы "патшалық қызметкерлердің" бостандықтарын бекітті, олар кейіннен ақсүйектер деп аталды. Стивен мен Сицилия королі Карл I арасындағы екі некелік одақ – Стивеннің ұлы Ладислав Карлдың қызы Элизабетке, ал Карлдың есімдік ұлы Стивеннің қызы Марияға үйленді – 1269 жылы Стивеннің халықаралық беделін арттырды. Бела мен Стивен арасындағы сенім ешқашан толыққанды қалпына келмеді. Өлім төсегінде жатқанда, ескі патша Богемия королі Оттокар II-ден қызы Анна мен оның жақтастарына өлімінен кейін баспана беруін өтінді.
Stephen returned to Transylvania and started to rule it for the second time after 20 August 1260. He and his father jointly invaded Bulgaria and seized Vidin in 1261. His father returned to Hungary, but Stephen continued the campaign alone. He laid siege to Lom on the Danube and advanced as far as Tirnovo in pursuit of Tsar Constantine Tikh of Bulgaria. However, the Tsar succeeded in avoiding any clashes with the invaders and Stephen withdrew his troops from Bulgaria by the end of the year. Stephen's relationship with Béla IV deteriorated in the early 1260s. Stephen's charters reveal his fear of being disinherited and expelled by his father. He also accused some unnamed barons of inciting the old monarch against him. On the other hand, Stephen's charters prove that he made land grants in Bihar, Szatmár, Ugocsa, and other counties which were situated outside Transylvania. Archbishops Philip of Esztergom and Smaragd of Kalocsa undertook to mediate after some clashes occurred between the two kings' partisans in the autumn. According to the Peace of Pressburg, which was concluded around 25 November, Béla IV and his son divided the country and Stephen received the lands to the east of the Danube. When confirming the treaty on 5 December, Stephen also promised that he would not invade Slavonia which had been granted to his younger brother, Béla, by their father. On this occasion, Stephen styled himself "Junior King, Duke of Transylvania and Lord of the Cumans". A Bulgarian nobleman, Despot Jacob Svetoslav sought assistance from Stephen after his domains, which were situated in the regions south of Vidin, were overrun by Byzantine troops in the second half of 1263. Stephen sent reinforcements under the command of Ladislaus II Kán, Voivode of Transylvania to Bulgaria. The Voivode routed the Byzantines and drove them out of Bulgaria. Stephen granted Vidin to Jacob Svetoslav who accepted his suzerainty. The reconciliation of Stephen and his father was only temporary. Stephen confiscated the domains of his mother and sister, Anna—including Beszterce (present day Bistrița, Romania) and Füzér—which were located in the lands under his rule. Béla IV's army crossed the Danube under Anna's command sometime after the autumn of 1264. She besieged and took Sárospatak and seized Stephen's wife and children. Voivode Ladislaus Kán turned against Stephen and led an army, which consisted of Cuman warriors, to Transylvania. Stephen routed him at the fort of Déva (now Deva, Romania). King Béla's Judge royal, Lawrence arrived at the head of a new army and forced Stephen to retreat to Feketehalom (now Codlea, Romania). The Judge royal lay siege to the fortress, but Stephen's partisans relieved it. Stephen launched a counter offensive and forced his father's army to retreat. He gained a decisive victory over his father's army in the Battle of Isaszeg in March 1265. The two archbishops mediated a new consolidation between father and son, which confirmed the 1262 division of the country. Béla and Stephen signed the peace treaty in the Convent of the Blessed Virgin on the Rabbits' Island (now Margaret Island in Budapest) on 23 March 1266. During the civil war in Hungary, Stephen's vassal, Despot Jacob Svetoslav submitted himself to Tsar Constantine Tikh of Bulgaria. In the summer of 1266, Stephen invaded Bulgaria, seized Vidin, Pleven and other forts and routed the Bulgarians in five battles. Jacob Svetoslav again accepted Stephen's suzerainty and was reinstalled in Vidin. From then on, Stephen used the title "King of Bulgaria" in his charters. Béla and Stephen together confirmed the liberties of the "royal servants", from then on known as noblemen, in 1267. A double marriage alliance between Stephen and King Charles I of Sicily—Stephen's son, Ladislaus married Charles's daughter, Elisabeth, and Charles's namesake son married Stephen's daughter, Mary—strengthened Stephen's international position in 1269. Confidence was never restored between Béla and Stephen. On his deathbed, the old King requested King Ottokar II of Bohemia to give shelter to his daughter Anna and his partisans after his death.
Билік ету (12701272)
1270 жылдың 3 мамырында аға патша қайтыс болды. Оның қызы Анна патша қазынасын алып, Богемияға қашып кетті. Генрих Кессеги, Николас Гереги және Лоуренс Аба – Беланың ең жақын кеңесшілері оны күтіп, Кессег, Бороштянкё (Бернштейн, Австрия) және батыс шекарадағы басқа да бекіністерін Оттокар II-ге тапсырды. Николас Хаот Венгриядан кетпей, Штириялық әскерлерді Пёлёскедегі бекінісіне орналастырып, жақын ауылдарға шабуыл жасады. Степан өзінің жақтастарын жоғары лауазымдарға тағайындады; мысалы, Иоахим Гуткелед Славония бані болды, ал Матвей Чак – Трансильвания воеводасы болып тағайындалды. Степан Эстергом округін архиепископ Филиппке сыйлады, ол оны 17 мамырда немесе одан кейін Эстергомда патша етіп инаугурациялады. Польшалық жылнамашы Ян Длугош Степанның Краковта Әйіз Станиславтың қабіріне саяхат жасап, тамыз айының соңында күйеуі Болеслав Ұятсыз, Краков герцогына барғанын жазды. Екі монарх «Венгрия мен Польша арасындағы ескі одақты» жаңартты және «ортақ достары мен жаулары болу» үшін одаққа келді. Степан Оттокар II-мен Дунайдағы Прессбургке (қазіргі Братислава, Словакия) жақын аралда кездесті, бірақ олар тек бітімге келді. 21 желтоқсанда Степан Австрияға шабуыл жасады. 1271 жылдың сәуір айында патша Оттокар Дунайдың солтүстігіндегі жерлерге басып кіріп, Девен (қазіргі Девин, Словакия), Прессбург және Надьсомбат (қазіргі Трнава, Словакия) сияқты бірнеше бекіністерді басып алды. 9 мамырда Оттокар Прессбургте, ал 15 мамырда Мошонмадьяроварда Степанды жеңді, бірақ Степан 21 мамырда Рабка өзеніндегі шешуші шайқаста жеңіске жетті. Оттокар Венгриядан шығып, Степан оның әскерін Венаға дейін қуды. Екі патшаның елшілері 2 шілдеде Прессбургте келісімге келді. Келісімге сәйкес, Степан Оттокардың Каринтиядағы қарсыластарына көмектеспеуге уәде берді, ал Оттокар өзі мен оның жақтастары Венгрияда басып алған бекіністерден бас тартты. Венгрлер көп ұзамай Кессег, Бороштянкё және Венгрияның батыс шекарасындағы басқа да бекіністерді қайтарып алды. 1270 жылы 18 қаңтарда қайтыс болған Маргареттың өмірінде, Степан оның өлімінің бір жылдығында оған қатысты алғашқы кереметтің куәсі болды. Шын мәнінде, Степан 1271 жылы Маргаретты қасиетті деп жариялау процесін бастады. Сол жылы Степан Гьер қаласының тұрғындарына қала құқығын берді. Ол сондай-ақ Спиш (қазіргі Словакия) аймағындағы саксон «қонақтарының» еркіндіктерін растады, олардың дербес қауымдастығының дамуына үлес қосты. Алайда Степан архиепископтықтың шартты ақсүйектеріне қарсы Эстергом архиепискобының құқықтарын қорғады, олар өз міндеттемелерінен құтылуға тырысты. 1272 жылдың жазында бан Иоахим Гуткелед Степанның он жасар ұлы және мұрагері Ладиславты ұрлап, Копривница бекінісіне қамады. Степан бекініске шабуыл жасады, бірақ оны басып ала алмады. Степан ауырып, Чепел аралына көшірілді. Ол 1272 жылдың 6 тамызында қайтыс болды. Степанды Рабит аралындағы Ыстық Мариям монастырында әпкесі Маргареттің қабіріне жақын жерге жерледі.
The senior King died on 3 May 1270. His daughter, Anna, seized the royal treasury and fled to Bohemia. Henry Kőszegi, Nicholas Geregye, and Lawrence Aba—Béla's closest advisors—followed her and handed over Kőszeg, Borostyánkő (Bernstein, Austria) and their other castles along the western borders to Ottokar II. Instead of leaving Hungary, Nicholas Hahót garrisoned Styrian soldiers in his fort at Pölöske, and made plundering raids against the nearby villages. Stephen nominated his own partisans to the highest offices; for instance, Joachim Gutkeled became Ban of Slavonia, and Matthew Csák was appointed Voivode of Transylvania. Stephen granted Esztergom County to Archbishop Philip who crowned him king in Esztergom on or after 17 May. The Polish chronicler Jan Długosz writes that Stephen made "a pilgrimage to the tomb of St. Stanisław" in Kraków and visited his brother in law, Boleslaw the Chaste, Duke of Kraków at the end of August. The two monarchs renewed "the old alliance between Hungary and Poland" and entered into an alliance "to have the same friends and the same enemies". Stephen also met Ottokar II on an island of the Danube near Pressburg (present day Bratislava, Slovakia), but they only concluded a truce. Stephen launched a plundering raid into Austria around 21 December. King Ottokar invaded the lands north of the Danube in April 1271 and captured a number of fortresses, including Dévény (now Devín, Slovakia), Pressburg and Nagyszombat (present day Trnava, Slovakia). Ottokar routed Stephen at Pressburg on 9 May, and at Mosonmagyaróvár on 15 May, but Stephen won the decisive battle on the Rábca River on 21 May. Ottokar withdrew from Hungary and Stephen chased his troops as far as Vienna. The two kings' envoys reached an agreement in Pressburg on 2 July. According to their treaty, Stephen promised that he would not assist Ottokar's opponents in Carinthia, and Ottokar renounced the castles he and his partisans held in Hungary. The Hungarians soon recaptured Kőszeg, Borostyánkő and other fortresses along the western border of Hungary. According to the Life of Stephen's saintly sister, Margaret, who had died on 18 January 1270, Stephen was present when the first miracle attributed to her occurred on the first anniversary of her death. Stephen, in fact, initiated Margaret's canonization at the Holy See in 1271. In the same year, Stephen granted town privileges to the citizens of Győr. He also confirmed the liberties of the Saxon "guests" in the Szepesség region (present day Spiš, Slovakia), contributing to the development of their autonomous community. On the other hand, Stephen protected the Archbishop of Esztergom's rights against the conditional nobles of the archbishopric who attempted to get rid of their obligations. Ban Joachim Gutkeled kidnapped Stephen's ten year old son and heir, Ladislaus and imprisoned him in the castle of Koprivnica in the summer of 1272. Stephen besieged the fortress, but could not capture it. Stephen fell ill and was taken to the Csepel Island. He died on 6 August 1272. Stephen was buried near to the tomb of his sister, Margaret, in the Monastery of the Blessed Virgin on Rabbits' Island.
Отбасы
Тарихшы Гюла Кристоның айтуынша, Степанның әйелі Елизавета шамамен 1239 жылы дүниеге келген. Оның қайын атасы IV Беланың жарғысында Сейхан есімді кимек әміршісі оның туысы деп көрсетілген, бұл Сейханның Елизаветаның әкесі болғанын білдіреді. Степанның Елизаветадан туған тұңғыш баласы Катерина шамамен 1256 жылы дүниеге келді. Ол шамамен 1268 жылы Сербия патшасы Стивен Урош I-нің үлкен ұлы және мұрагері Стивен Драгутинге тұрмысқа шықты. Оның қарындасы Мэри шамамен 1257 жылы дүниеге келді және 1270 жылы болашақ Неапольдің Карл II-іне тұрмысқа шықты. Олардың немересі Карл Роберт 14-шы ғасырдың басында Венгрия патшасы болды. Тарихшы Гюла Кристоның айтуынша, Степанның үшінші (аты аталмаған) қызы деспот Якоб Светославтың әйелі болған. Степанның үшінші (немесе төртінші) қызы Елизавета шамамен 1260 жылы дүниеге келді және Раб аралдағы Ықылас шешендер монастырінде доминикан монахына айналды. Ол 1277 жылы приорес болып тағайындалды, бірақ оның ағасы Ладислав 1288 жылы оны ұрлап, чех бароны Завиш фон Фалькенштейнге үйлендірді. Степанның кіші қызы Анна шамамен 1260 жылы дүниеге келді. Ол Византия императоры VIII Михаилдың ұлы және мұрагері Андроник Палеологқа тұрмысқа шықты. Степанның тұңғыш ұлы Ладислав IV 1262 жылы дүниеге келді. Ол 1272 жылы әкесінен кейін таққа отырды. Степанның кіші баласы Андрей 1268 жылы дүниеге келді және 10 жасында қайтыс болды.
Stephen's wife, Elizabeth, was born around 1239, according to historian Gyula Kristó. A charter of her father in law, Béla IV, refers to one Seyhan, a Cuman chieftain as his kinsman, implying that Seyhan was Elizabeth's father. Stephen's first child by Elizabeth, Catherine, was born around 1256. She was given in marriage to Stephen Dragutin, the elder son and heir of King Stephen Uroš I of Serbia, in about 1268. Her sister Mary was born around 1257 and married the future Charles II of Naples in 1270. Their grandson Charles Robert became King of Hungary in the first decade of the 14th century. According to historian Gyula Kristó, Stephen's third (unnamed) daughter was the wife of Despot Jacob Svetoslav. Stephen's third (or fourth) daughter, Elizabeth, who was born in about 1260, became a Dominican nun in the Monastery of the Blessed Virgin on Rabbits' Island. She was appointed prioress in 1277, but her brother, Ladislaus, kidnapped and married her to a Czech baron, Záviš of Falkenstein, in 1288. Stephen's youngest daughter, Anna, was born in about 1260. She married Andronikos Palaiologos, son and heir of the Byzantine Emperor, Michael VIII. Stephen's first son, Ladislaus IV, was born in 1262. He succeeded his father in 1272. Stephen's youngest child, Andrew, was born in 1268 and died at the age of 10.