Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жануарлардың ерте эмбрионалды дамуы кезінде қалыптасатын жасушалар шаршысы.
Sphere of cells formed during early embryonic development in animals
Бластуляция – жануарлардың ерте эмбрионалды дамуының сатысы, оның нәтижесінде бластула пайда болады. Сүтқоректілердің дамуында бластула дифференциацияланған ішкі жасуша массасы және сыртқы трофектодермі бар бластоцистке айналады. Бластула (грекше βλαστός – бүршік) – ішкі сұйықтыққа толы бластоцель деп аталатын қуысты қоршаған бластомерлерден тұратын қуыс жасуша шаршысы. Эмбрионалды даму сперматозоидтың жұмыртқа жасушасын ұрықтандыруымен басталады, нәтижесінде зигота пайда болады, ол көптеген бөлінулерден өтіп, жасушалардың тобына – морулаға айналады. Бластоцель қалыптасқаннан кейін ғана ерте эмбрион бластулаға айналады. Бластуладан кейін гаструла пайда болады, онда эмбрионның кіндік қабаттары қалыптасады. Омыртқалы жануарлардың бластуласының ерекшелігі – оның бластоцельді қоршаған бластодерм деп аталатын бластомерлер қабатынан тұрады. Сүтқоректілерде бластоцист эмбриобласттан (немесе ішкі жасуша массасынан) тұрады, ол болашақта ұрықтың нақты құрылымдарын құрайды, сондай-ақ қосымша эмбрионалдық тіндерді қалыптастыратын трофобласттан тұрады. Бластуляция кезінде жасушаның полярлығын, жасушаның ерекшелігін, осьтердің қалыптасуын және гендердің экспрессиясын реттеу үшін ерте эмбрионда маңызды белсенділік жүзеге асырылады. Бластомерлер арасындағы өзара әрекеттесудің көп бөлігі кадериннің экспрессиясына, әсіресе сүтқоректілерде Е кадерині және қосмекенділерде ЕР кадериніне байланысты. Бластула және жасушаның ерекшеліктерін зерттеу, дің жасушаларды зерттеу және көмекші репродуктивті технологиялар саласында маңызды рөл атқарады. Бластула даму кезеңінде жасуша сигналдарын манипуляциялау арқылы әртүрлі тіндерді қалыптастыруға болады. Бұл әлеует аурулар мен жарақаттарды емдеу үшін регенеративті медицинада маңызды құрал болуы мүмкін. In vitro ұрықтандыру ұрықты жатырға имплантациялау үшін көшіруді қамтиды.
Blastulation is the stage in early animal embryonic development that produces the blastula. In mammalian development the blastula develops into the blastocyst with a differentiated inner cell mass and an outer trophectoderm. The blastula (from Greek βλαστός ( meaning sprout)) is a hollow sphere of cells known as blastomeres surrounding an inner fluid filled cavity called the blastocoel. Embryonic development begins with a sperm fertilizing an egg cell to become a zygote, which undergoes many cleavages to develop into a ball of cells called a morula. Only when the blastocoel is formed does the early embryo become a blastula. The blastula precedes the formation of the gastrula in which the germ layers of the embryo form. A common feature of a vertebrate blastula is that it consists of a layer of blastomeres, known as the blastoderm, which surrounds the blastocoel. In mammals, the blastocyst contains an embryoblast (or inner cell mass) that will eventually give rise to the definitive structures of the fetus, and a trophoblast which goes on to form the extra embryonic tissues. During blastulation, a significant amount of activity occurs within the early embryo to establish cell polarity, cell specification, axis formation, and to regulate gene expression. Many of the interactions between blastomeres are dependent on cadherin expression, particularly E cadherin in mammals and EP cadherin in amphibians. The study of the blastula, and of cell specification has many implications in stem cell research, and assisted reproductive technology. By manipulating the cell signals during the blastula stage of development, various tissues can be formed. This potential can be instrumental in regenerative medicine for disease and injury cases. In vitro fertilisation involves the transfer of an embryo into a uterus for implantation.
Даму
Бластуланың ерте эмбриональды даму кезеңі бластоцельдің пайда болуымен басталады. Ксенопуста бластоцельдің пайда болуы алғашқы бөліну жорығынан басталады, ол кеңейтіліп, тығыз байланыстармен жабылып, қуыс түзеді. Көптеген организмдерде эмбрионның осы кезеңге дейінгі және бластула кезеңінің бастапқы бөлігі аналық мРНҚ арқылы реттеледі, себебі ол ұрықтандыру алдында жұмыртқада түзілгендіктен, тек анадан тараған.
The blastula stage of early embryo development begins with the appearance of the blastocoel. The origin of the blastocoel in Xenopus has been shown to be from the first cleavage furrow, which is widened and sealed with tight junctions to create a cavity. In many organisms the development of the embryo up to this point and for the early part of the blastula stage is controlled by maternal mRNA, so called because it was produced in the egg prior to fertilization and is therefore exclusively from the mother.
Мидбластуланың ауысуы
Көптеген организмдерде, соның ішінде Ксенопус және Дрозофилада, мидбластулалық ауысу әдетте белгілі бір түр үшін жасушалардың белгілі бір саны бөлінгеннен кейін болады және ол ерте бластула дамуының синхронды жасуша бөліну циклдарының аяқталуымен және G1 және G2 фазаларының қосылуы арқылы жасуша циклының ұзаруымен сипатталады. Осы ауысуға дейін жасуша бөлінуі клеткалық циклдің тек синтез және митоз фазаларында ғана жүзеге асады. Бұл процестер ұрықтың басқаруын аналық мРНК-дан ядроларға ауыстырады.
In many organisms including Xenopus and Drosophila, the midblastula transition usually occurs after a particular number of cell divisions for a given species, and is defined by the ending of the synchronous cell division cycles of the early blastula development, and the lengthening of the cell cycles by the addition of the G1 and G2 phases. Prior to this transition, cleavage occurs with only the synthesis and mitosis phases of the cell cycle. or by microRNA. These two processes shift the control of the embryo from the maternal mRNA to the nuclei.
Құрылымы
Бластула (сүтқоректілерде бластоцист) – сұйықтыққа толы қуысты қоршаған жасушалар шаршысы. Бластокоэль аминқышқылдары, ақуыздар, өсу факторлары, қанттар, иондар және жасушалық дифференциацияға қажетті басқа да компоненттерді қамтиды. Бластокоэль гаструляция процесінде бластомерлердің жылжуына да мүмкіндік береді. Ксенопус эмбриондарының бластуласы үш түрлі аймақтан тұрады. Жануарлар қақпасы бластокоэльдің жоғары жағын құрайды және негізінен эктодерма туындыларын қалыптастырады. Бластокоэль қабырғаларын құрайтын экваторлық немесе шеттік аймақ негізінен мезодерма тініне дифференциацияланады. Өсімдік массасы бластокоэльдің төменгі жағынан тұрады және негізінен эндодерма тініне дамиды. Бұл нәтижелер көңіл көтеріп тұр, себебі олар басқа сүтқоректілерге, мысалы адамға, имплантация жасау үшін негіз құрайды.
A blastula (blastocyst in mammals), is a sphere of cells surrounding a fluid filled cavity called the blastocoel. The blastocoel contains amino acids, proteins, growth factors, sugars, ions and other components which are necessary for cellular differentiation. The blastocoel also allows blastomeres to move during the process of gastrulation. In Xenopus embryos, the blastula is composed of three different regions. The animal cap forms the roof of the blastocoel and goes on primarily to form ectodermal derivatives. The equatorial or marginal zone, which compose the walls of the blastocoel differentiate primarily into mesodermal tissue. The vegetal mass is composed of the blastocoel floor and primarily develops into endodermal tissue. These results prove to be encouraging because they provide a basis for potential implantation in other mammalian species, such as humans.
Көздік жасушалар
Бластула сатысындағы жасушалар көптеген түрлерде плурипотентті шешек жасушалары ретінде таныла алады. Плурипотентті шешек жасушалары – жарақат пен дегенерацияны емдеуге және алдын алуға көмектесетін, органға тән жасушаларды жасаудың бастапқы нүктесі. Транскрипция факторларының экспрессиясын және бластула жасушаларының орналасуын үйлестіру арқылы индукцияланған функционалдық органдар мен тіндерді дамытуға болады. Плурипотентті Ксенопус жасушалары in vivo стратегиясында қолданылғанда функционалдық торлық қабықшаға айнала алды. Оларды жүйке тақташасындағы көз аймағына трансплантациялау және бірнеше транскрипция факторларының бұрыс экспрессиясын тудыру арқылы жасушалар торлық қабықшаға дифференциацияланып, Ксенопустың көруге негізделген мінез-құлқына бағытталды.
Blastula stage cells can behave as pluripotent stem cells in many species. Pluripotent stem cells are the starting point to produce organ specific cells that can potentially aid in repair and prevention of injury and degeneration. Combining the expression of transcription factors and locational positioning of the blastula cells can lead to the development of induced functional organs and tissues. Pluripotent Xenopus cells, when used in an in vivo strategy, were able to form into functional retinas. By transplanting them to the eye field on the neural plate, and by inducing several mis expressions of transcription factors, the cells were committed to the retinal lineage and could guide vision based behavior in the Xenopus.