Америкалық Антарктида базасы – МакМердо станциясы

Кіріспе

Американдық Антарктидалық база

МакМердо станциясы – Антарктидадағы МакМердо шығанағының жағалауында, Жаңа Зеландия үкіметінің талап еткен Росс тәуелділігінде орналасқан Росс аралының оңтүстік ұшындағы американдық Антарктидалық зерттеу станциясы. Ол Ұлттық ғылым қорының бөлімшесі – Америка Құрама Штаттарының Антарктика бағдарламасы (АҚБ) арқылы басқарылады. Бұл станция Антарктидадағы ең ірі елді мекен болып табылады, 1500-ге дейін тұрғынға қызмет көрсете алады және АҚШ-тың Антарктидадағы үш жылдық ғылыми базасының бірі. Амундсен-Скотт Оңтүстік полюс станциясына баратын немесе одан келетін барлық қызметкерлер мен жүктер алдымен МакМердо арқылы өтеді. МакМердо станциясы Антарктида құрлығындағы американдық қызметтің орталығы ретінде өз жұмысын жалғастыруда. Құрлық жолымен МакМердо, Жаңа Зеландияның кіші Скотт базасынан 3 шақырым (1,9 миль) қашықтықта орналасқан.

Атауы

Станция өзінің атын Макмердо шығанағындағы географиялық орналасуынан алады, ол британдық "Террор" кемесінің лейтенанты Арчибальд Макмердоның құрметіне аталған. Бұл кемені солтүстік ирландтық саяхатшы Фрэнсис Кройзер басқарды, ал экспедицияның флагмандық кемесі "Эребус" ағылшын саяхатшысы Джеймс Кларк Росс басшылығымен 1841 жылы бұл аймақты алғаш рет суреттеді. 1902 жылы британдық саяхатшы Роберт Фалькон Скотт осы жерге жақын базалық лагерь құрып, "Discovery Hut" деп аталған үй салды. Ол әлі күнге дейін Макмердо станциясындағы Хат-Пойнт жағасындағы тарихи ескерткіш ретінде тұр. Бұл жердің вулканизмді тастары кемемен қолжетімді ең оңтүстік құрлық болып табылады. АҚШ Макмердодағы алғашқы станциясын 1956 жылдың 16 ақпанында "Deep Freeze" операциясы аясында ресми түрде ашты. АҚШ Теңіз күштерінің құрылысшылары (Seabees) салған база бастапқыда "Naval Air Facility McMurdo" деп аталды. 1957 жылдың 28 қарашасында адмирал Джордж Дюфек АҚШ Конгресінің делегациясымен бірге Макмердоға команда алмасу рәсіміне келді.

Ядролық энергия (1962-1972)

1962 жылдың 3 наурызында АҚШ Әскери-теңіз күштері стансада PM 3A ядролық электр стансасын іске қосты. Бөлшектерді тасымалдау мен құрастыруды жеңілдету үшін станса модульдер түрінде алдын ала дайындалды. Инженерлер компоненттердің салмағы екі метрден аспайтындай және өлшемдері 8 футтан (2 м) 8 футқа (2 м) және 30 футтан (9 м) аспайтындай етіп жобалады. Ядролық реактордың ядросы болып мұнай барабанынан артық емес бір ядро қызмет етті. Мұндай өлшем және салмақ шектеулері реакторды LC 130 Hercules ұшағымен жеткізуге мүмкіндік беруді мақсат еткен. Бірақ, компоненттер кемемен жеткізілді. Реактор 1,8 МВт электр қуатын өндірді және күнделікті майға деген қажеттілікті қамтамасыз етті делінген. Инженерлер реактордың қуатын, мысалы, тұзды суды тазарту станциясы үшін бу өндіруге пайдаланды. Қауіпсіздік мәселелеріне (реактордағы жіңішке жарықтар мен судың ағуы) байланысты, 1972 жылы АҚШ Армиясының Ядролық Энергетика Бағдарламасы стансаны тоқтатты. Кейіннен, 2019 жылға қарай аккумуляторларды сақтау үшін маңызды, алмастырылмайтын, авторлық құқықпен қорғалған бөлшектің істен шығуы турбиналардың қуат өндіруін 66%-ға төмендетті.

1962 жылғы "Аркас" зымырандары

1962 және 1963 жылдар аралығында МакМердо станциясынан 28 Арка зондтық зымыраны ұшырылды. МакМердо станциясы Жаңа Зеландия ғылыми станциясы – Скотт базасынан шамамен үш километр қашықтықта орналасқан, ал Росс аралының барлығы Жаңа Зеландия талап ететін аймақтың ішінде жатыр. Базаның құрылыс жобаларына, әсіресе МакМердо (Амундсен-Скотт) Оңтүстік полюсіне дейінгі тас жолына сын айтылды.

Қоршаған ортаны қорғау туралы 1998 жылғы хаттама

1991 жылғы 4 қазанда қол қойылған және 1998 жылғы 14 қаңтарда күшіне енген Антарктика шартына қатысты қоршаған ортаны қорғау хаттамасына сәйкес болу мақсатында МакМердо станциясы қоршаған ортаны басқару және қалдықтарды жою жүйесін жақсартуға ұмтылды. Бұл келісім Антарктиканың қоршаған ортасын қорғауға және оның дамуын болдырмауға бағытталған бес арнайы қосымшаны қамтиды: теңіз ластануы, жануарлар мен өсімдіктер әлемі, қоршаған ортаға әсерді бағалау, қалдықтарды басқару және қорғалатын аумақтар. Ол ғылыми мақсаттағыларды қоспағанда, минералдық ресурстарға қатысты барлық қызметке тыйым салады. 2003 жылы МакМердода жаңа қалдықтарды өңдеу кешені салынды.

Ғылыми суға түсу операциялары, 1989-2006 жылдар

1989 жылдан 2006 жылға дейін мұздың астында 10 859 суға бату операциясы жүзеге асырылды. Полярлық суға бату операцияларын қолдау үшін гипербариялық камера қолжетімді.

Қазіргі заманғы функциялары

Макмердо станциясы Антарктиданың ең ірі қауымдастығы және функционалды, заманауи ғылыми станциясы болды, онда порт, үш әуежай (екі маусымдық), вертолет алаңы және 100-ден астам ғимарат бар, соның ішінде Альберт П. Крэри ғылым және инженерия орталығы. Станцияда континенттің екі банкоматы да орналасқан, оларды Wells Fargo Bank қамтамасыз етеді. Макмердо станциясындағы жұмыс негізінен ғылымға бағытталған, бірақ тұрғындардың көпшілігі (жазда шамамен 1000, қыста 250-ге жуық) ғалымдар емес, станция персоналы, олар операциялар, логистика, ақпараттық технологиялар, құрылыс және техникалық қызмет көрсетуге қолдау жасайды. Макмердодағы ғалымдар мен басқа да қызметкерлер аймақтағы зерттеулерді және операциялық қолдауды үйлестіретін USAP қатысушылары болып табылады. Вернер Герцогтың 2007 жылғы "Дүние соңындағы кездесулер" атты деректі фильмі Макмердо станциясының өмірі мен мәдениетін тұрғындардың көзқарасынан көрсетеді. Энтони Пауэллдің 2013 жылғы "Антарктида: Мұздағы жыл" деректі фильмінде Антарктиданың уақыт өте келе түсірілген суреттері Макмердо станциясының және оған жақын орналасқан Скотт базасының тұрғындарының жеке баяндамаларымен бірге жыл бойы көрсетіледі. "Deep Freeze" операциясының аясында жыл сайын жүк кемелерімен 8 миллион АҚШ галлоны (6,6 миллион императорлық галлон/42 миллион литр) отын және 11 миллион фунт (5 миллион кг) жабдықтар мен керек-жарақтар жеткізіледі. АҚШ Әскери теңіз көлігі басқаратын кемелерді азаматтық теңізшілер басқарады. Жүктің ішінде пошта, құрылыс материалдары, жүк көліктері, тракторлар, құрғақ және мұздатылған азық-түліктер, сондай-ақ ғылыми құралдар болуы мүмкін. АҚШ Жағалау күзетінің мұзды үлпелерді бұзатын кемелері Макмердо шығанағындағы мұзды арнаны ашады, осы арқылы жабдықтау кемелері Макмердодағы Қысқы квартал шығанағына жете алады. Жаңа Зеландияның Крайстчерч қаласынан жақын орналасқан Уильямс Филдке қосымша жабдықтар мен персонал жеткізіледі.

Климат

Барлық айларда орташа температураның мұздан төмен болуына байланысты, МакМердо полярлық мұздық қабаты климатына (Köppen EF) ие. Дегенмен, ең жылы айларда (желтоқсан және қаңтар) айлық орташа ең жоғары температура кейде нөлден жоғары көтерілуі мүмкін. Бұл жер, Антарктиканың ішкі аймақтарынан келетін суық желдерден Трансантарктика тауларының арқасында қорғалған, сондықтан -40°C төмен температуралар сирек кездеседі. Бұл, әдетте жыл сайын бірнеше рет, көбінесе мамыр айында, кейде тіпті сәуір айында және өте сирек 0°C-тан жоғары температураны тіркететін Ноймайер станциясы сияқты, көбірек ашық жатқан жерлермен салыстырғанда мүлдем басқаша. МакМердода тіркелген ең жоғары температура 1987 жылдың 21 желтоқсанында 10,8°C құрады. Жазда қар еріп, өсімдіктердің өсуіне жеткілікті жағдай туады, атап айтқанда, бірнеше түрлі есекжем және лишайкалар өседі.

Байланыс

1963 жылдан бастап МакМердо Антарктидадағы қысқа толқынды хабар тарату станцияларының біріне бейімделді. 1971 жылға дейін шақыру таңбасы KMSA болды, содан кейін WASA (Антарктиканы қолдау қызметтері) деп өзгертілді, ал 1975 жылы AFAN болып өзгерді. KMSA кезінде станция боулинг аллеясы, шаштараз және сауда дүкендерімен бір ғимаратта орналасқан. Винил жинағының бір бөлігі Вьетнамнан келгендігі айтылады, бұл жинақ Сайгондағы Адриан Кронауэрдің хабарларында ойнатылған деген болжам бар. 1997 жылы The Antarctic Sun газетіне берген сұхбатында Кронауэр бұл мәлімдемелерді жоққа шығарды және винил жинағы жойылған көрінеді. "AFAN McMurdo" станциясы бастапқыда AM 600 жиілігінде жұмыс істеді және қуаты 50 Вт болды, бірақ 1974 жылы ол 6,012 кГц қысқа толқын жиілігінде 1 киловатт қуатпен хабар таратты, соның арқасында әлемдік хоббистердің назарына ілікті. Станцияны алғаш рет 1974 жылдың шілдесінде Жаңа Зеландияда DX арқылы қабылдады, ал бірнеше ай ішінде АҚШ-тың шығыс жағалауына дейін сигналы жетті. AFAN кейінгі жылдары бірнеше рет жиілігін өзгертті. Станция 1980 жылдарға дейін қысқа толқынмен хабар таратты, содан кейін FM хабар таратуды жалғастыра отырып, қысқа толқынды тоқтатты. Бір кезде МакМердо Антарктидадағы жалғыз телеарнаға – AFAN TV ие болды, ол әскерилер ұсынған классикалық бағдарламаларды көрсетті. Хабар тарату 1973 жылдың 9 қарашасында АҚШ бағдарламаларымен, келушілер мен ғалымдармен сұхбаттармен және күнделікті жаңалықтар мен ауа райы болжамдарымен басталды. Станцияның жабдықтары дизельдік генераторлардан туындаған "электрондық құрылыстарға" сезімтал болды, олар станцияға қуат берді. 1975 жылы TV Guide журналында станция туралы мақала жарияланды, онда станция жаз айларында жұмыс істейтіні, персоналдың "маусым" деп атап кеткені (қарашадан ақпанға дейін) және Антарктида сол кезде әуе көлігіне ашық болатын жалғыз маусым екені айтылды. 1990 жылдардың ортасында кабельдік желі орнатылды. 1998 жылы, жаңа AFN теледидар қызметтері іске қосылғаннан кейін, дәстүрлі AFN желісі кабельдік 2-арнада (кейін AFN Prime болып өзгеретін арна) көрсетілді, NewSports (қазіргі AFN News және AFN Sports) 11-арнада, ал Spectrum (қазіргі AFN Spectrum) 13-арнада болды. Қазір МакМердо АҚШ әскерилерінің American Forces Network желісінің үш арнасын, Австралия желісін және Жаңа Зеландия жаңалықтарын қабылдайды. 104.5FM жиілігіндегі төртінші станция Ice Radio деп аталады, онда МакМердодағы жергілікті тұрғындар қазіргі заманғы музыкамен бірге өздерінің радио бағдарламаларын жүргізеді. Телевизиялық хабарлар Black Island-та спутниктік арқылы қабылданып, McMurdo-ға 40 шақырымға дейін цифрлық микротолқынды байланыс арқылы жіберіледі. МакМердо станциясы интернет және дауыстық байланысты спутниктік байланыс арқылы Optus D1 спутнигі арқылы қабылдайды және Сиднейге, Австралияға жіберіледі. Black Island-тағы спутниктік тарелка 20 Мбит/с интернет байланысын және дауыстық байланысты қамтамасыз етеді. Дауыстық байланыс АҚШ-тың Колорадо штатындағы Антарктика бағдарламасының бас кеңсесімен байланысты, ол АҚШ-тан МакМердоға келіп түсетін және шығатын қоңырауларды ұсынады. Станция ішіндегі дауыстық байланыс VHF радиосы арқылы жүзеге асырылады. Starlink қызметін сынау 2022 жылдың қыркүйегінде басталды, ал 2022 жылдың қарашасында Аллан Хиллз далалық лагеріне байланыс беретін екінші терминал жеткізілді.

Starting in 1963, McMurdo played host to one of the only two shortwave broadcast stations in Antarctica. From sign on to 1971, the callsign was KMSA, from then on it was changed to WASA (W Antarctic Support Activities), later changing to AFAN in 1975. As KMSA, the station broadcast in the same building as the bowling alley, the barber shop and the retail store. A part of the vinyl collection reportedly came from Vietnam, believing to have been played by Adrian Cronauer's show in Saigon. In a 1997 interview to The Antarctic Sun, Cronauer denied these claims and the vinyl collection was apparently destroyed. The station—AFAN McMurdo—initially operated on AM 600 and had a power of 50 W, but by 1974, it transmitted with a power of 1 kilowatt on the shortwave frequency of 6,012 kHz and became a target for shortwave radio listening to hobbyists around the world because of its rarity. The station was picked up by DX for the first time in New Zealand in July 1974, and within a few months had its signal received as far as the US east coast. AFAN had changed frequencies several times in subsequent years. The station continued broadcasting on shortwave into the 1980s when it dropped shortwave while continuing FM transmission. For a time, McMurdo had Antarctica's only television station, AFAN TV, running vintage programs provided by the military. Broadcasts started on November 9, 1973, with a mix of US programs and interviews with visitors and scientists, as well as a daily news and weather service. The station's equipment was susceptible to "electronic burping" from the diesel generators that provide electricity in the outpost. The station was profiled in a 1975 article in TV Guide magazine, where the station broadcast in the summer months, known by staff as "the season" (November to February), the only season where Antarctica was (at the time) open to aircraft. In the mid 90s, a cable network was installed. By 1998, shortly after the launch of new AFN television services the year before, the traditional AFN network was broadcast over cable channel 2 (the channel that would soon become AFN Prime), NewSports (the current AFN News and AFN Sports) was on channel 11 and Spectrum (current AFN Spectrum) was on channel 13. Now, McMurdo receives three channels of the US Military's American Forces Network, the Australia Network, and New Zealand news broadcasts. A fourth station on 104.5FM is known as Ice Radio, and features local folks at McMurdo hosting their own radio shows, backed by contemporary music. Television broadcasts are received by satellite at Black Island, and transmitted 25 mile (40 km) by digital microwave to McMurdo. McMurdo Station receives both Internet and voice communications by satellite communications via the Optus D1 satellite and relayed to Sydney, Australia. A satellite dish at Black Island provides 20 Mbit/s Internet connectivity and voice communications. Voice communications are tied into the United States Antarctic Program headquarters in Centennial, Colorado, providing inbound and outbound calls to McMurdo from the US. Voice communications within the station are conducted via VHF radio. Testing of the Starlink service began in September 2022, with a second terminal providing connectivity for the Allan Hills field camp brought in November 2022.

Жер бетінің

МакМердода әлемдегі ең оңтүстік порты орналасқан. Станция аумағында адамдар мен жүктерді тасымалдау үшін көптеген жол және жолдан тыс көлік құралдары пайдаланылады, оның ішінде "Иван Терра" автобусы ("Қорқынышты Иван" атты ойын-қалжың). МакМердодан Жаңа Зеландияның Скотт базасына және Оңтүстік полюске дейін, Оңтүстік полюс бойымен өтетін жол бар.

Тарихи орындар

Ричард Э. Берд тарихи ескерткіші 1965 жылы Макмердода орнатылды. Онда Ричард Э. Бердтің полярлық экспедициялардағы жетістіктерін сипаттайтын жазулары бар, қара мәрмәрден жасалған, шаршы пішіндес қола бюст ағаш платформада орналасқан. Бұл ескерткіш Антарктика шартының консультативтік жиналысына АҚШ ұсынған ұсыныс бойынша тарихи орын немесе ескерткіш (HSM 54) деп белгіленді. Қоладан жасалған атом электр станциясының тақтасы шамамен сондай мөлшерде, және ол Макмердо станциясындағы PM 3A ядролық реакторының бұрынғы орнында, Обсервация төбесінің батыс беткейіндегі үлкен тік жартасқа бекітілген. Тақтада Антарктидадағы алғашқы атом электр станциясының жетістіктері жазылған. Бұл орын Антарктика шартының консультативтік жиналысына АҚШ ұсынған ұсыныс бойынша тарихи орын немесе ескерткіш (HSM 85) деп белгіленді.