Кіріспе

Сирек кездесетін нейрондық түтік ақауы, бас сүйегінің төбесі мен омыртқаның бірігуімен сипатталады.

Иниенцефалия – бас аймағының сирек кездесетін бұзылысы, үш негізгі белгісі бар: төбе сүйегінің ақауы, мойын омыртқаларының кемістігі (spina bifida) және бас ішкі жағының мойын омыртқасына қарай иілуі (ретрофлексия). Көбінесе бала өлі туылады, ал сирек жағдайларда тірі туған балалар да болады, бірақ олардың өмірі қысқа ғана уақытқа созылады. Бұл ауруды алғаш рет 1836 жылы Этьен Жоффруа Сен-Илер сипаттаған. Атауы көне грек тіліндегі ἰνίον (inion) сөзінен шыққан, ол бас сүйегінің артқы бөлігін немесе мойынның төменгі жағын білдіреді.

Жіктеу

Иньенцефалияның екі түрі бар. Ең ауыр түрі – иньенцефалия апертус (ашық иньенцефалия), ол энцефалоцеле дамуымен сипатталады. Екінші түрі, иньенцефалия клаузус (жабық иньенцефалия), энцефалоцелесіз болады.

Ауыр салмақтан арылу

Зерттеулер көрсеткендей, ананың семіздігі иньенцефалия сияқты нейрондық түтік бұзылыстарының қаупін 1,7 есе арттырса, ал қанағаттанбас семіздік бұл қаупін 3 еседен астам арттырады.

Иньенцефалияның тарихы

Ана баласының инцефалоцефалиямен туғаннан кейін, осы жағдайдың қайталану қаупі 1,5% - ға дейін артады.

Дифференциалдық диагностика

Иньенцефалияның көптеген ерекшеліктері, мысалы, омыртқаның туа біткен кері иілуі және мойын омыртқаларының бірігуі, басқа аурулармен ортақ болатындықтан, маңызды айырмашылықтарды атап өту қажет. Аненцефалияда нейрокраниумның толық немесе ішінара жоқтығы байқалады, ал иньенцефалияда мұндай болмайды. Аненцефалияда кері иілген бас терімен жабылмайды, ал иньенцефалияда кері иілген бас толығымен терімен жабылған. Иньенцефалияда мойын омыртқалары бұрыс қалыптасқан және қысқарған, ал аненцефалияда олар дерлік қалыпты болады. KFS-те де ерте ұрықтық даму кезінде сегментацияның жетіспеуінен мойын омыртқаларының бұзылуы байқалуы мүмкін, бірақ иньенцефалияда көрінетіндей бас кері иілмейді. Иньенцефалия клаузус өлімге алып келеді, ал KFS өлімге алып келмейді және хирургиялық жолмен түзетілуі мүмкін. Сондықтан, KFS-ті дұрыс диагностикалау және оны иньенцефалия клаузуспен шатастырмау өте маңызды.

Емдеу

Иньенцефалиясы бар жаңа туған нәрестелер дүниеге келгеннен кейін сирек жасайтындықтан, стандартты емдеу жоқ.

Болжам

Екі түрі де инэнцефалияның көрінісі өлімге алып келеді, кейде тіпті өздігінен түсік түсіруге немесе өлі тууға әкеледі. Көптеген нәрестелер дүниеге келгеннен кейін бірнеше сағаттың ішінде қайтыс болады. Иньенцефалиямен туғандардың салыстырмалы түрде ұзақ өмір сүргендігі туралы жеті ғана жағдай тіркелген. Бұл аурудың кездесу жиілігі 10 000 босануға 0,1-ден 10-ға дейін бағаланады. Белгісіз себептермен, бұл ауру көбінесе жаңа туған қыздарда (шамамен 90%) кездеседі.