Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оңтүстік Африка туралы 1909 жылғы заң - Ұлыбритания Парламентінің бұрынғы Кейп, Натал, Оранж-Ривер және Трансваал колонияларынан Оңтүстік Африка Одағын құрған актісі. Бұл акт Родезияның одаққа қабылдануына мүмкіндік берді, бұл ұсынысты Родезия отаршылары 1922 жылғы референдумда қабылдамады. Ұсыныстың жобасын төрт отаршылдық парламент қолдады, бірақ оған Кейп колониясының премьер-министрі В. П. Шрайнер қарсы шықты, ол ақ емес Оңтүстік Африка азаматтарының құқықтарын алып тастайды деп алаңдаушылық білдірді. Бұл акт британдық парламенттің түрлі британдық колонияларды біріктіру және белгілі бір дәрежедегі автономия беру туралы қабылдаған үшінші негізгі заң жобасы болды. Бұл 1867 жылы Британдық Солтүстік Америка Акты арқылы жүзеге асырылды, ол Канада провинциясын (Онтарио мен Квебекке бөлінді) Нова-Скотия мен Нью-Брансуикпен біріктірді, ал Австралияны Австралия Құрама Штаттарының Конституциясы туралы заң арқылы біріктірді, 1900 жылы.
The South Africa Act 1909 was an Act of the Parliament of the United Kingdom that created the Union of South Africa out of the former Cape, Natal, Orange River, and Transvaal colonies. The Act also allowed for potential admission of Rhodesia into the Union, a proposal rejected by Rhodesian colonists in a 1922 referendum. The draft proposal was supported by the four colonial parliaments, but was opposed by Cape Colony premier W. P. Schreiner, who raised concerns that it would strip rights from non white South Africans. The Act was the third major piece of legislation passed by the British Parliament to the unite various British colonies and provide some degree of autonomy. This had been done through the British North America Act, 1867, which united the Province of Canada (split into Ontario and Quebec) with Nova Scotia and New Brunswick, and the unification of Australia through the Commonwealth of Australia Constitution Act, 1900.
Өмірбаян
Англия-бур соғысынан (1899-1902) кейін Ұлыбритания Оңтүстік Африка Республикасы мен Оранж еркін мемлекетін қайтадан аннексиялады. Бұл жаңа аумақтар, тиісінше Трансваал колониясы және Оранж өзені колониясы деп аталды, Британияның Оңтүстік Африкадағы бұрынғы аумақтарына, Кейп колониясы мен Наталь колониясына қосылды. Бұл төрт колонияны тығыз одаққа біріктіруге шақыру британ үкіметінің саясаты болды; 1907 жылы Трансваал колониясы мен Оранж-Ривер колониясына жауапты үкімет берілгеннен кейін бұл ұмтылыс африкандар халқының арасында да кеңінен таралды. Бұл саяси күштер 1908 жылы 12 қазанда жиналып, 1909 жылы 11 мамырда жұмысын аяқтаған 1908 жылғы Ұлттық конвенцияға әкелді. Бұл конвенция үкіметтік, заңнамалық және экономикалық одақтың шарттары мен конституциясын бекітті. Бұл ұсыныстар Ұлыбритания үкіметінің назарына жіберілді, ол осы тілектерді жүзеге асыру үшін заң жобасын дайындады. Бұл заң жобасын парламент 1909 жылы 20 қыркүйекте қабылдады. 1909 жылы 20 қыркүйекте Ұлыбритания королі Эдуард VII 1910 жылы 31 мамырда Оңтүстік Африка одағы құрылатынын жариялады. Бұл акт қазіргі Оңтүстік Африка мемлекетінің құрылуына себепші болды. Ол Оңтүстік Африканың 50 жылдан астам уақыт бойы конституциясы ретінде қызмет етті. Осы уақыт ішінде Вестминстер статуты Оңтүстік Африканың Ұлыбританиядан тәуелсіздігін арттырды. Оңтүстік Африка 1961 жылы республикаға айналып, Одақ Одағынан шығып кетсе де, 1909 жылғы актінің негізгі құрылымы оның орнына Оңтүстік Африка Республикасы Конституциясы туралы заңда (1961 жылғы 32) өмір сүруін жалғастырды. Алайда, 1909 жылғы актінің соңғы қалдықтары 1983 жылы апартеид дәуірі үкіметі жаңа конституцияны, Оңтүстік Африка Республикасы Конституциясы туралы заңды (1983 жылғы 110-құжат) қабылдағанда жойылып кетті.
In the aftermath of the Anglo Boer War (1899–1902), Britain re annexed the South African Republic and the Orange Free State, two hitherto independent Boer republics. These new territories, renamed the Transvaal Colony and the Orange River Colony respectively, were added to Britain's existing South African territories, the Cape Colony and Colony of Natal. It was British government policy to encourage these four colonies to come together in closer union; after the grant of responsible government to the Transvaal Colony and Orange River Colony in 1907, this aspiration was one that was also increasingly held by the Afrikaner population. These political forces resulted in the 1908 National Convention, which met on 12 October 1908 and completed its work on 11 May 1909. This convention settled on the terms and constitution of a governmental, legislative, and economic Union. These proposals were transmitted to the British government, which duly prepared a bill to give effect to these wishes. The bill was passed by Parliament on 20 September 1909 and on 20 September 1909 King Edward VII of the United Kingdom proclaimed that the Union of South Africa would be established on 31 May 1910. This Act, which essentially brought into being the South African state as it is known today, served as the South African constitution for over fifty years, during which time the Statute of Westminster greatly increased South Africa's sovereignty from Britain. Although South Africa became a republic in 1961 and left the Commonwealth, the basic structure of the 1909 Act continued to live on in its replacement, the Republic of South Africa Constitution Act (32 of 1961). However, the last vestiges of the 1909 Act finally disappeared in 1983 when the apartheid era government enacted a new constitution, the Constitution of the Republic of South Africa Act (110 of 1983).
Мемлекеттік басқару құрылымы
Оңтүстік Африка одағының үкіметі құрылымы басқа британдық доминиондардың үкіметтеріне ұқсас болды. Оңтүстік Африканың бас губернаторы британ монархының өкілі болып тағайындалды, ол сонымен бірге Оңтүстік Африканың монархы болды. Атқарушы билік монархқа/генерал-губернаторға беріліп, ол Атқарушы кеңестің кеңесі бойынша жүзеге асырылды. Оңтүстік Африка Актысында нақты қарастырылмағанымен, Оңтүстік Африка Республикасының Премьер-Министрі қызметі үкімет басшысы ретінде тез құрылды және басқа да үкімет министрлері сияқты Премьер-Министрдің Парламент палатасының мүшесі болуы талап етілді. Басқа британдық доминиондардағыдай, генерал-губернатор парламенттің төменгі палатасындағы ең үлкен саяси партияның көшбасшысын премьер-министр етіп тағайындады. Премьер-министрлер, егер олар атқарушы кеңестің мүшелері болмаса, атқарушы кеңес мүшелері ретінде ант берді. Заң шығарушы билік монархтан, сенаттен және Ассамблея палатасынан тұратын парламентте болды. Одақтың өмір сүруінің басым бөлігі үшін Оңтүстік Африка Актысы әрбір провинцияның жоғарғы палатада, сенатта тең өкілдік алуын қамтамасыз етті. Сенаторлар провинцияның Ассамблея палатасындағы мүшелерінен және провинциялық заң шығарушы орган мүшелерінен тұратын сайлаушылар алқасы арқылы сайланды. Сенат құрамы мен сайлауы кейінірек апартеидке және Оңтүстік Африка Республикасының құрылуына қарай өзгертілді. Парламенттің төменгі палатасында, Ассамблея палатасында, әрбір провинция өз халқына сәйкес пропорционалды түрде ұсынылған және мүшелері провинциядағы жеке округтерден сайланған. Ассамблея палатасы Сенаттың күшінен көп болды, ол Қоғамдар палатасы мен Лордтар палатасының арасындағы қарым-қатынасқа ұқсас болды. Сенаттың және Ассамблеяның палатасы арасында келіспеушілік туындаған жағдайда, генерал-губернатор заң жобасын қарау, түзетулер енгізу және дауыс беру үшін екі палатаның бірлескен отырысын шақыра алады. Ассамблея палатасы Сенаттен әлдеқайда үлкен болғандықтан, жүйе кез-келген бірлескен отырыста Палатаның күшті позициясын қорғау үшін жасалды. Келіспеушіліктерді шешудің ұқсас әдісі Австралия Парламенті мен Үндістан Парламентіне де қатысты, бірақ Австралия Сенаты мен Раджя Сабхасы Австралияның Өкілдер палатасының және Лок Сабханың жартысы, ал Оңтүстік Африка Сенаты Оңтүстік Африка Ассамблеясының үштен бір бөлігі ғана. Австралиялық модельден айырмашылығы (бірақ Үндістандыққа ұқсас), бірлескен отырыстан бұрын қос тарату сайлауы жүргізілмеді, бұл Ассамблея палатасының және премьер-министрдің Сенаттағы позициясын одан әрі күшейтті. Заң сонымен қатар Оңтүстік Африканың Жоғарғы сотын құрды, ол Одақ үшін біріктірілген сот жүйесі ретінде қызмет етті және жергілікті, провинциялық және апелляциялық бөлімдерден тұрды. Облыстардың бұрынғы Жоғарғы соттары Оңтүстік Африканың жаңа Жоғарғы Сотының провинциялық бөлімдеріне айналды. Апелляциялық бөлім, ол елдің ең жоғары соты болды, Блумфонтейнде отырды. Таяу кеңеске, әсіресе Адмиралтейство істерінде, қосымша шағым жасалды. Парламент заңдары мен әкімшілік актілерін сот арқылы тексеру құқығы Ұлыбританиядағыдай болды. Сонымен қатар, Жоғарғы Сот 1909 жылғы Оңтүстік Африка туралы заңның бекітілген ережелеріне Парламент түзетулерін қарастыра алатын болды. Әрбір провинцияны орталық үкімет тағайындаған әкімші басқаратын және бір палаталы провинциялық кеңес түрінде заң шығарушы орган болған; Кеңестің төрт мүшесі әкімшіге қосылып, провинцияның кабинеті ретінде әрекет ететін бес мүшесі бар атқарушы комитет құрды. Канада мен Австралиядан айырмашылығы, олар Британдық отарлар федерациясы арқылы доминионға айналды, Оңтүстік Африка Актысы орталықтандырылған, унитарлық мемлекет құрды. Төрт провинцияның әрқайсысы бағынысты ұйымға айналды және Канада провинциялары мен Австралия штаттарына қарағанда әлдеқайда аз билікке ие болды. Осылайша, Оңтүстік Африка үкіметі конституциялық тұрғыдан Ұлыбритания үкіметіне өте ұқсас болды.
The structure of the government of the Union of South Africa was similar to the government of other British Dominions. A Governor General of South Africa was appointed to represent the British Monarch, who was also the Monarch of South Africa. Executive power was vested in the Monarch/Governor General and was exercised on the advice of the Executive Council. Though not explicitly provided for by the South Africa Act, the office of Prime Minister of South Africa was quickly established as the head of government and, like other government ministers, the Prime Minister was required to be a Member of either House of Parliament. As in other British Dominions, the Governor General appointed the leader of the largest political party in the lower house of Parliament as Prime Minister. Prime Ministers were also sworn in as Executive Councilors if they were not already members of the Executive Council. Legislative power was vested in a Parliament consisting of the Monarch, a Senate, and a House of Assembly. For most of the Union's existence, the South Africa Act provided for each Province to have equal representation in the upper house, the Senate, and Senators were chosen by an electoral college made up of the Province's members in the House of Assembly and the members of the provincial legislature. The composition and election of the Senate would later be modified as part of the move towards apartheid and the establishment of the Republic of South Africa. In the lower house of Parliament, the House of Assembly, each Province was represented proportionally according to their respective populations and members were elected from individual districts within a Province. The House of Assembly had more power than the Senate, much like the relationship between the House of Commons and House of Lords. In the case of a disagreement between the Senate and House of Assembly, the Governor General could convene a joint sitting of the two houses to review the legislation, make amendments, and vote on the bill. Because the House of Assembly was much larger than the Senate, the system was designed to protect the stronger position of the House in any joint sitting. A similar method of resolving disagreements exists in the Australian Parliament and the Indian Parliament, but the Australian Senate and the Rajya Sabha are each half the size of the Australian House of Representatives and the Lok Sabha, respectively, whereas the South African Senate was only one third the size of the South African House of Assembly. Unlike the Australian model (but like the Indian one), no double dissolution election occurred before a joint sitting, further strengthening the position of the House of Assembly and the Prime Minister over the Senate. The Act also established a Supreme Court of South Africa, which served as a unified court system for the Union and consisted of local, provincial, and appellate divisions. The old supreme courts of the provinces became the provincial divisions of the new Supreme Court of South Africa. The appellate division, which was the highest court in the land, was seated at Bloemfontein. There was a further appeal to the Privy Council, particularly in Admiralty cases. The power judicial review of Parliamentary legislation and administrative acts was the same as in the United Kingdom. In addition, the Supreme Court could review Parliamentary amendments of the entrenched clauses of the South Africa Act of 1909. Each province was governed by an Administrator, appointed by the central government, and had a legislature in the form of a unicameral Provincial Council; four members of the Council joined with the Administrator to form a five member executive committee that acted as the Province's Cabinet. Unlike Canada and Australia, which became dominions through the Federation of British colonies, the South Africa Act created a centralized, unitary state. Each of the four provinces became subordinate entities and had far fewer powers than the Canadian provinces or Australian states. As such, the government of South Africa was quite similar—from a constitutional standpoint—to the government of the United Kingdom.
Кейп-Келиффикшн франчайзи
Кейп колониясы нәсілге қарамастан барлық ер адамдарға тең дауыс беру құқығы берілген нәсілдік емес сайлау құқығы жүйесін ұзақ уақыт бойы ұстанып келді. Одақ келіссөздері кезінде соңғы Кейп премьер-министрі Джон Х. Мерриман және Транскей мен басқа да африкалық қауымдастықтардың өкілі сэр Уолтер Стэнфорд бұл көп нәсілдік франшиза жүйесін Оңтүстік Африканың қалған жеріне дейін кеңейту үшін сәтсіз күресті. Олардың бұл әрекеті ақтардың билігін нығайтуға бел буған басқа штаттардың ақ үкіметтерінің қарсылығына тап болды. Оңтүстік Африка туралы заң Кейп провинциясына өзінің дәстүрлі сайлау құқығын шектеуші нұсқасын сақтауға мүмкіндік берді, бұл арқылы біліктілік білім мен байлыққа байланысты барлық азаматтардың сайлау құқығын шектеді. Бұл дегеніміз, Кейп, ал әлдеқайда аз дәрежеде Натал, сайлау тізілімінде түстілер (аралас нәсілдер) мен қара африкалықтар бар. Заң сонымен қатар Оңтүстік Африка Парламентіне барлық басқа дауыс беру біліктіліктерін белгілеуге мүмкіндік берді. Алайда, Заңға сәйкес, Парламентке екі үшінші дауыспен Кейптің дауыс беру талаптарын өзгерту өкілеттігі берілді. Келесі жылдары Парламент түстерге бей-жай қараған сайлаушылардың тізімін біртіндеп жою үшін заң қабылдады. 1931 жылы қалған франшизалық біліктіліктер, 21 жастағы жас шектеуінен басқа, ақ түсті сайлаушылар үшін алынып тасталды, бірақ қара және "түсті" сайлаушылар үшін сақталды (оның ішінде сайлаушылардың еркек болу талабы). 1956 жылы апартеид үкіметі "ақ еместер" үшін қалған барлық сайлау құқығын алып тастады. Жалпы алғанда, Оңтүстік Африка туралы заң Оңтүстік Африканың конституциясы болған кезеңде қара африкалықтарды қорғау үшін аз жұмыс істеді және ақыр соңында елу жылдық апартеид пен нәсілдік кемсітушілікке жол ашты.
The Cape Colony had long adhered to a system of non racial franchise, whereby qualifications for suffrage were applied equally to all males, regardless of race. During the union negotiations, the last Cape Prime Minister, John X. Merriman, and Sir Walter Stanford, representing the Transkei and other African communities, fought unsuccessfully to have this multi racial franchise system extended to the rest of South Africa. Their attempt failed in the face of opposition from the white governments of the other constituent states, which were determined to entrench white rule. The South Africa Act permitted the Cape Province to keep a restricted version of its traditional franchise, whereby qualifications limited the suffrage of all citizens according to education and wealth. This meant that the Cape, and to a far lesser degree Natal, having coloureds (mixed race people) and Black Africans in the voting rolls. The act also permitted the Parliament of South Africa to prescribe all other voting qualifications. However, according to the Act, Parliament was given the power to change the Cape's voting requirements by a two thirds vote. Over the following years, legislation was passed by Parliament to slowly erode this colour blind voters roll. In 1931, the remaining franchise qualifications, except for the age limit of 21, were removed for white voters, but kept in place for Black and "Coloured" voters (including the demand that voters be male). In 1956, the Apartheid government removed all remaining suffrage rights for "non whites" in what became known as the Coloured vote constitutional crisis. Overall the Act did little to protect black Africans during the time period in which the South Africa Act was the constitution of South Africa, and ultimately enabled the establishing of fifty years of apartheid and racial discrimination.
Басқа ережелер
Заң бойынша ағылшын және голланд тілдері Оңтүстік Африканың ресми тілдері ретінде заң алдында тең мәртебеге ие болды және барлық үкіметтік құжаттар мен парламенттік іс-шаралар екі тілде де жариялануын талап етті. Қазіргі уақытта ағылшын тілі Оңтүстік Африка Республикасының ресми тілдерінің бірі болып табылады. Нидерланд тілі 1925 жылы Одақтың ресми тілдері туралы заңмен африкаансқа қосылды және 1961 жылғы Конституцияда африкаансқа ауыстырылды.
The Act established English and Dutch as the official languages of South Africa, with equal status under the law, and required all government documents and Parliamentary proceedings to be published in both languages. In modern times, English remains one of the official languages of the Republic of South Africa. Dutch was extended to include Afrikaans by the Official Languages of the Union Act, 1925, and replaced by Afrikaans in the Constitution of 1961.