Кіріспе

Вале́рий Никола́евич Куба́сов (Вале́рий Никола́евич Куба́сов; 7 қаңтар 1935 - 19 ақпан 2014) – совет/ресейлік ғарышкер, «Союз» бағдарламасында екі рет ұшу инженері ретінде қатысқан: «Союз-6» және «Союз-19» (Аполлон-Союз миссиясы), ал «Союз-36» ғарыш кемесіне командир болды. 1975 жылғы 21 шілдеде АСТП үшін пайдаланылған «Союз 7К» модулі сағат 17:51-де Қазақстанға қонды, және Кубасов кемеден бірінші болып шықты. Кубасов пен Георгий Шонин ғарышта алғашқы дәнекерлеу тәжірибелерін жүргізді. Кубасов «Мир» ғарыш станциясын жасауға да қатысты. 1993 жылғы қарашада Ресей ғарыш бағдарламасынан зейнетке шықты, кейін РКК Энергияның директорының орынбасары болды. Кубасов ғарыш мансабында екі рет өлімнен аман қалды. Ол бастапқыда «Союз-2» ұшуына экипаж құрамына кірген, бірақ оның парашют сенсоры Владимир Комаровтың «Союз-1» кемесінде қаза болуына себеп болған ақауы бар екені анықталды, содан кейін кеме экипажсыз ұшырылды. Кейіннен, «Союз-11» ұшуына дейін медициналық себептермен ұшуға жіберілмеді, ол кемедегі клапанның істен шығуынан қысым түсіп, экипаж қаза тапты.

Ерте өмір

Кубасов 1935 жылдың 7 қаңтарында Вязынки қаласында, Ресейдің Владимир облысы, бұрынғы Иваново өнеркәсіптік облысы, РСФСР-де (қазіргі Владимир облысы) дүниеге келді. 1952 жылы орта мектепті бітірген соң, 1958 жылы Мәскеу авиация институтын авиа-ғарыш инженеры мамандығы бойынша бітіріп, Сергей Королев басқарған конструкторлық бюрода жұмыс істеді. Алғашқыда баллистикалық зерттеулерге ден қойған Кубасов "Восход" капсуласының дизайны үстінде жұмыс істеді. 1964 жылдың мамыр айында Королевке жұмыс істеп жүргенде, Кубасов кеңестік "Восход" миссияларының біріне алдын ала медициналық тексеруден өткен азаматтық үміткерлердің санатында болды. Екі жылдан кейін, ережелер жеңілдетілгеннен соң, Кубасов, Георгий Гречко және Владислав Волков жаңа құрылған азаматтық космонавт корпусына ресми қабылданды.

Ғарышкер

Кубасовтың алғашқы ғарыш миссиясы, 1969 жылдың қазан айындағы бес күндік "Союз-6" ұшуы, техникалық мәселелерге байланысты сәтсіз аяқталды, себебі ғарыш кемелері жолығыса алмады. "Союз-6" миссиясы барысында Кубасов пен Георгий Шонин ғарышта алғашқы дәнекерлеу тәжірибесін жүргізді. "Вулкан" пеші үшін орбиталық және түсіру модульдері арасындағы ішкі люктер герметикалық жабылып, дәнекерлеу автоматты түрде орындалды, оған Кубасов бақылау жасады. Тәжірибе үшін тот баспайтын болат және титан үлгілері біріктіріліп, содан кейін кесілді, ал люктер ашылып, Кубасов қолмен дәнекерлеу жұмыстарын атқарды. Бірақ 1990 жылы "Вулканның" төмен қысымды сығылған аркасының орбиталық модуль қабырғасына кездейсоқ бағытталғаны белгілі болды. Оның өміріне әйелі Людмила Куровская, қызы Екатерина және ұлы Дмитрий мұрагерлік етті.