Кіріспе

Метрикалық аяқ: Иамб (/aɪ/æ/m/ EYEam) немесе иамб – поэзияның әртүрлі түрлерінде қолданылатын метрикалық аяқ. Бастапқыда бұл термин классикалық грек просодиясының сандық өлшемдеріндегі бір аяқты білдірді: қысқа буыннан кейін ұзақ буын (καλή "әдемі (еңр.)" сияқты). Бұл терминология ағылшын тіліндегі акцентті-сылбырлы өлеңді сипаттауда қабылданды, онда ол басылмаған буыннан кейін басылған буыннан тұратын аяқты білдіреді (abóve сияқты). Сондықтан, латын тіліндегі íbī сияқты сөз, қысқа-ұзақ ырғағы болғандықтан, латын ғалымдары оны иамб деп санайды, бірақ бірінші буынға басымдық қойылғандықтан, қазіргі лингвистикада ол трохей деп есептеледі.

Этимология

Р. С. П. Бикес iambos сөзінің грек тіліне дейінгі кезеңде пайда болғанын ұсынды. Ескі гипотеза бойынша, бұл сөз фригиялық немесе пеласкиан тілінен қабылданған, және сөзбе-сөз "бір қадам" деген мағынаны білдіреді, дитирамб пен триамбты қарастырыңыз, бірақ Г. С. Верснел бұл этимологияны жобамайды және оның орнына діни ритуалдық шақырудан шыққандығын айтады. Бұл сөз грек мифологиясындағы Iambe, әсіресе, ұшқынды, әзіл-қалжың өлеңдердің кішкентай құдайымен байланысты болуы мүмкін. Ежелгі Грецияда иамбус көбінесе сатиралық поэзия, жергілікті қысқа өлеңдер түрінде болды, бұл автоматты түрде нақты метрикалық үлгіні білдірмейді. Ямбик метрі өзінің атын иамбқа тән екендігінен алды, керісінше емес.

Дыбыс өзгеруі

Ямбикалық қысқарту арқылы, жеңіл-салмақты немесе қысқа-ұзын үлгідегі сөздер жеңіл-жеңіл болып өзгереді; мысалы, ibī екі қысқа буынға ие ibi болып өзгереді. Қазіргі лингвистикада бұл өзгеріс кейде "трохаикалық қысқарту" деп аталады, себебі íbī бірінші буынына баса назар түседі және осылайша қазіргі лингвистикалық терминдер бойынша трохей болып саналады.