Кіріспе
Франсуа Трюффоның 1975 жылғы «Адель Х. тарихы» фильмі – Франсуа Трюффо режиссерлік еткен, Изабелль Аджани, Брюс Робинсон және Сильвия Мариотт түскен 1975 жылғы француз тарихи драмасы. Франсуа Трюффо, Жан Груо және Сюзанн Шиффман жазған бұл фильм, жазушы Виктор Гюгоның қызы Адель Гюгоның тағдыры мен әскери шенеунікке деген өте күшті, жауапсыз махаббатының оны құлдырауға жеткізуі туралы. Сюжет Адель Гюгоның күнделіктеріне негізделген. Фильмнің түсірілімі Гернси және Сенегалда өтті. 20 жастағы Изабелль Аджани Гюго рөліндегі ойыны үшін көп мақтауға ие болды, соның нәтижесінде «Ең үздік әйел рөлі» номинациясы бойынша Оскарға ұсынылып, сол кездегі ең жас номинант атанды. «Адель Х. тарихы» фильмі сондай-ақ Ұлттық сыншылар кеңесінің «Ең үздік шетелдік фильм» сыйлығын, француз киносыншыларының синдикатының «Ең үздік фильм» сыйлығын және Картахена кинофестивалінің арнайы сыншылар сыйлығын жеңіп алды.
The Story of Adèle H. is a 1975 French historical drama film directed by François Truffaut, and starring Isabelle Adjani, Bruce Robinson, and Sylvia Marriott. Written by Truffaut, Jean Gruault, and Suzanne Schiffman, the film is about Adèle Hugo, the daughter of writer Victor Hugo, whose obsessive unrequited love for a military officer leads to her downfall. The story is based on Adèle Hugo's diaries. Filming took place on location in Guernsey and Senegal. 20 year old Isabelle Adjani received much critical acclaim for her performance as Hugo, garnering an Oscar nomination for Best Actress in a Leading Role, making her the youngest Best Actress nominee ever at the time. The Story of Adèle H. also won the National Board of Review Award for Best Foreign Language Film, the French Syndicate of Cinema Critics Award for Best Film, and the Cartagena Film Festival Special Critics Award.
Сюжет
1863 жылы Америкада Азамат соғысы қызып тұрды, Ұлыбритания мен Франция әлі де соғысқа араласпаған еді. Жылдан бері британдық әскерлер Галифакста, Жаңа Шотландияда шетелдік кемелерден түскен еуропалық жолаушыларды мұқият тексеріп отырды. Виктор Гюгоның екінші қызы, әдемі Адель Гюго, осы тексеруден өтіп, Галифаксқа дейін атпен жол тартады. Адель Льюли деген атпен саяхаттап, Саундерс жұбайының пансионатында орналасады. Адель нотариус іздеп, бұрын қарым-қатынаста болған британдық офицер, лейтенант Альберт Пинсон туралы ақпарат алады. Соңынан сол күні Адель Пинсонды кітап дүкенінде көреді. Саундерс мырзаның Пинсон қатысатын әскери кешкі асқа баратынын білген Адель, одан өзінің келгенін хабарлайтын хатты жеткізуін өтінеді. Саундерс ханымға ескі суреттерді көрсеткенде, ол көп жыл бұрын, үйленгеннен кейін 19 жасында суға батып қайтыс болған үлкен әпкесі Леопольдина Гюго туралы айтады. Саундерс мырза кештен оралғанда, Пинсонға хатын бергенін, бірақ ол жауап бермегенін хабарлайды. Сол түні Адель суға бату туралы қорқынышты түс көреді. Келесі күні Адель ата-анасына хат жазып, сүйіктісі Пинсонмен бірге болуға ниеттенгенін, олардың үйленуді жоспарлап отырғанын, бірақ олардың ресми келісімін күтетінін жазады. Ол кешкі уақытта күнделігіне өмірі мен Пинсонға деген махаббаты туралы жазады. "Мен оны мейірімділікпен баурап ала аламын", - деп жазады ол. Пинсон пансионатқа келіп, Адельге Галифакстан кетуге және оны қууды тоқтатуға бұйрық береді. Адель олар үйленсе, барлық мәселелері шешіледі деп сенімді. Пинсон оның ата-анасының өзіне және оның құмар ойындарына байланысты үлкен қарыздарына қарсы екенін біледі. Адель оны тағы бір неке ұсынысын қабылдамағанын айтып, оның мансабын құлатумен қорқытып, тіпті құмар ойындары үшін ақша ұсынады, бірақ ол өз шешімінен мойын бұрмайды. Келесі күндері Адель Пинсонның рухани әйелі екеніне сенімді болып, күнделігіне жазуын жалғастырады. Ол қайтыс болған әпкесінің рухын шақырып, көмек сұрауға тырысады. Бір түні ол Пинсонның сүйіктісінің үйіне барып, олардың махаббат құмарлығын көреді. Бұл оны тоқтатпайды, Адель жазуын жалғастырады және мінез-құлқы ерекшеленіп, ақылдан асып барады. Кітап сатушы Уистлер мырза оған қызығушылық танытады, оған жазу үшін қағаз береді. Ол кітап дүкенінен шығып бара жатқанда, шаршаудан есінен танып қалады. Уистлер мырза пансионаттағы Адельге келіп, қағаз әкеледі, бірақ ол оны көруден бас тартады. Доктор Мёрдок келіп, жеңіл плеврит диагнозын қояды. Ол оның хаттарының бірі Виктор Гюгоға жолданғанын байқап, миссис Саундерске пансионатындағы қонағының кім екенін айтады. Адельдің мазасыздығы күшейе түседі. Бір күні ол ата-анасына Пинсонға үйленгенін және енді оны мадам Пинсон деп атау керектігін жазады. Виктор Гюго бұл жаңалықты естігенде, жергілікті газетке үйлену туралы хабарды жариялайды. Бұл хабар Пинсонның полковнигіне жетеді. Пинсон Виктор Гюгоға Адельге үйленбейтінін түсіндіріп хат жазғаннан кейін, Гюго қызына хат жазып, оны үйіне, Гвернсиге қайтуға шақырады. Адель әкесінің хатына фантазиялық жауап жазады, ата-анасын Пинсонды қабылдауға шақырады. Адельдің кім екенін білгеннен кейін, Уистлер мырза оған әкесінің кітаптарын сыйға ұсынады. Ол ашуланып, паранояға ұшырайды. Пинсонға сыйлық ретінде жезөкше жалдайды. Ол Пинсонды гипноз арқылы сүйіп қалуды ойлап, онымен бірге театрға барады, бірақ гипноздың жалған екенін білгеннен кейін бұл жоспардан бас тартады. Адель үмітін жоғалтып, ақылдан асып барады. Ол Пинсонның никелес әкесіне келіп, оның өзімен үйленгенін және бала күтетінін айтады. Әкесі олардың арасын бұзады. Ол Пинсонды тағы бір рет іздеп табады, ол оны қайтадан әзілдеп, күлкілі деп атайды. Адель пансионаттан кеткеннен кейін де жағдайы нашарлай береді. Ол жыртылған киіммен көшеде жүріп, өзімен-өзі сөйлейді. 1864 жылдың ақпан айында Пинсон Барбадосқа жөнелтіледі, ал Адель оның соңынан барады. Пинсон үйленгенін білгенде, Адель Барбадоста өзінің әйелі екенін айтып жүргенін естіп, алаңдайды. Оны іздеп, жыртық киіммен көшеде жүргенін табады. Ол Адельмен сөйлесуге тырысқанда, Адель оны танымайды. Мейірімді бұрынғы құлдың көмегімен Адель Парижге қайта оралады, онда Францияның үшінші республикасы құрылған. Әкесі оны Сент-Мандедегі психиатриялық ауруханаға жатқызады, ол онда келесі 40 жыл өмір сүреді. Ол бау-бақшада жұмыс істейді, фортепианода ойнайды және күнделігіне жазады. Адель Гюго 1915 жылы Парижде 85 жасында қайтыс болады.
Актерлік құрам
Франсуа Трюффо фильмде қысқа ғана, сөзсіз эпизодта офицер рөлінде ойнайды, Адель оны Галифакста Пинсон деп жаңылысады.
Фильм түсіру орындары
Фильмнің сыртқы көріністерінің көп бөлігі Гернси аралында, Канал аралдарында түсірілді, ал фильмдегі көптеген эпизодтық рөлдерді жергілікті тұрғындар сомдады. Реймонд Фалла (Сот Джонстон рөлін сомдаған) және Сэр Сесил де Сосмарез (нотариус Леноар рөлін сомдаған) түсірілім кезінде аралдың белгілі саясаткерлері болған. Галифакс қаласындағы көріністер негізінен Гернсидің Сент-Питер портындағы үйдің ішінде жасалған декорациялар болды. Галифакста түсірілім болған жоқ. Фильм ағылшын және француз тілдерінде түсірілді. Chicago Sun Times газетінде Роджер Эберт фильмге төрт жұлдыз беріп, оны «Труффоның туындыларының қараңғы жағымен байланысты, ерекше және көңілді фильм» деп атады. Эберт былай деді: «Труффо Адельде белгілі бір асыл қасиеттерді байқады. Ол оның күнделігінен бір жолдың екі рет келтіреді: Ол өзінің жақынымен болу үшін мұхитты кешіп өтетінін жазады. Ол мұны махаббаттың білдірісі емес, бір мақсатқа толыққандай берілгендіктің, соның нәтижесінде туындайтын ұлылықтың көрінісі деп қарастырады. Адель ақылдан безген, мүмкін, бірақ ол өмірін соншалықты кең және романтикалық ауқымда өткізген, сондықтан Пинсонның оған үйленбегені жақсы болды. Ол оны көңілсіз қалдырмас еді». Кэнби былай жалғастырды: «Труффоның мансабының бір қызықты тұсы – оның фильмдерінде басымдық тақырыптарды айналып, әртүрлі аспектілерді зерттеуі. Дегенмен, Нестор Альмендрос түсірген ("Жабайы бала") "Адель Х. тарихы" фильмі, Truffaut-тың басқа фильмдерінен ерекшеленеді. Түстер терең, бай және көбінесе қараңғы, ал саундтрек МGМ студиясының алтын дәуірінде жасалған ескі костюмдік фильмдерге тән дыбыстарға толы».
The film was shot in both English and French.|author=|title=|source=
In his review in the Chicago Sun Times, Roger Ebert gave the film four stars, calling it "a strange, moody film that belongs very much with the darker side of [Truffaut's] work." Ebert continued:
blockquote|Truffaut finds a certain nobility in Adèle. He quotes one of the passages in her diaries twice: She writes that she will walk across the ocean to be with her lover. He sees this, not as a declaration of love, but as a statement of a single mindedness so total that a kind of grandeur creeps into it. Adèle was mad, yes, probably—but she lived her life on such a vast and romantic scale that it's just as well Pinson never married her. He would have been a disappointment. Canby continued:
blockquote|One of the fascinations of the Truffaut career is in watching the way he circles and explores different aspects of the same subjects that dominate almost all of his films. However, The Story of Adèle H., impeccably photographed by Nestor Almendros (The Wild Child), looks and sounds like no other Truffaut film you've ever seen. The colors are deep, rich and often dark, and the soundtrack is full of the noises that one associates with old costume films produced by M G M in its great days