Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапон саясаткері (1866–1949)
Japanese politician (1866–1949)
Вакацуки Рейдзиро (若槻 禮次郎) – жапон саясаткері және Жапонияның премьер-министрі болған.
Baron Wakatsuki Reijirō (若槻 禮次郎) was a Japanese politician and Prime Minister of Japan.
Ерте өмір
Вакацуки Рейдзиро 1866 жылдың 21 наурызында Идзумо провинциясының (қазіргі Шимане префектурасы) Мацуэ қаласында, самурай жаяу әскері (ашигару) Окумура Сенсабуро мен оның әйелі Кураның екінші ұлы болып дүниеге келді. Отбасы самурайлар тегінен болғанымен, өте кедей болды және өздерін асырау үшін қосымша жұмыс істеді. Рейдзиро үш жасқа толғанда анасы қайтыс болды. Әкесі мен үлкен ағасы Мацуэ доменінің бұйрығымен Ямазаки, Киотода жұмыс істеуге жіберілгендіктен, үйдің жауапкершілігі 11 жасар үлкен әпкесі Иваға жүктелді. Ива үш жасар Рейдзироға қараумен қатар қосымша жұмыс істеді. Окумура отбасы тіпті ашигарулардың арасында да төмен дәрежеде болды, сондықтан Сакаймачи орталығына жақын тұру мүмкін болмады. Сондықтан отбасы қала шетінде жалға алынған үйde тұрды, бірақ Рейдзиро туған кезде әкесі Нишитанакада шағын үй салып бітірген еді. Сол кезде самурайлар катана (көбінесе екі) тағуға міндетті болды, ал Рейдзиро ғибадатхана мектебіне барып-келіп жүргенде тек бір ағаш қылышпен жүрді. Бастауыш мектепті бітіргеннен кейін ол қытай әдебиеті мектебіне түсті, бірақ келесі жылы Мацуэ орта мектебіне ауысты. Дегенмен, отбасының оқу ақысын төлей алмауына байланысты сегіз айдан кейін орта мектептен шығып кетуге мәжбүр болды. Мектепті тастағаннан кейін тауда отын жинап, үй шаруасына көмектесті. 16 жасқа келгенде бастауыш сыныпта мұғалімнің орнын ауыстырып істеді. 1883 жылы ол Жапон императорлық әскери академиясына түсуге бел буды, себебі оқу ақысы мемлекеттік есебінен төленеді, бірақ физикалық емтиханды өтпеді. Келесі жылы Әділет министрлігінің құқық мектебі студенттерді қабылдап жатқанын естіді, онда оқу ақысы да мемлекеттік қаржыға төленеді. Алайда емтихан Токиода өтті, ал жол ақысы төленбеді. Ол Ноги округінің басшысы болған еңісімен кеңесіп, одан 30 иен қарыз алды. 1884 жылы Рейдзиро 19 жасында Мацуэден кетті. Вакацуки 1928 жылдың 10 қарашасында Пауловния гүлдері орденімен марапатталды. 1930 жылы Лондон теңіздік конференциясына толық өкілдік делегат ретінде қатысқаннан кейін, Вакацуки қарусыздану шартын жылдам ратификациялауды қатты талап етті, осылайша жапон әскерилері мен түрлі ультраұлтшыл топтардың наразылығына ұшырады. Премьер-министр Хамагучиге жасалған қастандықтан алған ауыр жарақаттарға байланысты қызметтен кеткеннен кейін, Вакацуки Кенсейкайдың мұрагері – Риккен Минсейто партиясының төрағасы болды. 1931 жылдың сәуір айында казоку аристократиялық жүйесінде барон (даншаку) шеніне көтерілді. Вакацуки 1931 жылдың 14 сәуірінен 1931 жылдың 13 желтоқсанына дейін тағы да премьер-министр болды. Вакацукидің екінші мерзімінде Жапон императорлық армиясын бақылауға қол жеткізе алмады. Ол Маньчжурия оқиғасының алдын алуға және Қытайдағы жағдайдың одан әрі ушығуына армияны тоқтатуға күш жеткізбеді.
Wakatsuki Reijirō was born on 21 March 1866, in Matsue, Izumo Province (present day Shimane Prefecture), the second son of samurai foot soldier (ashigaru) Okumura Sensaburō and his wife Kura. Though the family was of the samurai warrior nobility, they were very poor, and worked side jobs to finally support themselves. When Reijirō was three years old, his mother died. As the father and the eldest brother were ordered to work in Yamazaki, Kyoto by the Matsue Domain, the responsibilities of the house fell onto Reijirō's 11 year old elder sister Iwa who took care of the three year old Reijirō while having a side job. The Okumura family were low ranking even among the ashigaru, and the family could not have a residence near the center of Sakaimachi. For this reason, the family lived in a rented house on the outskirts of the town, but by the time Reijirō was born, his father had just constructed a small house in Nishitanaka. At the time, samurai were required to wear their katana (typically two), and Reijirō commuted to temple school wearing only one wooden sword on his hip. After graduating from elementary school, he entered a Chinese literary school, but quit the following year entering a middle school in Matsue. However, he was forced to quit middle school in just eight months because his family could not afford the tuition fees. After quitting school, he collected firewood in the mountains and helped with house chores. At the age of 16, he began working as an elementary school substitute teacher. In 1883, he decided to enter the Imperial Japanese Army Academy as the tuition fees were government expensed, but failed the physical examination. The next year, he heard about student recruitment by the Law School of the Ministry of Justice, which also had its tuition fees covered by the government. However, the examination took place in Tokyo, and the travel fees were not covered. He consulted his uncle, who was the head of Nogi District, and was able to borrow 30 yen from him. In 1884, Reijirō left Matsue at the age of 19. Wakatsuki was awarded the Order of the Paulownia Flowers on November 10, 1928. After serving as chief delegate plenipotentiary to the London Naval Conference 1930, Wakatsuki pushed strongly for speedy ratification of the disarmament treaty, thus earning the wrath of the Japanese military and various ultranationalist groups. After Prime Minister Hamaguchi was forced out of office by the severe injuries incurred in an assassination attempt, Wakatsuki assumed the leadership of the Rikken Minseitō, the successor to the Kenseikai. He was elevated to the rank of baron (danshaku) in the kazoku peerage system in April 1931. Wakatsuki once again became Prime Minister from 14 April 1931 to 13 December 1931. During Wakatsuki's second term, he failed to control the Imperial Japanese Army. He was unable either to prevent the Manchurian Incident from occurring, or to rein in the Army from further escalation of hostilities in China afterwards.
Кейінгі өмірі
Премьер-министр лауазымынан кеткеннен кейін Вакацуки 1934 жылдың шілдесінде Риккен Минсейтоның президенті болды. Жапон қоғамында милитаризмнің күшейе бастауына қарамастан, ол Екінші Қытай-Жапон соғысына қарсылығын жалғастырды және соғыстың АҚШ және басқа батыс елдерін де қамтуына қатаң қарсы болды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін де ол соғысты мүмкіндігінше жылдам аяқтау қажет екенін ашық түрде айтты. 1945 жылдың мамыр айында нацистік Германияның құлауын естіген соң, ол зейнетінен шығып, премьер-министр Кантаро Судзукиді АҚШ-пен мүмкіндігінше тезірек келіссөздер жүргізуге шақырды. Тамыз айында ол Потсдам декларациясын без шартты қабылдауды ұсынған үкіметтік комиссияның жұмысына қатысты. Жапонияның капитуляциясынан кейін Вакацуки 1946 жылдың маусым айында Қатысушы күштердің Бас қолбасшысы тарапынан Қиыр Шығыс Халықаралық Әскери Трибуналында айыптау куәгері ретінде куәлік беру үшін шақырылды. Вакацуки 1949 жылдың 20 қарашасында Шизуока префектурасының Ито қаласындағы жазғы үйінде стенокардиядан қайтыс болды. Оның қабірі Токионың орталық бөлігінде орналасқан Сомей зиратында.
After his retirement as Prime Minister, Wakatsuki became president of the Rikken Minseitō in July 1934. Despite the growing militarism in Japanese society, he continued to oppose the Second Sino Japanese War, and was adamantly opposed to extending the war to include the United States and other western powers. Even after the declaration of hostilities in World War II, he publicly stated the war should end as quickly as possible. In May 1945, on hearing of the collapse of Nazi Germany, he emerged from retirement to urge Prime Minister Kantarō Suzuki to open negotiations with the United States as soon as possible. In August, he participated in the government panel recommending unconditional acceptance of the Potsdam Declaration. After the surrender of Japan, Wakatsuki was subpoenaed by the Supreme Commander of the Allied Powers in June 1946 as a prosecution witness at The International Military Tribunal for the Far East. Wakatsuki died of Angina pectoris at his summer home in Itō, Shizuoka on November 20, 1949. His grave is at the Somei Cemetery in downtown Tokyo.