Кіріспе

парламенттік сайлау округі

Жарроу ( /dʒæroʊ/ немесе /dʒærə/) – Англияның Тайн және Уэр графтығындағы Оңтүстік Тайнсайд қаласындағы қала. Тарихи тұрғыдан Дарем графтығында орналасқан, Тайн өзенінің оңтүстік жағалауында, шығыс жағалаудан шамамен арақашықтықта жатыр. 2011 жылғы халық санауы бойынша Хеббёрн және Болдонс қалалары осы қаланың құрамына енген, халық саны 43 431 адамды құрады. Бұл қала Тайн туннелінің оңтүстік кіреберісінің орналасқан жері және Ньюкасл-апон-Тайн қаласынан шығысқа қарай орналасқан. Сегізінші ғасырда Жарроудағы (қазіргі Монквермут-Жарроу аббаттығы) Сент-Пол монастырында Англосаксонның ең ұлы ғалымы және ағылшын тарихының негізін қалаушы деп есептелетін құрметті Беда тұрған. Қала тарихи Дурхам графтығы Палатинінің бір бөлігі болып табылады. 19 ғасырдың ортасынан 1935 жылға дейін Жарроу кеме жасау орталығы болды және 1936 жылы жұмыссыздыққа қарсы Жарроу шеруінің басталу орны болды.

Топонимика

Жарроу есімі алғаш рет 8 ғасырда тіркелген. Ол, осы маңайды мекендеген аңгло-саксондық Gyrwe тайпасынан шыққан. Gyrwe атауы "батпақты жерде тұратындар" дегенді білдіреді, бұл, әдетте, Жарроу Слейкке (қазір құрғатылған, Тайн және Дон өзендерінің қосылған жерінде жатқан батпақты жер) сілтеме жасауы мүмкін. Бұл жердің атауы қазіргі ағылшын тілінде Яроу болып дами берген болар еді, бірақ Джесмондтай, нормандтардың ықпалымен бастапқы /j/ дыбысы /dʒ/ дыбысына айналды.

Моникквермаут - Жарроу абатлығы

Джарроудағы Тарслық Пауль монастыры, Монквермут-Джарроу аббаттығының екі бөлігінің бірі, бір кезде Әулие Бедтің үйі болды. Оның ең белгілі еңбектері – «Ағылшын халқының шіркеу тарихы» және Жаңа өсиеттің Жохан жазбасының ежелгі ағылшын тіліне аударылуы. Уэрмуттағы аббатпен бірге Джарроу білім орталығына айналды және Альп тауларынан солтүстікке қарай ең ірі кітапханаға ие болды, бұл негізінен оның негізін қалаушы Бенедикт Бископтың көп саяхаттарының арқасында мүмкін болды. 794 жылы Джарроу викингтердің Англиядағы екінші нысанасы болды, олар 793 жылы Линдсфарнды тонаған еді. Монастырь кейін Генрих VIII таратып жіберді. Монастырь қираған жерлері қазіргі уақытта сол жерде тұрған Әулие Пауыл шіркеуімен байланысты және ішінара оның құрылысына енгізілген. Шіркеудің бір қабырғасында шамамен 600 жылға дейін сонатын әлемдегі ең көне боялған әйнек терезесі бар. Монастырьдың жанында Бедтің өмірі мен заманына арналған музей – Джарроу залы орналасқан. Бұл музейге ІІ санаттағы ескерткіш және жергілікті маңызды орын – Джарроу залы кіреді. Осы монастырьда латын тілінде жазылған, сол кездегі Папаға (Грегорий II) сыйға тарту үшін дайындалған әлемдегі ең толық Киелі кітап – «Кодекс Амиатин» жасалды. Қазіргі уақытта ол Флоренциядағы Лоренция кітапханасында сақталады. 692 жылы Сеолфрид үш дана Киелі кітапты дайындауды тапсырды. Кітап кейіннен IX ғасырда Тосканадағы Монте-Амиата аббаттығында (содан «Амиатин» атауы шыққан) пайда болды және 1786 жылға дейін Флоренциядағы Лоренция кітапханасына өткенге дейін онда қалды.

XIX ғасырдан бүгінгі күнге дейін

Жарроу көмір өндіру және кеме жасау сияқты ауыр өнеркәсіптер енгізілгенге дейін орта Тайн өңіріндегі шағын қалашық болып қала берді. Чарльз Марк Палмер 1852 жылы «Палмердің кеме жасау және темір компаниясын» құрды және әлемдегі алғашқы броньды плиталар өндірушісі атанды. Сондай-ақ, Палмердің компаниясы бірінші заманауи жүк кемесін жасады.

«Палмердің» компаниясы 1933 жылы «National Shipbuilders Securities Ltd.» (NSS) компаниясы сатып алғанға дейін қаланың жұмыс істейтін халқының 80% дейін жұмыспен қамтыды. Бұл ұйым 1920 жылдары Стэнли Болдуиннің консервативтік үкіметімен құрылған, бірақ алғашқы ресми мәлімдеме 1930 жылы, Лейборист партиясы билікте болған кезде жасалды. NSS-тің мақсаты британдық кеме жасау орындарындағы қуатты азайту болды. Шындығында, «Палмердің» ауласы салыстырмалы түрде тиімді және жаңа болған, бірақ күрделі қаржылық мәселелерге тап болды. 1935 жылдан бастап RMS Titanic-тің әпкесі – «Olympic» кемесі Жарроуда жартылай бұзылды, ал 1937 жылы толық құлату үшін Шотландияның Инверкейтинг қаласына сүйретілді. Ұлы депрессия Жарроуға орасан зор қиындықтар әкелді, сондықтан «Life» журналы қаланы «қарғысқа ұшыраған» деп сипаттады. Кеме жасау зауытының жабылуы Жарроудың ең танымал оқиғаларының біріне себеп болды. 1936 жылы Жарроудан Лондонға жұмыссыздыққа қарсы наразылық білдіру үшін аттанған Жарроу шеруі тарихқа енді. Жарроу парламентінің депутаты Эллен Уилкинсон осы оқиғалар туралы «Қираған қала» (1939) атты кітабында жазды. Тарихшылар Жарроу шеруі сияқты шаралардың тиімділігіне күмән келтіргенімен, олардың «қиын жағдайдағы аймақтарды» жаңартуға қызығушылықты қоздырғандығына қатысты деректер бар. 1938 жылы қалада кеме құлату алаңы мен инженерлік жұмыстар ашылды, ал 1939 жылы болат зауыты салынды. Жарроу теміржол апаты – 1915 жылғы 17 желтоқсанда Солтүстік-Шығыс теміржолының Беде торабында болған пойыз соқтығысы. Апатқа сигнал берушінің қатесі себеп болды, нәтижесінде 17 адам қаза тапты.

Білім

Қазіргі уақытта Жарроудың орта білім беру қажеттіліктері Жарроу мектебінде, бұрынғы Спрингфилд кешенді мектебінде қамтамасыз етіледі. Спрингфилд, Феллгейттегі Хедвортфилд кешенді мектебімен біріктірілді, себебі 11 жастағы оқушыларды қабылдау саны жыл сайын біртіндеп азайды, нәтижесінде екі мектепті де ашық ұстау тиімсіз болып кетті. 2008 жылдан бастап Жарроу мектебін жаңарту жоспарлары іске асырылды. 2009 жылы құрылыс жұмыстары аяқталып, мектеп заманауи оқу ортасына айналдырылды және инженерлік мамандық бойынша арнайы статус алды. Мектеп директоры оқу орындарын жақсарту арқылы мектептің орташа балл деңгейін жақсартуды жоспарлап отыр, бұл үшін миллиондаған фунт стерлинг жұмсалуы керек.

Демография

2011 жылы Жарроудың халқы 43 431 адамды құрады, ал 2001 жылы – 27 526 адам. Бұл Жарроудың халқын Уолсенд пен Уитли Бэйге ұқсас етеді. 2016 жылдың қыркүйек айында Жарроуда тұратын 1680 адам жұмыс іздеушілерге көмекақы немесе жалпыға ортақ кредит алды, ал 18 мен 24 жас аралығындағы 370 адам 2016 жылдың қыркүйек айында әлеуметтік төлемдер алды, бұл өткен жылға қарағанда 30 адамға кем, яғни 7,5% азайған.

Танымал мәдениетте

1970 жылы Джарроу қаласы Монти Пайтонның Ұшқыш циркіндегі "Испания инквизициясы" эскиздерінің біріншісінің түсірілім алаңы болды. Бұл комедиялық топтың ең әйгілі және көп цитата келтірілетін эскиздерінің бірі. Қаланың жалпы көрінісінде фонда екі атом электр станциясының салқындату мұнаралары көрсетілген, ал оның үстіне "Jarrow, Жаңа жыл түні, 1911" және "Jarrow, 1912" деген графикалық жазулар қойылған.