Кіріспе
Неоплагиаулакс – Еуропа мен Солтүстік Американың палеоцен дәуірінде кездесетін сүтқоректілер туысы. Аталған континентте, бәлкім, одан да ертерек, жоғарғы кредалық материалдары да болуы мүмкін. Бұл жануар соңғы динозаврлардың жойылуынан кейін болған дәуірде өмір сүрген. Ол жойылып кеткен Multituberculata отрядының мүшесі, Cimolodonta кіші отряды мен Neoplagiaulacidae тұқымдасына жатады. Неоплагиаулакс ("жаңа Плагиаулакс") деген атауды 1882 жылы Лемуан В. берген.
Neoplagiaulax is a mammal genus from the Paleocene of Europe and North America. In the case of the latter continent, there may possibly be some slightly earlier, Upper Cretaceous material too. It existed in the age immediately following the extinction of the last dinosaurs. This animal was a member of the extinct order Multituberculata, lying within the suborder Cimolodonta and family Neoplagiaulacidae. The genus Neoplagiaulax ("new Plagiaulax") was named by Lemoine V. in 1882.
Түрлер
Neoplagiaulax annae (Vianey Liaud M. 1986) Франциядағы Сернайдың палеоцен қабаттарында табылған. Neoplagiaulax burgessi (Archibald J. D. 1982) АҚШ-тың Хелл Крик аймағындағы мастрихт (Жоғарғы креда) қабаттарында табылған. Neoplagiaulax copei (Lemoine V. 1885) Франциядағы Сернайдың палеоцен қабаттарында табылған. Ол N. hazeni-нің мүмкін ұрпағы ретінде айтылған. Neoplagiaulax donaldorum (Scott C. S., Krause D. W. 2006) Монтана штатының шығыс Crazy Mountains аймағындағы ерте Тиффан (Соңғы палеоцен) қабаттарында табылған. Neoplagiaulax eocaenus (Lemoine V. 1880) сонымен қатар N. eocänus және Plagiaulax eocaenus деп те аталады. Ол Жоғарғы палеоценнің Сернайында (Франция) табылған. Ол да N. hazeni-нің мүмкін ұрпағы ретінде айтылған. Neoplagiaulax grangeri (Simpson G. G. 1935) (Gazin, 1969) сонымен қатар Ectypodus? grangeri (Simpson, 1935) деп те белгілі. Ол Монтана штатының Гидли карьерінде (АҚШ) табылған. Бұл N. hazeni-нің тағы бір мүмкін ұрпағы. Оның салмағы шамамен 100 грамм, стандартты егеуқұйрықтың төрттен бірі. Neoplagiaulax hazeni (Jepsen G. L. 1940; Krause D. W. 1977) сонымен қатар Ectypodus hazeni (Jepsen G. L. 1940) және N. fractus (ішінара) деп те белгілі. Ол Тиффан (Ортаңғы Жоғарғы палеоцен) кезеңінің Принстон карьерінен, Вайоминг және Солтүстік Дакотадан (АҚШ) белгілі. Оның дене салмағы 95 грамм деп есептелген. Типтік қазбалар, қосымша материал Йель университетінің Табиғи тарих мұражайында сақталған. Neoplagiaulax hunteri (Simpson G. G. 1936), (Krause DW, 1977) сонымен қатар Ectypodus hunteri (Simpson, 1936) деп те белгілі. Ол Монтана, Вайоминг және Солтүстік Дакота мен Альберта, Канададағы Скаррит карьерінің Торрежон-Тиффан (Орта палеоцен) қабаттарында табылды. Кейбір үлгілер Йельдің Пибоди мұражайында сақталған, онда кейде E. атауы қолданылады. Оның салмағы шамамен 45 грамм. Neoliotomus jepi (Sloan R. E. 1987) Вайоминг штатындағы (АҚШ) Седар-Пойнт карьерінің Тиффан (Палеоцен) қабаттарынан белгілі. Neoplagiaulax kremnus (Johnston P. A. and Fox R. C. 1984) Канаданың Саскачеван аймағындағы W 1 Rav Puercan (Төменгі палеоцен) қабаттарында табылған. Голотипі Альберта университетінің коллекциясында сақталған. Neoplagiaulax macintyrei (Sloan R. E. 1981) Нью-Мексико мен Юта штаттарының (АҚШ) Пуеркан (Төменгі палеоцен) Сан-Хуан алабында табылған. Neoliotomus macrotomeus (Wilson 1956; Sloan 1987) сонымен қатар Ectypodus macrotomeus (Wilson 1956) деп те аталады. Ол Нью-Мексиконың (АҚШ) Сан-Хуан алабындағы Пуеркан-Торрехония (Төменгі палеоцен) қабаттарынан табылған. Бұл, мүмкін, Mesodma formosa-дан шыққан. Оның салмағы шамамен 15 грамм. Neoplagiaulax mckennai (Sloan R. E. 1987) сонымен қатар N. mckennaiai деп те аталады. Ол Вайоминг пен Солтүстік Дакотадағы Лав карьерінің Тиффан (Ортаңғы Жоғарғы палеоцен) қабаттарында табылған. Оның салмағы шамамен 60 грамм. Neoplagiaulax nelsoni (Sloan R. E. 1987) Вайомингтің Пуеркан-Торрехония (Ортаңғы Жоғарғы палеоцен) және Монтана мен Альбертаның Чистилище тауы аймағындағы қабаттарында табылған. Типтік қазба Кифер Хиллден (Вайоминг штаты). Бұл түр тышқан мөлшерінде, салмағы шамамен 25 грамм. Neoplagiaulax nicolai (Vianey Liaud M. 1986) Франциядағы Сернайдың палеоцен қабаттарында табылған. Neoplagiaulax sylvani (Vianey Liaud M. 1986) Франциядағы Сернайдың палеоцен қабаттарында табылған.
Neoliotomus jepi (Sloan R. E. 1987) is known from the Tiffanian (Paleocene) of Cedar Point Quarry, Wyoming (USA). Neoplagiaulax kremnus (Johnston P. A. and Fox R. C. 1984) was found in Puercan (Lower Paleocene) strata of Rav W 1 in Saskatchewan, Canada. The holotype is in the collection of the University of Alberta. Neoplagiaulax macintyrei (Sloan R. E. 1981) was found in Puercan (Lower Paleocene) San Juan Basin of New Mexico and Utah (USA). Neoliotomus macrotomeus (Wilson 1956; Sloan 1987) is also known as Ectypodus macrotomeus (Wilson 1956. It was found in Puercan Torrejonian (Lower Paleocene) strata of the San Juan Basin of New Mexico (USA). It is possibly derived from Mesodma formosa. It weighed about 15 g.
Neoplagiaulax mckennai (Sloan R. E. 1987)is also known as N. mckennaiai. It was found in Tiffanian (Middle Upper Paleocene) strata of Love Quarry in Wyoming and North Dakota. It weighed an estimated 60 g.
Neoplagiaulax nelsoni (Sloan R. E. 1987)was discovered in the Puercan Torrejonian (Middle Upper Paleocene) strata of Wyoming and Purgatory Hill of Montana and Alberta. The type fossil is from Keefer Hill (a. k. a. Shotgun) Wyoming. This species was mouse sized, weighing about 25 g.
Neoplagiaulax nicolai (Vianey Liaud M. 1986) was discovered in Paleocene strata of Cernay, France. Neoplagiaulax sylvani (Vianey Liaud M. 1986) was found in Paleocene strata of Cernay, France.