1950 ж. түсірілген «D.O.A.» – Рудольф Мате режиссерлік еткен, Эдмонд О'Брайен мен Памела Бриттон қатысқан классикалық нуар фильмі. Уланған ер адам өліміне себепкерді іздейді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Рудольф Мате режиссерлік еткен 1950 жылғы фильм.
1950 film by Rudolph Maté
"D. O. A." – 1950 жылы Рудольф Мате түсірген, Эдмонд О'Брайен мен Памела Бритон қатысқан американдық нуар фильмі. Ол жанрдың классикасы саналады. Өлімге әкелетін уға ұшқан адам өзін кім және не үшін улағанын білуге тырысады. Бұл Беверли Гарландтың (Беверли Кэмпбелл атымен) және Лорет Льюэстің кинодағы тұңғыш қадамы болды. 2004 жылы "D. O. A." фильмі АҚШ Ұлттық кино тізіліміне "мәдени, тарихи немесе эстетикалық маңызы бар" деп енгізіліп, сақтауға алынды. Лео С. Попкин "D. O. A." фильмін өмір жасы қысқа Кардинал Пикчерс студиясы үшін жасады. Құжаттарды берудегі қателік салдарынан фильмнің авторлық құқығы уақтылы жаңартылмады, осыдан фильм авторлық құқығынан босатылды: кейіннен ол "Color Me Dead" (1969), "D. O. A." (1988), "Dead On Arrival" (2017) және "D. O. A." (2022) фильмдері түрінде қайта түсірілді.
D. O. A. is a 1950 American film noir directed by Rudolph Maté, starring Edmond O'Brien and Pamela Britton. It is considered a classic of the genre. A fatally poisoned man tries to find out who has poisoned him and why. It was the film debuts of Beverly Garland (as Beverly Campbell) and Laurette Luez. In 2004, D. O. A. was selected for preservation in the United States National Film Registry by the Library of Congress as being "culturally, historically, or aesthetically significant." Leo C. Popkin produced D. O. A. for his short lived Cardinal Pictures. Due to a filing error, the copyright to the film was not renewed on time, causing it to fall into the public domain: it was subsequently remade as Color Me Dead (1969), D. O. A. (1988), Dead On Arrival (2017), and D. O. A. (2022).
Сюжет
Ашылу сызығында Фрэнк Бигелоу өзінің өлтірілуін хабарлау үшін полиция бөлімшесінің ұзақ дәлізінен өтіп барады. Осы жерден бастап, оқиғаның соңына дейін, ол артқа қайту арқылы баяндалады. Бигелоу - Калифорния штатының Баннинг қаласында жұмыс істейтін бухгалтер және нотариус. Ол Сан-Францискоға демалыс үшін қашуға шешім қабылдайды. Ол қонақ үйде қонақ үйге шақырылады. Ол түнгі клубқа барады, онда бейтаныс адам оның ішімдігін басқасына ауыстырады. Ертеңіне ол қатты ауырып, дәрігерлер оның "жарықшыл у" деген улы затты ішкенін айтады. Өмір сүруге бірнеше күн қалғанда Бигелоу өзінің улануының себептерін анықтау үшін үмітсіз ізденіс бастайды. Оның хатшысының Паулаға қоңырау шалуы мүмкін із береді; Евгений Филипс онымен жедел байланысуға тырысып жатыр. Бигелоу Лос-Анджелестегі Филипстің импорт-экспорт компаниясына барып, компанияның бақылаушысы Холлидеймен кездеседі, ол Филипс өзін-өзі өлтірді дейді. Бигелоу Юджин Филипстің жесірі мен ағасы Стэнли Филипсті тапты. Айлар бұрын Юджин Маяк деген қылмыскер ұрлаған иридийді сатып алған болатын. Сатушы Джордж Рейнольдс (немесе Реймонд Ракубиан), Мажактың немере інісі. Осы заңсыз сатып алу-сату операциясының нәтижесінде Юджин Филипске қылмыстық айып тағылды. Сату құжаты Юджинді ақтаған болар еді, бірақ жоғалып кетті, ал бұл құжатты Бигелоу өзі куәландырған. Ол Рейнольдс/Ракубианның өлгенін біледі. Ол біреудің бұл сатудың барлық дәлелін жоюға ниетті екенін түсінеді. Сол адам, сюжеттің өзгеруімен, Холлидей болып шығады. Стенли Филлипс, қазір уланған, Евгенийдің әйелі мен Холлидейдің қарым-қатынасын анықтағанын айтады. Миссис Филипс айтқандай, бірде Халидей Юджинді балконнан лақтырып жіберген. Өз-өзіне қол жұмсау сияқты көрінуі үшін, олар Юджиннің заңмен байланысты қиындықтарға байланысты өзін өлтіргенін айтты. Олар оның кінәсіздігіне дәлел болатын дәлелдің нотариалды куәландырылған иридийді сату туралы заңда бар екенін анықтаған кезде, Холлидей құжатты білетін кез-келген адамнан арыла бастады, бұл Бигелоуға әкелді. Соңғы сахнада Бигелоу Холлидейді Филипс компаниясына дейін іздеп тауып, оның ішімдіктерді ауыстырған адаммен бірдей ерекше пальто мен шарф кигенін табады. Халлидей қаруды тартып, бірінші атып өлтіреді, бірақ Бигелоу оны өлтіреді. Бигелоу өз әңгімесін айтып бітіріп, қайтыс болады. Полиция детективінің тапсырмасы бойынша оның файлы "жету кезінде өлген" деп белгіленеді.
An opening sequence features Frank Bigelow walking through the long hallway of a police station to report his own murder. From here to the end, the story is told in flashback. Bigelow is a hard driving accountant and notary public in Banning, California, who decides to escape for a fun vacation in San Francisco. At the hotel, he is invited to join a group of conventioneers for a night out. He ends up at a nightclub, where unnoticed, a stranger swaps his drink for another one. The next morning, he feels extremely ill. Doctors determine that he had ingested poison, a "luminous toxin", for which no antidote is known. With only days to live, Bigelow embarks on a desperate search to discover the motive for his poisoning. A call to his secretary Paula provides a possible lead; a Eugene Philips has been urgently trying to contact him. Bigelow travels to Philips' import export company in Los Angeles, meeting Halliday, the company comptroller, who says that Philips has committed suicide. Bigelow locates Eugene Philips' widow and brother Stanley Philips. Months earlier, Eugene had purchased iridium, a rare, platinum like metallic element, which had been stolen by a criminal named Majak. The seller was a George Reynolds (or Raymond Rakubian), Majak's nephew. As a result of this illegal sale/purchase transaction, Eugene Philips faced criminal charges. The bill of sale would have cleared Eugene, but has gone missing, and that document had been notarized by Bigelow himself. He learns that Reynolds/Rakubian is now dead. He realizes that someone seems intent on eliminating all evidence of this sale. That someone turns out, in a plot twist, to be Halliday. Stanley Phillips, who has now been poisoned, reveals that Eugene discovered that his wife and Halliday were having an affair. Mrs. Philips affirms that during a confrontation that turned violent, Halliday threw Eugene over a balcony. To make it look like suicide, the pair insisted that Eugene had killed himself over his legal troubles. When they discovered that exonerating evidence of his innocence existed in the notarized iridium bill of sale, Halliday began disposing of anyone knowing about the document, and that led to Bigelow. In the final scene, Bigelow tracks Halliday to the Philips company and finds him wearing the same distinctive coat and scarf as the man who switched the drinks. Halliday draws a gun and fires first, but Bigelow fatally shoots him. Bigelow finishes telling his story and dies. The police detective taking down the report instructs that his file be marked "dead on arrival".
Сыни қабылдау
Rotten Tomatoes сайтында фильмге қатысты пікірлердің 88% оң бағаланған, 25 сыншының шолулары негізге алынған. "Нью-Йорк Таймс" газеті 1950 жылғы мамырдағы рецензиясында оны "қылмыс, құмарлық, ұрланған иридий, гангстерлердің шабуылы және бір адамның өлімге алып келетін жағдайлардың желісіне түсіп, бейкүнә қыңырсуы туралы айқын және баяу баяндау" деп сипаттаған. О'Брайеннің актерлік шеберлігінде "күшті жігер" байқалады, ал Бритон "жағымды сұлулық" қосты. 1981 жылы Фостер Хирш Бігелоудың өзінің кісі өлтірушісін іздеуін қараңғы иронияның ең терең деңгейі деп атап, оң пікірлерді жалғастырды. Ол былай деп жазды: "Фильмнің көптеген иронияларының бірі – оның соңғы, әрекетсіз ізденісі оны бұрынғыдан да күштірек өміріне тартады. Өзінің өлтірушісін өлімінен аз уақыт бұрын тауып шығу – оның өмірінің жеңісіне айналады". Сыншы А.К. Род Рудольф Матедің техникалық тәжірибесіне тоқталып, былай дейді:
On Rotten Tomatoes the film has an approval rating of 88% based on reviews from 25 critics. The New York Times, in its May 1950 review, described it as a "fairly obvious and plodding recital, involving crime, passion, stolen iridium, gangland beatings and one man's innocent bewilderment upon being caught up in a web of circumstance that marks him for death". O'Brien's performance had a "good deal of drive", while Britton adds a "pleasant touch of blonde attractiveness". In 1981 Foster Hirsch carried on a trend of more positive reviews, calling Bigelow's search for his own killer noir irony at its blackest. He wrote, "One of the film's many ironies is that his last desperate search involves him in his life more forcefully than he has ever been before Tracking down his killer just before he dies — discovering the reason for his death — turns out to be the triumph of his life." Critic A. K. Rode notes Rudolph Maté's technical background, writing:
"D. O. A." режиссер Рудольф Матедің операторлық шеберлігінен туған туынды. Ол 1935 жылдан бастап ("Данте тозағы", "Стелла Даллас", "Марко Полоның шытырман оқиғалары", "Шетелдік тілші", "Янкилердің мақтанышы" және "Гильда" сияқты) Голливудта оператор ретінде әсерлі тәжірибе жинады, 1947 жылы режиссураға көшкенге дейін. Жарықтандыру, түсірілім алаңдары және көңілді қараңғылық атмосферасы Мате және оператор Эрнест Лазло тарапынан шеберлікпен бейнеленген. BBC-дің Дэвид Вуд оның басын "мүмкін, киноның ең инновациялық ашылу сахналарының бірі" деп сипаттады. Майкл Срагоу 2000 жылы "Салон" веб-сайтында фильмнің DVD нұсқасы туралы жариялаған рецензиясында оны "өз уақытынан бұрынғы жоғары идеялы фильм" деп атады. Леонард Мальтиннің "Кино нұсқауы" (2008) "D. O. A." фильміне 4 жұлдыздың 3½ жұлдызын берді.
D. O. A. reflects the photographic roots of director Rudolph Maté. He compiled an impressive resume as a cinematographer in Hollywood from 1935 (Dante's Inferno, Stella Dallas, The Adventures of Marco Polo, Foreign Correspondent, Pride of the Yankees, and Gilda, among others) until turning to directing in 1947. The lighting, locations, and atmosphere of brooding darkness were captured expertly by Mate and director of photography Ernest Lazlo. David Wood of the BBC described the opening as "perhaps one of cinema's most innovative opening sequences." Michael Sragow, in a Salon web review (2000) of a DVD release of the film, characterized it as a "high concept movie before its time." Leonard Maltin's Movie Guide (2008) gave D. O. A. 3½ stars (out of 4).
Өндіріс
Эдмонд О'Брайеннің Сан-Францискодағы Маркет көшесінде (4-ші және 6-шы көшелер арасында) жүгіріп бара жатқан кадры қалалық рұқсаттарсыз түсірілген «ұрланған кадр» болды, сол кезде О'Брайен оларға соқтығысқанда кейбір жаяу жүргіншілердің шатасқандығы байқалды. «Д.О.А.» фильмінің продюсері Гарри Попкин Лос-Анджелес қаласының оңтүстік-батысындағы Бродвей және Үшінші көшелердің бұрышында, 304 Оңтүстік Бродвейде орналасқан Брэдбери ғимаратының қарама-қарсы жағындағы «Миллион долларлық театрға» ие болды, осы жерде О'Брайеннің кейіпкері өзінің өлтірушісімен бетпе-бет келді. Режиссер Рудольф Мате түсірілім алаңында Бродвей мен Брэдбери ғимаратын кеңінен пайдаланды және «Миллион долларлық театрдың» жарқыраған маңдайшасын фон ретінде қосты. Кейіннен театр дәл осы функцияны атқарды, Ридли Скотт Брэдбери ғимаратында «Блэйд Раннер» фильмін түсірген кезде. «Соңы» деген жазудан және актерлер тізімінен бұрын, фильмнің медициналық аспектілері ғылыми фактілерге негізделгендігі және «жарықтандырғыш у – нақты удың сипаттамалық атауы» деген мәлімдеме келтірілген. О'Брайеннің стаканына у салынып жатқанда Балықшылар клубында ойнаған боп-джаз тобының кадрлары түсірілім аяқталғаннан кейін Лос-Анджелестегі студияда түсірілді. Джим Доусонның 1995 жылғы «Нервті адам, нервті: Биг Джей Макнили және соққылы тенор саксофонның өрлеуі» кітабында айтылғандай, терлеп ойнаған тенор саксофонист Джеймс Стритер, сондай-ақ Джеймс фон Стритер болды. Топтың басқа мүшелері: Шифти Генри (бас), Ал «Кейк» Вичард (добыл), Рей ЛаРю (фортепиано) және Тедди Бакнер (труба). Бірақ тікелей орындалған музыканы пайдаланбастан, музыкалық режиссер саксофонист Максвелл Дэвис басқаратын үлкен ансамбльмен саундтректі қайта жазды, фильмде көрсетілгендей квинтет емес. Фильмнің музыкасын Димитрий Тёмкин жазды.
The shot of Edmond O'Brien running down Market Street (between 4th and 6th Streets) in San Francisco was a "stolen shot," taken without city permits, with some pedestrians visibly confused as O'Brien bumps into them. D. O. A. producer Harry Popkin owned the Million Dollar Theater at the southwest corner of Broadway and Third Street in downtown Los Angeles, directly across the street from the Bradbury Building at 304 South Broadway, where O'Brien's character confronted his murderer. Director Rudolph Maté liberally used Broadway and the Bradbury Building during location shooting and included the Million Dollar Theater's blazing marquee in the background. The theater would later serve the same function when Ridley Scott filmed Blade Runner at the Bradbury Building. After "The End" and before the listing of the cast, a credit states the medical aspects of this film are based on scientific fact, and that "luminous toxin is a descriptive term for an actual poison." The bop jazz band playing at the Fisherman's Club while O'Brien's glass is being spiked was filmed on a Los Angeles soundstage after principal photography was completed. According to Jim Dawson in his 1995 book Nervous Man Nervous: Big Jay McNeely and the Rise of the Honking Tenor Sax, the sweating tenor saxophone player was James Streeter, also known as James Von Streeter. Other band members were Shifty Henry (bass), Al "Cake" Wichard (drums), Ray LaRue (piano), and Teddy Buckner (trumpet). However, rather than use the live performance, the music director went back and rerecorded the soundtrack with a big band, not a quintet as seen in the film, led by saxophonist Maxwell Davis. Film score was composed by Dimitri Tiomkin.