Кіріспе

66-шы АҚШ Бас прокуроры

Уильям Рамзи Кларк (18 желтоқсан 1927 – 9 сәуір 2021) – американдық заңгер, қоғамдық белсенді және федералдық үкімет шенеунігі. Прогрессивті, «Жаңа шекара» либералы болған ол, Джон Ф. Кеннеди және Линдон Б. Джонсон президенттердің басшылығымен АҚШ Әділет министрлігінде жоғары лауазымдарды атқарды, 1967 жылдан 1969 жылға дейін АҚШ Бас прокуроры қызметінде болды; одан бұрын 1965 жылдан 1967 жылға дейін Бас прокурордың орынбасары, ал 1961 жылдан 1965 жылға дейін Бас прокурордың көмекшісі болып жұмыс істеді. Бас прокурор ретінде Кларк өлім жазасына қарсы күресімен, азаматтық бостандықтар мен құқықтарды белсенді түрде қолдауымен және АҚШ-тың монополияға қарсы заңдарын сақтауға берілгендігімен танылды. Кларк 1965 жылғы Дауыс беру құқығы туралы заңның және 1968 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның жобасын дайындауды бақылады. Қызметтен кеткеннен кейін Кларк көптеген прогрессивті науқандарды жетекшілік етті, соның ішінде «Терроризмге қарсы соғысқа» қарсылық көрсетті. Ол Чарльз Тейлор, Слободан Милошевич, Саддам Хусейн, полковник Муаммар Каддафи және Линдон ЛаРуш сияқты белгілі тұлғаларға кеңес немесе заңдық көмек көрсетті.

Ерте өмір және мансап

Кларк 1927 жылғы 18 желтоқсанда Техас штатының Даллас қаласында заңгер Том Кларк пен оның әйелі Мэри Джейннің (қызметтес аты – Рэмси) ұлы болып дүниеге келді. Кларктың әкесі 1945 жылдан 1949 жылға дейін президент Гарри С. Трумэн басшылығымен АҚШ Бас прокуроры қызметін атқарды, ал 1949 жылдың тамызында Жоғарғы Сот судьясы болды. Оның шешесінің әкесі Уильям Франклин Рэмси Техас Жоғарғы Сотында қызмет етсе, әкесінің әкесі, заңгер Уильям Генри Кларк Техас адвокаттар қауымдастығының президенті болды. Техас университетінде оқығанда ол Delta Tau Delta студенттік ұйымының мүшесі болды. 1950 жылы Техас штатының адвокатурасына қабылданды, ал 1956 жылы АҚШ Жоғарғы Соты алдында іс жүргізу құқығына ие болды. 1951 жылдан 1961 жылға дейін Кларк әкесінің Техастағы Кларк, Рид және Кларк заң фирмасында заңгер және серіктес болып жұмыс істеді.

Джордж Бушты импичментке тартуды қолдаған

2002 жылы Кларк «VoteToImpeach» («Президент Джордж Буш пен оның әкімшілігінің бірнеше мүшелерін импичментке тартуды жақтаушы ұйым») құрды. Буш президенттік қызметін атқарып тұрған кезеңде Кларк Өкілдер палатасынан Бушқа қарсы импичмент айыптамаларын көтеруді сұрады, бірақ нәтижеге қол жеткізе алмады. Ол Халықаралық әрекет орталығының негізін қалаушы болды, ол Жұмысшылар әлемі партиясымен тығыз байланыста болды. Кларк пен Халықаралық әрекет орталығы «A.N.S.W.E.R.» («Соғысты тоқтату және расизмді жою үшін қазір әрекет ету») наразылық ұйымын құруға көмектесті. 2003 жылдың 19 наурызында Нью-Джерси штатының «The Independent» газеті мен веб-сайты Ирак соғысы басталғанға дейін Кларктың Буш және басқаларды импичментке тартуға жасаған әрекеттері туралы хабарлады. Газет былай деп жазды: «Кларк www.votetoimpeach.org сайтының АҚШ азаматтарының қолтаңбаларын жинауға арналғанын, олар президент Джордж Бушты импичментке тартуды қалайды және шамамен 150 000 адам қол қойғанын айтты». «Weekly Standard» журналы 2004 жылдың 27 ақпанындағы мақаласында «Рамсей Кларктың VoteToImpeach.org ұйымы – бұл маңызды операция» деп жазды және бұл ұйымның АҚШ-тың екі жағалауындағы газеттерде толық көлемді жарнамалар жариялағанын айтты, бірақ журнал оларды «ашулы петиция кезеңі» деп сипаттады. Кларктың 2005 жылдың 20 қаңтарында Вашингтондағы Джон Маршалл саябағында өткен қарсы инаугурациялық наразылық акциясында сөйлеген сөзі «Democracy Now» телеарнасынан тікелей эфирде берілді, онда Кларк: «Біз 500 000-нан астам адамның «Импичментке дауыс беруге» қол қойғанын тіркедік» деді. «San Francisco Bay Guardian» газеті бұл веб-сайтты «afterdowningstreet.org» және «impeachpac.org» сайттарымен бірге «Импичмент сілтемелерінің» бірі деп тізімдеді. Ұйым Кларктың басшылығымен президент Бушқа, вице-президент Ричард Б. Чейниге, қорғаныс министрі Дональд Рамсфелдке және бас прокурор Джон Эшкрофтқа қарсы импичмент айыптамаларының өзінің нұсқасын әзірледі. Құжатта төрт адамның «Америка Құрама Штаттарының Конституциясын бұзу және оған құмарлық таныту, бейбітшілікке, адамзатқа, соғыс қылмыстарына және АҚШ және басқа да елдердің азаматтық құқықтарын жоққа шығаруға тырысу, заңға есеп беретін емес, императорлық атқарушы биліктің өкілеттіктерін қабылдау және Конгрестің, сот жүйесінің және АҚШ халқына берілген билікті узурпациялау арқылы» жасаған құқық бұзушылықтары туралы айтылды. «Votetoimpeach.org» 2009 жылдың қаңтарына қарай импичментті қолдау үшін бір миллионнан астам қол жиналғанын мәлімдеді.

Танымал мәдениетте

Аарон Соркиннің 2020 жылғы "Чикаго 7-нің сот процесі" фильмінде Кларк рөлін Майкл Китон ойнады.

Жеке өмір

Кларк 1949 жылғы 16 сәуірде Техас университетінің құрдасы Джорджия Уэлчке үйленді. Олардың екі баласы болды: Ронда Кэтлин Кларк және Том Кэмпбелл Кларк II. Оның әйелі 2010 жылғы 3 шілдеде 81 жасында дүние салды. 2013 жылғы 23 қарашада оның ұлы Том қатерлі ісіктен қайтыс болды. Кларк Нью-Йорк қаласындағы Гринвич Виллидж ауданында тұрды, ол 2021 жылғы 9 сәуірде 93 жасында қайтыс болды.