Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
802815 жылы франк және византия империялары арасындағы келіссөздер Пакс Никефори, латын тілінде "Никефор бейбітшілігі" деген термин 803 жылы императорлар Карл І, франк империясы және Византия империясының Никефор І арасында жасалған бейбітшілік келісімін және сол тараптар арасында болған келіссөздердің нәтижесін білдіреді, бірақ оны 811 және 814 жылдар аралығында императорлар бекітті. 802-815 жылдардағы келіссөздердің барлық жиынтығы осы атпен аталған. Оның шарттары бойынша бірнеше жыл бойы дипломатиялық алмасулардан кейін Византия императорының өкілдері Шарль Македонскийдің батыстағы билігін мойындады, ал Шығыс пен Батыс Адриатика теңізіндегі шекараларын келісті.
802–815 negotiations between the Frankish and Byzantine Empires
Pax Nicephori, Latin for the "Peace of Nicephorus", is a term used to refer to both a peace treaty of 803, tentatively concluded between emperors Charlemagne, of the Frankish empire, and Nikephoros I, of the Byzantine empire, and the outcome of negotiations that took place between the same parties, but were concluded by successor emperors, between 811 and 814. The whole set of negotiations of the years 802–815 has also been referred to by this name. By its terms, after several years of diplomatic exchanges, the Byzantine emperor's representatives recognized the authority in the West of Charlemagne, and East and West negotiated their boundaries in the Adriatic Sea.
803 жылғы келіссөздердің сәтсіз аяқталуы
800 жылы Рождество күні Рим папасы Лев III Карлді император Романорум (лат. "Рим императоры") ретінде Санкт-Петер базиликасында тәжге отырғызды. Византия империясының Никефор I мен Карл І 803 жылы императорлық шекараларын реттеуге тырысты. 803 жылы Шарльменмен, ол императрица Иренамен келіссөздер жүргізген, алғашқы келісім жасалып, шығысқа жіберілді. Алайда, мәтінді Никефор ешқашан ратификациялаған жоқ, өйткені Корольдік франк жылнамалары мен Карл Македонский сақталған құжатта нақты мәлімдеген. Франктар 788 жылы Истрия маршын бағындырды, ал авар қағанатын құлатып тастағаннан кейін, олар бай Паннон жазығы мен Далмация жағалауына дәулет берді; Келісімге қол қойылды. Осылайша, дипломатиялық қызметтің осы екінші кезеңіне пакс Никефори деген атауды қолдануға болады. Алайда, тек Михаил I Рангабес Карл Македонскийдің императорлық атағын мойындады, шығысқа "Рим императоры" атағын қалдырды, ал келісімді төрт жылдан кейін ғана, Михаил мен Карл Македонскийдің өлімінен кейін, Людовик Пейс пен Лео V бекітті. Кейбір түзетулер, Венеция үшін тиімді, содан кейін қосылды деп есептеледі. 812 жылы Аахендегі бейбітшілік Византия қалалары мен аралдардан басқа, Далмация Хорватиясын франк иелігінде деп бекітті. Бұл келісім бойынша Далмация аймағының шекарасы анық емес еді, сондықтан 817 жылы Лео V оларды анықтау үшін Ахенге елшілігін жіберді. Нәтижесінде жергілікті римдіктер мен славяндардан ақпарат алу және шекараларды нақты белгілеу үшін Далмацияға франк және византиялық экспедиция ұйымдастырылды.
On Christmas Day in 800 AD, Pope Leo III crowned Charlemagne as Imperator Romanorum (Latin for "Emperor of the Romans") in Saint Peter's Basilica. Nikephoros I of the Byzantine Empire and Charlemagne tried to settle their imperial boundaries in 803. A first treaty was indeed prepared and sent to the East in 803 by Charlemagne, who had started talks with Empress Irene. The text, however, was never ratified by Nikephoros, as the Royal Frankish Annals, and Charlemagne in a surviving document, explicitly state. The Franks had already subdued the March of Istria in 788, and after overturning the Avar khaganate, they claimed the rich Pannonian plain and the Dalmatian coast; The agreement was signed. Thus the name pax Nicephori may be justifiably applied to this second episode of diplomatic activity. However, only Michael I Rhangabes recognized Charlemagne's imperial title, reserving for the East the title "Emperor of the Romans", and the treaty was not definitely ratified until four years later, after both Michael's and Charlemagne's death, by Louis the Pious and Leo V. Some amendments, more advantageous to Venice, are thought to have been added then. The peace of Aachen in 812 confirmed Dalmatian Croatia, except for the Byzantine cities and islands, as under Frankish domain. The boundaries in Dalmatia imposed by this treaty were unclear, so in 817 Leo V sent en embassy to Aachen to clarify them. The result was a joint Frankish and Byzantine expedition to Dalmatia to get the input of the local Romans and Slavs and firmly delimit the borders.
Буферлік күйлер
Византия мен франктар арасындағы тоғызыншы ғасырдың басында жүргізілген келіссөздер Венецияны "тәуелсіз мемлекет" етті деген жалпы сенім тек Венеция хроникашыларының, мысалы Иоанн Диакон мен Андреа Дандолоның кеш, аллюзивті және бейтарап куәлігіне негізделген және сондықтан өте күмәнді болып қала береді.
The common belief that the negotiations between Byzantium and the Franks that were held in the early ninth century made Venice an 'independent polity' is only based on the late, allusive and biased witness of Venetian chroniclers such as John the Deacon and Andrea Dandolo and remains therefore highly questionable.
Ақпарат көздері мен құжаттар
Шарттың, оның жобасының немесе алдыңғы келіссөздердің мәтіні сақталмаған, тек император Лотар I-нің ғасыр ортасындағы кеңесінде Венецияның ең ертедегі догтарының біріне қатысты айтылған бірнеше цитаталардан басқа.
No text of either the treaty, its draft or the preceding negotiations is preserved, apart from a handful of alleged quotations in a mid century deliberation of Emperor Lothar I in favour of one of the earliest certainly attested Doges of Venice.