Кіріспе

Қысқа белден кесілген сиыр еті, оның ішінде екі жағында еті бар Т пішіндес сүйек. Т-сүйек және портерхаус – бұл қысқа белден кесілген сиыр еті (Ұлт Достастығы елдері мен Ирландияда сироль деп аталады). Екі стейктің де құрамында екі жағында ішкі қисай бұлшық еттерінің бөліктері бар Т пішіндес бел омыртқасы болады. Портерхаус стейктері қысқа белдің артқы жағынан кесіледі, сондықтан оларға көбірек жұмсақ ет (тендерлойн) және (сүйектің екінші жағында) үлкен жолақты стейк кіреді. Т-сүйек стейктері алдыңғы жағына жақын кесіледі және олардың құрамында жұмсақ еттен кішірек бөлік болады. Т-сүйектің кішкентай бөлігі, жеке сатылғанда, филе миньон (Ұлт Достастығы елдері мен Ирландияда филе стейк деп аталады) деп белгіленеді, әсіресе егер ол жұмсақ еттің алдыңғы бөлігінен кесілсе. Сарапшылар Т-сүйек стейгі мен портерхаусты ажырату үшін жұмсақ еттің қаншалықты үлкен болуы керек екені туралы әртүрлі пікірде. АҚШ Ауыл шаруашылығы департаментінің институционалдық ет сатып алу ережелеріне сәйкес, портерхаустың жұмсақ еті ең кең жерінде кемінде шамасында болуы керек, ал Т-сүйектің жұмсақ еті кемінде шамасында болуы керек. Дегенмен, үлкен жұмсақ еті бар стейктерді мейрамханаларда көбінесе «Т-сүйек» деп атайды, бірақ техникалық тұрғыдан алғанда, олар портерхаус болып табылады. Үлкен өлшемділігіне және құрамында ең бағалы екі сиыр етінің (қысқа бел және жұмсақ ет) болуына байланысты, Т-сүйек стейктері әдетте ең жоғары сапалы стейктердің бірі саналады, сондықтан стейкхаус бағалары да оған сәйкес келеді. Портерхаус стейктері олардың үлкен жұмсақ етіне байланысты одан да жоғары бағаланады. Британдық қолданыста, сондай-ақ Ұлт Достастығы елдерінде «портерхаус» көбінесе британдық сироль стейкін (яғни, АҚШ-тың жолақты стейкі) сүйекпен, яғни Т-сүйектің екінші жағында жұмсақ етсіз білдіреді. Кейбір британдық онлайн-бучерлер американдық үлгідегі портерхаус стейктерін де ұсынады. Жаңа Зеландия мен Австралияда портерхаус – бұл сүйексіз сирольон стейкі (АҚШ-та жолақты стейк). «Портерхаус стейк» терминіне газетте алғаш рет 1843 жылдың 9 тамызында «Хартфорд Курант» газетінде жарияланған Терлоу Уидтің хатында сілтеме жасалған, бірақ келесі жылы (1844 жылдың 24 тамызында) ол «The New York Herald» газетіндегі азық-түлік бағаларының тізімінде де пайда болды және содан бері газеттерде үнемі кездеседі.

Т- сүйектің анатомиясы

Малдың Т-сүйегін кесу үшін тік омыртқаның омыртқа бағанасы арқылы тікелей кесіледі. "Т" әрпінің төменгі тігізігі – омыртқаның көлденең өсімі, ал оны қоршаған ет – омыртқа бұлшықтары. "Т" әрпінің үстіңгі жағындағы кішкентай жарты шеңбер – омыртқа тесігінің жартысы.

Дайындық

Т-бон және портер стейктері жылдам, құрғақ ыстықпен пісіру әдістеріне, мысалы, грильдеу немесе жармалауға өте қолайлы. Олардың құрамында басқа кесімдерге қарағанда аз коллаген болғандықтан, етті жұмсарту үшін ұзақ пісірудің қажеті жоқ. Сүйек ет ішінде жылуды өткізеді ме, соның салдарынан ет тегіс піседі және пісіру кезінде құрғап, қысыңқырып қалмайды, әлде сүйекке жақын ет стейктің қалған бөлігіне қарағанда баяу піседі, ал ішкі бөлігі (тендерлоин) сыртқы бөлігінен (стрип) бұрын қажетті температураға жетеді деген пікірталас бар.

Флоренттік бистек

Bistecca alla fiorentina – бұл дәстүрлі түрде Chianina немесе Maremmana тұқымдас ірі қара малдан алынған Т-сүйекті ет. Тоскана асүйінің сүйікті тағамы, осы ет ағаш немесе көмір отында пісіріледі, тұзбен, кейде қара бұрышпен және зәйтүн майымен дәмделеді, ет оттан алынған соң бірден қолданылады. Жұқа кесілмеген, өте үлкен "Бистекка" көбінесе екі немесе одан да көп адаммен бөлісіледі және дәстүрлі түрде аздап пісіріледі, кейде лимон бөліктерімен безендіріледі, қызыл шараппен бірге берілмесе, ал гарнир ретінде тосканалық бұршақтарымен қоса беріледі.

Миландықтарға арналған котолета

Осыған ұқсас ет кесімі, бірақ бұзау етінен жасалған, cotoletta alla milanese үшін қолданылады, ол 1,5 см қалыңдықтағы кесінділерден тұрады, олар нан үгіндісіне малып, ашық майда қуырылады және тұз салынады.