Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Норвегиядағы бұрынғы муниципалитет, Норвегиядағы Мёре-ог-Ромсдал муниципалитеті
Former municipality in Norway
the municipality in Møre og Romsdal, Norway
Норддал – Норвегиядағы Мёре-ог-Ромсдал округінің бұрынғы муниципалитеті. 2020 жылы жаңа Фьорд муниципалитетін құру үшін Стордал муниципалитетімен біріктірілді. Ол Оппланд округімен шекаралас Суннмор аймағының шығыс бөлігін қамтыды. Муниципалитеттің орталығы Валдален аңғарындағы Сильте ауылы (сонымен қатар Валдал деп те аталады) болды. Норддал бірнеше ерекше аңғарлар мен ауылдарды қамтыған аймақты құрады: оңтүстікте Эйдсдал және Норддал (Далсбигда); шығыста Тафьорд; және солтүстікте Валлдален аңғарындағы Фьёро/Сельбоскарбигда және Сильте. Норвегиялық 63-тас жолы муниципалитеттен оңтүстіктен солтүстікке дейін өтеді, соның ішінде Стордал туннелі сияқты таулардағы бірнеше туннельдерден өтеді. Хеггур туннелі Тафьордтың шалғай орналасқан ауылын муниципалитеттің қалған бөлігімен байланыстырады. 2020 жылы таратылған кезде, муниципалитет Норвегиядағы 422 муниципалитет ішінде аумағы бойынша 116-шы орында тұрды. Норддал Норвегиядағы 345-ші ең көп халқы бар муниципалитет, онда 1670 адам тұрады. Муниципалитеттің халық тығыздығы және соңғы он жылда халық саны 5,2%-ға азайды.
Norddal is a former municipality in Møre og Romsdal county, Norway. It merged with Stordal municipality to establish the new Fjord municipality in 2020. It covered the easternmost part of the Sunnmøre region along the border with Oppland county. The municipal center of the municipality was the village of Sylte (also known as Valldal) in the Valldalen valley. Norddal covered an area with several distinct valleys and villages: Eidsdal and Norddal (Dalsbygda) in the south; Tafjord in the east; and Fjørå/Selboskarbygda and Sylte in the Valldalen valley in the north. Norwegian County Road 63 traverses the municipality from south to north, going through several tunnels in the mountains including the Stordal Tunnel. The Heggur Tunnel connects the isolated village of Tafjord with the rest of the municipality. At the time if its dissolution in 2020, the municipality is the 116th largest by area out of the 422 municipalities in Norway. Norddal is the 345th most populous municipality in Norway with a population of 1,670. The municipality's population density is and its population has decreased by 5.2% over the last decade.
Жалпы ақпарат
Норддал престеджельді 1838 жылдың 1 қаңтарында муниципалитет ретінде құрылған (formannskapsdistrikt заңына қараңыз). Тарихи тұрғыдан Саннильвен ауданы Норддал приходының бір бөлігі болған, бірақ 1838 жылдың 1 қаңтарында Норддал муниципалитеті құрылғанда, Саннильвен Норддалдан бөлек, жеке муниципалитет ретінде құрылды. Осы уақыттан бері муниципалитет шекаралары өзгерген жоқ. 2020 жылдың 1 қаңтарында көршілес Норддал (1 670 адам) және Стордал (972 адам) муниципалитеттері жаңа Фьорд муниципалитетіне біріктірілді.
The prestegjeld of Norddal was established as a municipality on 1 January 1838 (see formannskapsdistrikt law). Historically, the district of Sunnylven was part of the parish of Norddal, but on 1 January 1838 when Norddal municipality was established, Sunnylven was established as its own municipality, separate from Norddal. The municipal borders have not changed since that time. On 1 January 2020, the neighboring municipalities of Norddal (population: 1,670) and Stordal (population: 972) were merged into the new Fjord Municipality.
Атауы
Муниципалитет (алғашқыда приход) ескі Дейл шаруашылығының атымен аталып кеткен, себебі алғашқы Дейл шіркеуі сол жерде салынған. Тарихи тұрғыдан алғанда, бұл қауым жай ғана Дейл деп белгілі болған. Шамамен 1600 жылы бірінші элемент – nord қосылды. Бұл префикс «солтүстік» деген мағынаны білдіреді. Атаудың соңғы бөлігі – dalr, ол «долина» немесе «дала» дегенді білдіреді. Тарихи тұрғыдан алғанда, муниципалитет атауы Norddalen деп жазылған. 1917 жылғы 3 қарашадағы корольдік қаулы муниципалитет атауын Норддал деп өзгертті, en жалғауын алып тастады.
The municipality (originally the parish) is named after the old Dale farm since the first Dale Church was built there. Historically, the parish was known as simply as Dale. Around the year 1600, the first element, nord, was added. This prefix means "northern". The last element of the name is dalr which means "valley" or "dale". Historically, the name of the municipality was spelled Norddalen. On 3 November 1917, a royal resolution changed the spelling of the name of the municipality to Norddal, removing the definite form ending en.
Елтаңба
Герб 1990 жылдың 16 ақпанында бекітілді және муниципалитет 2020 жылдың 1 қаңтарында таратылғанға дейін қолданыста болды. Ресми сипаттамасы: "Алтын түсті фонға қызыл құлпынай бұтағы" (På gull grunn ein raud jordbærstengel). Бұл дегеніміз, гербтің өрісі (фоны) алтын түсті, ол әдетте сарымен бейнеленеді, бірақ металдан жасалса, алтын қолданылады. Гербте үш жапырақты және үш жемісті қызыл құлпынай бұтағы бейнеленген. Бұл сурет Norddal муниципалитетінде алма, алмұрт және түрлі жидектер, әсіресе құлпынай өндіру дәстүрі болғандықтан таңдалды. Муниципалитет аумағында жабайы құлпынайдың өсетін орындарын кездестіруге болады. Гербті Астор Фурсет жасаған. Муниципалдық тудың дизайны гербтің дизайнымен бірдей.
The coat of arms was granted on 16 February 1990 and they were in use until the municipality was dissolved on 1 January 2020. The official blazon is "Or, a strawberry branch gules" (På gull grunn ein raud jordbærstengel). This means the arms have a field (background) has a tincture of Or which means it is commonly colored yellow, but if it is made out of metal, then gold is used. The charge is a red strawberry branch with a three part leaf and three berries. This design was chosen because Norddal has a tradition for producing fruits such as apples, pears, and berries, notably strawberries. Wild strawberries can be found growing all over the municipality. The arms were designed by Astor Furseth. The municipal flag has the same design as the coat of arms.
Тарих
Валлдал Снорри Стурлусонның тарихи кітаптарында еске алынады. Дания әскерінен қашып бара жатқан Олав Харальдссон, кейіннен Әйіс-Олав атанған, 1028/1029 жылғы қысында Валдаленге жағаға шығады. Ол мұнда тау беткейіне лақтырып жіберген, қиындық тудырған "теңіз жыланымен" кездескен деседі. Бүгінде оны қала орталығы Сильтеден жоғарыдағы тау жынысының өзгеше үлгісі ретінде көруге болады. Трольстигенге қарай аңғармен жол жүргенде, ол Грённинг шаруаларынан Skjærsura деп аталатын қиын жартасты бөліктен өтуге көмек алады. Осы көмегі үшін ол егін аяздан зардап шекпейтініне уәде береді. Сонымен қатар, Валлдағы бір табиғи бұлақ Әйіс-Олавтың есімімен аталады және оның емдік қасиеті бар деп есептеледі. 2008 жылы теңізден аңғарға қарай, алғашқы шіркеу мен зират орналасқан деп саналатын Довинг шаруашылығында ескерткіш тас орнатылды.
Valldal is mentioned in the historical books of Snorri Sturluson. While escaping the Danish army, Olav Haraldsson, later to become St. Olav, went ashore in Valldalen during the winter 1028/1029. Here, he supposedly came across a troublesome "sea serpent" which he tossed onto the mountainside and can today be seen as a lighter rock pattern above the town centre Sylte. On his journey up the valley towards Trollstigen, he received help from the farmers at Grønning to pass a rocky section called Skjærsura. For this help he deemed that the seed crop would never suffer from frost. Also, a natural spring in Valldal is named after St. Olav and is said to have a healing effect. In 2008, a memorial stone was erected at the farm Døving, about up the valley from the sea, where the first church and cemetery is believed to have been located.
Үкімет
Бұл муниципалитет бар болған кезде бастауыш білім беру (10-сыныпқа дейін), амбулаториялық денсаулық сақтау қызметтері, зейнеткерлерге арналған қызметтер, жұмыссыздыққа байланысты көмек, әлеуметтік қызметтер, жер учаскелерін жоспарлау, экономикалық даму және қалалық жолдарға жауапты болды. Бар болған кезеңі ішінде бұл муниципалитет тікелей сайланған өкілдерден құралған муниципалдық кеңеспен басқарылды. Әкім муниципалдық кеңес мүшелерінің дауысымен тағайындалды. Муниципалитет Sunnmøre аудандық сотының және Frostating апелляциялық сотының қарауында болды.
While it existed, this municipality was responsible for primary education (through 10th grade), outpatient health services, senior citizen services, unemployment, social services, zoning, economic development, and municipal roads. During its existence, this municipality was governed by a municipal council of directly elected representatives. The mayor was indirectly elected by a vote of the municipal council. The municipality fell under the Sunnmøre District Court and the Frostating Court of Appeal.
Муниципалды кеңес
Норддал коммунасының кеңесі (Kommunestyre) 17 өкілден тұрды, олар төрт жылдық мерзімге сайланды. Соңғы коммуналық кеңестегі партиялардың үлесі келесідей болды:
The municipal council (Kommunestyre) of Norddal was made up of 17 representatives that were elected to four year terms. The party breakdown for the final municipal council was as follows:
География
Муниципалитет батыстан шығысқа қарай ағатын Норддалсфьорден мен Тафьорденнің төңірегінде орналасқан. Олар негізгі Сторфьорденнің ең ішкі салалары. Батысында және оңтүстігінде Strandа муниципалитеті, оңтүстік-шығысында Skjåk муниципалитеті, шығысында және солтүстігінде Rauma муниципалитеті, солтүстік-батысында Stordal муниципалитеті жатыр. Негізгі Валдален аңғары фьордтан солтүстік-шығысқа қарай созылады. Аңғарлар Тафьордфьелла тау тізбегімен қоршалған. Путтегга, Каритинден және Тордсноз таулары муниципалитеттің шығыс шекарасында орналасқан. Хогстолен тауы муниципалитеттің солтүстік бөлігінде орналасқан. Райнхаймен ұлттық паркінің бір бөлігі Норддал муниципалитетінің аумағында орналасқан.
The municipality was located around the Norddalsfjorden and the Tafjorden which flow west to east. They are the innermost branches off the main Storfjorden. Stranda Municipality lies to the west and south, Skjåk Municipality lies to the southeast, Rauma Municipality lies to the east and north, and Stordal Municipality lies to the northwest. The main Valldalen valley runs to the northeast from the fjord. The valleys are surrounded by the Tafjordfjella mountain range. The mountains Puttegga, Karitinden, and Tordsnose sit on the eastern border of the municipality. The mountain Høgstolen lies in the northern part of the municipality. Reinheimen National Park is located partially in the municipality of Norddal.