Кіріспе
Музыка жанры
No wave музыка жанры – 1970 жылдардың соңында Нью-Йорк қаласының орталығында пайда болған авангардтық музыка жанры және көркем өнер саласы. Бұл ағым көбінесе өткір, қарсыластыратын және нигилистік көзқарасты бейнелейді. Қозғалыс қысқа ғана уақытқа созылды, бірақ музыка әлемінде зор ықпал етті. 1978 жылғы No New York жинағы көбінесе осы ағымның музыкалық эстетикасын көрсететін ең маңызды құжат деп есептеледі. Музыка жанрынан өзге, No wave қозғалысы тәуелсіз киноға (No wave киносы), сәнге және көркем өнерге де елеулі әсер етті.
the music genre
No wave was an avant garde music genre and visual art scene which emerged in the late 1970s in Downtown New York City. The scene often reflected an abrasive, confrontational, and nihilistic world view. The movement was short lived but highly influential in the music world. The 1978 compilation No New York is often considered the quintessential testament to the scene's musical aesthetic. Aside from the music genre, the no wave movement also had a significant influence in independent film (no wave cinema), fashion, and visual art.
Жалпы түсінік/характеристикасы
Ноу-вейв – тұрақты ерекшеліктері бар нақты анықталатын музыкалық жанр емес, бірақ ол көбінесе блюз-рок стильдері және панк пен жаңа толқын музыкасындағы Чак Берридің гитаралық рифтері сияқты дәстүрлі рок эстетикасын қайта пайдаланудан бас тартумен ерекшеленеді. Village Voice жазушысы Стив Андерсонның сөзіне сәйкес, бұл жағдай "рок авангардының күшін және құпиясын дәстүрден айырып, оған қарсы тұру мүмкіндігін жоқ ету арқылы әлсіреткен" абразивті редукционизмді көздеді. Андерсон "ноу-вейв" сахнасын "Нью-Йорктің стильдік тұрғыдан біртұтас соңғы авангардты рок қозғалысы" деп атады. "Ноу-вейв" термині француз жаңа толқынының негізін қалаушы Клод Шаброльдің "Тұрған толқындар жоқ, тек мұхит бар" деген сөзінен шабыттанған болуы мүмкін.
Этимология
Бұл терминнің қалай туындағаны туралы әртүрлі теориялар бар. Бірінің пікірінше, Лидия Ланч Нью-Йорк Рокерде Рой Тракинмен сұхбаттасқанда осы терминді ойлап тапқан. Екіншілері оны Крис Нельсон (Mofungo және The Scene Is Now тобынан) Нью-Йорк Рокерде жасаған дейді. Sonic Youth тобының мүшесі Тёрстон Мур бұл терминнің 66-шы Екінші авенюдегі CBGB театрының қабырғасына спреймен жазылғанын, одан кейін ғана баспасөз беттерінде көрінгенін айтты.
Алғашқы бастамашылар
Nihilist Spasm Band – 1960 жылдардағы шу музыка / шу рок тобы. Олардың 1968 жылы шыққан No Record дебюттік дискісі 60-шы жылдардағы «no wave» қозғалысының алға басушысы ретінде сипатталды, оның нигилистік көзқарасы және кез келген музыкалық құрылымды мүлдем елемеуі, «Destroy The Nations» және «Dog Face Man» сияқты әндердің еркін импровизацияланған шуынан көрінеді. Топ өздерінің көптеген жабдықтары мен қолмен жасалған аспаптарына «NO» деген сөзді жапсырып, 1965 және 1966 жылдары «NO Movie» атты фильм түсірді. Билл Эксли кейде сахнада өзінің жеке басын жасыру үшін маймыл маскасын киетін. Sonic Youth тобының Тёрстон Мур оларды өзінің ықпалы деп атады. The Velvet Underground, 1960 жылдардағы Нью-Йорк тобы, сондай-ақ, бұл қозғалысқа алғашқы үлес қосушылардың бірі ретінде қарастырылады. Pitchfork журналының Марк Мастерс жазғандай: «Лу Ридтің шулы рокқа бейімділігін, Джон Кейлдің минималистік дыбыстарын (авангардтық ізашар Ламонт Янгпен жұмыс істеуі арқылы) және Энди Уорхолдың фабрикасының өнер әлеміндегі ықпалын үйлестіре отырып, бұл маңызды топ No Wave үшін толыққанды үлгі берді». Капитан Бифхарттың авангардтық рок музыкасының ерекшелігі «постпанк, жаңа толқын және no wave-дің негізін қалау» ретінде аталып өтті, бұл Брайан Ино мен Дэвид Боуи сияқтыларға Бифхарт тоқтаған жерден жалғастыруға мүмкіндік берді. The Godz – Нью-Йорк қаласындағы ESP Disk-ке байланысты психоделикалық шу тобы. Джон Дуган AllMusic-те: «Олар 1966-1968 жылдар аралығында жазған авангардтық шудың үш дауысты бөлігі. Half Japanese немесе The Shaggs тобының прототипі сияқты естіледі». Cromagnon – 1960 жылдардағы Нью-Йорк тобы, олардың жалғыз альбомы Orgasm AllMusic-тің Алекс Хендерсон айтуынша, no wave-ді болжаған. Япон мультимедиа суретшісі Йоко Оно, fluxus қозғалысымен байланысты және сол кезде The Beatles тобының Джон Леннонға үйленген, 1970 жылы «Yoko Ono/Plastic Ono Band» атты альбомын шығарды, бұл жазба кейін панк, постпанк, жаңа толқын және no wave-дің алға басушысы ретінде бағаланды – «Бұл идеялар мен дыбыстармен тығыз жазылған жазба; жеке және саяси». Suicide – 1970 жылы Алан Вега мен Мартин Рев құрған Нью-Йорк тобы. Pitchfork журналының Марк Мастерс оларды «no wave-ке ең үлкен әсер еткен» деп атады.
Cromagnon were a 1960s New York City band whose sole album Orgasm was cited by AllMusic's Alex Henderson as foreshadowing no wave. Yoko Ono, a Japanese multimedia artist who was associated with fluxus and was married to John Lennon of The Beatles at the time, released an album called Yoko Ono/Plastic Ono Band in 1970, the record was later assessed as a precursor to punk, post punk, new wave and no wave – "It's a record dense with ideas and sonics; the personal and the political". Suicide were a New York City band that was formed in 1970 by Alan Vega and Martin Rev, they've been cited by Pitchfork's Marc Masters as having "the biggest influence on no wave".
Толқынсыз музыка сахнасы
1978 жылы Нью-Йорктегі Artists Space-те панк субмәдениетінің ықпалымен шу сериясы өтті. Contortions, Teenage Jesus and the Jerks, Mars, DNA, Theoretical Girls және Rhys Chatham сияқты жаңа толқын музыканттары рок емес стильдермен қатар шу, диссонанс және атональдықпен тәжірибе жасауды бастады. Бұл төрт топтың бәрі No New York жинағына енді, ол көбінесе осы сахнаның ең маңызды куәлігі саналады. No wave бағытындағы ZE Records лейблі 1978 жылы құрылды және келесі жылдары да танымал әрі ықпалды жинақтар шығарды. 1978 жылы Rhys Chatham The Kitchen-те Гленн Бранканың (Theoretical Girls және Daily Life, Бранка, Барбара Эсс, Пол МакМахон және Кристин Хан орындаған) және өзінің қатысуымен (The Gynecologists және Tone Death, Роберт Апплтон, Нина Канал, Chatham және Питер Гордон орындаған) екі электр гитарасынан шу тудыратын музыкалық топтардың концертін ұйымдастырды. Tone Death Chatham-ның 1977 жылғы электр гитараларға арналған Guitar Trio шығармасын орындады, ол La Monte Young-тің минималистік шедеврi Trio for Strings-тен және Chatham-ның Питер Гордон арқылы CBGB-де The Ramones-пен танысуынан шабыттанды. Бұл алғашқы No Wave концертінен кейін бірнеше апта өткен соң Artists Space No Wave музыка қозғалысының нақты басталу орнына айналды, мұнда Michael Zwack және Robert Longo ұйымдастырған бес күндік жасырын No Wave музыка фестивалі өтті, онда 10 жергілікті топ өнер көрсетті, соның ішінде Rhys Chatham-ның The Gynecologists, Communists, Glenn Branca-ның Theoretical Girls, Terminal, Rhys Chatham-ның Tone Death және Branca-ның Daily Life тобы. Шоудың соңғы екі күнінде жұма күні DNA және Contortions, ал сенбі күні Mars және Teenage Jesus and the Jerks өнер көрсетті. Ағылшын музыканты және продюсері Brian Eno, Talking Heads тобының екінші альбомын More Songs About Buildings and Food шығару үшін Нью-Йоркке келген болатын. Көргендері мен естігендерінен әсерленген, сондай-ақ Diego Cortez-дің кеңесімен, Eno бұл қозғалысты құжаттау қажет деп сендірді және продюсер ретінде өзімен бірге No New York атты жинақ альбом идеясын ұсынды. 1980 жылдардың басында Liquid Liquid, the B 52's, Cristina, Arthur Russell, James White and the Blacks және Lizzy Mercier Descloux сияқты әртістер Lucy Sante-нің "барлық нәрсе + диско ритмі" деп сипаттаған биге бағытталған стильді дамытты. Swans, Suicide, Glenn Branca, the Lounge Lizards, Bush Tetras және Sonic Youth сияқты басқа да no wave топтары шулы музыканың абразивті саласын зерттеуді жалғастырды. Мысалы, Noise Fest – Thurston Moore (Sonic Youth) ұйымдастырған, 1981 жылғы маусымда Нью-Йорк қаласындағы White Columns өнер кеңістігінде өткен no wave шулы музыкалық қойылымдарының ықпалды фестивалі. Sonic Youth осы шоуда алғаш рет сахнаға шықты. Ол 1983 жылғы 4-8 мамыр аралығында Live Skull мүшелері ұйымдастырған Speed Trials, шу-роктан тұратын бес күндік концерттік сериясына түрткі болды, ол да White Columns-та (содан кейін 91 Horatio Street мекенжайында) өтті. Дэвид Войнарович пен Joseph Nechvatal жасаған көркем инсталляциялардың арасында Fall, Sonic Youth, Lydia Lunch, Mofungo, Ilona Granet, рэпке дейінгі Beastie Boys, 3 Teens Kill 4, Elliott Sharp (Carbon ретінде), Swans, the Ordinaires және Арто Линдсей (Toy Killers ретінде) өнер көрсетті. 10 мамырда Сан-Францискодан келген шуар панк тобы Flipper Studio 54-те тікелей концертпен серияны аяқтады. Бұл іс-шараға Zev және Eric Bogosian-ның өнер көрсетуі, сондай-ақ Tony Oursler-дің бейне көрсетілімі де кірді. Speed Trials-тан кейін сол жазда ABC No Rio-да Nechvatal мен Bradley Eros құрған, қысқа ғана мерзімге созылған сағаттық аудио өнер Speed Club ашылды.
Кино
No wave киносы Трибека мен Ист-Виллиджде пайда болған тәуелсіз кино қозғалысы болды. Оның өкілдері Амос По, Эрик Митчелл, Чарли Ахирн, Винсент Галло, Джеймс Нарес, Джим Джармуш, Вивьен Дик, Скотт Б, Бет Б және Сет Тиллетт болды. Бұл қозғалыс Трансгрессия киносының және Ник Зедд пен Ричард Керннің туындыларына жол ашты.
Бейнелеу өнері
Бейнелеуші суретшілер «толқынсыз» (no wave) сахнасында маңызды рөл атқарды, себебі олар жиі музыкалық топтарда ойнайтын, бейнежазбалар мен фильмдер түсіретін, сонымен қатар көрмелерге шығарылатын көркем туындылар жасады. Бұл сахнаның осы тұрғысының қалыптасуына әсер еткендердің бірі Алан Вега (сонымен қатар Алан Суицид ретінде танымал) болды, оның электрондық қоқыстан жасалған мүсіні 1970 жылы Мартин Ревпен бірге құрған «Suicide» музыкалық тобындағы қызметінен бұрын жарық көрді. Олар 1977 жылы «Suicide» атты тұңғыш альбомын шығарды. «Толқынсыз» (no wave) бейнелеу өнерінің маңызды көрмелері – Барбара Эсс ұйымдастырған «Just Another Asshole» көрсетілімі және одан кейінгі жинақ жобалары, сондай-ақ Colab ұйымдастырған «The Real Estate Show», «The Times Square Show» және «The Kitchen» галереясындағы «Island of Negative Utopia» көрмелері болды. 1980 жылы ABC No Rio галереясының ашылуымен «толқынсыз» (no wave) өнері үшін тұрақты орын пайда болды, ал Шығыс ауданының өнер галереяларында (1982-1986 жылдары) «толқынсыз» (no wave) панк эстетикасы үстемдік құрды. Марк Мастерстің «No Wave» және Тёрстон Мур мен Байрон Коулидің «No Wave: Post Punk. Underground. New York. 1976–1980» еңбектері маңызды туындылар саналады. Колин Фитцгиббон мен Алан В. Мур 1978 жылы (2009 жылы аяқталды) Colab-қа көмек көрсету мақсатында Нью-Йоркте өткен «толқынсыз» (no wave) концерт туралы «X Magazine Benefit» атты қысқаметражды фильм түсірді, онда DNA, James Chance and the Contortions және Boris Policeband тобының өнерлері тіркелді. Ақ-қара түсті фильм бейнеге түсіріліп, монтаждалғаннан кейін сол дәуірдегі музыкалық сахнаның атмосферасын нақты бейнеледі. 2013 жылы ол Нью-Йорктегі Salon 94 көркемсурет галереясында көрсетілді.