Кіріспе

1852 жылы құрылған зират операторы. Лондон некрополі компаниясы (LNC), 1927 жылға дейін ресми түрде Лондон некрополі және Ұлттық мавзолей компаниясы деп аталған, 1851 жылы Лондон зираттарының жабылуынан туындаған дағдарысқа жауап ретінде 1852 жылы Парламент актісімен құрылған зират операторы болды. LNC Лондонның болашақтағы барлық жерлеулерін мәңгілікке орналастыруға жеткілікті үлкен бір зират құруды мақсат тұтты. Компанияның негізін қалаушылары теміржолдың жақында ойлап табылуының арқасында, халық қоныстанған аймақтардан алыс жерлерде жерлеу жұмыстарын жүргізуге мүмкіндік туып, жерлеу орындарының жанында тұрудан туындаған денсаулық сақтау қауіптерін азайтуға болатынын түсінді. Осыған сәйкес, компания Лондоннан шамамен 40 шақырым қашықтықтағы Бруквудта кең жер учаскесін сатып алып, оның бір бөлігін Бруквуд зиратына айналдырды. Жаңа зиратты қаламен байланыстыру үшін Лондон некрополі темір жолы салынды. Қаржылық басқарудағы кемшіліктер мен ішкі даулар жобаның кешігуіне әкеп соқты. Бруквуд зираты 1854 жылдың соңында ашылған кезде, Лондонға жақын жерде тағы бірнеше зират ашылған немесе ашылу үстінде болды. Лондонның кейбір приходтары LNC-ге өздерінің қайтыс болғандарының жерлеуін тапсырғанмен, көптегені жақын маңдағы зираттарды пайдалануды жөн көрді. LNC жылына 10 000 мен 50 000 арасында жерлеулерді күткен, бірақ бұл көрсеткіш жылына 4 100-ден аспады, ал алғашқы 150 жыл ішінде барлығы 231 730 жерлеу жүргізілді. Бруквуд зираты үшін жерді сатып алу және зиратты, сондай-ақ теміржолды салу өте қымбатқа түсті, сондықтан зират ашылған кезде LNC банкроттыққа жақын болды. LNC жерінің артық бөліктерін сату арқылы қаржылық тұрақтылығын сақтады, бірақ жердің шалғай орналасқандығына байланысты сату көлемі төмен болды. 1880 жылдардан бастап LNC табысын арттыру үшін белсенді бағдарламаны бастады. Жерді сату процесі жақсартылып, табыс артты. LNC Хук Хиттегі жерлерін тұрғын үйлер мен гольф алаңына айналдырып, Уокинг қаласының жаңа ауданын құрды және жалға беруден тұрақты табыс тапты. 1884 жылы Англияда кремацияның заңды екені туралы шешім қабылданғаннан кейін, LNC Уокинг крематорийіне жақын орналасқандығын пайдаланып, денелер мен аза тұтушыларды теміржолымен тасымалдау және 1910 жылдан кейін күлді арнайы колумбарийге жерлеу қызметтерін ұсынды. LNC екі дүниежүзілік соғыстан кейін Бруквудта бірнеше маңызды әскери зираттар мен ескерткіштерге жер берді. 1941 жылы Лондон Некрополисі теміржол станциясы, LNC-нің Лондон қаласындағы теміржол терминалы, жаудың бомбалауынан қирады, ал Лондон Некрополисі теміржолы тоқтатылды. 1940-1950 жылдары Суррейде жылжымайтын мүліктің бағасының өсуі LNC-ні құндырақ етті, бірақ сонымен қатар жылжымайтын мүлік спекулянттарының назарына іліктірді. 1959 жылы қарсылықпен жүргізілген билеу сәтті аяқталды, және LNC-нің тәуелсіздігі жойылды. 1959 жылдан 1985 жылға дейін иелері компанияның табысты бөліктерін тартып алып, көбейіп бара жатқан зиратты басқаратын қалдық компанияны қалдырды. 1985 жылы компанияның қалған бөлігі Рамазан Гүнейдің меншігіне өтті, ол оны қайта жаңғыртуға кірісті. Жаңа жерлеулерді ынталандыру үшін Лондонның мұсылман қауымдастықтарымен байланыс орнатылды және зираттың бұрынғы бөліктерін тазарту және қалпына келтіру бағдарламасы басталды. LNC жоспарланғандай сәтті болмаса да, ол жерлеу индустриясы мен Уокинг аймағының дамуына үлкен әсер етті, ал Бруквуд зираты Ұлыбританиядағы ең үлкен зират болып қала береді.

Өмірбаян

VII ғасырдың басында Лондон христиан дініне өткеннен бері қаладағы қайтыс болғандар жергілікті шіркеулердің ішінде және төңірегінде жерленген. Жерлеу орындарының шектеулі болуына байланысты, ең көне қабірлер үнемі жаңа жерлеулерге орын ашу үшін ашылып, бұрынғы иелерінің қалдықтары сақтау үшін шатырлы үйлерге көшірілді. 14 ғасырдан бастап шатырлы үйлер де толып, ашылған сүйектер қазылған жерлерге немесе шұңқырларға қайта көмілді. Осыған қарамастан, XVII ғасырдың ортасына қарай қалада жерлеу орындарының тапшылығы күрт сезілді. Кристофер Реннің 1666 жылғы Ұлы Лондон өртінен кейінгі қайта құрылысты шіркеулердегі жерлеуді тоқтату және қала сыртында жаңа зираттар ашу мүмкіндігі ретінде пайдалану туралы ұсынысы Король мен Парламент тарапынан мақұлданды, бірақ Лондон Корпорациясы оған вето қойып, жаңадан салынған шіркеулерде жерлеу амалы жалғасты. XIX ғасырдың бірінші жартысында Лондон халқы екі еседен астамға өсті, 1801 жылы миллионнан аспайтын адам 1851 жылы шамамен екі жарым миллионға жетті. Халық санының осылайша тез өсуіне қарамастан, зираттар үшін бөлінген жер мөлшері шамамен 200 шағын учаскеге таралып, өзгеріссіз қалды. Қабірлерді қазудың қиындығы салдарынан, мәйіттерді бұрынғы қабірлерге зиян келтірмей, үстіне үйіп, сосын топырақпен жабуға тура келді. Халық тығыз қоныстанған аудандарда тіпті салынып бітпеген қабірлерді де жаңа жерлеулерге орын ашу үшін ашып, ішіндегілерді шашып тастауға мәжбүр болды. Кейбір жағдайларда, жерлеу орындарында үлкен шұңқырлар қазылып, бұрынғы жерленгендер ашылып, бос орынға жаңа мәйіттер тығылып қойылды. Жерлеуден алынған заттар екінші қолтан табыт жиһаздарының дамыған саудасында сатылып, табыт ағашы тұрмыстық отын ретінде өртеліп, ашылған сүйектер Англияның солтүстігіне көптеп жіберіліп, тыңайтқыш ретінде сатылды. Шіріген мәйіттер су көздерін ластады, қала холера, шешек, қызылша және тиф сияқты індеттерге ұшырады; 1842 жылы Лондон кәсіпкерінің орташа өмір сүру ұзақтығы 30 жыл, ал Лондон жұмысшысының – бар болғаны 17 жылды құрады. Осы кезеңдегі қоғамдық денсаулық саясаты миазма теориясымен (шіріген денелерден таралатын ауа бөлшектері жұқпалы аурулардың таралуының басты факторы деген сенім) қалыптасты, ал үйілген мәйіттер мен ашылған шіріген денелерден туындаған жаман иіс және ауру қаупі көпшілікте үлкен алаңдаушылық тудырды. 1842 жылы мәселені зерттеу үшін құрылған патша комиссиясы Лондон зираттарының тым толып кеткенін, жаңа қабір қазу үшін бұрынғы қабірді қиып тастамайынша мүмкін емес екенін анықтады. Комиссар және санитариялық жағдайды жақсарту үшін күрескен Эдвин Чадвик жыл сайын 20 000 ересек пен 30 000 бала толық толып кеткен зираттарда жеткіліксіз орынға көмілетінін мәлімдеді; комиссия бір зират, Клеркенвеллдегі Спа Филдс, 1000 мәйітке арналған, бірақ 80 000 қабір бар екенін және Лондонның барлық жерінде қабір қазушылар бос орынға сүйектерді тығып қою үшін мәйіттерді бөліп-жаруға міндетті екенін естіді. 1848–49 жылдары Лондонда холера індетінен 14 601 адам қайтыс болды және жерлеу жүйесі толығымен құлдырап кетті. Денелерді көмілгенше үйіп-төгіп, тіпті жаңадан салынған қабірлерді де жаңа жерлеулерге орын ашу үшін ашып тастады.