Аляскада аман қалу саяхаты

Кіріспе

Ли Тамахоридің америкалық аман қалу фильмі.

"The Edge" – 1997 жылғы америкалық аман қалу триллері, сценарийін Дэвид Мамет жазған және Ли Тамахори режиссерлік еткен. Басты рөлдерде Энтони Хопкинс пен Алек Болдуин ойнаған. Сюжет бай бизнесмен Чарльз Морс (Хопкинс), фотограф Боб Грин (Болдуин) және оның көмекшісі Стивен (Гарольд Перрино) Алясканың қалың орманында ұшақ апатқа ұшырағаннан кейін табиғаттың қатал жағдайларында аман қалуға тырысады. Оларды үлкен Кодиак аюы қуалап, сонымен қатар ерлердің арасындағы достық қарым-қатынас та ушығып барады. Барт аю – бірнеше голливудтік фильмдерде түскені үшін танымал, үйретілген Кодиак аюы. Ол бұл фильмде қанқұмар Кодиак рөлінде сомдайды, бұл оның соңғы фильмдерінің бірі.

Сюжет

Миллиардер Чарльз Морс, фотограф Роберт "Боб" Грин және Бобтың көмекшісі Стивен Чарльздің әйелі Микки, модель және фотографтар тобымен Алясканың шалғай курортына келеді. Стайлз, қонақ үйдің иесі, барлық адамдарға ас үйдің сыртында ашпаған тамақты қалдырмауды ескертеді, өйткені бұл аюларды тартады. Бір күні Микки Чарльзға сәл күттірмейтін сәтті сыйлайды, ал Боб оған пышақ береді. Бірде Чарльз Боб пен Миккидің бір-біріне құмарлық танытып жатқанын алыстан байқап қалады. Уақыт аз болғандықтан және модель жоқ болғандықтан, Боб жергілікті аңшы Джек Хокқа баруды шешеді. Чарльз, Боб және Стивен Джек Хоуктың үйіне ұшып барады, бірақ оның есігінде ол аң аулауға шақырым қашықтықта екенін көрсететін жазба табады. Олар ұшақпен сол жерге жетеді, бірақ ұшақ құстардың үйірін соқтырады, ал ұшқыштың мұрны көлге түсіп, ұшқышты өлтіреді. Чарльз, Боб және Стивен көлді жағаға жетуде. Апаттан кейін Чарльзге жақында ғана жабайы табиғатта қалай өмір сүру керектігі туралы кітап берілді. Үшеуі отқа отын жинап, көл жағасында түнеп қалады. Келесі күні таңертең Чарльз компастың жапырағын пайдаланып, оңтүстік бағытын анықтайды. Олар сол жақтан өрлеуді бастайды, бірақ үлкен Kodiak еркек аюына тап болады; ол қуып шығады. Боб Чарльзды құтқарып, олар бүркемелі көпірден қашып кетеді, бұл Чарльздың Боб оны Микки үшін өлтіруді жоспарлап отырғанына күмәнданады. Топ жалғастыра береді және олар шеңберде жүріп, көлге оралғандығын біледі. Абыржыған Степан балық аулау үшін найзамен ойшалап, көңілінен шығады. Ол өз аяғын қасақана пышақпен шағады, ал Чарльз жараны емдейді. Сол түні аю Стивеннің қанын иіскеп, олардың лагеріне шабуыл жасап, Стивенді жалмап, Чарльз мен Бобты қуып шығады. Чарльз мен Боб қатал ортаға бейімделеді; олар бір бөрік өздері жасаған тұзаққа түсіп жатқанын көріп, құтқарушы тікұшақтың үстінен ұшып келе жатқанын естиді. Олар оның артынан жүгіріп, бірақ оны тоқтата алмайды, ал Боб Чарльз мен оның байлығына деген жеккөрінісін дау-дамайда білдіргенде, шиеленісу көтеріледі. Чарльз Бобты қабылдамайды, ол жайғасады. Екеуі де өркениетке қайтып, табыламын деген үміттен бас тартады. Бірнеше уақыт бойы жол жүріп, Чарльз пен Боб бір өзенге жетеді. Чарльз балықты ұстауға тырысады, бірақ аюдың шабуылына түсіп, Бобтың дайындап жатқан лагеріне қайта түседі. Айыу оларды түн бойы аңдып жүреді. Чарльз бұлай жалғаса берсе, олар қажетті заттарға азық таба алмайтынын түсінеді және аман қалу үшін аюды өлтіру керек деп шешеді. Келесі күні екеуі аюды тұзаққа түсіріп, найзамен тікелей шайқасады. Аюу Бобты жаралайды, бірақ Чарльз оны пышақпен шағады және аю оған қарай қарай жүреді. Ол артқы аяғына шығып, Чарльздың найзасына құлап түсіп, өзін-өзі түйреді. Чарльз мен Боб тойлап, содан кейін тойлайды. Кейіннен, жаңа достық қарым-қатынас арқылы Шарль мен Боб өзен бойындағы бос үйді кездестіреді. Чарльз сыртта тұзақтың тұрғанын байқайды. Оның ішінде қайық, мылтық және оқ-дәрі бар. Боб каноэді пайдалануға болатынын тексергенде, Чарльз қораптан қолхатты табады. Квитанцияда Миккидің Бобпен неке адалдығын бұзғаны туралы күдіктерін растайтын мәліметтер бар. Чарльз Бобпен бетпе-бет келеді, ол Чарльзды Микки үшін өлтіруді жоспарлап отырғанын айтады. Ол Чарльзға сыртқа шығуға бұйрық береді, бірақ оны мылтықпен атудың алдында Боб тұйық жолға түсіп, ауыр жарақат алады. Чарльз Бобты өлтіруден бас тартып, оны жараларын емдейтін ордан шығарады. Олар бірге каноэмен өзеннен төмен қарай жүреді. Чарльз тоқтап, Бобты жылыту үшін от жағады. Боб Чарльзға опасыздық жасағаны үшін кешірім сұрайды және Микки оны өлтіруге ниетті екенін білмейтінін айтады. Алыстан тікұшақ пайда болады және Чарльз оның назарын сәтті тартады, бірақ Боб тікұшақ жақындаған кезде жарақатынан көз жұмады. Қонысқа қайтып оралған Чарльз әйеліне Бобтың қол сағатын беріп, оның сатқындығын білетінін айтады. Қатысушыларға жолдастарының қалай қаза тапқаны туралы сұрақ қойылғанда, Чарльз: "Олар менің өмірімді сақтап қалу үшін қаза тапты", - деп жауап береді.

Billionaire Charles Morse, photographer Robert "Bob" Green, and Bob's assistant Stephen arrive at a remote Alaskan resort with Charles's wife Mickey, a model, and a team of photographers. Styles, the proprietor of the lodge, warns everyone about leaving uncovered food out, as it will attract bears. During a surprise birthday party, Mickey gives Charles a watch, while Bob gives him a pocket knife. At a photo shoot, Charles observes Bob and Mickey flirting from a distance. Short on time and missing a model, Bob decides to seek out Jack Hawk, a local hunter. Charles, Bob and Stephen fly to Jack Hawk's home, only to find a note on his door that indicates he is miles away hunting. They fly to where the man is supposed to be, but the plane strikes a flock of birds and nose dives into a lake, killing the pilot. Charles, Bob and Stephen barely reach the shore of the lake. Lost in the crash is a book that Charles was recently given on surviving in the wild. The three men gather wood for a fire and spend the night by the lake. The next morning, Charles uses a compass leaf to determine the direction of south. They start a hike that way, but encounter an enormous male Kodiak bear; it gives chase. Bob saves Charles as they flee over a log bridge, leaving Charles in doubt over his earlier suspicions that Bob was planning to kill him for Mickey. The group continues on and they find they had gone in a circle and are back at the lake. Distraught, Stephen distracts himself by carving a spear to fish with. He accidentally stabs his own leg and Charles tends to the wound. That night, the bear, having caught the scent of Stephen's blood, attacks their camp, devouring Stephen and chasing Charles and Bob away. Charles and Bob adapt to their harsh surroundings; while watching a squirrel fall for a trap they have constructed, they hear a rescue helicopter fly above. They run after it, yet fail to flag it down, and tensions rise when Bob expresses his disgust with Charles and his wealth in an argument. Charles rebuffs Bob, who settles down. They both resolve to walk their way back to civilization and abandon the remote hope of being found. After hiking for some time, Charles and Bob reach a creek. Charles tries to catch a fish, but is ambushed by the bear and falls back to the campsite Bob is putting together. The bear stalks them throughout the night. Charles realizes that as long as this persists, they will be unable to forage for essentials, and decides that they have to kill the bear in order to survive. The following day, the pair lure the bear into a trap and engage it in a direct battle with spears. The bear wounds Bob but Charles stabs it and the bear advances on him. It rears onto its hind legs and collapses on Charles's spear, impaling itself. Charles and Bob feast and celebrate afterwards. Sometime later, brought together by their new comradeship, Charles and Bob come across an empty cabin along a river. Charles notices a deadfall trap outside. Inside are supplies, including a canoe, rifle, and ammunition. As Bob checks if the canoe is usable, Charles finds a receipt from the box he kept his knife in to use as tinder. The receipt contains information confirming his suspicions about Mickey's infidelities with Bob. Charles subtly confronts Bob, who reveals that he plans to kill Charles for Mickey. He orders Charles to go outside, but before he is able to shoot him with the rifle, Bob falls into the deadfall and is badly injured. Charles refuses to kill Bob and removes him from the pit to tend to his wounds. They go downriver in the canoe together. Charles stops and makes a fire to keep Bob warm. Bob apologizes for betraying Charles and says Mickey was unaware that he intended to murder him. A helicopter appears in the distance and Charles successfully attracts its attention, but Bob succumbs to his wounds just as the helicopter approaches. Brought back to the lodge, Charles reveals to his wife that he is aware of her betrayal by handing her Bob's wristwatch. When questioned by the gathered press on how his companions died, Charles emotionally states, "They died saving my life."

Өндіріс

"The Edge" фильмінің түсірілім жұмысы 1996 жылдың 19 тамызында басталды. Түсірілім негізінен Альберта провинциясында өтті. Альбертадағы түсірілім алаңдарының арасында Банф ұлттық паркі, Канмор, Эдмонтон, Thunderstone карьері, Fortress Mountain курорты және Allarcom студиясы болды. Британдық Колумбиядағы Йохо ұлттық паркі мен Голден қалаларында қосымша эпизодтар түсірілді. Фильмнің түсірілімі 1996 жылдың 22 қарашасында аяқталды. Арт Линсон 2002 жылы жарық көрген "Не болды?" атты кітабында осы фильмнің түсірілімі туралы айтады, кейіннен Роберт Де Нироның қатысуымен осы кітап жеке фильмге айналды. Бастапқыда "Кітапқұрт" деп аталған сценарийді Гаррисон Форд пен Дастин Хоффман Алек Болдуин Грин рөліне келіспей, бас тартыпты. Де Ниро Морз рөліне қызығушылық білдіргенмен, соңында рөлден бас тартты. Болдуин рөл үшін өсірген сақалын қырқып алмауы эпизодын Брюс Уиллис Барри Левинсонның Линсонның кітабы бойынша қойған фильмінде қайта жасайды. Барт есімді аюмен жұмыс істеген көптеген актерлер сияқты, Болдуин да аюдың жақсы оқытылғанына және тыныш мінезді болуына қатты таң қалды. Сұхбаттарында ол түсірілім кезінде Барттың тыныш болуынан фильмнің сәтті болмайтынынан қорқыпты. Фильм аяқталғаннан кейін Болдуин Барттың "фильм редакторына оны осылай қорқынышты көрсеткені үшін әр күні жеміс себетін жіберуі керек" деген пікірін білдірді. Хопкинс, Бартпен "Күзгі аңыздарда" бірге жұмыс істеген ол, тренер Линн Сьюстің айтуынша, "Бартпен керемет қарым-қатынас жасады. Ол Бартты әріптес ретінде мойындап, құрметтеді. Сағаттап Бартқа қарап, оның сымбатына тәнті болып отыратын. Бартпен көптеген сахналарды өзі орындады". Фильмнің шығуына үш ай қалғанда студия "Кітапқұрт" атауының коммерциялық емес екенін түсініп, жаңа атау іздеуді бастады. Линсонның сөзіне сүйенсек, ондаған атаулар қарастырылып, соңында фильм "The Edge" деп аталды. Бұл фильм Канаданың Альберта провинциясында, қатты суықта түсірілді. Эль Макферсонға біраз уақыт бойына үндістердің киімдерін, әсем моншақтарын, қауырсындарын және былғары белдіктерін киіп түсірілуі тиіс болды. "Репетиция кезінде пальто киіп тұрасың, содан кейін оны шешіп алуға тура келеді", - деді ол. "Қол астыңда ең қатты суық сезіледі. Енді қолыңды ашқың келмейді".

The Edge began principal photography on August 19, 1996. Footage was taken primarily in Alberta. Among the Alberta locations were Banff National Park, Canmore, Edmonton, Thunderstone Quarries, Fortress Mountain Resort and Allarcom Studios. Additional scenes were shot in Yoho National Park and Golden both in British Columbia. Filming ended on November 22, 1996. The shooting of the film is discussed by Art Linson in his 2002 book What Just Happened?, later made into a film starring Robert De Niro. Initially called Bookworm, the script was turned down by Harrison Ford and Dustin Hoffman before Alec Baldwin settled on the role of Green. De Niro showed some interest in the role of Morse but ultimately declined. Baldwin's unwillingness to shave a beard that he had grown for the role is reenacted by Bruce Willis in Barry Levinson's adaptation of Linson's book. Like many other actors who had worked with Bart the Bear, Baldwin was extremely impressed with how well trained and docile the bear was. In interviews, he revealed that during filming he was concerned that the film simply would not work because of how docile Bart was. After the film was completed, Baldwin commented that Bart "should send the film editor a fruit basket every day for making him look so scary." As for Hopkins, who had worked with Bart in Legends of the Fall, he "was absolutely brilliant with Bart," according to trainer Lynn Seus, who went on to say that Hopkins "acknowledged and respected (Bart) like a fellow actor. He would spend hours just looking at Bart and admiring him. He did so many of his own scenes with Bart." Three months before the film was to be released, the studio felt Bookworm needed a more commercial title. Dozens of others were considered, according to Linson, until the film was renamed The Edge. This movie was shot in Alberta, Canada, in freezing conditions. Elle Macpherson was required to perform one long scene in a Native American get up of beads, feathers and suede loincloth. "You rehearse with a coat on and then you have to take the coat off," she said. "It feels the coldest under your arms. You don't want to ever uncover your arms again."

Шығару

"Еңбек" 1997 жылдың 6 қыркүйегінде Канададағы Торонто халықаралық кинофестивалінде тұңғыш рет көрсетілді. АҚШ-та 1997 жылдың 26 қыркүйегінде 2351 кинотеатрда шығып, бастапқы апта соңында 7,7 миллион доллар табыс тапты. АҚШ-та ол 27,8 миллион доллар, ал шетелде 15,4 миллион доллар жинады, нәтижесінде прокаттағы жалпы табысы 43,3 миллион долларға жетті.

Қабылдау

Шығарылғаннан кейін «The Edge» фильмі сыншылар тарапынан аралас, бірақ көбінесе жағымды пікірлер алды. Rotten Tomatoes жинаған 50 рецензия негізінде фильм 62% мақұлдау рейтингін алды, орташа бағасы 6.3/10 болды. Сыни пікірде былай делінген: «The Edge – бұл зиялы Мамет диалогтары мен күшті сыртқы оқиғалардың тартымды қоспасы, бірақ өкінішке орай, ол өзінің түкті қарсыласы сияқты күшті емес». Chicago Sun Times газетінен Роджер Эберт фильмге 4 жұлдыздың 3-ін берді, режиссерлердің басқа фильмдердегідей әрекетке құмар болмай, жақсы жұмыс жасағанын жазды. Ол финалды сынға алып, былай деді:
«The Edge» 118 минут бойы сәтті сақталғаннан кейін, өзіне-өзі аяғына оқ жатқызып алады. Эмоциялық тұрғыдан қиын соңғы сәттерден кейін, жаңа ғана болған оқиғаның мағынасын дәмдеп үлкергенде, экран қараңғыланады және бірден Барт аюға арналған үлкен титрлер шығады. Барт – керемет аю (Мен оны «The Bear» фильміндегі басты рөлде ұнаттым), бірақ осы жердегі титр – өте нашар идея».

Үй медиасы

VHS форматында алғашқы шығарылымынан кейін, "The Edge" фильмі АҚШ-та анаморфты емес, кең экранды NTSC DVD форматында жарық көрді, оған тек түпнұсқа театрлық трейлері ғана қосаылды. Ал Еуропа, Австралия және басқа да елдерде шыққан PAL DVD-лерде анаморфты форматтағы көшірме, трейлер, алты минуттық бейнематериал, актерлер мен түсірілім тобының жеті қысқа сұхбаты және бес мәтіндік өмірбаян бар. 2017 жылға (20 жылдығына орай) фильм АҚШ және Германияда Blu-ray форматында шығарылды, оған әр елдің DVD-сіндегідей қосымша материалдар енгізілді.