Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Плагиоцефалия, сонымен қатар жалпақ бас синдромы деп аталады, бас сүйегінің асимметриялық деформациясымен (бір жақтың жалпақтауы) сипатталатын жағдай. Жеңіл және кең таралған түрі ұзақ уақыт бойы үстін қарай жатудан туындаған, бас артында немесе бір жағындағы жалпақ дақпен ерекшеленеді. Плагиоцефалия – бас пішініндегі диагональді асимметрия. Көбінесе бас артында бір жақты жалпақтау байқалады және бет пішінінің асимметриясы да болуы мүмкін. Синостоздың болуына байланысты плагиоцефалия екі топқа бөлінеді: синостоздық, бір немесе бірнеше бас сүйегінің тігістері біріккен, және синостоздық емес (деформациялық). Бұл топтардың хирургиялық емдеуі деференциялық әдісті қамтиды; алайда деформациялық плагиоцефалияны емдеу мәселесі даулы. Брахицефалия – бас артының бүкіл көлемінде жалпақтап, өте кең бас пішінімен сипатталады.
Plagiocephaly, also known as flat head syndrome, is a condition characterized by an asymmetrical distortion (flattening of one side) of the skull. A mild and widespread form is characterized by a flat spot on the back or one side of the head caused by remaining in a supine position for prolonged periods. Plagiocephaly is a diagonal asymmetry across the head shape. Often it is a flattening which is to one side at the back of the head and there is often some facial asymmetry. Depending on whether synostosis is involved, plagiocephaly divides into two groups: synostotic, with one or more fused cranial sutures, and non synostotic (deformational). Surgical treatment of these groups includes the deference method; however, the treatment of deformational plagiocephaly is controversial. Brachycephaly describes a very wide head shape with a flattening across the whole back of the head.
Себептер
Жеңіл плагиоцефалия туған кезде жиі диагноз қойылады және жоғарыдан қарағанда "алмаз" пішінді бас түрінде көрінуі мүмкін, бұл жағдай шектелген жатыр ішкі ортасының салдары болуы мүмкін. Егер бас сүйектері мерзімінен бұрын бірігіп кетсе, онда бұл краниосиностоз деп аталады. Сәбилердің кенеттен қайтысына қарсы ұсынымдардың пайда болуынан бері плагиоцефалияның таралуы күрт артты, атап айтқанда, ата-аналарға сәбилерін арқаларымен ұйықтату ұсынылғаннан кейін. Деректер егіздер мен көп бала туған жағдайларда, мерзімінен бұрын туған сәбилерде, жамбас немесе артқа қарап жатқан сәбилерде, сондай-ақ ұзақ шаруадан кейін туған сәбилерде плагиоцефалияның көрінісі жоғары екенін де көрсетеді.
Slight plagiocephaly is routinely diagnosed at birth and may be the result of a restrictive intrauterine environment giving a "diamond" shaped head when seen from above. If there is premature union of skull bones, this is more properly called craniosynostosis. The incidence of plagiocephaly has increased dramatically since the advent of anti sudden infant death syndrome recommendations for parents to keep their babies on their backs. Data also suggest that the rates of plagiocephaly are higher for twins and multiple births, premature babies, babies who were positioned in the breech position or back to back, as well as for babies born after a prolonged labour.
Диагностика
Дәрігер немесе педиатр маманы жүргізетін даму және физикалық бағалау ұсынылады. Диагноз күмәнді болған жағдайда, сәбидің тігістерінің бар-жоқтығын анықтау үшін көбінесе суреттеу (визуализация) жасалады. Егер тігістер болмаса, краниосиностоз болу мүмкіндігі қарастырылады.
A developmental and physical assessment performed by a physician or a pediatric specialist is recommended. Often imaging is obtained if the diagnosis is questionable to see if the baby's sutures are present or not. If the sutures are not present, craniosynostosis may be ruled into question.
Алдын алу
Алдын алу шараларына нәрестені көтеріп жүру және оны қарнымен ойнату (қарнымен жатқанда ойнату уақыты), осы арқылы баланың орташа немесе ауыр плагиоцефалияға дамуына болдырмау кіреді. Сонымен қатар, плагиоцефалияны алдын алуға арналған арнайы матрастар бар. Бұл матрастардың дизайны баланың басына түсетін қысымды азайтатын эргономикалық құрылыммен ерекшеленеді. Олардың тиімділігіне кепілдік беру үшін мұндай матрастардың сертификатталғаны өте маңызды.
Prevention methods include carrying the infant and giving the infant time to play on their stomach (tummy time), which may prevent the baby from progressing into moderate or severe plagiocephaly. In addition, specialized mattresses are available to prevent plagiocephaly. The design of these mattresses is characterized by an ergonomic design that reduces pressure on the baby's head. It is very important that these mattresses are certified to guarantee their effectiveness.
Емдеу
Бала өскен сайын жағдайы қандай да бір деңгейде жақсаруы мүмкін, бірақ кейбір жағдайларда үйде жасалатын емдеу немесе физиотерапия баланың басының пішінін түзетуге көмектеседі. Бұл шкала мамандарға жағдайды біркелкі бағалауға мүмкіндік береді. Емдеу барысы әдетте баланың диагноз қойылған кездегі жасына және диагноздың ауырлығына байланысты болады. Егер шала плагиоцефалия диагнозы төрт айға дейін қойылса, қалыпқа келтіру терапиясы тиімді болуы мүмкін. Егер диагноз ауыр деп табылса, мамандар бас сүйегін түзетуге арналған ортопедтік құрылғыны (каска) тағайындауы мүмкін, ол бес және алты ай аралығында тағайындалғанда ең жақсы нәтижелер береді.
The condition may improve to some extent as the baby grows, but in some cases, home treatment or physical therapy treatment can improve the shape of a baby's head. This is a scale that can help practitioners evaluate the condition in a standardized way. The course of treatment is typically based on the age of the child when the diagnosis is made in conjunction with the severity of the diagnosis. If a diagnosis of mild to moderate plagiocephaly occurs before four months of age, repositioning therapy may be helpful. If the diagnosis is determined to be severe, practitioners will likely prescribe a cranial molding orthosis (helmet), which has the best results when prescribed between five and six months of age.
Орнын ауыстыру
Бастапқыда емдеу көбінесе күндіз бойы ұзақ уақытқа баланың іш жағына жатқызылып, зардап шеккен аймаққа қысымды азайту түрінде жүргізіледі.
Initially, treatment usually takes the form of reducing the pressure on the affected area through repositioning of the baby onto their abdomen for extended periods of time throughout the day.
Каскалар
Жоғары сапалы деректер бас пішінін түзетуге арналған ортоз (баланың қалқаны) үшін жеткіліксіз, және осы мақсатта қолдануы даулы. Егер консервативті емдеу сәтті болмаса, қалқандар қалыптан тыс бас пішіндерін түзетуге көмектеседі. Бұл қалқандар 3–18 айлық сәбилердегі деформациялық плагиоцефалия, брахицефалия, скафоцефалия және басқа бас пішінінің деформацияларын емдеу үшін қолданылады, басты қалыпты пішінге ақырындап қайта өсуіне мүмкіндік береді. Осы емдеу түрі ауыр деформациялар үшін қолданылған.
High quality evidence is lacking for cranial remolding orthosis (baby helmet) for the positional condition and use for this purpose is controversial. If conservative treatment is unsuccessful, helmets may help to correct abnormal head shapes. These helmets are used to treat deformational plagiocephaly, brachycephaly, scaphocephaly and other head shape deformities in infants 3–18 months of age by gently allowing the head shape to grow back into a normal shape. This type of treatment has been used for severe deformations.
Болжам
Алдын ала зерттеулер плагиоцефалиясы бар кейбір нәрестелердің даму қиындықтарына бейімділігі жоғары екенін көрсетеді. Плагиоцефалия моторлық және тілдік дамудың қалыпты жүрмейтінімен байланысты. Плагиоцефалиясы бар нәрестелерде дамуда кідіріс жиі кездеседі, бірақ бұл плагиоцефалияның кідіріске себеп екенін білдірмейді.
Preliminary research indicates that some babies with plagiocephaly may comprise a high risk group for developmental difficulties. Plagiocephaly is associated with motor and language developmental delays. While developmental delay is more commonplace among babies with plagiocephaly, it cannot be inferred that plagiocephaly is the cause of the delay.
Этимология
Көне грек πλάγιος (plagios) 'көлбеу, еңкейген', PIE plag 'жазық, жайылған', *plak және қазіргі латын тіліндегі cephal 'бас, бас сүйек, ми' (грек κεφαλή сөзінен), біріктірілгенде 'жазық бас' деген мағынаны береді.
Ancient Greek πλάγιος (plagios) 'oblique, slanting', from PIE plag 'flat, spread', from *plak , and Modern Latin cephal 'head, skull, brain' (from Greek κεφαλή), together means 'flat head'.