Кіріспе
Француз опера композиторы
Даниэль Франсуа Эспир Аубер (Danjɛl fʁɑ̃swa ɛspʁi obɛːʁ; 29 қаңтар 1782 – 12 мамыр 1871) – француз композиторы және Париж консерваториясының директоры. Өнерге бейім отбасында туған Аубер, 1820 жылы отбасының қаржылық жағдайы нашарлағанда опера жазуды кәсіби тұрғыда айналысқанға дейін, әуесқой композитор болған. Ол көп ұзамай либреттошы Эжен Скрибпен 41 жылға созылған және 39 опера тудырған кәсіби серіктестік құрды, олардың көпшілігі коммерциялық және сын тұрғысынан сәтті болды. Ол көбінесе опера-комик жанрымен байланысты және осы жанрда 35 шығарма жазды. Скрибпен бірлесіп 1828 жылы алғашқы француз гран-операсын – «Портичидің ақымақ әйелі» (La Muette de Portici) шығарды, ол Джакомо Мейербердің ірі ауқымды операларына жол ашты. Аубер екі маңызды музыкалық лауазымды иеленді. 1842 жылдан 1871 жылға дейін Францияның ең беделді музыка академиясы – Париж консерваториясының директоры болды, оны кеңейтіп, жаңғыртты. 1852 жылдан 1870 жылы Екінші Империя құлағанға дейін Луврдегі императорлық капелланың директоры болды, ол үшін көптеген діни әндер мен басқа да рухани музыка жазды. Парижге деген шексіз құрметінің арқасында Аубер Франко-прусс соғысы кезінде Париж қаласы қоршауға алынғанда және Париж коммунасының құрылғанда қаланы тастаудан бас тартты. Ол 89 жасында Париждегі үйінде қайтыс болды, француз үкіметі астананы қайта бақылауға алғанға дейін аз уақыт қалғанда.
Опера
Аубердің опералары мен басқа да сахналық шығармаларының жалпы саны әртүрлі көздерде сәл өзгешеленеді, себебі басқа композиторлармен бірлескен жұмыстары да ескеріледі. refn|Аубер төрт сахналық шығарманы басқа композиторлармен бірлесіп жазған: «Вендом Испанияда» (1823, Фердинанд Герольдпен бірге); «Үш жанр» (1824, Адриен Буальдьемен бірге); «Бринвилье маркграфинясы» (1831, Дезире Александр Баттон, Анри Монтан Бертон, Фелис Бланжини, Буальдье, Мишель Карафа, Луиджи Керубини және Фердинандо Паермен бірге); және «Бірінші қадамдар» (1847, Адольф Адам, Карафа және Фроманталь Галевимен бірге). Макдональд Аубер мен Скрибтің серіктестігіндегі ең жақсы туынды деп «Портичи мысығын» атайды, ол «Мейербер жанрына үлгі болған ұлы опера». Ол бұл шығарманың табысына қарамастан, Аубер кейіннен күрделі операларға сиректеп көшкенін, көбінесе жеңіл опералық формалармен шектелгенін айтады. Сол автор қорытындылайды:
blockindent|Оның мелодиялары тартымды және танымал, оркестрлік текстуралары өткір және қарапайым. Ол «Портичи мысығында» ұсынылған гармониялық мүмкіндіктерді зертпеді; сезімталдықтан сақтанды. Өмірінің соңғы жылдарында ол Мериме әңгімесі негізінде жазылған «Хайде» және Прево романының кейіннен Массене мен Пуччиниде жақсы танылған болатын «Манон Леско» шығармаларымен шығып, өзінің ең биік деңгейіне жетті. Летэльер Аубердің француз тіліне деген сезімталдығын атап өтеді, «Скрибтің оңай ұсынай алатын мәтіннің табиғи интонациялары мен нюанстарын зиялылықпен және өткірлікпен тойтастырады». Кейінгі шығармаларында, «Шайтанның үлесінен» (1843) бастап, Аубер лирикалық стильді дамытып, гармониялық жағынан консервативтілігінен бас тартты. Летэльер опер-комик жанры шеңберінде Аубер «драматикалық экспрессияның ауқымын кеңейтті» деп жазады. Летэльер Аубердің партитураларына енгізген вокалдық жанрларды тізімдейді: баллада, баркаролла, болеро, канон, Бурбоназ (күлкі әні), шансон, купле, галоп, ноктюрн, раунд, Тироль және вальс әні. Аубердің оркестрлеуі, оның досы Россинидің ықпалын көрсетеді, 19 ғасырдағы француз опералық композицияларының, соның ішінде Бизе мен Массене шығармаларының үлгісіне айналды. Опер-комиктерде Аубердің оркестрі әдетте пикколодан, екі флейтадан, екі гобоидан, екі кларнеттен, екі фаготаннан, төрт мүйізден, екі трубадан немесе поршеньді кернейлерден, тромбондардан, тимпаннан, барабаннан, үшбұрыштан, үлкен барабаннан, цимбалдан, арфадан және скрипкалар тобынан тұрады.
blockindent|His melodies are attractive and popular, his orchestral textures piquant and simple. He never explored the harmonic avenues suggested in La Muette de Portici; he eschewed the sentimental. In his later years he reached his peak with Haydée, based on a story by Mérimée, and in Manon Lescaut, in which he anticipated the better known settings of Prévost's novel by Massenet and Puccini. Letellier comments on Auber's sensitivity to the French language "celebrating with wit and piquancy the natural inflections and nuances of the text that Scribe could so effortlessly provide". In his later works, beginning with La Part du diable (1843), Auber developed a more lyrical manner and became less conservative harmonically. Letellier writes that within the confines of the opèra comique genre Auber "deepened the scope of dramatic expressiveness". Letellier lists the vocal genres the Auber introduced into his scores: the ballad, the barcarolle, the bolero, the canon, the Bourbonnaise (laughing song), the chanson, the couplet, the galop, the nocturne, the round, the Tyrolienne and the waltz song. Auber's orchestration, which reflects the influence of his friend Rossini, became the model for French operatic compositions throughout the 19th century, including those of Bizet and Massenet. In the opéras comiques Auber's orchestra generally consists of piccolo, two flutes, two oboes, two clarinets, two bassoons, four horns, two trumpets or cornets à pistons, trombones, timpani, snare drum, triangle, bass drum, cymbals, harp and strings.
Дін музыкасы
Обер операларымен танымал болғанымен, ол 1812 жылы үш жеке дауыс пен оркестр үшін Messe solennelle-ден бастап көптеген діни музыка туындыларын жазды. Оның белгілі діни шығармаларының бірі – Dona nobis pacem (1828), композитор оны "La Muette de Portici" операсында қайта пайдаланды. Императорлық капеллаға арналған шіркеу музыкасының ішінде Pie Jesu, Stabat Mater және Kyrie, Gloria, Benedictus және Agnus Dei сияқты массаның көптеген бөлімдері бар. Басқа діни туындыларына 1854 және 1870 жылдар аралығында жазылған O salutaris hostia-ның 12 әр түрлі нұсқасы кіреді. Шнайдердің сөзімен айтқанда, Обердің императорлық капеллаға жазған көптеген шығармалары "стилі жай, гомофониялық және мелодиялық". Олардың көпшілігі жарияланбаған, бірақ көптеген нұсқалары қолжазба түрінде сақталған, көбінесе екі нұсқада: оркестрлік сүйемелдеумен және органмен орындалуға арналған нұсқалары бар.
Басқа музыка
1790 жылдардан бастап Обер камералық және оркестрлік шығармалар жазды, олардың ішінде фортепиано сонатасы, екі скрипкалық квартет, фортепиано триосы, фортепиано квартеті, скрипка концерті, Жак Мишель Хурел де Ламаре үшін жазылған бес виолончель концерті және Гендельдің тақырыбына жасалған вариациялар бар. Әйгілі діни музыкасынан өзге, Обер көптеген әлемдік хорлық және басқа да вокалдық шығармалар жазды, соның ішінде Наполеон III-нің үйлену тойы және императорлық немесе ұлттық маңызы бар басқа да оқиғаларға арналған кантаталар.