Кіріспе

Норвегияның Агдер округіндегі муниципалитет

Гьерстад – Норвегияның Агдер округінде орналасқан муниципалитет. Ол Сёрланттың дәстүрлі аймағында, округтің оңтүстік-шығыс бөлігінде, Телемарк округімен шекаралас орналасқан. Муниципалитеттің әкімшілік орталығы – Гьерстад ауылы. Муниципалитеттегі басқа ауылдарға Аусланд, Эйкеланд, Фиане, Гритинг, Эстерхольт, Рёд, Сундебру және Вестёль жатады. Норвегиядағы 356 муниципалитет ішінде аудандық жағынан 256-шы орында. Гьерстад – Норвегиядағы халық саны бойынша 260-шы муниципалитет, оның халқы 2421 адамды құрайды. Муниципалитеттің халық тығыздығы – және соңғы 10 жылда халқы 2,5%-ға азайған.

Жалпы ақпарат

Gjerstad приході 1838 жылдың 1 қаңтарында муниципалитет ретінде құрылды (formannskapsdistrikt заңын қараңыз). Одан бері шекаралары өзгерген жоқ.

Атауы

Муниципалитет (бастапқыда приход) ескі Gjerstad шаруашылығының атымен аталып, себебі алғашқы Gjerstad шіркеуі сол жерде салынған. Атаудың бірінші бөлігінің мағынасы белгісіз. Бір мүмкіндік – бұл Geirrekr ер есімінің жаттық жағдайы. Тағы бір мүмкіндік – бұл «найза» дегенді білдіретін geirr сөзінен шыққан. Атаудың соңғы бөлігі staðr сөзінің көпше түрі, ол «жер», «мекен» немесе «қала» дегенді білдіреді. Тарихи жағынан, приходтың атауы Герикстадум (шамамен 1400), Гирестат (шамамен 1567), Гиеррестад және Гьеррестад деп жазылған.

Елтаңба

Герб 1986 жылғы 18 сәуірде бекітілді. Ресми сипаттамасы: "Қызыл фонға, үш күміс пышақ көлденеңінен төмен қарай бағытталған" (På raud grunn tre opprette sølv knivar). Бұл гербтің қызыл түсті фонға ие екенін және үш пышақ төмен қарай бағытталғанын білдіреді. Пышақтардың түсі күміс (argent) – әдетте ақ түспен бейнеленеді, бірақ металдан жасалса, күміс қолданылады. Пышақ, муниципалитеттегі ұсталар мен пышақ шеберлерінің символы ретінде таңдалды. Пышақ жасау – бұл Гьерстадты әйгілі еткен ұзақ дәстүр. Гербті Одд Кьелл Мостад жасаған. Муниципалдық тудың дизайны гербтің дизайнымен бірдей.

Тарих

1650 жылға дейін Герстадтың (қазіргі муниципалитеттің алдағысы) престегельді Vissedal деп аталды ("ағаш теңізі аңғары" деген мағынадағы vidr ser dalr), бұл аймақтың өте орынды сипаттамасы. Герстадта тас дәуірінен және викинг дәуірінен бастап бүгінгі күнге дейін адамдар тұрған. Шаруашылық ұзақ жылдар бойы маңызды болды, және соңғы онжылдықтарға дейін Жоғарғы Герстадтағы маргиналды жайылымдар пайдаланыла берді. Орман шаруашылығы да маңызды тарихи-экономикалық үлес қосты, муниципалитеттегі өзендер мен ағыстарда ағаштар ағызылды. Ағаштарды су арқылы тасымалдауға көмектесу үшін көптеген бөгеттер салынды. Eikeland темір зауыты да экономикаға маңызды үлес қосты.

География

Gjerstad муниципалитеті көптеген мұздық құрылымдарға ие, оның ішінде U пішіндес аңғар, тарн және көлдер бар, ең танымалдары – үлкен Gjerstadvatnet көлі. Ол Агдер округінде орналасқан және солтүстік жағынан Нисседал және Дрангедал муниципалитеттерімен (екеуі де Телемарк округінде), шығыс жағынан Крагеро муниципалитетімен (осы да Телемарк округінде), оңтүстік жағынан Рисор муниципалитетімен және оңтүстік-батыс жағынан Вегаршеи муниципалитетімен шектеседі. Gjerstad арқылы бірнеше ірі жолдар өтеді: Еуропалық тас жол E18, Норвегияның 417-ші аймақтық жолы және Норвегияның 418-ші аймақтық жолы.

Үкімет

Gjerstad муниципалитеті бастауыш білім беру (10-сыныпқа дейін), стационарлық емес денсаулық сақтау қызметтері, зейнеткерлерге қызмет көрсету, әлеуметтік жәрдем және басқа да әлеуметтік қызметтер, жер учаскелерін жоспарлау, экономикалық даму, муниципалдық жолдар мен коммуналдық желілерге жауапты. Муниципалитет тікелей сайланған өкілдерден құралған муниципалдық кеңеспен басқарылады. Әкім муниципалдық кеңес мүшелерінің дауысымен тағайындалады. Муниципалитет Агдер аймақтық соты мен Агдер апелляциялық сотының қарауына жатады.

Муниципалды кеңес

Герстадтың муниципалдық кеңесі (Kommunestyre) 17 өкілден тұрады, олар төрт жылдық мерзімге сайланады. Келесі кестелерде саяси партиялар бойынша кеңестің қазіргі және бұрынғы құрамы көрсетілген.

Көрікті жерлер

Екеланд темір зауытының қалдықтарын әлі күнге дейін жоғарғы аңғарда көруге болады. Gjerstad қолмен жасалған пышақтарымен танымал болды және қаланың гербі осы мұраны бейнелейді. Хорга – бұрынғы пұтқа табынушылық жері, Олав Тригвасон христиан дінін Gjerstad-қа енгізген кезде бұл жерді қиратқан. Ол Холмен Гардтан шалқары орналасқан. Gjerstad-тағы Холмен Гард (Holmen Gård i Gjerstad) – бұрынғы шаруа қожалығының орны. 2013 жылы жеке меншікке сатылғанға дейін ол Норвегияның халықтық өнер мен қолөнердің ұлттық орталығы болды. Бұл орынға Норвегия мұрасының ерекше ерекшеліктерін көрсететін белгі – «Олаф розасы» (Olavsrosa) сыйлық ретінде табысталды.