Кіріспе

Менің сол аяғым – Кристи Браунның 1954 жылы жарық көрген автобиографиясы. Ол 1932 жылдың 5 маусымында Ирландияның Дублин қаласында церебральды парезбен дүниеге келген. 13 баланың бірі болған Браун жазушы, суретші және ақын ретінде танылды.

Сюжет

Браун кітабын оқырманға балалық шағы туралы айтудан бастайды. Ол төрт айлық болғанда анасы оның денсаулығында бір нәрсе дұрыс емес екенін бірінші болып байқады. Ол басын тік ұстай да, дене қозғалысын да бақылай алмады. Дәрігерлерге жүгінген соң, отбасының ең қорқынышты күдігі расталды: Кристи дене мүгедектігімен және ми параличи деген емделмейтін аурумен ауырады. Оның отбасы, анасынан басқа, оны ессіз деп ойлады. Олар анасына күшін тоқтатуды айтты. Дәрігерлер Браунның ақыл-ойының бар екеніне сенбесе де, анасы ұлына деген сенімін жоғалтпады және оны отбасының толыққанды мүшесі ретінде қолдады. Жас баланың өмірінде оның зиялы екенін дәлелдейтін маңызды сәттер болады. Ол сол аяғы мен саусақтарын басқара алатынын жасайды. Бес жасында ол сол аяғымен әпкесінен сары мел алып, еденге "А" әрпін аяғымен және анасының көмегімен салады. Ол "тақтаға жабайы сызықтар салмаққа" ниеттенгенін айтқан. Осы оқиға кітапқа ат берді. Осы сәтте Браун сөйлей алмайтындықтан өзін-өзі жеткізудің жолын тапты. Балалық шағында Браун жергілікті балалармен және туыстарымен "Генри" деп аталатын шағын арбаның көмегімен ойнады. Уақыт өте келе ол өзін басқалардан ерекшелейтінін, отбасы мен достарынан бөлек екенін және өмірден ләззат алуына кедергі келтіретінін сезіне бастады. Осы күресте ол өзінің шығармашылық және көркемдік қабілеттерін ашып, әдебиетке, жазуға және сурет салуға берілді. Ол осы істерді сол аяғымен жасады. 18 жасында Браун Францияның Лурдес қаласына сапар шегеді. Мұнда ол өзінен де нашар мүгедектерді кездестірді. Өмірінде алғаш рет ол қуат пен үміт сезімдерін басынан өткерді. Ол өзін өзі қабылдап, бар күшімен жақсы өмір сүруге тырысты. Ол ми параличине қарсы жаңа емді бастады, бұл оның сөйлеу және физикалық жағдайын жақсартты. Жасөспірім шағында ол ирланд дәрігері Роберт Коллиспен танысты. Коллис ми параличимен ауыратын науқастарға арналған клиника ашты және Браун оның алғашқы науқасы болды. Коллис сонымен қатар танымал жазушы болды және Браунға қалай жазуға болатынын үйретті. Бұл да қарқынды жаттығулар мен жаттығулардан тұратын бір түрлі емдеу болды. Коллис осы кітаптың алғашқы екі нұсқасын және соңғы редакциясын жасауға қатысты. Автобиография өзінің жаратылуына сілтеме жасайды. Соңғы беттерде Коллис кітаптың бірінші тарауын қайырымдылық шарасында жиналған көрермендерге оқығаны айтылады. Бұл тарау жиналғандардың барлығына ұнады.

Бейімделулер

"Сол аяғым" фильмі, "Оскар" жүлдесіне ие болған Дэниел Дэй-Льюис Кристи рөлінде ойнаса, Бренда Фрикер Браунның анасын сомдады.