1934 жылғы "Swordfish" торпедалық бомбалаушы ұшағы

Кіріспе

1934 жылғы торпедалық бомбалаушы ұшақ

Fairey Swordfish – Fairey Aviation Company компаниясы жобалаған екі қанатты торпедалық бомбалаушы ұшақ. 1930 жылдардың басында пайда болған және «Стрингбаг» деп аталған Swordfish негізінен Корольдік Әскери-Теңіз Күштерінің (Fleet Air Arm) құрамында қолданылды. Ол сондай-ақ Корольдік Әуе Күштерінде (RAF) және бірнеше шетелдік операторлармен, соның ішінде Корольдік Канада Әуе Күштерінде (RCAF) және Корольдік Нидерланд Теңіз Күштерінде де пайдаланылды. Бастапқыда ол флоттық шабуылдар үшін негізгі ұшақ ретінде қолданылды. Кейінгі жылдары Swordfish суастына қарсы күрес және оқу платформасы ретінде жиі қолданылатын болды. Бұл типтегі ұшақтар Екінші дүниежүзілік соғыс бойына фронттық қызметте болды. 1930 жылдарғы ұшақтардың дизайнын ұсынып, жаңаруға жақындаған (кейбір баламаларымен салыстырғанда) Swordfish соғыс кезінде бірнеше керемет жетістіктерге қол жеткізді. Ерекше оқиғалардың қатарында Таранто шайқасы кезінде Регия Марина (Италия Теңіз Күштері) флотының бір соғыс кемесін батыру және тағы екеуіне зақым келтіру, сондай-ақ неміс соғыс кемесі «Бисмаркке» жасалған атақты шабуыл, ол оның жойылуына үлкен үлес қосты. Swordfish соғыс кезінде басқа одақтас ұшақтардан гөрі жау кемелерін көбірек батырды. Ішкі белгісі T.S.R.I, яғни Torpedo Spotter Reconnaissance I – торпедалық барлаушы-түзетуші I, ұсынылған жоба екі қанатты конструкцияны және 645 а.к. Bristol Pegasus IIM радиальды қозғалтқышын қуат көзі ретінде қабылдады. Компания бастапқыда жобаны жеке қаржыландырылатын жеке кәсіпорын ретінде дамытуды жоспарлады, сонымен қатар осы типке қатысты клиенттер мен талаптарды іздеді. T.S.R.I-нің дамуына маңызды үлес грек Теңіз Әуе Күштері үшін ұшақ жобалаудағы Fairey-дің тәуелсіз жұмысынан түсті, олар Fairey IIIF Mk. IIIB ұшақтарына алмастырушы іздеп отырды, сондай-ақ британдық Әуе Министрлігі шығарған M.1/30 және S.9/30 ерекшеліктерінен де әсер алды. Fairey гректер үшін жасаған жұмысы туралы Әуе Министрлігіне хабарлады, олардың қызығушылығы азайды, және бақылаушы-барлаушы ұшаққа қажеттіліктерге (бақылаушы – соғыс кемесінің оқ атуын бақылау және түзету қызметі) өз шешімін ұсынды. 1934 жылы Әуе Министрлігі одан да жетілдірілген S.15/33 ерекшелігін шығарды, ол ресми түрде торпедалық бомбалаушы рөлін қосты. 1935 жылы Мартлшемдегі сынақтар сәтті аяқталғаннан кейін Әуе Министрлігі үш ұшаққа алдын ала тапсырыс берді; осы кезде T.S.R II Swordfish деген атқа ие болды. Барлық үш алдын ала өндірілген ұшақ Pegasus IIIM3 қозғалтқышымен жабдықталған, бірақ бұрынғы прототипте қолданылған екі пернелі ұшақтың орнына Fairey Reed үш пернелі винтін қабылдады. 1935 жылдың 31 желтоқсанында алғашқы Swordfish K5660 алғашқы рейсін жасады. Адмиралтейство Blackburn Aircraft компаниясына Swordfish өндірісін компанияға беру туралы ұсыныс жасады, ол дереу Солтүстік Йоркширдегі Эльмет қаласындағы Шербурнда жаңа өндіріс және құрастыру зауытын құруға кірісті. Бір жылдан соң Blackburn компаниясы жасаған Swordfish алғашқы рейсін жасады. 1941 жылы Шерберн зауыты фюзеляжға жауапкершілікті, сондай-ақ дайын ұшақтарды соңғы құрастыру мен сынауды өз мойнына алды. Люфтваффе бомбалауынан келген зиянды азайту үшін өндірісті тарату және көлеңкелі зауыттарды пайдалануға тырысты. Барлығы шамамен 2400 ұшақ салынды, оның 692-сі Fairey, ал 1699-ы Blackburn компаниясының Шерберн зауытында құрастырылды. Swordfish-тің ең көп саны Mark II нұсқасы, оның 1080 данасы салынды.

The Fairey Swordfish is a biplane torpedo bomber, designed by the Fairey Aviation Company. Originating in the early 1930s, the Swordfish, nicknamed "Stringbag", was principally operated by the Fleet Air Arm of the Royal Navy. It was also used by the Royal Air Force (RAF), as well as several overseas operators, including the Royal Canadian Air Force (RCAF) and the Royal Netherlands Navy. It was initially operated primarily as a fleet attack aircraft. During its later years, the Swordfish was increasingly used as an anti submarine and training platform. The type was in frontline service throughout the Second World War. Despite being representative of early 1930s aircraft design and teetering on the edge of becoming outdated (in comparison to some alternatives), the Swordfish achieved some spectacular successes during the war. Notable events included sinking one battleship and damaging two others of the Regia Marina (the Italian navy) during the Battle of Taranto, and the famous attack on the German battleship Bismarck, which contributed to her eventual demise. Swordfish sank a greater tonnage of Axis shipping than any other Allied aircraft during the war. Receiving the internal designation of T. S. R. I, standing for Torpedo Spotter Reconnaissance I, the proposed design adopted a biplane configuration and a single 645 hp Bristol Pegasus IIM radial engine as its powerplant. The company chose initially to pursue development of the project as a self financed private venture while both customers and applicable requirements for the type were sought. Significant contributions to the T. S. R. I's development came from Fairey's independent design work on a proposed aircraft for the Greek Naval Air Service, which had requested a replacement for their Fairey IIIF Mk. IIIB aircraft, and from specifications M.1/30 and S.9/30, which had been issued by the British Air Ministry. Fairey promptly informed the Air Ministry of its work for the Greeks, whose interest had eventually waned, and proposed its solution to the requirements for a spotter reconnaissance plane ("spotter" referring to the activity of observing and directing the fall of a warship's gunfire). In 1934, the Air Ministry issued the more advanced Specification S.15/33, which formally added the torpedo bomber role. In 1935, following the successful completion of testing at Martlesham, an initial pre production order for three aircraft was placed by the Air Ministry; it was at this point that the T. S. R II received the name Swordfish. All three pre production aircraft were powered by the Pegasus IIIM3 engine, but adopted a three bladed Fairey Reed propeller in place of the two bladed counterpart used on the earlier prototype. On 31 December 1935, the first pre production Swordfish, K5660, made its maiden flight. The Admiralty approached Blackburn Aircraft with a proposal that manufacturing activity for the Swordfish be transferred to the company, who immediately set about establishing a brand new fabrication and assembly facility in Sherburn in Elmet, North Yorkshire. Less than a year later, the first Blackburn built Swordfish conducted its first flight. During 1941, the Sherburn factory assumed primary responsibility for the fuselage, along with final assembly and testing of finished aircraft. Efforts were made to disperse production and to employ the use of shadow factories to minimise the damage caused by Luftwaffe bombing raids. Almost 2,400 aircraft had been built, 692 having been constructed by Fairey and a further 1,699 by Blackburn at their Sherburn facility. The most numerous version of the Swordfish was the Mark II, of which 1,080 were completed.

Дизайн

Fairey Swordfish - орта мөлшерлі екі қанатты торпедалық бомбалаушы және барлау ұшағы. "Кемшікбалық" ұшағының металл қаңқасы матамен жабылған. Ұшақта кеңістікті үнемдеу үшін бүктелетін қанаттары болған, бұл әскери кемелер мен соғыс кемелерінде пайдалы болды. Қызметте ол "Stringbag" деген лақап атын алды; бұл оның екі қанатты тіректері, қиықтары мен бағаналарымен байланысты емес, керісінше, осы типке тасымалдауға рұқсат етілген заттар мен жабдықтардың сан алуандығына сілтеме жасады. Ұшақ экипажы оны үй шаруасындағы әйелдердің кез келген пішіндегі заттарды сыйдыра алатын, сол кезде кең таралған, жіптен тоқылатын сөмкесімен теңестірді, және "Кемшікбалық" та, дәл сол сөмке сияқты, кез келген нәрсені тасымалдай алады. "Кемшікбалықтың" негізгі қаруы әуе торпедасы болды, бірақ оның төмен жылдамдығы және тік және ұзақ жолмен ұшу қажеттілігі жақсы қорғалған нысаналарға жеткізуді қиын етті. "Кемшікбалық" торпедалық тактикасы 5000 фут (1524 м) биіктікте ұшуды, содан кейін торпеданы босату үшін 18 фут (5 м) биіктікке түсуді қарастырды. Ертедегі Mark XII торпедасының максималды қашықтығы 200 фут (61 м) құрады. Торпеда босатылғаннан бастап суға тигенге дейін 200 фут (61 м) алға жылжыды, содан кейін алдын ала белгіленген тереңдікте тұрақтап, қарулану үшін қосымша уақыт қажет болды. Егер "Кемшікбалық" осы қашықтыққа жетсе, нысанадан босатудың ең қолайлы қашықтығы осы болатын. Жаңа торпедалық шабуыл ұшақтары жасалғаннан кейін, "Кемшікбалық" тез арада суастына қарсы күреске қайта бағытталды, тереңдік бомбаларымен немесе сегіз "60 фунт" (27 кг) RP 3 ракеталарымен қаруланды және кішігірім эскорт кемелерінен немесе тіпті тауарлық кемелердегі әскери кемелерден (MAC) ұшты, егер олар ракеталық көмекпен ұшыруға жабдықталған болса. Оның төменгі тоқтау жылдамдығы және берік конструкциясы Атлантика орталық бөлігіндегі ауа райының жиі қиын жағдайларында MAC-тен жұмыс істеуге өте қолайлы болды. Шындығында, оның ұшып көтерілу және қону жылдамдығы соншалық төмен болды, көптеген кемедегі ұшақтардан айырмашылығы, кеменің желге қарсы жүзуінің қажеті болмады. Кейде, жел жағдайы қолайлы болғанда, "Кемшікбалықтар" тізгісіз тұрған кемеден де ұшырылды.

The Fairey Swordfish was a medium sized biplane torpedo bomber and reconnaissance aircraft. The Swordfish employed a metal airframe covered in fabric. It had folding wings as a space saving measure, which was useful onboard aircraft carriers and battleships. In service, it received the nickname Stringbag; this was not due to its biplane struts, spars, and braces, but a reference to the seemingly endless variety of stores and equipment that the type was cleared to carry. Crews likened the aircraft to a housewife's string shopping bag, common at the time and which could accommodate contents of any shape, and that a Swordfish, like the shopping bag, could carry anything. The primary weapon of the Swordfish was the aerial torpedo, but the low speed of the biplane and the need for a long straight approach made it difficult to deliver against well defended targets. Swordfish torpedo doctrine called for an approach at 5000 feet (1524 m) followed by a dive to torpedo release altitude of 18 feet (5 m). Maximum range of the early Mark XII torpedo was at and at The torpedo travelled 200 feet (61 m) forward from release to water impact, and required another to stabilise at preset depth and arm itself. Ideal release distance was from target if the Swordfish survived to that distance. After more modern torpedo attack aircraft were developed, the Swordfish was soon redeployed successfully in an anti submarine role, armed with depth charges or eight "60 lb" (27 kg) RP 3 rockets and flying from the smaller escort carriers, or even merchant aircraft carriers (MACs) when equipped for rocket assisted takeoff (RATO). Its low stall speed and inherently tough design made it ideal for operation from the MACs in the often severe mid Atlantic weather. Indeed, its takeoff and landing speeds were so low that, unlike most carrier based aircraft, it did not require the carrier to be steaming into the wind. On occasion, when the wind was right, Swordfish were flown from a carrier at anchor.

Кіріспе

1936 жылдың шілдесінде Swordfish ресми түрде Fleet Air Arm (FAA) құрамына кірісті, ол кезде RAF-тың бөлігі болған; 825 Naval Air Squadron сол айда бұл типтегі алғашқы эскадрилья болды. Соғыстың алғашқы айларында Swordfish көбінесе флотты қорғау және конвойды сүйемелдеу миссияларын орындады. Экипаж бірнеше неміс эсминдерін байқады, сондай-ақ 1939 жылы суға түскен U 64 суасты кемесін анықтады. Олар 61 метрлік (200 фут) биіктікке түсіп, екі суға қарсы бомба тастады; біреуі суасты кемесіне тиіп, оны батырды. Кейін сол күні HMS Furious кемесінен шыққан он Swordfish неміс эсминдеріне 250 фунт салмақтағы бомбалармен шабуыл жасауға жіберілді. Олар ешқандай тиімді соққы бермеді және екі ұшақ атып түсірілді; бірінің экипажы жоғалды, екіншісінің экипажы мәжбүрлі қону жасағаннан кейін құтқарылды. Шайқас барысында сегіз неміс эсминеці батып немесе өзінен-өзі суға батырылды, ал британдық кемелердің ешқайсысы жоғалған жоқ. Екінші Нарвик шайқасынан кейін Swordfish кемелері үнемі кемелерді, құрлықтағы нысандарды бомбалады және Нарвик маңындағы жау ұшақтарын тоқтатты. Суасты кемелеріне қарсы патрульдеу және әуеде барлау миссиялары да қиын жер бедеріне және қолайсыз ауа-райына қарамастан жүргізілді, бұл Swordfish ашық кабинасындағы экипажға ерекше қиындық тудырды. Көптеген Swordfish экипаждары үшін бұл науқан олардың алғашқы жауынгерлік миссиялары және әуе кемелеріне түнгі қонулары болды. Төрт күннен кейін 767 эскадрильясы Алжирдегі Бөнеге көшірілді, содан кейін бөлінді, оқу бөлімдері Ұлыбританияға оралды, ал операциялық бөлімі Мальтадағы RAF Hal Far әуе күштеріне бағытталды, онда ол 830 Naval Air Squadron болып қайта нөмірленді. 30 маусымда Сицилиядағы Аугустадағы мұнай резервуарларына түнгі шабуылмен операция қайта басталды. 1940 жылдың 11 қарашасында Swordfish Таранто шайқасында үлкен жетістікке жетті. Италия флотының негізгі бөлігі Оңтүстік Италиядағы Таранто қаласында орналасқан; Мерс-эль-Кебирдегі француз флотына жасалған шабуылдың сәттілігін ескере отырып, Адмиралтейство мүшелері ұқсас жағдайларда тағы бір жеңіске қол жеткізуді көздеді. Корольдік теңіз күштері кең ауқымды дайындық жүргізді, кейбір жоспарлау 1938 жылға дейін барып, еуропалық державалар арасындағы соғыс енді болмайтындай сезілген кезде басталды. Swordfish-тың жоғары маневрлеу қабілеті ұшақтың қарсы әуе шабуылынан қашуға және итальяндық кемелерге тигізуге мүмкіндік берді. Таранто шайқасы теңіз ұшақтарының бүкіл флотты тоқтатуға және күш тепе-теңдігін өзгертудің тиімді құралы екенін нақтылады. 1941 жылдың 28 наурызында Критіде орналасқан Swordfish жұбы Матапан мүйісі шайқасында итальяндық крейсер Pola-ны іс жүзінде қолдан келмейтіндей етіп зақымдауға көмектесті. Бұл Bismarck кемесінің маневрлеу қабілетін жойды және оның Франция портына қашуына бөгет жасады. Ол 13 сағат ішінде Корольдік теңіз күштерінің қарқынды шабуылынан кейін батып кетті. Кейбір Swordfish ұшақтары Bismarck-тың зениттік қаруларына тигізуге жеткілікті төмен түсе алмады. 1942 жыл бойы Swordfish Корольдік теңіз күштерінің авианосецтерінен жаңа ұрыс ұшақтары, мысалы Fairey Albacore және Fairey Barracuda пайда болған сайын бірте-бірте алынып тасталды. 1942 жылы HMS Illustrious кемесіндегі 810 және 829 эскадрильялары Мадагаскар шайқасына қатысты. Олар алғашқы қонуды қолдау үшін макеттік парашютистерді тастады. Кейін олар Диего Суарес шығанағында кемеге және суасты кемелеріне қарсы операциялар жүргізді және Железнобор операциясы кезінде құрлықтағы операцияларды қолдау үшін құрлықтағы нысандарды бомбалады. Кейінгі Джейн операциясында Swordfish Таматавеге шабуыл жасауға дайын болды, бірақ қала олардың қатысуына дейін капитуляциялады.

In July 1936, the Swordfish formally entered service with the Fleet Air Arm (FAA), which was then part of the RAF; 825 Naval Air Squadron became the first squadrons to receive the type that month. During the early months of the conflict, the Swordfish operated in mostly uneventful fleet protection and convoy escort missions. The crew reported several German destroyers, and also spotted the U 64 was launched in 1939 They dived to 200 feet (61 m) and dropped two anti submarine bombs; one hit and sank the submarine. Later that day, a force of ten Swordfish were dispatched from HMS Furious to attack the German destroyers with 250lb bombs. They scored no hits and two aircraft were shot down; the crew of one were lost, the crew of the other were picked up after making a forced landing. During the battle, eight German destroyers were sunk or scuttled with no British ships lost. After the Second Battle of Narvik, Swordfish continually bombed ships, land facilities, and parked enemy aircraft around Narvik. Anti submarine patrols and aerial reconnaissance missions were also flown despite difficult terrain and inhospitable weather, which proved especially challenging for aircrew in the Swordfish's open cockpit. For many Swordfish crews, this campaign marked their first combat missions and nighttime landings upon aircraft carriers. Four days later, 767 Squadron relocated to Bone, Algeria before being split, the training elements returning to Britain while the operational portion proceeded to RAF Hal Far on Malta, where it was re numbered as 830 Naval Air Squadron. On 30 June, operations re commenced with an opening night raid upon oil tanks at Augusta, Sicily. On 11 November 1940, Swordfish flying from achieved great success in the Battle of Taranto. The main fleet of the Italian Navy was based at Taranto in southern Italy; in light of the success of the earlier attack upon the French Navy at Mers el Kébir, members of the Admiralty sought another victory under similar conditions. The Royal Navy had conducted extensive preparations, with some planning having taken place as early as 1938, when war between the European powers had already seemed inevitable. The high manoeuvrability of the Swordfish was attributed with enabling the aircraft to evade intense anti aircraft fire and hit the Italian ships. The Battle of Taranto firmly established that naval aircraft were independently capable of immobilising an entire fleet and were an effective means of altering the balance of power. On 28 March 1941, a pair of Swordfish based at Crete contributed to the disabling of the Italian cruiser Pola during the Battle of Cape Matapan. This made Bismarck unmanoeuvrable and unable to escape to port in France. She sank after intense Royal Navy attack within 13 hours. Some of the Swordfish flew so low that most of Bismarcks flak weapons could not depress enough to hit them. Throughout 1942, the Swordfish was progressively transferred away from the Royal Navy's fleet carriers as newer strike aircraft, such as the Fairey Albacore and Fairey Barracuda, were introduced. In 1942, Swordfish of 810 and 829 Squadrons on HMS Illustrious took part in the Battle of Madagascar. They dropped dummy paratroopers in support of the initial landings. They later conducted anti ship and anti submarine operations in Diego Suarez Bay and bombed land targets in support of land operations during Operation Ironclad. In the later Operation Jane, Swordfish were ready to support the attack on Tamatave, but in the event the town surrendered before they were needed.

Үйдің алдыңғы жағы

1940 жылдың басында 812 эскадрильяның Swordfish ұшақтары RAF Жағалау командалығының басқаруымен Англия бұғазындағы жау порттарына қарсы науқан бастады. Германияның Төмен елдерді басып алғаннан кейін Жағалау командасының Swordfish операцияларының қарқындылығы күрт өсті, бұл Swordfish ұшақтарымен жабдықталған төрт эскадрильяны қамтыды. Әдетте Детлинг, Торни аралы, Норт Коутс және Сент-Эвальдан ұшып, Swordfish экипаждары күндізгі рейдтерде Нидерланды мен Бельгия жағалауларындағы стратегиялық нысаналарды бомбалауға жіберілді, олар бұл рейдтерде зениттік оқтарға және Люфтваффе истребительдерінің шабуылына қарсы тұрды. Бірақ осы оқиғаның нәтижесінде Swordfish ұшақтары торпеда тасушы рөлінен тез алынып, суасты қайықтарына қарсы күрес міндеттеріне көшірілді. Тереңдік бомбаларымен және ракеталармен жабдықталған, бұл ұшақтар суасты қайықтарын тиімді жоюға қабілетті болды. 1941 жылдың қазан айында Swordfish ұшақтары радармен жабдықталған миссияларды орындады. Радар шамамен 40 шақырым (25 миль) қашықтықта кемелерді анықтай алды. 836 теңіз әуе эскадрильясы, MAC кемелеріне көмек көрсетумен айналысқан соңғы операциялық эскадрилья, 1945 жылдың 21 мамырында, Еуропадағы Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін таратылды. 1946 жылдың солтүстік жазында осы типтегі соңғы оқу эскадрильясы таратылды, содан кейін бірнеше ғана үлгі әртүрлі міндеттерді орындау үшін бірнеше теңіз әуе базаларында қызметте қалды.