Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қан ұю функциясын бағалауға арналған медициналық тест
Medical test for assessing blood coagulation function
Қан кету уақыты – бұл адамның тромбоциттерінің жұмысын бағалау үшін жасалатын медициналық тест. Ол пациентке қан кетуді тудыруды және содан кейін тоқтауға кеткен уақытты секундомер немесе басқа да қолайлы құралдармен өлшеуді қамтиды. Тест стандартталған параметрлер бойынша орындалса, "үлгілік қан кету уақыты" термині қолданылады.
Bleeding time is a medical test done on someone to assess their platelets function. It involves making a patient bleed, then timing how long it takes for them to stop bleeding using a stopwatch or other suitable devices. The term template bleeding time is used when the test is performed to standardized parameters.
Көрсеткіштер
Қан кету уақытын анықтау тестісі – қан ұюын анықтауға арналған басқа, сенімдірек және аз инвазивті тестілер қолжетімсіз болғанда қолданылатын әдіс. Дегенмен, ол зәркерістің (уремия) салдарынан қан кетуі бар пациенттерде клиникалық қан кетуді бағалаудың ең сенімді жолы болып қалады. Тарихи тұрғыдан алғанда, дәрігерлерге тромбоциттердің активтенуі туралы мәлімет қажет болғанда осы тесті тағайындалған.
The bleeding time test is a method indicated when other more reliable and less invasive tests for determining coagulation are not available. However, it remains the most reliable way of assessing clinical bleeding in patients with uremia. Historically, it was indicated whenever physicians needed information about platelet activation.
Процесс
Бұл процедура зертенетін адамның қолдың ішкі жағын, шаш пен көрінетін тамырлар жоқ аймақта кесуді қамтиды. Кесудің ені мен тереңдігі стандартталған және автоматты құрылғымен жылдам жасалады. Жараның жоғары жағына қан қысымын өлшейтін манжет салынады, бұл белгілі бір деңгейдегі веноздық қысымды сақтау үшін жасалады. Қан кетудің тоқтауына (яғни тромбоциттерден қоршау жасалуына) кеткен уақыт өлшенеді. Қан кету тоқтағанын анықтау үшін, жара қаннан тазартылып, бірнеше секунд сайын "айнектей" көрінгенше бақыланады.
It involves cutting the underside of the subject's forearm, in an area where there is no hair or visible veins. The cut is of a standardized width and depth, and is done quickly by an automatic device. A blood pressure cuff is used above the wound, to maintain venous pressure at a specified value. The time it takes for the bleeding to stop (i. e. the time it takes for a platelet plug to form) is measured. Cessation of bleeding can be determined by blotting away the blood every several seconds until the site looks "glassy".
IVY әдісі
IVY әдісі - бұл тесттің дәстүрлі форматы. IVY және Дьюк әдістерінің екеуі де фигмоманометрді, яғни қан қысымын өлшейтін аспапты пайдалануды қажет етеді. Бірақ IVY әдісі Дьюк әдісіне қарағанда көбірек инвазивті, себебі IVY әдісінде алдыңғы қолдың төменгі жағына тілік жасалса, Дьюк әдісінде ланцет немесе арнайы инемен тесіледі. IVY әдісі бойынша қан қысымын өлшейтін аспап қолдың жоғарғы жағына қойылады және 40 мм рт. ст.-ға дейін сорылады. Алдыңғы қолдың төменгі жағына 1 мм тереңдіктегі беткей тілік жасау үшін ланцет немесе скальпель қолданылады. Стандартты тілік 10 мм ұзындығында және 1 мм тереңдігінде болады. Тілік жасалған сәттен бастап қан тоқтағанға дейінгі уақыт қан тоқтау уақыты деп аталады. Әр 30 секунд сайын қанды сіңіру үшін сүзгі қағазы немесе қағаз сүлгі қолданылады. Тест қан тоқтағанда аяқталады. Ұзақ қан тоқтау уақыты тромбоциттердің жетіспеуінен немесе қан тамырларының зақымдануынан болуы мүмкін. Дегенмен, тесіктің немесе тіліктің тереңдігі қателікке себеп болуы мүмкін. Нормативтік көрсеткіштер қолданылған әдіске байланысты 3–10 минут аралығында құбылады. Айви әдісінің кемшілігі – қан тоқтаудан бұрын тесік немесе тілік жабылып қалуы мүмкін.
The IVY method is the traditional format for this test. While both the IVY and Duke's method require the use of a sphygmomanometer, or blood pressure cuff, the IVY method is more invasive than the Duke method, utilizing an incision on the ventral side of the forearm, whereas the Duke method involves puncture with a lancet or special needle. In the IVY method, the blood pressure cuff is placed on the upper arm and inflated to 40 mmHg. A lancet or scalpel blade is used to make a shallow incision that is 1 millimeter deep on the underside of the forearm. A standard sized incision is made around 10 mm long and 1 mm deep. The time from when the incision is made until all bleeding has stopped is measured and is called the bleeding time. Every 30 seconds, filter paper or a paper towel is used to draw off the blood. The test is finished when bleeding has stopped. A prolonged bleeding time may be a result from decreased number of thrombocytes or impaired blood vessels. However, the depth of the puncture or incision may be the source of error. Normal values fall between 3 – 10 minutes depending on the method used. A disadvantage of Ivy's method is closure of puncture wound before stoppage of bleeding.
Дьюк әдісі
Дьюк әдісі бойынша, науқасқа арнайы ине немесе ланцетпен, әсіресе құлақ күлдіресі немесе саусақ ұшынан, спиртпен сүртіп дезинфекция жасағаннан кейін тесік жасалады. Тесік шамамен 3–4 мм тереңдікте болады. Науқас содан кейін қанды әр 30 секунд сайын сүзгі қағазбен сүртіп алады. Қан тоқтаған кезде тест аяқталады. Әдетте бұл 2–5 минутқа созылады. Бұл әдіс ұсынылмайды және стандарттау мүмкін емес, себебі ол үлкен жергілікті гематомаға әкелуі мүмкін.
With the Duke's method, the patient is pricked with a special needle or lancet, preferably on the earlobe or fingertip, after having been swabbed with alcohol. The prick is about 3–4 mm deep. The patient then wipes the blood every 30 seconds with a filter paper. The test ceases when bleeding ceases. The usual time is about 2–5 minutes. This method is not recommended and cannot be standardized because it can cause a large local hematoma.
Танымал мәдениетте
Британдық комедиялық фильм "Дәрігер үйде" (1954) фильмінде Джеймс Робертсон Джестис ойнаған хирургия бөлімінің қатаң басшысы сэр Ланселот Спратт медицина студенттерінен білімді тексеру үшін сұрақтар қояды. Ол әдемі медбикеге қызығып кеткен жас студенттен "қан тоқтау уақыты" дегенді сұрайды. Студент сағатына қарап: "Оннан кейін он минут, мырза", - деп жауап береді.
In the British comedy film Doctor in the House (1954), Sir Lancelot Spratt, the intimidating chief of surgery played by James Robertson Justice is asking instructional questions of his medical students. He asks a young student, who has been distracted by a pretty nurse, what "the bleeding time" is. The student looks at his watch and answers "Ten past ten, sir."