Кіріспе
Мексиканың солтүстігіндегі Сьюдад-Хуарес қаласында 1993 жылдан 2011 жылға дейін 500-ден астам әйел қанымен өлтірілді. Бұл қылмыстар көптеген драмаларда, әндерде және кітаптарда бейнеленген. 1993-2003 жылдар аралығында құжатталған 340 жағдайдың ішіндегі 155 өлтіруді зерттеген үкімет комиссиясы, олардың шамамен жартысы тонау және бандалық соғыстар сияқты себептермен болса, үштен бірінен астам жағдайда сексуалдық шабуыл болғанын анықтады. 2016 жылдың желтоқсанында Чиуауа штатының Мадера муниципалитетінде 2011 және 2012 жылдары өлтірілген әйелдердің денелері табылған наркофоза (ұйымдасқан қылмысқа байланысты жаппай қабір) табылды.
More than 500 women were killed between 1993 and 2011 in Ciudad Juárez, a city in northern Mexico. The crimes have featured in many dramas, songs, and books. After surveying 155 killings out of 340 documented between 1993 and 2003, a government committee found that roughly half were prompted by motives like robbery and gang wars, while a little more than a third involved sexual assault. A narcofosa (mass grave attributed to organized crime) containing the remains of women killed in 2011 and 2012 was found in Madera Municipality, Chihuahua, in December 2016.
Адам өлтіру статистикасы
2005 жылы Amnesty International 1993 жылдан бері Сиуадес-Хуарес және Чиуауа қалаларында 370-тен астам жас әйел мен қыздың өлтірілгенін мәлімдеді. 2008 жылы Солтүстік шекара колледжінде 1993–2007 жылдарға арналған әйелдерді өлтіру дерекқоры бойынша зерттеу жүргізілді, ол 1993–2010 жылдар аралығында Сиуадес-Хуарес қаласындағы фемицид оқиғаларын құжаттады. Талданған түрлі қылмыстардың ішінде зерттеу деректерде екі жалпы үрдіс анықтады, олар жақын туыстар тарапынан жасалған фемицид және жүйелі сексуалдық фемицид деп жіктеліп, сипатталды. Жақын туыстар тарапынан жасалған фемицид – бұл жақын тұратын ер адамдардың өлтірген әйелдері. Нью-Мексико штаты университетінде Хуарездегі жағдай "жынысына қарамастан жазасыздық" деңгейіне жеткендігі айтылды. Ол "Сиуадес-Хуарез қаласындағы өлтірілгендердің әйелдер құрамы ешқашан 18 пайыздан аспаған, ал соңғы екі онжылдықта бұл көрсеткіштің орташасы 10 пайыздан төмен. Бұл АҚШ-тағы көрсеткіштен төмен, онда әдетте бір жылда өлтірілгендердің шамамен 20-25 пайызы әйелдер". 1990–2012 жылдарға арналған мәліметтерді статистикалық бағалауды Педро Х. Альбукерке және Прасад Р. Веммала жүргізген зерттеулері көрсеткендей, Cd. Хуарездегі фемицид деңгейі көптеген жылдарда Чиуауа қаласы және Энсенададағы деңгейге ұқсас, ал жалпы адам өлтіру деңгейіне қатысты үлес көрсеткіші бағаланған көптеген қалалардағыдан төмен. Сондай-ақ, макиладора индустриясы, халықаралық сауда және NAFTA АҚШ-Мексика шекарасындағы фемицидтің басты қозғаушы күштері деген тезис деректермен расталмағанын олар анықтады. Олардың қорытындысы бойынша, шекаралық аймақтағы әйелдерді макиладорада жұмыс істейтін жас жұмысшылар деп стереотиптеу, зорлық-зомбылық құрбандарына тиімді емес, себебі көптеген жағдайларда құрбандар еркек серігі бар немесе болған, жұмыссыз және жас емес әйелдер. Бұдан әрі, олар әйелдердің ерлерге экономикалық тәуелділігін азайту, жұмыс орындарын көбейту, гендерлік зорлық-зомбылықтан қорғалған орындар құру және ерлер арасындағы зорлық-зомбылық қылмыстарының жоғары деңгейіне ықпал ететін шекаралық саясат пен іс-шараларды бейтараптандыру сияқты шаралар Мексиканың шекаралық қалаларындағы фемицид деңгейін төмендетуге көмектесе алады деп ұсынады.
Ұйымдасқан қылмыс және есірткі айналымы
Хуарес қаласында есірткі картелдері қызмет етеді, бұл жергілікті тұрғындарға, оның ішінде әйелдер мен қыздарға қарсы зорлық-зомбылықтың жоғары деңгейіне алып келді. Әйелдерге деген жек көрушілік – қылмыстық топтардың әрекеттерінде жиі кездесетін қасиет. Ливингстонның сөзінше, әйелдердің осы көші-қоны "қозғалмалы, тәуелсіз және осал жұмыс істейтін әйелдердің жаңа құбылысын" Хуарес сияқты қалаларда тудырды. Мұндай зерттеулер Солтүстік Америка еркін сауда аймағының (NAFTA) Хуарес қаласындағы әйелдер мен қыздардың өлтіруіне ықтимал себептерді қарастырғанда зерттелуінің маңыздылығын көрсетеді. 2011 жылы Amnesty International былай деді: "Үкімет Хуарес қаласында үш әйелді ұрлап, өлтіргендерді тергеп, сотқа өткізуге немесе қаладағы әйелдерге қарсы зорлық-зомбылық пен кемсітушілікке қарсы тиімді шаралар қабылдауға күш салмады."
Сенімдері
2006 жылы Панталеоның сөзінше, "400-ге жуық қыз бен әйел зорлықпен әкелініп, өлтірілгенімен, оның ішінде тұтқындалғандар мен сотталғандардың саны аз". Сотталғандарға қатысты үкімдер көптеген дауларды тудырып отыр. Бұған қоса, ұсталған күдіктілер өздерін жазалау арқылы жалтақтап мойындауға мәжбүр болғанын мәлімдеді. 2008 жылы 16 жасар Руби Фрейре Эскобедоны Серхио Барраза Боканегра өлтірді, бірақ алғашқы сотта дәлел жетіспегендіктен ақталды. Екі жылдық белсенділік пен күрестен кейін Боканегра қайтадан сотталып, қашқан күйінде қалды. 2010 жылы Рубидің анасы Марисела Эскобедо Ортиз Чиуауадағы губернатор сарайының алдында әділдік талап етіп наразылық білдіріп тұрғанда, жақыннан басына оқ атып өлтірілді.
Халықаралық сот
Мексикаға қарсы әйелдерге қатысты зорлық-зомбылықтың күшеюіне лайықты жауап бермегені үшін бірнеше халықаралық сот шешімдері шығарылды. Сонымен қатар, Комитет Мексика үкіметінің әйелдерге қатысты гендерлік зорлық-зомбылыққа жауап ретінде жасаған шаралары, олардың сауалдарына дейін, "барлық мемлекеттік деңгейде де аз және тиімсіз" деген қорытындыға келді. Сот Мексикаға кісі өлтіру фактілерін қайта тергеп шығуды, құрбандарға арналған ұлттық ескерткіш құруды, құрбандардың отбасыларына өтемақы төлеуді, сондай-ақ әйелдер мен қыздарды өлтірудің алдын алу және оларды тиісті түрде тергеу шараларын жақсартуды бұйырды. Орталық Хуарез қаласындағы әйелдерге зорлық-зомбылықтан қорғаныш, психологиялық көмек, құқықтық кеңес және медициналық қызмет көрсету үшін жұмыс істейді.
Теледидар мен радиода
Америкалық "The Bridge" телесериалы (2013) Хуарес қыздарының жоғалуын бірқатар қылмыстардың арқафоны ретінде пайдаланды. "This American Life" (Public Radio Exchange) радио бағдарламасының 506-шы эпизоды, "Құпия жеке тұлға", үшінші бөлім: "The Blonde Avenger" – Мексиканың Сиудад-Хуарес қаласында автобус жүргізушілерінің жасаған жыныстық зорлық-зомбылығына қарсы әрекет ететін нақты адамның құпия жеке басы туралы. 2013 жылғы 4 қазан. Транскрипт қоса берілген подкаст. Netflix-тің "Narcos: Mexico" сериалының 3 маусымы макиладораларда жұмыс істейтін жас әйелдердің өлтірілуін қосалқы сюжеттік желі ретінде көрсетеді.
Фильмде
Марк Маклауглин режиссерлік еткен "Қан көтерілу" (2013) деректі фильмі суретші Брайан Магуайрдың жұмысы арқылы Хуарездегі әйелдерге қарсы жасалған қылмыстар құбылысын зерттейді. Карлос Каррераның "Бакьярд: Эль Траспатио" (2009) фильмі осы оқиғаларға негізделген. Женифер Лопес пен Антонио Бандерас ойнаған "Бордертаун" (2007) фильмі осы кісі өлтірулерге негізделген. Лурдес Портильо режиссерлік еткен "Сеньорита Экстравиада / Жоғалған жас әйел" (2001) Хуарестегі әйелдерге қарсы жасалған қылмыстарды баяндайтын деректі фильм. Камала Лопес режиссерлік еткен "Теңдік дегеніміз теңдік" (2016) деректі фильмінде Хуарез әйелдері туралы бөлім бар. Хосе Антонио Кордеро мен Алехандра Санчес режиссерлік еткен "Бахо Хуарес: Ла Сиуда деворандо а Sus Hijas" (2006) деректі фильмі жергілікті, штаттық және федералды билік органдарының саяси құпия келісімдерін және немқұрайлылығын көрсетеді. Карлос Перес Осорионың "Las tres muertes de Marisela Escobedo" (2020) деректі фильмі әділдікке қол жеткізу үшін тынбай күрескен және қызының өлімін жазасыз қалдырмауға талпынған әйелдің тарихын баяндайды.
Музыка саласында
Тори Амос бұл оқиғалар туралы оқығаннан кейін "Венераға және кері" (1999–2000) альбомына "Хуарес" атты ән жазды. At the Drive-In тобының "Жарамсыз қоқыс бөлімі" (2001) әнінде кісі өлтірулер туралы мәтін бар. Los Tigres del Norte тобының "Mujeres de Juárez" әнінде қылмыскерлерді табудағы үкіметтің немқұрайлылығы талқыланады. The Misfits тобы Хуарес туралы "Where Do They Go?" атты ән жазды, ол 2011 жылы шыққан "The Devil's Rain" альбомына енді. Әннің мәтінінде бұл оқиғалар әйелдерге қарсы қылмыс (фемицид) деп аталады. Глория Тревидің 2007 жылғы "Una Rosa Blu" альбомынан шыққан "Inmaculada" әні осы өлтірулерден шабыттанды. The World Is a Beautiful Place & I Am No Longer Afraid to Die тобының "10 қаңтар, 2014" әнінде осы өлтірулер мен одан кейін болған халықтың өздігінен әділдік іздеуі туралы айтылады. Intocable тобының "Día 730" әнінде бір қыздың тағдыры туралы айтылады, ол әйгілі болуға ниеттенген, бірақ фемицид құрбаны болды. Sheer Mag тобының үшінші EP-сіндегі "Can't Stop Fighting" әнінде осы құбылысқа алғашқы тармақтарда сілтеме жасалған. Мисти Л. Дупуис Хуаресте жоғалып, өлтірілген әйелдердің құрметіне "Mujeres de Juárez" атты хорлық шығарма жазды.