Кіріспе

Зерттеу Библиясы

Скофилд анықтамалық Библиясы – американдық Библия зерттеушісі Сайрус И. Скофилд өңдеп, түсіндірмелер қосып шығарған, 20-шы ғасырдың басында диспенсационализмді танымал еткен кең таралған зерттеу Библиясы. Оксфорд университеті баспасынан шығарылған және дәстүрлі, протестанттық Джеймс патша нұсқасының толық мәтінін қамтитын Библия алғаш рет 1909 жылы жарық көрді және 1917 жылы автордың өзі қайта қарастырды.

Өзгешеліктері мен мұрасы

Скофилд Киелі кітабында бірнеше жаңашылдық ерекшеліктер болды. Ең маңыздысы, оның ішінде жеке том ретінде емес, Киелі кітаптың мәтінімен бірге түсіндірмелер берілген, бұл 1560 жылғы Женева Киелі кітабынан бергі алғашқы мұндай тәжірибе болды. Сондай-ақ, онда Киелі кітаптың байланысты тараптарын біріктіретін, оқырманға бір тараудан екінші тарауға, кітаптан кітапқа рухани тақырыптарды қабылдауға мүмкіндік беретін сілтемелер жүйесі де бар еді (осылайша «тізбекті сілтемелер» деп аталды). Сонымен қатар, 1917 жылғы басылымда Киелі кітаптағы оқиғалардың мерзімі анықтауға тырысты. Көптеген христиандар алғаш рет архиепископ Джеймс Ушердің жаратылыс күнін б.з.д. 4004 жыл деп есептеуімен Скофилд анықтамалық Киелі кітабының беттерінде кездесті; ал «аралық теорияны» қолдаған Скофилдтің түсіндірмелерін талқылау арқылы фундаменталистер жаратылыстың мәні мен уақыты туралы күрделі ішкі пікірталас бастады. Скофилд Киелі кітабының алғашқы басылымы (1909) Бірінші дүниежүзілік соғыстан бірнеше жыл бұрын жарық көрді, бұл соғыс әлемнің бейбітшілік пен өркендеудің жаңа дәуіріне еніп бара жатыр деген мәдени сенімді жойды; содан кейін Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі кезеңде Палестинада еврейлер үшін отан құрылды. Осылайша, Скофилдтің мыңжылдыққа дейінгі көзқарасы болжамды болып көрінді. «Атап айтқанда, көптеген адамдар dispensationalist схемасын толыққанды расталған деп санады». Екінші дүниежүзілік соғыстың соңына дейін Анықтамалық Киелі кітаптың екі миллионнан астам данасы сатылды. Скофилд анықтамалық Киелі кітабы диспенсационализмді, яғни жаратылыстан соңғы сотқа дейін Құдайдың адаммен қарым-қатынасында жеті ерекше кезең болатыны және осы кезеңдер Киелі кітаптың мазмұнын түсіндіру үшін негіз болатыны туралы сенімді насихаттады. Көптеп, Скофилдтің түсіндірмелерінің ықпалымен АҚШ-тағы көптеген фундаменталистік христиандар диспенсационалдық теологияны қабылдады. Скофилдтің Аян кітабына жасаған түсіндірмелері Хал Линдси, Эдгар К. Уизенант және Тим ЛаХей сияқты танымал діни жазушылар жасаған түрлі кестелерге, соттар мен апаттарға негіз болды; және Скофилд анықтамалық Киелі кітабының табысының арқасында, екінші жүзжылдағы американдық фундаменталистер эсхатологиялық болжамдарға көбірек мән берді.

Кейінгі басылымдар

1917 жылғы Скофилд анықтамалық Киелі кітабының түсіндірмелері қазір жалпыға қолжетімді, ал 1917 жылғы басылым Ұлыбритания мен Ирландияда "Скофилд Киелі кітабының ең көп сатылатын басылымы" болып табылады. 1967 жылы Оксфорд университетінің баспасы KJV мәтіні сәл жаңартылған және Скофилдтың діни ілімдерінің кейбір негізгі қағидалары жұмсатылған Скофилд Киелі кітабының жаңа редакциясын жариялады. Киелі кітаптың KJV Скофилд зерттеу басылымдарының соңғы нұсқалары 1967 жылы жасалған мәтіндік өзгерістерді беттер шетіне жылжытты. Баспа "Оксфорд Скофилд зерттеу Киелі кітабы" деген атпен басылымдар шығаруды жалғастыруда, және оның француз, неміс, испан және португал тілдеріне аудармалары бар. Мысалы, Женева Киелі кітап қоғамынан шыққан француз тіліндегі басылым Луи Сегонд аудармасының қайта қарастырылған нұсқасымен және франкофондық комиссияның қосымша түсіндірмелерімен басылған. 21-ші ғасырда Оксфорд университетінің баспасы Скофилд түсіндірмелерін тағы алты ағылшын тіліндегі аудармаға қоса жариялады.