Кіріспе
Құс түрлері
Көк қанатты үйрек (Spatula discors) – анатидтер тұқымдасына жататын құс. Бұл үйрек Солтүстік Америкада кездеседі, Алясканың оңтүстігінен Нова-Скотияға дейін және оңтүстіктен Солтүстік Техасқа дейін көбейеді. 2009 жылы жарияланған митохондриялық ДНҚ тізбектерін салыстыратын молекулалық филогенетикалық зерттеуде, сол кездегі анықтама бойынша *Anas* туысы монофилеттік емес екені анықталды. Содан кейін туыс төрт монофилеттік туысқа бөлінді, он түр, оның ішінде көк қанатты үйрек қайта жандандырылған *Spatula* туысына көшірілді. Бұл туысты алғаш 1822 жылы неміс зоологы Фридрих Бойе ұсынған. *Spatula* атауы латын тілінде "қасық" немесе "спатула" дегенді білдіреді. *Discors* деген сөз латын тілінде "әртүрлі" немесе "айырмашылықты" деген мағынаны білдіреді.
Сипаттама
Көк қанатты көкқұйрық ұзын, қанатының ұзындығы – , салмағы – . Оның көбейетін аймағы Алясканың шығыс орталығынан және Оңтүстік Маккензи округінен шығысқа қарай, Оңтүстік Квебекке және Оңтүстік-батыс Ньюфаундлендке дейін созылады. Үздіксіз АҚШ-та ол Солтүстік-шығыс Калифорниядан шығысқа қарай Орталық Луизианаға, Орталық Теннессиге және Атлант жағалауына дейін көбейеді. Көк қанатты көкқұйрық қыста Оңтүстік Калифорниядан Техастың батыс және оңтүстік бөліктеріне, Мексика шығанағының жағалауынан Атлант жағалауына, Кариб теңізіне және Орталық және Оңтүстік Америкаға дейін көшеді. Ол Бразилия мен Орталық Чилиде де қыстауға жиі кездеседі. Көк қанатты көкқұйрық негізінен солтүстік далалар мен парктерінде таралған. Бұл Дакота мен Канаданың далалық провинцияларындағы аралас шөптесін далаларда ең көп кездесетін қаз. Көк қанатты көкқұйрық сонымен қатар борьолдық ормандық алқаптардың ылғалды жерлерінде, қысқа шөптесін далаларда, биік шөптесін далаларда және жапырақты орман алқаптарында да кездеседі. Ұясы – жердегі шөп пен қауырсынмен төселген, көбінесе өсімдіктермен қоршалған шағын ойыс. Көк қанатты көкқұйрық әдетте 10-12 жұмыртқа салады. Кешіккен ұя салу және қайта ұя салу әрекеттері нәтижесінде ұядағы жұмыртқалардың саны азаяды, орташа есеппен 5-6 жұмыртқа болады. Жұмыртқа саны аналықтың жасына байланысты да өзгеруі мүмкін. Жасы кішірек аналықтар кішкентайрақ жұмыртқа салады. Көк қанатты көкқұйрық балапандары шайқасынан кейін 12 сағат ішінде суға жүзе алады, бірақ 6-7 аптаға дейін қанаттары жетілмейді.
The breeding range extends from east central Alaska and southern Mackenzie District east to southern Quebec and southwestern Newfoundland. In the contiguous United States it breeds from northeast California east to central Louisiana, central Tennessee, and the Atlantic Coast. The blue winged teal winters from southern California to western and southern Texas, the Gulf Coast to the Atlantic Coast, the Caribbean, and south to Central and South America. It is often seen wintering as far south as Brazil and central Chile. The blue winged teal is primarily found in the northern prairies and parklands. It is the most abundant duck in the mixed grass prairies of the Dakotas and the prairie provinces of Canada. The blue winged teal is also found in wetlands of boreal forest associations, shortgrass prairies, tallgrass prairies, and deciduous woodlands. The nest is a shallow depression on the ground lined with grass and down, usually surrounded by vegetation. Blue winged teal generally lay 10 to 12 eggs. Delayed nesting and renesting efforts have substantially smaller clutches, averaging five to six eggs. Clutch size can also vary with the age of the hen. Yearlings tend to lay smaller clutches. Blue winged teal ducklings can walk to water within 12 hours after hatching but do not fledge until 6 to 7 weeks.
Тамақ ішу әдеті
Көк қанатты үйректер су бетінде тамақтанады және сазды жазықтарда, егістіктерде немесе суы шалқақ, су астындағы өсімдіктері мен көптеген ұсақ су жануарлары бар жерлерде тамақтануды ұнатады. Олардың рационының көп бөлігін тұқымдар немесе қамыс, шөп, көл шөбі, ақшыл (Polygonum spp.), қазыл (Lemna spp.), Widgeongrass және мускат шөбі (Chara spp.) сияқты өсімдіктердің вегетативтік бөліктері құрайды. Сазды жазықтарда өсетін жаңғақ (Cyperus spp.), ақшыл, қарақұмық (Panicum spp.) және күріш шөбі (Leersia oryzoides) сияқты өсімдіктердің тұқымдарын бұл үйректер қызығушылықпен жейді. Көк қанатты үйректердің тамағының төрттен бір бөлігі моллюскалар, шаянкөздер және жәндіктер сияқты жануарлар болып табылады.
Жыртқыш жануарлар
Көк қанатты үйректердің кездесетін жалпы жыртқыштарына адамдар, жыландар, бақалар (Chleydra serpentina), иттер, мысықтар, мускеллунг (Esox masquinongy), американдық қарғалар (Corvus brachyrhynchos), шұбарлар (Pica spp.), дала суырлары, койоттар (Canis latrans), қызыл түлкілер (Vulpes fulva), сұр түлкілер (Urocyon cinereoargenteus), еноттар (Procyon lotor), ұзынқұйрықты тышқандар (Mustela frenata), американдық күміс түлкілер (Mustela vison), жолақты скунстар (Mephitis mephitis), дақты скунстар (Spilogale putorius) және американдық борсықтар (Taxidea taxus) жатады. Бір зерттеуде көк қанатты үйректердің ұяларының шамамен жартысы сүтқоректілердің салдарынан құлаған. Бұл шығындардың үштен екісі жолақты және дақты скунстардың еншісінде болды. Құстардың салдарынан болған ұяның жоғалуының барлығы қарғалар немесе шұбарларға байланысты болды.