Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
The Glory of the Duchy of Carniola (Die Ehre deß Hertzogthums Crain, ) – 1689 жылы Нюрнберг қаласында көп салалы ғалым Иоганн Вайхард фон Вальвасор жариялаған энциклопедия. Бұл оның туған жері – Карниола герцогтігі, қазіргі Словенияның орталық бөлігі туралы ең маңызды еңбек болып табылады.
The Glory of the Duchy of Carniola (Die Ehre deß Hertzogthums Crain, ) is an encyclopedia published in Nuremberg in 1689 by the polymath Johann Weikhard von Valvasor. It is the most important work on his homeland, the Duchy of Carniola, the present day central part of Slovenia.
Мазмұны
Жаңа жоғары неміс тілінде жазылған антология төрт томдық болып басылды, 3552 үлкен беттен және 24 қосымшадан тұратын 15 кітапқа бөлінді. Ол 528 мыс басылған суреттермен әсем безендірілген. Бұл еңбек қазіргі Словенияның көп бөлігін құрайтын Карниол аймағының тарихы, географиясы, топографиясы, медицинасы, биологиясы, геологиясы, теологиясы, әдет-ғұрыптары мен халық ауыз әдебиетіне арналған. Вальвасор бұрынғы жазбаларға сүйенсе де, мұқият зерттелген және ғылыми тұрғыдан негізделген жинақ сол кездегі жаңалық болды. 2009 жылдан 2012 жылға дейін оны Дорис, Примож және Божидар Дебеняк словен тіліне аударды. Бұл баспа жобасының бастамашысы, жоба жетекшісі, редакторы және техникалық редакторы – Томаж Чеч. Вальвасор ольма туралы алғашқы жазбаларды жасаған. Ол сөздік емес, саяхаттық очерк сияқты жазуды көздегендіктен, жазбалар әліпбилік тәртіппен орналастырылмаған. Автор шығарманы әртараптандыру үшін анекдоттар, ертегілер мен өлеңдерді де қостырады. Сырттан келгендер өңірін жеткілікті білмейтініне қатысты алаңдаған Вальвасор Карниоланы сөзбен және суреттермен таныстыруға кірісіп, Лития маңындағы Богеншперк қамалында мыс басу шеберханасын құрып, өзінің еңбектерінің жинақтарын жариялады.
Written in New High German, the anthology was published in four volumes, subdivided into 15 books with 3,552 large format pages and 24 annexes. It was lavishly illustrated with 528 copperplate engravings. The work refers to history, geography, topography, medicine, biology, geology, theology, customs and folklore of the Carniolan region that makes up a large part of present day Slovenia. Valvasor could rely on older accounts, nevertheless the meticulously researched and scientifically sound collection was pioneering at that time. From 2009 until 2012, it was translated into Slovene by Doris, Primož and Božidar Debenjak. The initiator, project manager, editor and technical editor of this publishing project was Tomaž Čeč. Valvasor was the first to write about the olm. He intended to write a kind of travelogue than a dictionary and therefore the entries are not arranged in alphabetical order. The author also sprinkles anecdotes, fairytales and poems to diversify the composition. Concerned that outsiders did not know his region well enough, he undertook the presentation of Carniola in words and pictures, installing a copperplate workshop at his Bogenšperk Castle near Litija and publishing collections of his work.