Кіріспе

Брей викарийі – сыртқы талаптар өзгере қалғанда өз принциптерін түбегейлі өзгертіп, шіркеу қызметінде қалуға тырысқан тұлғаның сатирикалық бейнесі. Англиядағы 1533-1559 жылдардағы (кейін 1633-1715 жылдардағы) діни дүрбелеңдер, кез келген шын ниетті дін қызметкеріне орныққан шіркеудің барлық талаптарына бірден орайласу мүмкін емес еді. Алғашқы кейіпкер – Симон Алейн, алайда оқиғаның жаңа нұсқаларында басқа дін қызметкерлері де бейнеленген. 18 ғасырдағы сатирикалық ән «Брей викарийі» осы кезеңнің соңындағы Беркширдегі Брей викарийінің мансабын және Чарльз II-ден Георг I-ге дейінгі бірнеше монархтардың тұсындағы өзгерістерге қарамастан, шіркеу қызметін сақтап қалу үшін принциптерін қалай бұрмалағанын баяндайды. Комедиялық опера 18 ғасырдың кейінгі кезеңін қамтиды, ал Ирландияның Виклоу графтығындағы Брейде түсірілген фильмде Карл I, Англия азаматтық соғысы, Англияның басқосуы, Протекторат және Карл II-нің қайта орнатылуы көрсетіледі. «Брей викарийі» «иә немесе жоқ» деген қарапайым пікірталасқа жол бермейтін, дәмді екіұштылыққа толы архетипілік ағылшын ерекшелігін көрсетеді. – «Демек, бұл екеуі де/немесе екеуі де, Сіздің жоғарылығыңыз?» – «Әрине, екеуі де болуы керек, емес пе?» Бұл – ағылшын дәстүрінде өнер деңгейіне жеткен қабілет».

Ән

"Брей викарийі" әнінде, атаулы викарий Брейдегі Сент-Михаил шіркеуінің дін қызметкері болған. Әннің ең көп таралған нұсқасы оның жарты ғасыр бойы, Карл II-ден Георг I-ге дейінгі кезеңдегі бейімделу қабілетін (кейбіреулер бұл аморальдық деп санайды) көрсетеді. Ол Брей викарийі лауазымын сақтап қалу үшін, сол уақыттағы монархтың қолдайтын протестанттық немесе католиктік дін рәсімдерінің кез келгенін қабылдаған.

Комик опера

Брей викарийі – Сидней Гранди мен Эдвард Соломонның 1882 жылғы комикалық операсы. Опера 18 ғасырдағы әнде суреттелген кейіпкерге, сондай-ақ 18 ғасырдағы нұсқаулық әңгімелер жинағы – «Сандфорд пен Мертон тарихына» негізделген.

1937 жылғы фильм нұсқасы

1937 жылы Стенли Холлоуэй викарь рөлінде ойнаған осы әңгіменің кино нұсқасы шықты. Фильмде (Брей, Уиклоу графтығы, Ирландия) викарийге жағымды бейне беріледі, ал оқиғалар Англия азамат соғысы кезеңіне сәл ертереккөшірілген. Ол дүрбелең кезеңде дипломатиялық жолмен өз парталандарының қауіпсіздігін қамтамасыз етеді және қайта орналасқан Карл II-ден орташа көтерілісшілерге кешірім алуға қол жеткізеді.

Мәдени әсері

Брей мұнарасы Стивен Сондхаймның «Свини Тодд» мюзикліндегі «Parlour Songs» әнінде де еске алынады, алайда бұл ән мюзиклдің жаңа орындалуларынан шығарылған. Джордж Оруэлл «Брей викаріне жақсы сөз» деген эссе жазған. Брей викарінің есімімен аталатын ғылыми гипотеза, жынысты көбеюдің жыныссыз көбеюден неліктен басым болуы мүмкін екенін түсіндіруге бағытталған. «Брей викарі» – Уайтхейвенде салынған соңғы ағаш кеме. Ол 1841 жылдың 22 сәуірінде Роберт Харди жасауымен теңізге жіберілді.