Кіріспе

Өліп кеткен сүтқоректілер туысы

Эомая ("Таң анасы") – Қытайдың Ляонин провинциясындағы Исиан формациясынан табылған және төменгі кредалық Барремия дәуіріне жататын жыныстардан табылған, бір ғана түрі – Эомая скансорияны қамтитын жойылған қазба сүтқоректілер туысы. Бұл түрдің жалғыз қазба үлгісі шамамен ұзындығында және дерлік толық. Оның дене салмағы шамамен есептеледі. Бұл 125 миллион жылдық үлгі үшін ерекше жақсы сақталған. Қазбаның бас сүйегі басылып, жалпақ болса да, оның тістері, кішкентай аяқ сүйектері, шеміршектері, тіпті жүні де көрінеді. Сондай-ақ, шамамен дауірінде табылған докодонт Касторокауданың жүнінің іздері де бар. Eomaia scansoria плаценталы сүтқоректілерге тән, метатериялар тобынан (қазіргі бауқұйрықтарды қамтитын) ерекшелендіретін бірнеше ерекшеліктерге ие болды. Оларға тібік сүйегінің төменгі жағындағы (екі жамбас сүйегінің үлкені) кеңейген маллеолус ("кішкентай балға") жатады.

Эомая, басқа ерте сүтқоректілер мен қазіргі бауқұйрықтар сияқты, шағын дамымаған жаңа туған балаларды көп күтімге мұқтаж ететін тар жамбас тесігіне ие болды. Эпипубтық сүйектер жамбас сүйегінен алға қарай созылады; Бұл қаттылық жүкті плаценталы сүтқоректілерге зиянды, себебі олардың іштерінің кеңеюі қажет.

Жіктеу

Эомаяны ашқандар, барлық ірі мезозойлық сүтқоректілердің кладтарынан және креда кезеңінің негізгі еутериялық отбасыларынан алынған 268 белгіні негізге ала отырып, Эомаяны Муртоилестес және Прокенналестеспен бірге еутериялықтардың «туғанақ ағашының» тамырына жатқызуға болатынын мәлімдеді. 86 сүтқоректі түрінің (соның ішінде Eomaia scansoria) 4541 анатомиялық белгісін зерттеген зерттеу «100% Jackknife қолдауымен Эомая Theria тұқымдық таксоны ретінде Eutheria-дан тысқары орналасқанын» анықтады, сондықтан бұрынғыдай плаценталық немесе еутериялық деп есептелмеді. Осы мақалада жарияланған барлық филогенетикалық ағаштарда Эомая Териядан тысқары орналасқан (яғни, О’Лири және авторлардың нәтижелері туралы пікірталас Эомаяның орнына қатысты емес). Менг (2014), О’Лири және авторлардың (2013) мақаласының авторларының бірі, кейін Эомаяны еутериялық деп атады, бірақ бұл тұжырымды қолдайтын талдау ұсынбады. Gheerbrant және авторлар (2014) Эомаяны «алғашқы еутериялық жағдайды» көрсететін кредалық таксондардың тізімінде атады, бірақ бұл талапты растайтын талдаулық деректер келтірмеді; Sole және авторлар (2014) да осы пікірді талдаулық қолдаусыз қайталады. 2023 жылғы кладистикалық зерттеу Эомаяны базалық еутериялық ретінде қайтадан анықтады.