Кіріспе
Жаңа Франциядағы иелік жүйесі – Солтүстік Америкадағы француз отаршылдық империясында қолданылған жартылай феодалдық жер иелену жүйесі. Экономикалық тарихшылар 19-шы және 20-шы ғасырдың басында Квебек пен Канаданың басқа аймақтары арасындағы байлықтың теңсіздігін иелік жүйесінің әсеріне байланысты деп санайды. Солтүстік Америкадағы барлық француздық аумақтық талаптар атаулы және заңды жағынан француз патшасына тиесілі болды. Француз монархтары Жаңа Францияға феодалдық жер иеленуді енгізбеді, патшаның осы жерлерге деген нақты байланысы болған жоқ. Оның орнына, жер иелеріне иеліктер мен елордалар деп аталатын жерлер берілді, олар Солтүстік Америкадағы француз отаршылдық шаруашылығына басшылық етті. Манориалдық жер иеленуді 1628 жылы кардинал Ришелье Жаңа Францияға енгізді. Ришелье жаңа құрылған «Жүз серіктес компаниясына» солтүстіктегі Солтүстік Мұзды мұхитынан, оңтүстіктегі Флоридадан, батыстағы Супериор көлінен және шығыстағы Атлант мұхитынан аралықтағы барлық жерді берді. Бұл үлкен жер сыйлығы мен оған байланысты эксклюзивті сауда құқықтары үшін Компания 1628 жылы Жаңа Францияға екі жүзден үш жүзге дейін қоныс аударушыларды, ал келесі он бес жыл ішінде төрт мың адамды әкелуге міндеттелді. Осы мақсатқа жету үшін Компания кардинал Ришелье берген жерлердің көбін субинфеудациялады, яғни оларды кішірек бөліктерге бөлді, содан кейін олар феодалдық сипатта басқарылып, тұрғындармен жұмыс істеді. Жерлер Сент-Лоуренс өзенінің жағалауларындағы, оның құятын жерлерінде және басқа да маңызды көлік артериялары бойындағы ұзын, тар жолақтарда – иеліктерде немесе феодтарда орналастырылды. Бұл физикалық манориалдық меншік құрылымы табиғи су жолдары (әсіресе Сент-Лоуренс өзені) мен салыстырмалы түрде аз жолдарды пайдалану арқылы көліктің, сауданың және байланыстың жеңілдігін арттыру мақсатымен дамыды. Ыңғайлы жер учаскесі өзен жүйесіне тікелей шектесуі немесе оған өте жақын болуы керек еді, бұл жер учаскесінің кеңеюін екі бағыттың біріне – солға немесе оңға шектеді. Кардинал Ришелье мен «Жүз серіктес компаниясы» арасындағы ресми келісімге қарамастан, Солтүстік Америкадағы француз колонияларына көші-қон деңгейі өте төмен болды. Еңбек күшінің жетіспеушілігі жерді бөлу жүйесіне және Жаңа Францияда қалыптасқан иелік-тұрғын қатынасына үлкен әсер етті. Патша Людовик XIV жерді белгілі бір мерзім ішінде тазартпаса, оның тәркіленуі мүмкін деген шарт қойды. Бұл шарт иеліктің сеньорларға сатылуына жол бермеді, оның орнына оны шаруаларға, тұрғындарға беруге әкелді. Тұрғындар өздерінің жерлерін қалағандай өңдеуге еркін болды, тек иелеріне қатысты бірнеше міндеттемелері болды. Сол сияқты, иеліктің тұрғындарына қатысты көп жауапкершілігі болған жоқ. Иелік тұрғындары үшін астық ұнтақтайтын диірмен салуға міндетті болды, ал тұрғындар оған астықтарын ұнтақтатуға және әр 14 қаптан бір қап ұн беруге міндетті болды. Иелік сондай-ақ тұрғындардан белгілі бір күндік еңбекке құқық алды және балық аулау, ағаш және жалқы далаларға құқық таныды. Француз үкіметінің соңында иеліктің талаптары маңыздырақ болғанымен, олар тұрғындардан алынатын жалдау ақысы мен төлемдерден жететін кіріспен толық байымады, сонымен қатар тұрғындарын кедейлікке де жібермеді. Тұрғындар еркін адамдар болды; иеліктер жай ғана «осы аумақтағы өндірістік қызметке қатысты нақты және шектеулі құқықтар жиынтығына» ие болды. Иелік-тұрғын қатынасы екі тараптың да жердің иесі болып, меншік атрибуттарын бөліскен қатынас болды.
The manorial system of New France, known as the seigneurial system , was the semi feudal system of land tenure used in the North American French colonial empire. Economic historians have attributed the wealth gap between Quebec and other parts of Canada in the 19th and early 20th century to the persistent adverse impact of the seigneurial system. Both in nominal and legal terms, all French territorial claims in North America belonged to the French king. French monarchs did not impose feudal land tenure on New France, and the king's actual attachment to these lands was virtually non existent. Instead, landlords were allotted land holdings known as manors and presided over the French colonial agricultural system in North America. Manorial land tenure was introduced to New France in 1628 by Cardinal Richelieu. Richelieu granted the newly formed Company of One Hundred Associates all lands between the Arctic Circle to the north, Florida to the south, Lake Superior in the west, and the Atlantic Ocean in the east. In exchange for this vast land grant and the exclusive trading rights tied to it, the Company was expected to bring two to three hundred settlers to New France in 1628, and a subsequent four thousand during the next fifteen years. To achieve this, the Company subinfeudated almost all of the land awarded to it by Cardinal Richelieu — that is, parceled it out into smaller units that were then run on a feudal like basis and worked by habitants. The lands were arranged in long narrow strips called seigneuries or fiefs along the banks of the St. Lawrence River, its estuaries, and other key transit features. This physical layout of manorial property developed as a means of maximizing ease of transit, commerce, and communication by using natural waterways (most notably, the St. Lawrence river) and the relatively few roads. A desirable plot had to be directly bordering or in very close proximity to a river system, which limited plot expansion to one of two directions—left or right. Despite the official arrangement reached between Cardinal Richelieu and the Company of One Hundred Associates, levels of migration to French colonies in North America remained extremely low. The resulting scarcity of labour had a profound effect on the system of land distribution and the habitant seigneurial relationship that emerged in New France. King Louis XIV instituted a condition on the land, stating that it could be forfeited unless it was cleared within a certain period of time. This condition kept the land from being sold by the seigneur, leading instead to its being sub granted to peasant farmers, the habitants. A habitant was essentially free to develop his land as he wished, with only a few obligations to his seigneur. Likewise, a seigneur did not have many responsibilities towards his habitants. The seigneur was obligated to build a gristmill for his tenants, and they in turn were required to grind their grain there and provide the seigneur with one sack of flour out of every 14. The seigneur also had the right to a specific number of days of forced labour by the habitants and could claim rights over fishing, timber and common pastures. Though the demands of the seigneurs became more significant at the end of French rule, they could never obtain enough resources from the rents and fees imposed on the habitants alone to become truly wealthy, nor leave their tenants in poverty. Habitants were free individuals; seigneurs simply owned a "bundle of specific and limited rights over productive activity within that territory". The seigneur–habitant relationship was one where both parties were owners of the land, who split the attributes of ownership between them.
Географиялық сипаттамалары
Еркін сокаждағы егіндіктер Жаңа Францияда жер бөлудің ең макро деңгейі болды, бірақ олардың ішінде бірнеше иелік етуші бөлімшелер болды. Еркін сокаж деңгейінен төменгі деңгейде виллейнаж (roture) орналасты. Жаңа Францияның барлық аймақтарында бірнеше мың виллейнаж егіндігі құрылды. Бұдан әрі, осы виллейн жалдаулары көлемі жағынан едәуір біркелкі болды. Көбінесе, барлық виллейн егіндіктерінің 95% шамамен 120 арпеннен кем болды, бірақ ерекше жағдайларды ескермегенде, олардың көлемі орташа болды. 40 шаршы арпеннен аз жер виллейн сокагерлері үшін құнды емес деп есептелді. Жерді зерттеу кезінде қарапайымдылықты қамтамасыз ету үшін, виллейн сокаждағы егіндіктер әдетте қатарлап орналасқан жүйе бойынша тіктөртбұрышты учаскелерге бөлінетін. Бірінші қатар өзенмен шектесіп, бірінші болып толтырылатын, одан кейін екінші қатар және т.б. орналасатын. Мұндай тіктөртбұрыштардың пропорциялары әдетте ені мен ұзындығы бойынша 1:10 арақатынасына сәйкес келетін. Дегенмен, 1:100 дейінгі шекті жағдайлар да кездескен. Жерді бөлудің осы әдісі көлікке оңай қол жеткізу және арзан зерттеулер тұрғысынан айқын артықшылықтар берді, сонымен қатар сокагерлерге көршілес учаскелердегі отбасыларға өте жақын тұруға мүмкіндік берді – көбінесе бірнеше жүз метр арақашықтықта, бұл белгілі бір деңгейде жаңадан пайда болған махалла құрады. Заңнама мен оның іске асырылуы кезең мен басқаруға байланысты өзгергенімен, сокагердің виллейнажға құқығы, ол қожайынға тиісті міндеттемелер мен төлемдерді төлеп, tenir feu et lieu талаптарын орындаса, алынып тасталмайтын. Бұл талап бойынша олар өз жерлерін жақсартуға міндетті болды, әйтпесе олар тәркіленеді. 1682 жылы Интендант жарлығымен сокагер екі виллейнаждан артық иелене алмайтын.
Қызмет ету түрлері
Қожалық иелері жердің көп бөлігін сенситарийлер немесе астаналықтар деп аталатын жалға алушыларға жалға берді, олар жерді тазартып, үйлер мен басқа да ғимараттар салып, жерді өңдеді. Жердің кішігірім бөлігі демен ретінде сақталды (қожалық иеленушіге тиесілі және оның отбасы немесе жалдамалы жұмысшылар шаруашылықпен айналысатын жер), ол қоныстанудың алғашқы күндері экономикалық жағынан маңызды болды, бірақ одан кейін маңызы азайды. Жаңа Франциядағы елордалық жер иелену Франциядағы аналогынан біршама ерекшеленді; Жаңа Францияның елордалық иелері әрқашан асыл текті болған жоқ, бірақ көпшілігі солай болды. Солтүстік Америкадағы феифтер әскери шенеуніктерге берілді және Франциядағыдай, олардың көпшілігі католик дін қызметкерлеріне тиесілі болды. Бірақ жүйе феодалдық болғандықтан, жалға алушылардан жер иелеріне байлықтың айқын орын ауыстыруы болды, бұл нарықтық күштерге негізделмеген (жер жеткілікті болғандықтан және еңбек күші жетіспегендіктен), ал патшалық билікпен институционалдық жүйе болды. + Феодалдық иеліктің түрлері Түрі Сипаттамасы Абыройлы аллоден Франк алеу Абыройлы Жерге еркін иелік етудің түрі, егер жеке тұлғаға тиесілі болса, ол абыройлы мәртебе береді. Мұндай жерлер адалдық пен құрмет көрсетуден басқа ешқандай төлемсіз берілді. Жаңа Францияда иезуиттер орденіне екі ғана аллодиалдық грант берілді. Alloden franc aleu roturier Абыройлы франк алеуге ұқсас, бірақ абыройлы мәртебе бермейді. Бұл еркін иелік барлық ауыртпалықтан босатылған және ешқандай феодалдық құқықтарға және жағдайларға бағынбаған. Frankalmoin en franche aumône Діни, білім беру немесе қайырымдылық мекемелеріне берілді. Грант үшін адалдық пен құрмет көрсетумен қатар, жалға алушылар белгілі бір қызметтерді орындауға міндетті болды. Феодалдық, сокагендік феодалдық (сонымен қатар en seigneurie деп те аталады) Феифтер құрылған форма. Бұл белгілі бір шарттарға байланысты болды: Бос сокагер патшаның вассалы ретінде оның өкілі арқылы Патшаға адалдық пен құрмет көрсетуі керек. Феифті иеленгеннен кейін 40 күн ішінде сокагер aveu et dénombrement (яғни, карта мен егжей-тегжейлі сипаттама) тапсыруы керек. 1711 жылдан кейін құрылған феифтер үшін субинфеудация міндеті, бұл сокагерді Жаңа Францияға қоныс аударушыларды әкелуге мәжбүр етті. Мұраға алу үшін патшаға төлем (яғни, мүліктің құнына негізделген тасымалдау ақысы). Әскери міндеттеме. Sub fiefen arrière fief Вассал өзінің феифін кішігірім бөліктерге бөлуді таңдаған жағдайда (= субинфеудация). Субтенент (немесе субифеудатор) өз міндеттемелерін тікелей Таққа емес, вассалына берері бар. Villeinage, villein socageen censive немесе en roture Сокагердің қожаға белгілі бір төлемдер жасау үшін ұстаған жалға алу түрі. Вильде сокагерлері цензитарийлер деп аталды. Төлемдер әртүрлі болды: Cens et rentes (feu duties): жыл сайынғы төлемдер иеге Сент-Мартин күні (11 қараша) төленеді. Сендер номиналды сомалар болды, ал ренталар төлем кезінде нақтыланды және өнім немесе ақша түрінде болуы мүмкін. Lods et ventes (кіру ақысы): жерді сату кезінде иеге төленетін, оның құны оннан бір бөлігіне тең. Банальдық құқықтар (астрикциялар): цензитарийлердің иелік еткен жердегі диірмен мен пешті пайдаланудың әртүрлі міндеттемелері. Corvée: Вильде сокагерлердің қожаға тегін жұмыс істеуге міндетті болған күндері. Вильде сокагерлері Париж әдет-ғұрыптарына сәйкес, өздерінің отбасылары болғаннан кейін жерлерін балаларына бөлуге қабілетті болды, яғни жұбайы қайтыс болған жағдайда, мүліктің жартысы тірі қалған жұбайына, ал қалған жартысы балаларға (еркек және әйел) бөлінді. Бұл сол кезең үшін ерекше көп әйелдердің (әдетте жесірлердің) үлкен мүліктерді басқаруына әкелуі мүмкін. Алайда, көптеген жесірлердің жұбайы қайтыс болғаннан кейін жақын арада қайтадан тұрмысқа шығатынын және Париж әдет-ғұрыптары талап еткен мұқият бөлісу көбінесе жаңа одақты тез бекіту үшін ескерілмейтінін де атап өткен жөн. Мұрагерлердің әрқайсысының өзенге немесе жолға қол жеткізуі үшін жер ұзындығы бойынша бөлінді, нәтижесінде жер учаскелері тарланады. Осылайша бөлініп жатқан шаруашылық жерлерге және олармен байланысты ауыл шаруашылығының өнімділігінің төмендеуіне жауап ретінде, Жаңа Франция губернаторы мен интенданты 1744 жылы корольге мәселені түзету үшін жаңа жарлық шығаруды өтінді. Патша жауап ретінде, вильде сокагер өсіре алатын немесе тұра алатын ең аз жер учаскесінің көлемі бір жарым арпент және тереңдігі 30-40 арпент болуын талап етті. Вильде иелігінің соңғы ерекшелігі - феифтің мөлшері әдетте ең жақын қаладан алысқатынай пропорционалды түрде өсетін, ал оның халқының тығыздығы кері пропорционалды түрде өзгеретін. Басқа жерлерде мұндай мүлік мұрагерлік заңдары жиі мүліктің фрагментациясына әкелді. Алайда, Жаңа Франциядағы вильде сокагерлердің көптеген шаруашылықтарының өмір сүру деңгейі фрагментацияны мүмкінсіз етті, сондықтан мұрагерлердің бірі басқаларының жерін сатып алуы және мүлікті көбінесе біртұтас қалдыруы әдеттегі жағдай болды. Сондай-ақ, тікелей мұрагерлік болмаған жағдайда, мүлік иесіне мүліктің құнының 1/12 бөлігін құрайтын кіру ақысын төлеуге тиіс екенін атап өту маңызды.
The free socager, as a crown vassal, must render fealty and homage to the King through his representative. Within 40 days of taking possession of the fief, the socager must deposit an aveu et dénombrement (i. e., a map and detailed description). For those fiefs created after 1711, the obligation to subinfeudate, which effectively forced the socager to bring settlers into New France. The obligation to pay the quint (i. e., a conveyance fee based on the property's value) to the Crown. The obligation of military service. sub fiefen arrière fief Where a vassal chose to subdivide his fief into smaller units (= subinfeudation). A subtenant (or subinfeudatory) owed his obligations to a vassal instead of directly to the Crown. villeinage, villein socageen censive or en roture The type of tenancy held by a socager in return for paying certain duties to the lord. Villein socagers were referred to as censitaires. The dues were of various natures:
Cens et rentes (feu duties): annual duties paid to the lord of the manor on St. Martin's Day (11 November). Cens were nominal amounts, while rentes were specified at the time of feoffment, and could be in either produce or money. Lods et ventes (entry fine): payable to the lord upon the sale of the land, being set at one twelfth of its value. Droits de banalité (astrictions): various obligations for censitaires to use the manor mill and oven, where such were provided. Corvée: days of free labour that the villein socager was obliged to perform for the lord. Villein socagers were able to divide their land for their children according to the Custom of Paris once they had families of their own, meaning that in the event of the death of a spouse, half the estate went to the surviving spouse, with the other half divided among the children (both male and female). This could lead to an unusual (for the time period) number of women, generally widows, who were in charge of large amounts of property. However, it is also worth noting that most widows remarried within a short time of their spouse's death and often the meticulous splitting of estates demanded by the Custom of Paris was disregarded in favor of quickly solidifying the new union. In order to preserve each of the heirs' access to the river or road, the land would be divided lengthwise, resulting in narrower and narrower lots. In response to these increasingly subdivided farm plots and the issues of diminishing agricultural productivity associated with them, the Governor and the Intendant of New France petitioned the King in 1744 to issue a new ordinance rectifying the matter. The King responded by requiring the minimum plot size which a villein socager might cultivate or reside to be one arpent and a half of frontage by 30–40 arpents in depth. A final characteristic of villeinage is that the size of the fief typically varied in direct proportion with its distance from the nearest town, while its population density varied inversely. Elsewhere this kind of property inheritance law often led to fragmentation of estates. However, the subsistence level farming of many of the villein socagers in New France made fragmentation impossible and so it was common practice for one heir to buy out the others' land, keeping estates in more or less one piece. It is also worth noting that anything but direct inheritance meant the property might be subject to the entry fine of 1/12th of the value of the property due to the lord.
Жаңа Францияға экономикалық әсері
Кейбір тарихшылар феодалдық жер иелену құрылымының өзі Жаңа Франция үшін экономикалық өсудің кешігуіне себеп болуы мүмкін деп санайды. Мысалы, Моррис Альтман, қолда бар байлықты және демек, жұмсау мүмкіндігін шаруалардан (villein socagers) помещиктерге (таждың вассалдарына) ауыстыру арқылы жүйенің Жаңа Франция экономикасын терең өзгертіп жібергенін айтты. Бұған қоса, помещиктердің мүліктері көбінесе олардың негізгі табыс көзі болмағандықтан, феодалдық міндеттемелерден түскен салыстырмалы түрде аз сомалар көбінесе Франциядан импортталатын сәндік заттарды сатып алуға жұмсалды. Альтманның пікірінше, егер шаруалар осы ақшаны қайта инвестициялаған немесе жергілікті өнімдерді сатып алған болса, бұл өсімді шектеген болар еді және Жаңа Франция экономикасына зиян келтірген. Альтман кейіннен жасаған нақты есептемелерін (жылдық өнімге негізделген) өзгерткенімен, шаруалар қаншалықты қолжетімді кірістен айырылғанын (соның салдарынан қанша жергілікті инвестиция жоғалғанын) растады және феодалдық міндеттемелер байлықты беру арқылы өсуді төмендеткен деген бастапқы тезисін сақтап қалды. Аллан Грир сияқты басқа тарихшылар да байлықтың ауысуы шаруалардың шаруашылықтарының және басқа да жергілікті кәсіпорындардың өсуін шектеді, бұл ұзақ мерзімді перспективада жалпы экономикалық өсуді тежейтін фактор болды деп мәлімдеді.
Британдық жаулап алғаннан кейін
Ыбырайым жазықтары шайқасынан кейін және Жеті жылдық соғыс кезінде британдықтардың Квебекті басып алуынан соң, бұл жүйе британдық қоныс салушылардың отарлауына кедергі келтірді, себебі Англия 1660 жылғы Жер иелігін жою туралы заңмен феодалдық жер иелігін бұрыннан жойған еді. Дегенмен, 1774 жылғы Квебек заңы француз азаматтық құқығын, демек, иелік ету жүйесін сақтап қалды. Иеліктердегі жер шамамен бір ғасыр бойы сақталды. Бұл өнімді жер болды; сондай-ақ, көптеген ағылшындар мен шотландтар иеліктерді сатып алды; ал кейбіреулері ер және әйел балалары арасында тең бөлісті; ал кейбіреулерін иеліктердің әйелдері балалары ересек болғанға дейін басқарды. Уақыт өте келе жер иелерінің ұрпақтары мен туыстары арасында бөлініп, жер учаскелерінің тарылуына әкелді. 1791 жылдың желтоқсанында Квебек Төменгі Канадаға (қазіргі Квебек) және Жоғарғы Канадаға (қазіргі Онтарио) бөлінген кезде, отарлық шекараның бір бөлігі Сент-Лоуренс және Оттава өзендері бойындағы батысқа қарай орналасқан иеліктердің батыс жиегінен жүргізілді, нәтижесінде Вадреуил-Сулангс аймағындағы кішкентай үшбұрышты жер Квебекке, емес Онтариоға тиесілі болды. Жоғарғы Канада аймағында барлығы екі шеткі феодалдық иелік құрылды, олар Оттава өзеніндегі Л’Орижинал және Онтарио көлінің шығыс жағындағы Катараккиде, қазіргі Кингстон және Вулф аралында орналасқан. Жоғарғы Канададағы иелік 1791 жылғы Конституциялық акті бойынша толық меншікке (еркін иелікке) айналдырылды.
Жалдарды ауыстыру үшін 20-ғасырға кідіру
Бұл жер иелену жүйесінің қалдықтары 20 ғасырда да сақталды, себебі кейбір жалға алу ақылары Сент-Мартин күнінде дәстүрлі түрде бұрынғысынша жинала берді. Жалға алу жүйесін толық жоюға бағытталған соңғы қадамдар Луи Александр Ташеро үкіметі кезінде жасалды, осы мәселені Сент-Хясинт қаласының либералды депутаты және мэрі Телесфор Дамиан Бушар көтерді. Ол "көптеген шаруалар (villein socagers) 70 жылдан астам уақыттан бері оларды өтеуге мүмкіндік алғандарына қарамастан, әлі де төлем жасаған жоқ" деді және олар "бұрынғы ата-бабаларымызға тиесілі құқықтарды алған жат адамға жиі жыл сайын ақы төлеу үшін қажылық жасауы керек" екенін мәлімдеді. 1928 жылы Сейньориялар туралы заңға түзетулер енгізілді, ол муниципалитеттер бойынша алымдар мен олармен байланысты капитал туралы барлық ақпаратты жинауды міндеттеді. 1935 жылы Квебек заң шығарушы органы "барлық жерлерді немесе жер учаскелерін жалға алудан босатуды жеңілдету" мақсатында Сейньориалдық жалға алуды жою туралы заң қабылдады. Ол мыналарды қарастырды:
елордалық иеліктер орналасқан барлық округтік муниципалитеттер мен тәуелсіз қалалар мен қалалық муниципалитеттердің құрамына Syndicat national du rachat des rentes seigneuriales (SNRRS) ұйымының енуі; ұйымның провинциялық кепілдікпен барлық жалға алу төлемдерін өтеу үшін ақша қарыз алуы; әр муниципалитетте жерді, иелерін, жалға алу ақысын және капитал сомасын көрсететін жер тізімдерін (терьерлерді) дайындау; муниципалдық кеңестер жер тізімдерін бекіткеннен кейін және заң шығарушы орган актісімен ратификацияланғаннан кейін, ұйымның қарыз алған қаражаты меншік иелерінен жиналатын арнайы салық арқылы өтеледі, оны біржолғы төлем түрінде немесе 41 жылға дейін бөліп төлеуге болады.
Соңғы қадамдар (1936-1970)
Қожалық иелері жиналатын феу алымдарымен ұсынылған капитал есебінен, 1936 жылдың 11 қарашасына дейін коммутациялық төлемдерін алуға тиіс болды. Алайда, 1936 жылдан 1940 жылға дейін Ұлттық одақ үкіметі кезінде SNRRS жұмысы қысқа мерзімге тоқтатылды. Ол 1940 жылы жаңа провинциялық либералды үкімет тарапынан қайта жаңартылды, содан кейін 1940 жылдың қараша айында соңғы феу алымдары төленді. 1854 жылғы қысқаша кадастрлық (сараптама) деректерімен салыстырғанда, виллин сокагерлерінің жалпы берешегі бастапқы соманың 25% -дан аспайтыны анықталды. Кейбір берешектер 19 ғасырдан бері төленбеген. Бұл мәселені біржола шешу үшін SNRRS 1940 жылдың 15 қыркүйегінде жарлық шығарды, онда сол жылдың 11 қарашасына дейін төленуі тиіс сома бұрынғыдай тікелей қожалық иесіне төленуі керек екені айтылды. Осы мерзімнен кейін төленетін кез келген сома муниципалитетке төленетін болды. Әртүрлі муниципалитеттерге төленген сомалар әр түрлі болды, себебі олар бұрынғы қожалықтардың шекараларымен тікелей сәйкес келмеді. Көптеген муниципалитеттер 41 жыл бойы рұқсат етілгендей, жылдық шағын салық салудың орнына, берешекті біржолғы төлеуге рұқсат берді. Муниципалитеттер SNRRS-ке соңғы төлемді жоспарланған мерзімнен он бір жыл бұрын, яғни 1981 жылдың 11 қарашасының орнына 1970 жылдың 11 қарашасында жасады, бұл жүйенің тиімді басқарылуының нәтижесі болды.
Тарихи дерек
Елді мекендер жүйесінің қалдықтары бүгінде Квебектің карталары мен спутниктік суреттерінде көрініп тұр, ал ерекше "ұзын учаске" немесе "өзен жағалауы" жер жүйесі әлі де қазіргі шаруашылық далалары мен аралықтардың негізгі пішінін құрап, Сен-Лоран өзені бойындағы тарихи округ шекараларында да көрінеді. Осындай жер пайдалану түрін Луизиана суреттерінде де көруге болады, ол да француз колониясы ретінде негізделген және шаруашылық үлгілері шамалы ұқсас. Сонымен қатар, оңтүстік Манитобадағы Қызыл өзен бойында және Батошқа жақын Саскачеванның Оңтүстік Саскачеван өзенінің белгілі бір бөліктерінде де осындай жер пайдалану түрі байқалады, онда маңызды метистер мен француз канадалықтары қоныстанған. Бұл үлгі Миссисипи өзенінің шығысында француздықтар дамытқан Иллинойс аймағында да болды, мысалы, Иллинойс штатының Прайри-дю-Рошер қаласында. Бұл жүйе Детройт, Мичиган қаласының көшелерінде де көрінеді. Ең алғашқы көшелер әр шаруашылықтың иелерінің атымен аталыпты, мысалы, Ливернойс көшесі Ливернойс отбасының ұзынша шаруашылығынан шыққан. Бұрынғы жүйенің іздері әлі де кейде көзге түседі. 2005 жылдың ақпан айында Квебек Жоғарғы соты Бопорт поместьесінің бір бөлігі болған мүлікке қатысты әлі де сақталған кепілдіктерді жою туралы шешім шығарды. Төрт жылдан кейін 131 жел турбинасынан тұратын жел электр стансасының сол жерде салынатыны туралы хабарландырылды. 2014 жылдың қыркүйегінде Квебек апелляциялық соты Жоғарғы соттың шешімін растады, ол көл төсенішінің жеке меншігі және оған байланысты балық аулау құқықтары 1674 жылғы Ла-Петі-Насьон поместьесін құру туралы келісімшарт бойынша берілмегенін көрсетті. SNRRS жұмысын бағалау үшін 1975 жылы Муниципалдық істер министрлігі (SNRRS-ты басқарған) Bibliothèque et Archives nationales du Québec-ке тапсырған қорды қарастыруға болады. Бұл құжаттардың көлемі 20,5 метр мәтіндік жазбаға тең. Ұқсас поместье жүйесі – Голландияның Батыс Үндістан компаниясы құрған мұрагерлік жерге қатысты патрон жүйесі. Компания Жаңа Нидерландқа қоныс аударушыларды тасымалдау үшін төлем жасаған «патрондарға» феодалдық билік берді. Британдықтар голландиялық иеліктерді басып алғанда бұл жүйені жойған жоқ.