Кіріспе
АҚШ Әскери-теңіз күштерінің дредноутқа дейінгі ұрыс кемесі
USS Ohio (BB 12) – өзінің класындағы үшінші кеме және АҚШ Әскери-теңіз күштерінде 17-ші штаттың атымен аталатын үшінші кеме. Ол 1899 жылдың сәуір айында Сан-Францискодағы Union Iron Works кеме жасаушылығында салынды, 1901 жылдың мамыр айында суға түсірілді және 1904 жылдың қазан айында флотқа қабылданып, қызметке кірісті. Ол төрт зеңбірек негізгі қаруландырылған және ең жоғары жылдамдықта жүзе алатын. Ohio бастапқыда 1905 жылдан 1907 жылға дейін Азия флотында қызмет етті, содан кейін АҚШ-қа оралды. Сол жылдың желтоқсан айында ол 1909 жылдың басына дейін жалғасқан әлемдік саяхатқа шыққан Ұлы Ақ Флотқа қосылды. Келесі төрт жыл бойы Атлантика флотында бейбіт уақыттағы жаттығулармен айналысты. 1914 жылы Мексика революциясы кезінде Мексикадағы американдық мүдделерді қорғау үшін Мексикаға жіберілді. 1917-1918 жылдары Американың Бірінші дүниежүзілік соғысқа қатысу кезінде оқу кемесі ретінде қызмет етті. Сол кезде толығымен ескірген Ohio 1919 жылдың шілдесінде қызметтен босатылды және 1923 жылдың наурыз айында Вашингтон теңіз келісімінің шарттары бойынша металл тескілеріне сатылды.
Ohio initially served in the Asiatic Fleet, from 1905 to 1907, when she returned to the United States. In December that year, she joined the Great White Fleet for its world cruise, which lasted until early 1909. She served with the Atlantic Fleet for the next four years conducting a peacetime training routine. In 1914, she was sent to Mexico to protect American interests in the country during the Mexican Revolution. She served as a training ship during America's involvement in World War I from 1917 to 1918. Thoroughly obsolete by that time, Ohio was decommissioned in July 1919, and was ultimately sold for scrap in March 1923 under the terms of the Washington Naval Treaty.
Сипаттама
АҚШ Конгресі 1898 жылы испан-американ соғысының басталуына жауап ретінде ауқымды әскери-теңіз құрылысы бағдарламасын қабылдады; бағдарламаға үш жаңа линкор кірді, олар «Мейн» класына жатты. Класс бірнеше маңызды технологиялық жетістіктерді қамтыды, соның ішінде кіші калибрлі бас қарулар, олар көбірек бастапқы жылдамдыққа (демек, тесіп өту қабілетіне) қол жеткізу үшін түтінсіз ұнтақ қолданды, бұрынғы кемелерде қолданылған Харви бронясынан артық күшті Крупп цементтелген броня және қозғалтқыштарға көбірек қуат беруге мүмкіндік берген су түтік қазандығы. «Огайо» линкорының жалпы ұзындығы 393 фут (120 метр), ені 72 фут (22 метр), суға бату тереңдігі 24 фут (7 метр) болды. Оның жобаланған суыруы және толық жүктемедегі суыруы құрады. Кеме екі валға орнатылған үш кеңейімді бу машинасымен жабдықталған, қуаты екі бұрандалы винтті қозғалтқыштарды қозғалтатын. Буды он екі көмірмен жұмыс істейтін Торникрофт қазандығы қамтамасыз етті, олар үш түтік арқылы шығарылды. Бұл қозғалтақыш жүйе ең жоғары жылдамдыққа ие болды. Салынған кезде кемеде ауыр әскери мачталар орнатылған, бірақ 1909 жылы олар тез арада қоршау мачталарымен ауыстырылды. Кеме экипажы 561 офицер мен қатардағы сарбаздан тұрды, ол 779–813-ке дейін артты. Кемеде екі екі қарулы мұнарада орналасқан төрт /40 калибрлі қарудан тұратын бас батарея болды, біреуі алдыңғы, екіншісі артқы жағында. Екінші батарея корпустағы казематтарға орналастырылған он алты /50 калибрлі Mark 6 қаруынан тұрды. Жақын қашықтықтағы торпедалық катерлерге қарсы қорғаныс үшін кемеде корпустың қабырғалары бойында орналасқан алты /50 калибрлі қару, сегіз 3 фунттық және алты 1 фунттық қарулар болды. Сол кездегі капиталдық кемелерге тән болғандай, «Огайо» екі торпеда түтігін алып жүрді, олар корпустың бортына батырылған. «Огайо» линкорының негізгі брондалған белдеуі журналдар мен қозғалтқыш бөлімдерінің үстінде қалың, ал қалған жерлерде қалың болды. Бас батарея мұнараларының алдыңғы беттері қалың, ал тіреуші барбеттердің ашық жағындағы бронясы да сондай қалыңдыққа ие болды. 6 дюймдік броня екінші батареяны қорғады. Бақылау мұнарасының қабырғалары қалың болды.
Қызмет тарихы
Огайо – «Мэйн» класындағы соңғы броненосец. Ол Сан-Францискодағы Union Iron Works зауытында салынды, килі 1899 жылғы 22 сәуірде жатқызылды. 1901 жылғы 18 мамырда суға түсіріліп, 1904 жылғы 4 қазанда қолданысқа берілді. Қызметке түскеннен кейін Огайо Азия флотының флагманы болып тағайындалды. 1 сәуірде Сан-Францискодан Филиппиннің Манила қаласына бағыт алды. Жаңа броненосец келген соң, сол кездегі Соғыс министрі Уильям Говард Тафт тобы Шығыс Азияға сапар шегуге келді, оның ішінде Жапония мен Қытайда аялдады. Огайо 1907 жылы АҚШ-қа қайтып оралды және Атлант флотына ауыстырылды. Ол Атлант флотының қалған броненосецтерімен бірге 1907 жылғы 16 желтоқсанда президент Теодор Рузвельт үшін Хэмптон-Роудс, Вирджинияда әскери-теңіз парады өткізді, бұл «Ұлы Ақ Флоттың» сапарының басталуын белгіледі. «Ұлы Ақ Флоттың» сапары американдық әскери күшті көрсету мақсатымен, әсіресе Жапонияға қатысты жоспарланды. 1905 жылы Ресей-Жапония соғысында Жапонияның жеңісінен кейін, әсіресе жапон иммиграциясына қатысты расистік қарсылықтардан кейін АҚШ пен Жапония арасындағы шиеленіс күшейді. Екі елдегі баспасөз соғыс жариялауға шақыра бастады, ал Рузвельт теңіз күшін көрсету арқылы жапондық агрессияны тоқтатуға үміттенді. Келесі күні флот Хэмптон-Роудстан шығып, Кариб теңізіне, содан кейін Оңтүстік Америкаға қарай жүзіп, Порт-оф-Испания, Рио-де-Жанейро, Пунта-Аренас және Вальпараисо сияқты қалаларда аялдады. 1908 жылғы наурызда Мексикаға келгеннен кейін флот үш апта бойы оқ ату жаттығуларын өткізді. Содан кейін флот Тынық мұхитының жағалауымен Америкаға қарай сапарды жалғастырып, Сан-Франциско мен Сиэтлде тоқтады, содан кейін Тынық мұхиты арқылы Австралияға жол тартты, жолда Гавайиде аялдады. Оңтүстік Тынық мұхитындағы аялдамаларға Мельбурн, Сидней және Окленд кірді. Австралиядан шыққаннан кейін флот Филиппинге қарай солтүстікке бұрылып, Манилада тоқтады, содан кейін Жапонияға бет бұрды, онда Йокогамада қарсы алу рәсімі өтті. Қараша айында Филиппиндегі Субик шығанағында үш апталық оқу-жаттығулар өтті. Кемелер 6 желтоқсанда Сингапурдан өтіп, Үнді мұхитына кірді, Суэц каналына барудан бұрын Коломбода отын алды және Египеттің Порт-Саид қаласында қайтадан отын құйды. Флот бірнеше Жерорта теңізі портына аялдады, содан кейін Гибралтарга келді, онда британдық, ресейлік, француздық және голландтық әскери кемелерінің халықаралық флоты американдықтарды қарсы алды. Содан кейін кемелер Атлантиканы кесіп өтіп, 1909 жылғы 22 ақпанда Хэмптон-Роудсқа оралды. Салтанатты рәсімдер аяқталғаннан кейін Огайо Нью-Йоркке кетті, ол келесі төрт жыл бойы сол жерде болды. Бұл уақыт флоттың бейбіт уақытындағы жаттығуларын өткізуге және Нью-Йорк теңіз күштерінің жасағын даярлауға жұмсалды. 1914 жылы Мексикадағы Азамат соғысының нашарлауы АҚШ-ты қақтығысқа араласуға итермеледі. Огайо сол жылдың басында елдегі американдық мүдделерді қорғау үшін Мексика суларына жіберілді. 1914 жылдың ортасында ол АҚШ-тың шығыс жағалауына АҚШ Әскери-теңіз академиясының мичмандары үшін оқу круизіне оралды. Круиз аяқталғаннан кейін Огайо Филадельфиядағы резервтік флотқа ауыстырылды. Ол 1915 және 1916 жылдары қосымша мичмандық рейстерді жүргізу үшін ғана қызметке оралды. Бірінші дүниежүзілік соғыста АҚШ бастапқыда бейтарап қалды, бірақ 1917 жылдың басында Германияның шексіз су асты кемелері америкалық сауда кемелерін батыра бастағандықтан Германиямен арадағы шиеленіс күшейді. 1917 жылғы 6 сәуірде АҚШ Германияға соғыс жариялады, ал 24-і күні Огайо қайтадан қолданысқа берілді. Ол Норфолкте орналасқан және соғыс кезінде қарқынды өсіп келе жатқан флотқа экипаждарды даярлаумен айналысты. Бұл қызметке артиллериялық жаттығулар кірді; 1918 жылғы 1 маусымда ол екі басқа броненосецпен, «Нью-Гэмпшир» және «Луизианамен» артиллериялық жаттығу кезінде маңызды апатқа ұшырады. «Нью-Гэмпшир» кемесіндегі артиллеристер екі су асты кемесіне атуды бастады. Огайо «атуды тоқтату» ескертуін берді, бірақ «Луизианаға» бір снаряд тигенше «Нью-Гэмпширде» дереу қабылданбады. Кемелер зақымды бағалау үшін тоқтаған кезде Огайодағы қарауылдар жау су асты кемесін байқады, бұл Огайо мен «Нью-Гэмпширдің» екінші батареяларынан бірнеше залптарға себеп болды, бірақ су асты кемелерін іздеушілер оқиға орнын зерттегенде су асты кемесінің ешқандай белгісін таппады. 1918 жылғы қарашада Германияның капитуляциясынан кейін Атлант флотының көп бөлігі Франциядан американдық сарбаздарды қайтару үшін көліктік кеме ретінде пайдаланылды. Огайо мен оның әпкелері осы мақсатта қолданылмады, өйткені олардың қысқа қашықтығы мен кішкентай көлемі жеткілікті қосымша жайғастыруға мүмкіндік бермейді. Оның орнына ол 1919 жылғы 7 қаңтарға дейін Филадельфияға жіберілді және резервке қайта қойылды. 17 шілдеде кеме BB 12 ретінде қайта жіберілді. Ескі броненосец «Айова» (кейін «Жағалау броненосеці № 4» деп аталды) қашықтан басқарылатын нысаналық кемеге айналдырылды, ал Огайо оның алғашқы басқару кемесі ретінде пайдаланылды. Огайо 1920 жылғы тамызда алғашқы сынақтар үшін Филадельфиядан Хэмптон-Роудсқа кемені қашықтан басқарды. Екі кеме 10 қыркүйекке дейін онда эксперименттер жүргізді. 1921 жылғы маусымда Әскери-теңіз күштері мен Армия Вирджиния шығанақтарында кемелерге қарсы ұшақтардың тиімділігін бағалау үшін бірқатар бомбалау сынақтарын өткізді. Огайо тағы да «Жағалау броненосеці № 4» кемесін басқару үшін пайдаланылды, нысаналық кеменің артынан бірнеше кемелермен бірге жүзіп, флотының жүрісін имитациялады. Кеменің маневрлеу қабілеті әуе экипаждарының оны табуын және шабуылдауын қиындатты. 1922 жылғы Вашингтондық теңіз келісімінен кейін, теңіз қаруларын айтарлықтай қысқартуды талап еткеннен кейін Огайо 1922 жылғы 31 мамырда теңіз тізімінен шығарылып, 1923 жылғы 24 наурызда металл тескісіне сатылды.