Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Қытай адмиралы (1916–2011)
Chinese admiral (1916–2011)
Лю Хуацин (; 1 қазан 1916 – 14 қаңтар 2011) – қытай революционері және Халықтық азаттық армиясының Әскери-теңіз күштерінің адмиралы, 1982 жылдан 1988 жылға дейін Әскери-теңіз күштерінің үшінші бас қолбасшысы болды. Ол Қытай Әскери-теңіз күштерін жаңғыртуға зор үлес қосты деп есептеледі және "қазіргі Қытай Әскери-теңіз күштерінің әкесі" және "қытай ұшақ тасымалдаушыларының әкесі" деп құрметпен еске алынады.
Liu Huaqing (; 1 October 1916 – 14 January 2011) was a Chinese revolutionary and an admiral of the People's Liberation Army Navy, who served as the third Commander in Chief of the Navy from 1982 through 1988. He is considered to have greatly contributed to the modernization of the Chinese Navy, and is hailed as the "father of the modern Chinese Navy" and "father of Chinese aircraft carriers".
Өмірбаян
Лиу өзінің бұрынғы қолбасшысы Е Фэйден (денсаулығына байланысты зейнеткерлікке шыққан) Әскери-теңіз күштерінің Бас қолбасшысы лауазымын қабылдап, Қытайдың 21-ғасырдың екінші жартысына қарай жаһандық деңгейдегі әскери-теңіз флотына ие болуының үш кезеңдік жолын белгіледі. Бірінші кезеңде, 2000 жылдан 2010 жылға дейін, Қытай бірінші арал тізбегіне дейін операция жүргізе алатын теңіз күштерін дамытады. Екінші кезеңде, 2010 жылдан 2020 жылға дейін, Қытайдың әскери-теңіз флоты екінші арал тізбегіне күш жіберуге қабілетті аймақтық күшке айналады. Үшінші кезең, 2040 жылға дейін жүзеге асырылуға тиіс, Қытай ұшақ тасымалдағыштарға негіделген «көк су» флотына ие болады. Ол Қытайдың ұшақ тасымалдағыштар бағдарламасын ынталы түрде қолдады. Лиу Қытайда теңіз күштерінің мүмкіндіктерін арттыратын технологиялық инновацияларды ынталандырды, сонымен қатар ірі шетелдік сатып алуларды да қолдады. 1960-1970 жылдары Лиу ұлттық әскери зерттеулерге жетекшілік етуге дейін теңіз күштерінің ғылыми-зерттеу және әзірлеме жұмыстарына жауапты болды. Ол 1989 жылғы 3-4 маусымда Тяньаньмэнь алаңындағы наразылықтарды басу үшін әскери жағдай режимін енгізген әскерлердің бас қолбасшысы болды. 1992 жылдан 1997 жылға дейін Лиу Саяси бюроның тұрақты комитетінің мүшесі болды. Ол тұрақты комитетте отырған соңғы әскери қызметкер болды. 1997 жылы тұрақты комитеттен кеткеннен бері, ешбір әскери жетекші комитетке мүше болып кірген жоқ. Лиу 1998 жылғы наурыз айында Орталық әскери комиссия төрағасының орынбасары лауазымынан кеткеннен кейін ресми түрде зейнеткерлікке шықты. Лиу 1990-шы жылдардың ортасына дейін белсенді қызметін жалғастырды және 2007 жылы Бейжіңде Халық азаттық армиясының құрылғанына 80 жыл толуына арналған салтанатты шараларда әскери формамен пайда болды. Ол сондай-ақ 2009 жылғы 1 қазанда Пекинде Қытай Халық Республикасының 60 жылдығына арналған мерекелік шараларда қатысты. Лиу 2011 жылғы 14 қаңтарда Пекинде қайтыс болды. Оның ұлы Лю Чжумин ҚХА Әскери-теңіз күштерінің вице-адмиралы. Оның қызы Лю Чаоин, ҚХА-ның бұрынғы подполковнигі, 1996 жылғы АҚШ-тың сайлау қаржына қатысты дауға қатысқан маңызды тұлға болды.
Taking over the role of Navy Commander in Chief from his predecessor Ye Fei (who retired due to health problems), Liu had outlined a three step process by which China would have a navy of global reach by the second half of the 21st century. In step one, from 2000 to 2010, China would develop a naval force that could operate up to the first island chain. In step two, from 2010 to 2020, China's navy would become a regional force capable of projecting force to the second island chain. In step three, to be achieved by 2040, China would possess a blue water navy centered around aircraft carriers. He was a strong advocate of the Chinese aircraft carrier programme. Liu encouraged technological innovation within China that would increase naval capabilities, but he also advocated large foreign purchases. During the 1960s and 1970s, Liu was responsible for naval research and development before heading national military research. He was also the top commander of the troops enforcing martial law to suppress the Tiananmen Square protests on 3–4 June 1989. From 1992 to 1997 Liu was a member of the Politburo Standing Committee. He was the last Standing Committee member of an active military personnel. Since he left the Standing Committee in 1997, no other military leader has sat on the committee. Liu officially retired after stepping down as Vice Chairman of the Central Military Committee in March 1998. Liu remained active through the mid 1990s and appeared in uniform at 2007 commemorations of the 80th anniversary of the founding of the People's Liberation Army in Beijing. He also appeared in Beijing during the 60th anniversary of the People's Republic of China on October 1, 2009. Liu died on 14 January 2011 in Beijing. His son Liu Zhuoming is a vice admiral of the PLA Navy. His daughter Liu Chaoying, a former lieutenant colonel in the PLA, was a major figure in the 1996 United States campaign finance controversy.