Кіріспе

18 ғасырдағы француз ғалымы Ричард Франсуа Филипп Бранк (30 желтоқсан 1729 – 12 маусым 1803) – француз классикалық ғылымының маманы.

Өмірбаян

Бранк Францияның Страсбург қаласында дүниеге келді, Париждегі иезуиттер колледжінде білім алды және Жеті жылдық соғысқа әскери комиссар ретінде қатысты. Отыз жасында ол Страсбургке оралып, оқуын жалғастырды, әсіресе грек тіліне ден қойды. Ол грек классикасының басылымдарын шығаруға көп ақша жұмсады. Ол алғаш рет 1772–1776 жылдары Anthologia Graeca немесе Analecta veterum Poetarum Graecorum еңбегін шығарды, ондағы сын тәсіліне енгізген жаңалықтары еуропалық ғалымдарды таң қалдырды. Редактор ретінде ол ешқандай түсініктеме бермеді, тек мәтінмен ғана айналысты. Грек ақындарының тіліндегі барлық кемшіліктер көшірушілердің салғырлығынан туындайды деп сенген ол, мәтінді өзгерту арқылы түсініксіз немесе қиын жерлерді түсінікті және оңай етуге болатындықтан, қолжазбаларда дәлелдемесі болса да болмаса да, қажетті өзгерістерді жасаудан тартынбады. 1777 жылы ол Académie des Inscriptions et Belles Lettres академиясының мүшесі болды.

Басқа басылымдар

Оның басқа да еңбектері – "Анакреон" (1778) басылымы, грек трагедия авторларының бірнеше пьесасы, Аполлоний Родий (1780), Аристофан, тамаша латын тіліне аудармасымен (1781–1783), "Gnomici poetae Graeci" (1784), Софокл (1786) латын тіліне аудармасымен, осы еңбегі үшін патшадан 2000 франк мөлшерінде зейнетақы алған. Ол сонымен қатар Вергилий (1785), Плавт (1788) және Теренций (1797) шығармаларын жариялаған.

Француз төңкерісі

Француз төңкерісі басталғанда, оған белсенді қатысқан Бранк Бесансон түрмесіне қамалды және зейнетақысынан айырылды. Ол мұңайған жағдайға түсіп, кітапханасының бір бөлігін сатуға мәжбүр болды. 1802 жылы оған зейнетақысы қайта тағайындалды, бірақ қалған кітаптарын сатудан қорғау үшін бұл шара тым кеш болды.