Кіріспе

Ағылшын ақыны, аудармашы, радио драматургі және журналист Генри Рид (22 ақпан 1914 – 8 желтоқсан 1986) – британдық ақын, аудармашы, радио драматургі және журналист.

Өмір және жұмыс

Рид Бирмингемде дүниеге келді және Астондағы Король Эдуард VI мектебінде білім алды, содан кейін Бирмингем университетін тәмамдады. Университетте ол В. Х. Ауден, Луис МакНейс және Уолтер Алленмен қарым-қатынаста болды. Магистр дәрежесін алып, мұғалім және журналист болып жұмыс істеді. 1941 жылы әскерге шақырылып, соғыстың көп бөлігін жапон тілінің аудармашысы ретінде өткізді. Университетте француз және итальян тілдерін оқығанмен, мектепте грек тілін өзі үйренген Рид жапон тілін меңгерген жоқ, мүмкін, ол тек әскери лексиканы ғана білгендіктен. Уолтер Аллен өзінің "Нью-Граб-стрит арқылы жүргенімде" атты автобиографиясында Ридтің "өмірінің соңына дейін жапон тіліндегі бір сөзді де ұмытуға тырысатынын" айтқан. Соғыстан кейін ол BBC радиосында радиохабаршы, аудармашы және драматург ретінде жұмыс істеді. Оның ең есте қаларлық туындысы – Дуглас Клевердонның 1950 жылдары жасаған "Хильда Таблет" сериясы. Серия "Шынында да ұлы адам" (A Very Great Man Indeed) атты туындысымен басталды, ол Ричард Шевин атты қайтыс болған ақын мен романисттің өмірбаянын зерттеу туралы деректі фильм болып табылды. Бұл Ридтің романист Томас Хардидің өмірбаянын зерттеудегі жеке тәжірибесіне негізделген. Алайда, Ричард Шевиннің досы, "Он екі тонды композитор" Хильда Таблет пьесадағы ең қызықты кейіпкерге айналды; ал келесі пьесада ол биографты өмірбаянының тақырыбын өзіне ауыстыруға көндіреді, оған "он екі томнан аспауы керек" дейді. Кейіннен ол болғандай, Dame Hilda ішінара Этель Смитке, ішінара Элизабет Лютиенске негізделген (ол риза болмады және заңдық шаралар қолдануды қарастырды). Ридтің ең танымал өлеңдері – "Соғыс сабақтары". Бұл өлеңдер сол кездегі жабдықтың жетіспеушілігінен зардап шеккен Екінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі британдық армияның негізгі дайындығын сатиралық түрде бейнелейді. Бастапқыда "New Statesman and Nation" журналында (1942 жылдың тамызында) жарияланған бұл серия кейін 1946 жылы "A Map of Verona" жинағында жарық көрді, бұл оның өмірінде жарық көрген жалғыз жинағы болды. "Соғыс сабақтары" кітабындағы алғашқы өлең, "Бөлшектердің аталуы", мектептерде де оқытылды. Кейіннен жинаққа тағы үш өлең қосылды. Рид радиобағдарлама жасады, ол "Соғыс сабақтарының" барлық өлеңдерін оқыды, ол BBC-нің Үшінші бағдарламасында 1966 жылдың 14 ақпанында көрсетілді. Ол көбінесе ақын және сыншы Герберт Ридпен (1893 – 1968) шатастырылды; екеуі де туыс емес еді. Рид бұл шатасуға жауап ретінде "Хилда Таблет" пьесасындағы өзінің "алтер эго" биографына "Герберт Рив" деп ат қойды, содан кейін әркімге есімді сәл қате айтуды ұсынды. Генри Ридтің қолжазбалары Бирмингем университетінің кітапханасының арнайы коллекциясында сақталады.