Кенеттен туындаған зорлық қылмысы немесе құмарлық қылмысы

Кіріспе

Кенеттен туындаған күшті сезімге байланысты зорлық қылмысы. "Құмарлық қылмысы" дегені, көбінесе, зорлық қылмысы, әсіресе адам өлтіру, онда қылмыскер осы қылмысты алдын ала жоспарламай, ашу немесе қызғаныш сияқты кенеттен туындаған күшті сезімге ие болып жасаған жағдайды білдіреді. 19-шы ғасырдан 1970-ші жылдарға дейін Францияда және соңғы кездерге дейін Латын Америкасында құмарлық қылмыстарына қатысты қоғамдық және заңдық көзқарас жоғары деңгейде болған.

Ашқындық қылмыстар және әйелдерге қатысты көзқарастар

Ашқындық қылмыстары көбінесе әйелдердің сексуалдығы туралы қалыптасқан сенімдерге байланысты болады және ерлер мен әйелдердің сексуалдық мінез-құлқына қатысты, әсіресе некеге дейінгі қатынастар мен ізгіліксіздікке байланысты қатаң екі стандарттың үстемдік танытқан қоғамдарда жиі кездеседі. Шындығында, ізгіліксіздікке қатысты көптеген қоғамдар, мысалы Латын Америкасы елдерінде, ер мен әйелдің ізгіліксіздігіне қатысты екі түрлі стандарт орнатылған, әйелдердің ізгіліксіздігі әлдеқайда ауыр қылмыс ретінде қарастырылған. Мұндай идеялар Батыстағы заңдармен де қолдау тапқан; мысалы, Ұлыбританияда 1923 жылға дейін ер адам тек әйелінің ізгіліксіздігіне байланысты ажырасуға құқылы болған, ал әйел қосымша кінәсін дәлелдеуі керек болған (мысалы, ізгіліксіздік және қатыгездік). Сол сияқты, үйдегі кісі өлтіруге қатысты құмарлықпен қорғану көбінесе адалсыз әйелін өлтірген ерлерге, бірақ адалсыз күйеуін өлтірген әйелдерге қол жетімді болған (Францияның 1975 жылға дейін қолданылған ашқындық қылмысы туралы заңы – мысал). Дәстүрлі қоғамдарда әйелдер жалтақтар, кәнизактер және көптеген мәдениеттерде тіпті басқа әйелдер (мысалы, полигиния) туралы шағымдана алмаған; ал ерлердің сексуалдық қызғанышы тіпті кісі өлтіруді де ақтауға болатын ең жоғары сезім ретінде танылған. Сондай-ақ, ашқындық қылмыстары туралы заңнамада әкелердің қыздарын некеге дейінгі қатынас үшін өлтіруіне, бірақ ұлдарын емес, рұқсат берілген (мысалы, 1981 жылға дейін қолданылған Италия заңы); немесе Филиппиннің осы күнге дейін қолданылып келе жатқан заңы (247-бапты қараңыз, «Ерекше жағдайларда өлім немесе дене жарақаты»). Филиппинге қатысты, бұл екі стандарт некеден тыс сексуалдық қатынасқа қатысты қылмыстарда да көрінеді, олар әйелдер мен ерлер үшін әртүрлі анықталады және әйелдер үшін ауыррақ жазаланады (333- және 334-баптарды қараңыз).

Рим империясында Рим заңы Lex Julia de adulteriis coercendis, б.з.д. 18 жылы Август Цезарь жүзеге асырған, қыздарын және олардың сүйіктілерін ізгіліксіздік жасағандары үшін әкелерінің қолымен өлтіруге рұқсат берген, сондай-ақ ізгіліксіз әйелдің сүйіктісін күйеуінің қолымен өлтіруге рұқсат берген.

Құрбылық қылмыстары мен сотқа қатысу

Қазылар алқасының құмарлық қылмыстар бойынша сот процестеріндегі рөлі даулы мәселе. Әсіресе Бразилияда қазылар алқасы жүйесінің кемшіліктеріне байланысты алаңдаушылықтар бар, себебі қазылар алқасының жасайтын шешімдеріне қатысты бейтараптығы мен заңдық негіздері жеткіліксіз, ал қазылар алқасына берілген билік өте зор, тіпті заңға тікелей қайшы келетін шешімдерге де араласу мүмкін емес. Бразилияда еркектің әйелін өлтіруге заңдық құқығы жоқ, шын мәнінде, күйеудің әйелін адалдықтан шығуы үшін өлтіруге құқығы 1830 жылы жойылған. Дегенмен, 19 және 20 ғасырларда, тіпті 21 ғасырда да әйелін өлтірген еркектердің ақталған жағдайлары жиі кездеседі. Ерлер түрлі себептермен, соның ішінде опасыздық, қарым-қатынастан бас тартуға тырысу және жыныстық қатынасқа келіспеу сияқты жағдайларда әйелдерін өлтіргені үшін ақталуға қол жеткізді. Бұл ретте, ар-намысты қорғау құқығы қолданыла берді, мысалы, 2017 жылы бұрынғы әйеліне пышақпен шабуыл жасаған ер адамның ісінде, ол ақталды. Жоғарғы Сот қазылар алқасының шешімі егемендік құқық екендігіне және оны өзгертуге болмайды деген негізде бұл шешімді қолдады. 2021 жылы Жоғарғы Сот ар-намысты қорғау құқығын қарастырып, оның Бразилия заңнамасына жатпайтындығын, 1991 жылғы шешімді қайталайтындығын және бұл құқықтың конституцияға қайшы екендігін мәлімдеді. Үкімде, егер мұндай қорғау қолданылса, айыптау тарапы қазылар алқасының шешіміне наразылық білдіруге құқылы екендігі, ал соңғы шешім 2023 жылы бекітілді. Жоғарғы Сот бірауыздан ар-намысты қорғау құқығының Бразилия Конституциясында көзделген гендерлік теңдік, адамның қадір-қасиеті және өмірді қорғау принциптеріне қайшы екендігін анықтады, осы себепті сот процестерінде оның тікелей немесе жанама қолданылуына тыйым салды. Бұл тыйымды қалай және қандай жолмен іске асыру мүмкін екендігі әлі де белгісіз. Заңгерлер мен саясаткерлер Бразилиядағы қазылар алқасының жұмыс істеу тәсіліне қатысты үлкен алаңдаушылық білдіріп, заңдық жүйені өткен ғасырдың мұрасы деп бағалады. Қылмыстық сот судьясының сөзінде:

The role of juries in trials of crimes of passion is controversial. In Brazil especially, there have been concerns that the jury system is deeply flawed, both due to the bias of juries, and due to the legal framework, which gives immense power to juries, and there is little that can be done even in jury decisions that are in blatant violation of the law. In Brazil, there is no "right" of a man to kill his wife, in fact the legal right of a husband to kill his wife due to adultery was abolished very early, in 1830. Nevertheless, acquittals in cases of men killing their wives have been very common throughout the 19th and 20th century, and have happened even in the 21st century. Men have been acquitted for killing wives due to a variety of reasons, including infidelity, attempting to leave the relationship, and refusing to have sex. Nevertheless, the legitimate defense of honor has continued to be used, including in a 2017 case of attempted murder where a man was acquitted for stabbing his ex wife. The Supreme Court upheld the acquittal on the basis that the decision of a jury is sovereign and may not be altered. In 2021, the Supreme Court was asked to analyze the legitimate defense of honor, and ruled that the defense is not part of Brazilian law, reiterating the 1991 decision, and also ruled that this defense is unconstitutional; the ruling provided for the possibly of the prosecution to contest the decision of the jury on the basis that it is void if such defense has been used, with the final ruling being affirmed in 2023. The Supreme Court unanimously considered that the legitimate defense of honor is contrary to the principles of gender equality, human dignity and protection of life provided for in the Constitution of Brazil, for which reason it prohibited its direct or indirect use during trials. It is still not clear how and whether the prohibition of this defense can be implemented. Legal experts and politicians have expresses serious concerns of the way juries operate in Brazil, calling the legal organization anachronistic. According to a criminal court judge:

"Адам өлтіру ісі бойынша халық алқасының отырысы прокурорды қандай да бір шарасыздыққа тастайды. Ол қазылар алқасының үкіміне немесе жазасына шағымдануға және жоғары соттың қолдауын алуға құқылы, бірақ әрбір іс қайтадан штаттық қазылар алқасының қарауына түседі. Осы қазылар алқасы жүйесінде қазылар заңға емес, өз санасына сәйкес шешім қабылдайды."

Австралия

Австралияда, басқа да ортақ құқық жүйелеріндегідей, құмарлық қылмыстары дәстүрлі түрде ашушаңдықтан туған қорғанысқа (провокацияға) жатады, ол кісі өлтіруді қасақана емес кісі өлтіруге (адам өлтіруге) айналдырады. Соңғы жылдары ашушаңдықтан туған қорғаныс күшейтілген сынапқа ұшырады, нәтижесінде заңдық өзгерістер оны жоюға немесе қолдануын шектеуге әкеп соқты: 2003 жылы Тасмания кісі өлтіру ісі бойынша ашушаңдықтан туған қорғанысты толығымен жойған алғашқы штат болды; одан кейін 2005 жылы Виктория штаты оны жойды; одан кейін 2008 жылы Батыс Австралия; ACT және Солтүстік территория 2004 және 2006 жылдары сәйкесінше, зорлықсыз гомосексуалдық жыныстық ұсыныстарды қылмыстық құқықтан шығару үшін заңдарды өзгертті.

Бразилия

Бразилияда неке адалдығын бұзудан әйелдерді өлтіру дәстүрлі түрде сотта өте жеңіл қарастырылып келді, мұнда күйеулер өлтіруді ақтау үшін "өз абыройын қорғау" (legitima defesa da honra) деп мәлімдеді. Бұл қорғау 20 ғасырдың Қылмыстық кодексінде нақты айтылмағанымен, 20 ғасыр бойы адвокаттар тарапынан сәтті қолданылып келді, әсіресе елдің ішкі аймақтарында, бірақ жағалаудағы ірі қалаларда оның қолданылуы аз болды. 1991 жылы Бразилияның Жоғарғы Соты "абыройды қорғау" Бразилия заңнамасында негізсіз деп таныды. 21 ғасырда Бразилия әйелдердің құқықтық жағдайын жақсартты, 2002 жылғы жаңа Азаматтық кодекс қабылданды; сондай-ақ, 2005 жылы зорлаушыны құрбанымен некелескен жағдайда жазадан босату ережесінің жойылуы, 2005 жылы неке адалдығын бұзудың қылмыстық жазаға тартылмауы және Бразилияда отбасылық зорлық-зомбылыққа қарсы заңдардың қабылдануы сияқты басқа да заңдық өзгерістер енгізілді.

Франция

Қылмыстар Франциямен тығыз байланысты. 1975 жылға дейін 1810 жылғы француз қылмыстық кодексінің 324-бабында: «336-бапта көзделген неке адалдығын бұзу жағдайында, әйеліне де, оның серігіне де, күйеуі оларды іс жүзінде ұстаған кезде, ерлі-зайыптылардың тұратын үйінде жасалған кісі өлтіру кешіріледі» делінген [яғни 326-бапқа сәйкес, 1 жылдан 5 жылға дейінгі жаза қарастырылған]. Бірақ іс жүзінде көптеген отбасылық зорлық-зомбылық қылмыстары жюрилердің ақтауымен аяқталып, заңгерлерді алаңдатып, үшінші республиканың азамат жюрилері әділдік шығаруға құзырлы ма екеніне күмән тудырды. Люксембургте 413-бап (2003 жылы жойылған) неке адалдығын бұзған жұбайдың өлтірілуіне, дене жарақаттарына және соққыға ұшырауына жеңілдетілген жағдайлар қарастырған. Француз қылмыстық кодексінің 324-бабы Таяу Шығыс елдерінің араб елдеріне көшірілген. Құрметке негізделген зорлық-зомбылық туралы хабардар ету желісінің мәліметінше, Наполеон империясы кезінде қабылданған қылмыстық кодекстер Солтүстік Африка мен Таяу Шығыстағы заңдардың дамуына әсер етті. Бұл заңдар «намыс үшін» жасалған кісі өлтірулерге жұмсақ жаза беруге мүмкіндік берді. Француздық 324-бап Иорданияның 340- және 98-баптарына әсер етті. 1858 жылғы Осман қылмыстық кодексінің 188-бабы да 324-баптан шабыт алды. Француздық 324-бап пен Османдық 188-бап Иорданияның 340-бабын жасау үшін пайдаланылды, ол 1944 жылғы заңды қайта қараудан кейін сақталды және бүгінге дейін қолданылады. Наполеон кодексі өте ықпалды кодекс болды. Әлемдегі көптеген заңдар оған негізделген. Кодекс Наполеонның бақылауындағы барлық аумақтарға қолданылды және сонымен қатар Еуропа мен Оңтүстік Американың бірнеше елдеріне әсер етті. Бұл кодекс құмарлық қылмыстарына мейірімділікпен қарағаннан басқа, ерлердің отбасыларындағы абсолютті билігін бекітті, әйелдерді жеке құқықтардан айырды және заңды емес балалардың құқықтарын шектеді. Ол сондай-ақ отарлық құлдықты қайта енгізді. Наполеон кодексі «көсірушіге үйлену» заңдарына да әсер етті (Францияда 1994 жылға дейін қолданыста болды), олар әлемнің басқа бөліктеріне де таратылды. Францияда қадір-қасиетті сақтау үшін жекпе-жек салған мәдениет қалыптасқан, тіпті National Geographic Францияны «Еуропаның жекпе-жек астанасы» деп атады. Бұл жекпе-жек мәдениеті Латын Америкасына да тарады және Уругвайда өте күшті болды (Уругвай туралы бөлімді қараңыз). Корсикада, ғасырлар бойы итальяндық және француз мәдениетінің әсері болған жерде, отбасының абыройын қорлағандарды өлтіруді талап ететін қастық әдеті болды. 1821 және 1852 жылдар аралығында Корсикада кемінде 4300 қастық өлтіру оқиғасы тіркелді. 19 ғасырдағы француз әдебиетінде зинақор әйелдер, өзіне-өзі қол жұмсау және құмарлықтан туған кісі өлтіру туралы әңгімелер жиі кездеседі, ал «әдебиетте де, өмірде де, тәуелсіз әйелдерді олардың қарсылық көзқарастары одан әрі бүлік тудырмауы үшін қатаң жазалау қажет болды».

Crimes of passion have a strong association with France. Prior to 1975, the French Penal Code of 1810 stated at article 324 that "in the case of adultery, provided for by article 336, murder committed upon the wife as well as upon her accomplice, at the moment when the husband shall have caught them in the fact, in the house where the husband and wife dwell, is excusable" [meaning a punishment of 1 to 5 years, according to article 326]. In practice, however, many domestic violence crimes resulted in acquittal by the juries, a situation which led jurists to became alarmed and to question whether the citizen jurors of the Third Republic were competent to render justice. In Luxembourg, Article 413 (repealed in 2003) provided mitigating circumstances for murder, assault and injury of an adulterous spouse. Article 324 of the French penal code was copied by Middle Eastern Arab countries. According to the Honour Based Violence Awareness Network, the penal codes that were enacted under the Napoleonic Empire influenced the development of laws in North Africa and the Middle East. These laws permit reduced sentences for murders that are "related to honour". The French Article 324 inspired Jordan's Article 340 and Article 98. The 1858 Ottoman Penal Code's Article 188 was also inspired by Article 324. Both the French Article 324 and Ottoman article 188 were drawn on to create Jordan's Article 340, which was retained after a 1944 revision of laws, and still applies to this day. The Napoleonic Code has been an extremely influential code. Many laws around the world have been modeled on it. The code was applied to all territories under Napoleon's control and has also influenced several other countries in Europe and South America. In addition to leniency to crimes of passion, this code enshrined the unquestionable authority of men over their families and deprived women of any individual rights, and reduced the rights of illegitimate children. It also reintroduced colonial slavery. The Napoleonic Code was also influential in the "marry your rapist laws" (in force in France until 1994), which were exported to other parts of the world too. France also had a strong culture of dueling meant to uphold honor, and France was called by National Geographic "the dueling capital of Europe". This dueling culture was also exported to Latin America, and was extremely strong in Uruguay (see below the section on Uruguay). In Corsica, a place influenced throughout the centuries both by Italian and French culture, there was a strong custom of vendetta, which required Corsicans to kill anyone who wronged their family honor. Between 1821 and 1852, no fewer than 4,300 vendetta killings were perpetrated in Corsica. Stories about adulterous women, suicides and homicides committed due to 'passion', featured prominently in French literature in the 19th century, and "In literature as in life, unconventional women needed to be severely punished lest their defiant attitudes inspire further acts of rebellion".

Гаити

Гаити, бұрынғы француз колониясы, 2005 жылға дейін Франциядағыдай құмарлықпен жасалған қылмыс туралы заңға ие болды, содан кейін ол жойылды. 2005 жылы зина да қылмыстан шығарылды.

Италия

Италияда құмарлықпен жасалған қылмыстарға қатысты ұзақ дәстүр бар, оларға жұмсақ қараушылық танытылады. 1981 жылға дейін заңда былай делінген: "587-бап: Егер адам өз әйелінің, қызының немесе әпкесінің заңсыз жыныстық қатынаста екенін көргенде, оның немесе отбасының абыройына келген нұқсанға байланысты ыстыққан күйде оларды өлтірсе, үш жылдан жеті жылға дейін сотталады. Осы жаза жоғарыда көрсетілген жағдайларда әйелімен, қызымен немесе әпкесімен заңсыз жыныстық қатынас жасаған адамды өлтірген жағдайда да қолданылады."

Португалия

Португалияда құмарлықпен жасалған қылмыстарға төзімділік таныту, тіпті оларды көтермелеу дәстүрі ұзақ жылдар бойы сақталған, бұл "қадір-қасиетті қорғау" деп аталады және Бразилияға да әкелінді. Жаңа мемлекет (Estado Novo) кезінде (1933-1974) әйелдердің құқықтары шектелді. Отбасылық зорлық-зомбылықпен күресте, әсіресе 1982 жылғы құқықтық реформалар арқылы, жетістіктерге қол жеткізілсе де, судьялар көбінесе жеңіл жазалар береді, себебі сот жүйесінде күшті патриархалды идеология сақталып тұр. Соңғы жылдары Жоғарғы Сот көп жағдайда үйдегі кісі өлтірулерде "ашу-ыза" қорғауын қабылдамаса да, Португалия заңдарында адам өлтіруге қатысты құқықтық база, атап айтқанда 133-бап, мұндай қорғануға мүмкіндік береді. Бұл баптың қолданылу аясы өте кең, түсіндіруге жатады және жазасы 1 жылдан 5 жылға дейін ғана болады, бұл Португалияның қылмыстық кодексінің ережелеріне сәйкес, көбінесе шартты түрде жазаланады. "Артықшылықты адам өлтіру" (Homicídio privilegiado) деп аталатын бұл бапта, егер адам өлтіру түсінікті зорлық-зомбылық сезімі, жанашырлық, үмітсіздік немесе басқа да әлеуметтік немесе моральдық маңызды себептермен жасалса, осы жағдайда жаза 1 жылдан 5 жылға дейін болады, себебі бұл кісі өлтірушінің кінәлілігін айтарлықтай азайтады. Сонымен қатар, Қылмыстық кодекстің 71 және 72-баптары қылмыстар үшін жазалау туралы нұсқаулар береді, онда құрбанның абыройлы ниеттері мен оны қоздырған жағдайлар ескеріледі. "Келісім-шарт тараптары осы Конвенцияның қолданылу аясына кіретін зорлық-зомбылық актілерінің кез келгенін жасағанынан кейін басталған қылмыстық іс жүргізуде мәдениет, әдет-ғұрып, дін, дәстүр немесе "қадір" деп аталатын нәрселер мұндай әрекеттерді ақтау ретінде қарастырылмауын қамтамасыз ету үшін қажетті заңнамалық немесе өзге де шараларды қабылдайды. Бұл, әсіресе, құрбанның мәдени, діни, әлеуметтік немесе дәстүрлі нормаларды немесе тиісті мінез-құлық әдет-ғұрыптарын бұзғаны туралы талаптарды қамтиды". Португалия неке адалдығын бұзуды қылмыстық қылмыс деп санамаған соңғы еуропалық елдердің бірі болды. 1982 жылы неке адалдығын бұзу туралы заң (әйелдер мен еркектер арасындағы неке адалдығын бұзуды әртүрлі қарастыратын) жойылды, ал 20-ғасырда Португалияда әйелдер арасындағы неке адалдығын бұзу үшін жаза Батыс әлемінде ең қатал болды. Адам өлтіру туралы заңға келсек, 1975 жылға дейін неке адалдығын бұзушы немесе некеге дейінгі жыныстық қатынаста ұсталған 21 жасқа толмаған жұбайы немесе қызы өлтірілгені үшін 6 айға ғана аудандан қуу жазасын тағайындаған. 1975 жылғы 27 мамырдағы 262/75 заң Жарлығымен осындай жеңілдетуді қарастырған Қылмыстық кодекстің 372-бабы жойылды; дегенмен соттар 1980 және 1990 жылдар бойы қызғаныштан немесе қарым-қатынастың бұзылуынан адам өлтірген күйеулерге жеңіл жазалар беру үшін жалпы жеңілдету факторларын қолдануды жалғастырды; әйелдерді оларға қарсы жасалған қылмыстар үшін ішінара жауапты деп тану ұғымы басқа қылмыстарға да, мысалы, зорлау мен адам ұрлау сияқты қылмыстарға да қатысты; мысалы, 1989 жылы Португалияның Жоғарғы соты ұрланып, зорланған екі жас туристтің оларға қарсы жасалған қылмыстарға ықпал еткенін шешті. 2009 жылы бір адам адам өлтіргені үшін айыпталмай, бірақ өз серіктесі мен ең жақын досын жыныстық қатынаста кездестірген кезде пышақпен өлтіргені үшін адам өлтіргені үшін айыпты деп танылды. Англия заңдарында 2010 жылдың 4 қазанында 56-баппен жоюға болғанымен, ол салыстырмалы түрде ұқсас, 54-баппен құрылған "бақылауды жоғалту" қорғанысына ауыстырылды. Соттардың жаңа заңды қолдануы туралы айтарлықтай дау туындады; 55-бапта "Өзін-өзі бақылаудың жоғалуының біліктілік бастауы бар ма екендігін анықтау кезінде (c) жасалған немесе айтылған нәрсенің жыныстық опасыздыққа әкеп соқтығысуы керектігін ескермеу керек" деп айтылса да, Апелляциялық соттағы R v Clinton [2012] 1 Cr App R 26 ісінде Лорд Судья жаңа қылмысты жаңа қорғаныстың үшінші тармағында жыныстық опасыздыққа жол беретінін түсіндірді (Бейкер мен Жао 2012). Бұл шешім ғалымдардың қатты сынға ұшырады. Вера Бэйрд де бұл шешімді қатты сынға алды: "Парламент неке адалдығын бұзуды есептемейтінін айтады, ал сот соны есептейді деп айтады".

Portugal has a long tradition of tolerating, and even encouraging, crimes of passion, under the "legitimate defense of honor", which was also brought to Brazil. During the authoritarian Estado Novo regime, (1933–1974) women's rights were restricted. Although improvements in tackling domestic violence have been achieved, particularly with legal reforms in 1982, lenient punishments continue to be given by judges, partly due to the strongly patriarchal ideology that still persists in the judicial system. Although the Supreme Court of Justice in recent years has, in most cases, rejected the defense of "passion" in domestic homicides, such defense remains open to use due to the legal framework of murder in Portuguese law, namely article 133. This article is very broad in scope, is subject to interpretation, and has a very low punishment of only 1 to 5 years, which due to the regulations of the Portuguese Penal Code, usually results in suspended sentences. This article, called "Privileged homicide" (Homicídio privilegiado) states that when the murder takes place under an understandable violent emotion, compassion, despair or other socially or morally relevant motive, such as to significantly diminish the murderer's degree of guilt, the punishment in this case is 1 to 5 years. Furthermore, the Criminal Code under Articles 71 and 72, provides guidelines to sentencing for crimes, making reference to honorabale motives and provocation by the victim. which states that "Parties shall take the necessary legislative or other measures to ensure that, in criminal proceedings initiated following the commission of any of the acts of violence covered by the scope of this Convention, culture, custom, religion, tradition or so‐called “honour” shall not be regarded as justification for such acts. This covers, in particular, claims that the victim has transgressed cultural, religious, social or traditional norms or customs of appropriate behaviour." Portugal was one of the last European countries to decriminalize adultery the adultery law (which treated female and male adultery differently) was repealed in 1982, and the punishment for female adultery in the 20th century in Portugal was one of the most severe in the Western world. With regard to homicide law, before 1975, the law provided for a symbolic punishment of only 6 months exile from the district for killing of a spouse or daughter under 21 caught in the act of adultery/premarital sex. The Decree Law 262/75 on 27 May 1975 repealed article 372 of the Penal Code which provided for such mitigation; nevertheless courts continued to routinely use general mitigation factors to give lenient punishments for husbands who killed out of jealousy or relationship breakup throughout the 1980s and 1990s; the concept of holding women as partly responsible for crimes committed against them extended to other crimes too, such as rape and kidnapping; for example in 1989 the Portuguese Supreme Court of Justice ruled that two hitchhiking young tourists who were kidnapped and raped had contributed to the crimes committed against them. In 2009 a man was cleared of murder but convicted of manslaughter by reason of provocation for stabbing his partner and his best friend to death when he found them having sex. Although provocation in English law was abolished on 4 October 2010 by section 56(1) of the Coroners and Justice Act 2009, it was replaced by a relatively similar by more narrowly drafted defence of "loss of control" created by section 54. There has been considerable controversy regarding the application by the courts of the new law; although section 55 states "(6) In determining whether a loss of self control had a qualifying trigger ( ) (c) the fact that a thing done or said constituted sexual infidelity is to be disregarded", in a controversial decision by Lord Judge in R v Clinton [2012] 1 Cr App R 26 in the Court of Appeal, Lord Judge interpreted the new offence as allowing for sexual infidelity to count under the third prong of the new defence (see Baker and Zhao 2012). This decision has received heavy criticism from academics. Vera Baird has also been very critical of the decision, writing, "It seems that parliament says infidelity doesn't count and the court says it does."