Кіріспе

жоқ. Келесі тізім ислам және оған байланысты мәдени (араб, парсы, түрік) дәстүрлерден туындаған маңызды ұғымдарды қамтиды, олар араб немесе парсы тіліндегі сөздер түрінде берілген. Бұл тізімнің басты мақсаты – әртүрлі жазылу варианттарын ажырату, бұл ұғымдар үшін енді қолданылмайтын жазылу түрлерін көрсету, ұғымды бір-екі сөйлеммен анықтау, нақты ұғымдарды табуды және анықтауды жеңілдету, сондай-ақ Исламның ерекше ұғымдарына шолу ұсыну. Исламдағы ұғымдарды араб мәдениетіне тән ұғымдардан немесе тілдің өзінен бөліп қарастыру қиын болуы мүмкін. Көптеген араб ұғымдары араб тіліндегі діни емес мағынаға, сондай-ақ ислами мағынаға ие. Мысалы, дағуат ұғымы. Араб тілі, барлық тілдер сияқты, әртүрлі контексттерде әртүрлі мағыналарға ие сөздерді қамтиды. Араб тілі өзінің әліпбиінде жазылады, онда әріптер, символдар және латын әліпбиінде тікелей баламасы жоқ орфографиялық ережелер бар (араб әліпбиін қараңыз). Келесі тізімде араб терминдері мен тіркестерінің транслитерациясы келтірілген; мысалы, дин орнына дин, ақида орнына ақида сияқты варианттар кездеседі. Тізімдегі көптеген жазбалардың қасында олардың араб тіліндегі түпнұсқа жазылуы да көрсетілген. NOTOC

С

Халифа (خَليفة) халифа – сөзбе-сөз «мұрагер» деген мағынаны білдіреді; Мұхаммед пайғамбардың ізбасары, ислам теократиясының басшысы.

Түсіндірме жазбалар

Араб тіліндегі сөздер үш әріптен тұратын түбірден жасалады, ол негізгі идеяны білдіреді. Мысалы, k t b – жазу идеясын көрсетеді. Түбір әріптерінің алдына, арасына және соңына басқа әріптер қосып, көптеген байланысты сөздер жасауға болады: ғана емес "жазу", сонымен қатар "кітап", "офис", "кітапхана" және "автор". Исламның абстрактілі түбірі – s l m. Ағылшын тіліндегі "алгоритм" сөзі алгебраны ойлап тапқан ғалымның есімінен шыққан; сондай-ақ, араб тіліндегі "алхимия", "алкоголь", "азимут", "надир", "зенит" және "оазис" сияқты сөздердің мағынасы ағылшын тіліндегідей. Араб сандары – ағылшын тілінде қолданылатын сандар ("0", "1", "2",). Кейбір исламдық ұғымдар көбінесе парсы немесе түрік тілінде кездеседі. Бұл ұғымдар, әдетте, мұнда тізілгендерге қарағанда кейінірек пайда болған. Толықтығы үшін парсы терминдерін және шиаға тән терминдерді жеке, ал түрік терминдерін және Османдық кезеңге тән терминдерді жеке тізімдеген жөн, себебі олар мәдени тұрғыдан өте ерекше. Ағылшын тіліндегі "крестовый поход" сөзі араб тілінде әдетте "ḥamlah ṣalībīyah" деп аударылады, бұл сөзбе-сөз "крест ұстаушылардың жорығы" (немесе осыған ұқсас мағына) дегенді білдіреді. Араб тілінде "صليبية" деп жазылады, ал екінші сөз "ṣalīb" сөзінен шыққан, яғни "крест" дегенді білдіреді.