Кіріспе
Андрос (Άνδρος, ) – грек Кикладтар архипелагының ең солтүстік аралы, Эвбеядан оңтүстік-шығысқа қарай және Тиностан солтүстікке қарай орналасқан. Оның ұзындығы шамамен 40 километрге жетеді, ал ең кең жері шамамен 16 километрді құрайды. Аймақ көбінесе таулы, көптеген жемісті және суы мол аңғарлары бар. Андрос аралы мен бірнеше кішкентай, адам тұрмайтын аралдарды қамтитын муниципалитеттің ауданы 366 шаршы километрді құрайды. Ең ірі қалалар – Андрос (қала), Гаврио, Баци және Ормос Кортиоу. Ежелгі Палеополис қаласы тік беткейге салынған, ал оның портының бұрғылау құрылысының қалдықтары әлі де су астында көрініп тұр. Апоикия ауылында Сарыза атты танымал қайнар көз орналасқан, онда су мүсінделген арыстан басынан ағып шығады. Андрос сонымен қатар көптеген жаңа жолдармен жаяу серуендеуге мүмкіндіктер ұсынады.
Andros (Άνδρος, ) is the northernmost island of the Greek Cyclades archipelago, about southeast of Euboea, and about north of Tinos. It is nearly long, and its greatest breadth is It is for the most part mountainous, with many fruitful and well watered valleys. The municipality, which includes the island Andros and several small, uninhabited islands, has an area of The largest towns are Andros (town), Gavrio, Batsi, and Ormos Korthiou. Palaeopolis, the ancient capital, was built into a steep hillside, and the breakwater of its harbor can still be seen underwater. At the village of Apoikia, there is the notable spring of Sariza, where the water flows from a sculpted stone lion's head. Andros also offers hiking options with many new paths being added each year.
Строфильдер
Соңғы неолит дәуірінде Андрос аралдағы батыс жағалауында бекінілген ауыл болған, археологтар оны құрылған платоның атымен – Строфилас деп атаған. Киклад аймағындағы соңғы неолит дәуірі б.з.д. 4500–4000 жылдар шамасында датирленеді. Строфилас "Атика Кефала" мәдениетімен байланысты, бұл қола дәуірінің Киклад мәдениетінің басталуымен бірге болды. Строфилас – Киклад аралдарындағы Эгей теңізінің неолит дәуіріндегі ең ірі және ұйымдастырылған елді мекені. Ол тығыз салынған, 30 акр жерді алып жатыр. Қазба жұмыстарын 1997 жылы Кристина Теlevantou басқарыған грек археологтарының тобы бастады. Бұл елді мекен маңызды теңіз орталығы және Грециядағы бекіністердің ең алғашқы мысалдарының бірі. Оның бекіністерінде қақпа және бастиондар бар. Строфилас қабырғаларындағы тасқа қашалған суреттерімен де әйгілі, олар шақалдар, ешкілер, бұғылар, балықтар мен дельфиндер сияқты жануарларды, сондай-ақ кемелердің флотилиясын бейнелейді. Жағалау бойында оңтүстік-шығысқа қарай шамамен 1 км қашықтықта, геометриялық кезеңге жататын тағы бір ежелгі қоныс – де орналасқан. Елді мекен б.з.д. 10-8 ғасырларға дейін саяды. Оның айналасына 110 метрге жуық ұзындықтағы мысықтан салынған қабырға тұрғызылған.
Ежелгі дәуір
Көне заманда аралда иониялықтар тұрған, олардың арасында фракиялықтардың да болуы мүмкін. Андрос бастапқыда Эретрияға тәуелді болғаны айтылса да, б.з.б. 7 ғасырда ол Халкидикеге (Акант, Стагира, Аргил, Сане) бірнеше колония жіберуге жеткілікті дамыды. Батыс жағалауында ежелгі астана Палеополистің қираған орындары орналасқан; қалада Дионисқа арналған әйгілі храм болған. Б.з.б. 480 жылы ол Ксеркске кемелерді берді, содан кейін грек флоты оны мазалады. Делиан лигасына кіргенімен, ол Афинаға наразылық білдірді және б.з.б. 477 жылы аралда клерухия құруға мәжбүр болды; алайда, б.з.б. 411 жылы Андрос өзін еркіндік жариялады, ал б.з.б. 408 жылы афиналықтардың шабуылына тойтарыс берді. Екінші Делиан лигасының мүшесі ретінде ол қайтадан гарнизон мен архонттың бақылауында болды. Эллинистік кезеңде Андрос Эгей теңізінің екі теңіз күші, Македония мен Птолемей Египеті үшін шекаралық бекет ретінде талас болды. Б.з.б. 333 жылы ол Антипатрдан македондық гарнизон алды; б.з.б. 308 жылы оны Египеттің Птолемей I азат етті. Хремонид соғысында (б.з.б. 266–263) ол жағалаудағы шайқастан кейін қайтадан Македонияға қарады. Птолемей империясы өркендеген шағында, Андроста үлкен флот орналасқан. Б.з.б. 200 жылы ол римдік, Пергамалық және родостық флоттар бірігіп басып алды және б.з.б. 133 жылы Римге берілгенге дейін Атталид мемлекетінің иелігінде болды.
Қазіргі заман
1821 жылдың 10 мамырында грек зиялыларының бірі Теофилос Кайрис Әулие Георгий шіркеуінде грек туын көтеріп, аралдың Грек Тәуелсіздік соғысына қатысқанын жариялады.
Облыс
Андрос провинциясы (Επαρχία Άνδρου) Кикладтар префектурасының провинцияларының бірі болған. Оның аумағы қазіргі Андрос аймақтық бірлігінің аумағымен сәйкес келді. 2006 жылы таратылды.
Халық саны
1900 жылы Андрос астанасында 2000-ға жуық тұрғын болса, аралдың жалпы халқы 18000-ға жуық адамды құрады. 1991 жылғы халық санауы көрсеткендей, бұл сан 8781-ге дейін азайды. 2011 жылғы Грекия халық санағына сәйкес, Андрос қаласында 1665 тұрғын, ал аралдың жалпы саны 9221 адамды құрады. Арал Андрос (қала) (3901 адам), Кортио (1948 адам) және Идроса (3372 адам) муниципалитеттерінен тұрады. Андрос аймағының солтүстігінде шағын арванит қауымы бар. Арванит тілінде аралдың атауы – Ендра.