Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық саясаткер (1897–1995)
American politician (1897–1995)
Маргарет Мадлен Чейз Смит (туған аты Чейз; 14 желтоқсан 1897 – 29 мамыр 1995) – американдық саясаткер. Республикалық партия мүшесі, ол 1940–1949 жылдары АҚШ өкілі, ал 1949–1973 жылдары АҚШ сенаторы болды. Ол АҚШ Конгресінің екі палатасында қызмет еткен және Мэн штатын екі палатада да өкілдік еткен алғашқы әйел болды. Республикашыл болған ол 1950 жылы "Ар-ождан жарияланымы" деген сөйлеуінде Джозеф Маккартидің тактикасын сынға алғандардың алғашқыларының бірі болды. Смит 1964 жылғы сайлауда Республикалық партиядан президенттікке үміткер болды; ол ірі партияның съезінде президенттікке ұсынылған алғашқы әйел атанды. Смит Сенатта ең ұзақ қызмет еткен республикашыл әйел ретінде танылды, бұл көрсеткіш 2021 жылдың 3 қаңтарында, оның бұрынғы Сенат мандатын иеленген Сьюзан Коллинз бесінші мерзімге ант бергенге дейін ешкім жетпеді.
Margaret Madeline Chase Smith (née Chase; December 14, 1897 – May 29, 1995) was an American politician. A member of the Republican Party, she served as a U. S. representative (1940–1949) and a U. S. senator (1949–1973) from Maine. She was the first woman to serve in both houses of the United States Congress, and the first woman to represent Maine in either. A Republican, she was among the first to criticize the tactics of Joseph McCarthy in her 1950 speech, "Declaration of Conscience". Smith was a candidate for the Republican presidential nomination in the 1964 election; she was the first woman to be placed in nomination for the presidency at a major party's convention. Smith was ranked as the longest serving Republican woman in the Senate, a distinction that was not surpassed until January 3, 2021, when Susan Collins, who holds the same Senate seat she previously held, was sworn in for a fifth term.
Ерте өмір және білім
Маргарет Чейз Мэн штатының орталығындағы Скоухеган қаласында Джордж Эмери мен Кэрри Матильда (құрметті аты – Мюррей) Чейзтің отбасында дүниеге келді. Ол алты баланың үлкені болды, олардың екеуі ересек жасқа жетпеді. Оның әкесі ағылшын тегінен шыққан, 17 ғасырда алғашқы Он үш колонияға көшіп келгендердің ұрпағы; оның бес атасы 1812 жылғы соғыста артиллериялық ротаға қолбасшылық еткен, ал атасы Азамат соғысында Одақ армиясында қызмет еткен. Оның анасының отбасы француз-канадтық, 19 ғасырдың ортасында Квебекіден көшіп келген; оның атасы Ламберт Морин француз-канадтықтарға және католиктерге қарсы болғандықтан атын Джон Мюррейге өзгертіп алды. Әкесі шаштараз болса, анасы официант, дүкенде сатушы және аяқ киім фабрикасында жұмыс істеді. Ол бастауыш білімін Линкольн және Гарфилд мектептерінде алды. 1916 жылы Скоухеган орта мектебін бітірді. Осы кезеңде телефон компаниясында ауыстыру операторы болып жұмыс істеді. 1928 жылы «Жаңа Англияның қалдықтарды өңдеу компаниясының» казначейі болды, сондай-ақ жергілікті тоқыма фабрикасы «Даниэль Э. Каммингс Woolen компаниясында» кеңсе қызметкері болып жұмыс істеді. Смит Левистон қаласының демократ әкімі Эдвард Ж. Биушампты 65-35% дауыспен жеңді. Ол осы ұйымды құру туралы заң ұсынғаннан кейін «WAVES анасы» деп танылды. Конгрессмен Смит әйелдердің қарулы күштердегі қолдаушысы болғанымен, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде әйелдер әскери бөлімдерін құруға қатысты заңдарды өзі жазған жоқ. Дегенмен ол соғыстан кейін әйелдерге әскери қызметте тұрақты мәртебе беру туралы заңнаманы қолдады. Президент Гарри С. Трумэннің сыртқы саясатын қолдаған ол 1945 жылы Әскери-теңіз күштері министрінің орынбасары, ал 1947 жылы Мемлекеттік хатшының көмекшісі лауазымына үміткер ретінде қарастырылды. Ол президент Франклин Д. Рузвельттің «Жаңа мәміле» заңнамасын, күйеуі билікте болған кезде де қолдады. Ол аз қаржымен, «Уәде үшін жазбаны өзгермеңіз» деген ұранмен халықтық науқан жүргізді. Ол Мэн штатынан Сенатқа сайланған және Конгрестің екі палатасында қызмет еткен алғашқы әйел атанды. Смит 1949 жылғы 18 тамызда Гарри Трумэнның Том Кларкты Жоғарғы сот судьясы етіп тағайындауын қолдады, бірақ Шерман Минтонды тағайындау кезінде қатыспады, ал Сенаттағы азшылық көшбасшысы Леверет Салтонсталл Смит қатысса, дауыс беретінін мәлімдеді. Смит 1954 жылғы 1 наурызда АҚШ Сенатында болды, сол күні Двайт Эйзенхауэрдің Эрл Уорренды АҚШ Бас судьясы қызметіне тағайындауы бірауыздан мақұлданды, 1955 жылғы 16 наурызда Джон Маршалл Харлан II кандидатурасын қолдады, 1957 жылғы 19 наурызда Уильям Дж. Бреннан және Чарльз Эванс Уиттакердің бірауыздан мақұлданған кандидатураларына қатысты және 1959 жылғы 5 мамырда Поттер Стюарт кандидатурасын қолдады. Ол өзінің партиясының мүшелері, мысалы Джозеф Маккарти сияқты қолданатын тактикаға қарсы шығып, былай деді: «Америкалық ретінде мен республикалық фашисті демократ коммунисті айыптағандай айыптаймын. Олар сіздер мен мен үшін де, біздің еліміз үшін де бірдей қауіпті. Америкалық ретінде мен біздің ұлтымыздың жауларға емес, өзімізге қарсы күрескен кездегі күші мен бірлігін қайтадан көргім келеді».
Margaret Chase was born in Skowhegan in central Maine, to George Emery and Carrie Matilda (née Murray) Chase. She was the oldest of six children, two of whom did not survive to adulthood. Her father was of English ancestry, a descendant of immigrants to the original Thirteen Colonies in the 17th century; her great great grandfather commanded an artillery company during the War of 1812, and her grandfather served in the Union Army during the Civil War. Her mother's family was French Canadian, having immigrated from Quebec in the middle of the 19th century; her grandfather Lambert Morin changed his name to John Murray to avoid anti French Canadian and anti Catholic prejudice. Her father was the town barber, and her mother worked as a waitress, store clerk, and shoe factory worker. She received her early education at Lincoln and Garfield Elementary Schools. She attended Skowhegan High School, graduating in 1916. She also worked as a substitute operator with a telephone company during this time. She became treasurer of the New England Waste Process Company in 1928 and was also employed as an office worker with the Daniel E. Cummings Woolen Company, a local textile mill. Smith defeated Edward J. Beauchamp, the Democratic mayor of Lewiston, by a margin of 65–35%. She became known as "Mother of the WAVES" after introducing legislation to create that organization. Although Congresswoman Smith was a strong supporter of women in the armed services, she did not write the legislation that created the special female military units during World War II. She did, however, champion the legislation that gave women permanent status in the military following the war. A supporter of President Harry S. Truman's foreign policies, she was mentioned as a possible candidate for Under Secretary of the Navy in 1945 and for Assistant Secretary of State in 1947. She supported much of President Franklin D. Roosevelt's New Deal legislation, as had her husband while he was in office. She ran a grassroots campaign with little money, using the slogan, "Don't change a record for a promise." She became the first woman to represent Maine in the Senate, and the first woman to serve in both houses of Congress. Smith voted in favor of Harry Truman's Supreme Court nomination of Tom C. Clark on August 18, 1949, but was absent during the nomination of Sherman Minton while Senate Minority Whip Leverett Saltonstall announced that Smith would have voted in favor if present. Smith was present in the United States Senate on March 1, 1954, when Dwight Eisenhower's nomination of Earl Warren as Chief Justice of the United States was unanimously confirmed, voted in favor of the nomination of John Marshall Harlan II on March 16, 1955, was present for the unanimous nominations of William J. Brennan Jr. and Charles Evans Whittaker on March 19, 1957, and voted in favor of the nomination of Potter Stewart on May 5, 1959. She opposed the tactics being used by members of her party, such as Joseph McCarthy, and spoke out saying, "As an American, I condemn a Republican Fascist just as much as I condemn a Democrat Communist. They are equally dangerous to you and me and to our country. As an American, I want to see our nation recapture the strength and unity it once had when we fought the enemy instead of ourselves."
Ар-ождан декларациясы және одан кейін 1960 жылға дейін
1950 жылы 1 маусымда Смит Сенат залында "Адамгершілік жарғысы" деп аталған он бес минуттық сөз сөйледі, онда ол Маккартидің атын тікелей атаудан бас тартып, "дәлелсіз айыптаулар осы жақтан ойсыздықпен тасталғанын" айыптады. Ол маккартизм Сенатты "келеке және жалақорлық алаңы деңгейіне" түсіргенін айтты. Республикашылдардың саяси жетістіктеріне ниетті екенін мойындаған Смит: "Мен Республикашыл партияның жала, қорқыныш, білімсіздік, көзқарастық және қаралаудың төрт аттысымен саяси жеңіске жеткенін көргім келмейді" деді. 1952 жылғы сайлауда Смит генерал Дуайт Д. Эйзенхауэрдің вице-президенттікке үміткері ретінде жиі айтылды. Сенатта да, Өкілдер палатасында да тәуелсіздігін сақтап, Смит 1959 жылы президент Эйзенхауэрдің Льюис Штраусты Сауда министрі қызметіне ұсынғанына қарсылық білдірді. Смит барлық іріктеу сайлауларында жеңіліске ұшырады, бірақ Иллинойс штатында 25% дауыс жинады.
On June 1, 1950, Smith delivered a fifteen minute speech on the Senate floor, known as the "Declaration of Conscience," in which she refused to name McCarthy directly but denounced "the reckless abandon in which unproved charges have been hurled from this side of the aisle." She said McCarthyism had "debased" the Senate to "the level of a forum of hate and character assassination." While acknowledging her desire for Republicans' political success, she said, "I don't want to see the Republican Party ride to political victory on the four horsemen of calumny—fear, ignorance, bigotry, and smear." In the 1952 election, Smith was widely mentioned as a vice presidential candidate under General Dwight D. Eisenhower. Exhibiting the same independent nature in the Senate as she had in the House, Smith opposed President Eisenhower's nomination of Lewis Strauss as Secretary of Commerce in 1959. Smith lost every single primary election, but did manage to win 25% of the vote in Illinois.
Кейінгі қызмет мерзімі
Президент Джон Ф. Кеннедидің әкімшілігі кезінде Смит АҚШ-тың Кеңес Одағына қарсы ядролық қару қолдануы керектігін жақтады. Смит Сенаттың Республикалық конференциясының төрағасы болып қызмет еткен алғашқы (қазірге дейін жалғыз) әйел болды, ол 1967 жылдан 1972 жылға дейін осы қызметте болды. Ол білім беруге қаржыландыруды ұлғайтуды, азаматтық құқықтарды және Medicare бағдарламасын қолдады, бұл бағдарламаға дауыс берген он үш республикалық сенатордың бірі болды. Смит 1957, 1960, 1964 және 1968 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңдарға, сондай-ақ АҚШ Конституциясының 24-ші түзетуіне және 1965 жылғы Дауыс беру құқығы туралы заңға дауыс берді. Ол 1981 жылға дейін Сенаттағы үздіксіз дауыс беру рекордын 2,941 рет қатарынан дауыс беріп сақтап тұрды. Смит Сенатта Линдон Джонсонның Абе Фортас кандидатурасы 1965 жылдың 11 тамызында бірауыздан мақұлданған кезде болды және 1967 жылдың 30 тамызында Тургуд Маршалл кандидатурасын мақұлдауға дауыс берді. 1969 жылдың 9 маусымында Смит президент Никсонның Уоррен Э. Бергерді АҚШ Бас судьясы лауазымына ұсынғанын қолдады. Смит Никсонның Клемент Хейнсвортты Жоғарғы Сот судьясы қызметіне ұсынғанына қарсы дауыс берді, ал бірнеше айдан кейін Никсонның Харрольд Карсвелл кандидатурасына да қарсы дауыс берді. 1971 жылдың 6 желтоқсанында Смит Никсонның Льюис Ф. Пауэллдің кандидатурасын қолдады, ал 10 желтоқсанда Никсонның Уильям Рехнквистті Жоғарғы Сот судьясы ретінде тағайындауы расталған кезде қатыспады, бірақ Сенаттың азшылық фракциясының жетекшісі Роберт П. Гриффин Смит қатысса, оның дауысы қолдайтынын мәлімдеді.
During the administration of President John F. Kennedy, Smith argued that the United States should use nuclear weapons against the Soviet Union. Smith was the first (and as yet only) woman to serve as chair of the Senate Republican Conference, serving from 1967 to 1972. She supported increased educational funding, civil rights, and Medicare, being one of thirteen Republican senators to do vote in favor of the program. Smith voted in favor of the Civil Rights Acts of 1957, 1960, 1964, and 1968, as well as the 24th Amendment to the U. S. Constitution and the Voting Rights Act of 1965. She held an all time voting record in the Senate until 1981 with 2,941 consecutive roll call votes. Smith was present in the Senate when Lyndon Johnson's nomination of Abe Fortas was unanimously confirmed on August 11, 1965, and voted in favor of the confirmation of Thurgood Marshall on August 30, 1967. On June 9, 1969, Smith voted in favor of President Nixon's nomination of Warren E. Burger as Chief Justice of the United States. Smith voted against Nixon's failed Supreme Court nomination of Clement Haynsworth on November 21, 1969, and a few months later, Smith voted against Nixon's failed Supreme Court nomination of Harrold Carswell on April 8, 1970. On December 6, 1971, Smith voted in favor of Nixon's nomination of Lewis F. Powell Jr., and on December 10, Smith was absent when Nixon's nomination of William Rehnquist as Associate Justice was confirmed while Senate Minority Whip Robert P. Griffin announced that Smith would have voted in favor if present.
1972 жылғы сайлау
Ол 1972 жылы демократ Билл Хатауэйден сайлауда жеңілді, бұл Мэн штатындағы оның жалғыз жеңілісі болды. 1973 жылы Смит Ұлттық әйелдер даңқы залына енгізілді. 1995 жылы Смитке АҚШ Әскери-теңіз күштеріне, АҚШ Әскери-теңіз резервінің WAVES және әскери қызмет кезіндегі Конгресс мансабында көрсеткен қолдауы үшін АҚШ Әскери-теңіз күштерінің мемориалдық қорынан «Теңіз мұрасы» сыйлығы табысталды. Ол 1989 жылғы 6 шілдеде президент Джордж Буш-ұлынан «Азаттық медалін» алды. 1953 жылғы 14 маусымда ол «What's My Line?» бағдарламасында «құпия жұлдыз» ретінде қонақ болды. 1958 жылы Folkways Records Маргарет Чейз Смитпен сұхбат альбомын шығарды, онда ол жергілікті және ұлттық саясаттағы әйелдер туралы, сондай-ақ ел жастарына үндеді. 1961 жылы Смит өзінің сүйікті отбасылық рецептісі – «Майн Клам Чоудер» рецептін «Алтын жұлдызды әйелдер» әскери отбасыларын қолдау ұйымын қолдау мақсатында жариялады. Патриция Нил 1978 жылғы «Tail Gunner Joe» телефильмінде сенатор Смиттің «Ар-ождан жарияланымы» сөзін бейнеледі. 1965 жылы Уиттер колледжінен құрметті заң ғылымы докторы (LL.D.) дәрежесін алды. 1970 жылы Маргарет Чейз Смиттің туған қаласы Скоухеган, Мэн штатында оның есімімен аталған екі көпір ашылды, олар Скоухеган аралын Кеннебек өзенінің екі жағымен байланыстырды. 1979 жылы «Supersisters» сауда карталары жинағы шығарылып, таратылды, оның бірінде Смиттің суреті мен аты жазылған. Жанис Бенсон 1998 жылғы «Жерден Айға» мини-сериалында сенатор Смит рөлін сомдады. 2007 жылғы 13 маусымда АҚШ почта қызметі оның құрметіне «Ерен азаматтар» сериясынан 58 центтік пошта маркасын шығарды. 2010 жылы Смиттің есімімен аталатын «Мэггидің тізімі» АҚШ саяси әрекеттер комитеті құрылды, ол «федералды мемлекеттік лауазымдарға сайланған консервативті әйелдердің санын арттыру үшін хабардарлықты арттыру және қаражат жинау» мақсатында жұмыс істейді. 2022 жылғы 8 маусымда АҚШ Капитолийінде Смит есімімен бөлме ашылды (Маргарет Чейз Смит бөлмесі). Бұл Капитолийдегі сенатор болған әйелдердің есімдерімен аталған алғашқы екі бөлмеден бірі, екіншісі – Барбара Микульски бөлмесі, ол да сол күні аталды.
She was defeated for re election in 1972 by Democrat Bill Hathaway, the only election she ever lost in the state of Maine. In 1973, Smith was inducted into the National Women's Hall of Fame. In 1995 Smith was awarded the Naval Heritage Award by the US Navy Memorial Foundation for her support of the US Navy, US Naval Reserves WAVES, and the military during her congressional career. She was awarded the Presidential Medal of Freedom by President George H. W. Bush on July 6, 1989. On June 14, 1953, she was the "mystery celebrity" guest on "What's My Line?". In 1958, Folkways Records released the album An Interview with Margaret Chase Smith, in which she spoke of women in local and national politics, and addressed the youth of the nation. In 1961, Smith published her favorite family recipe, Maine Clam Chowder, in support of the Gold Star Wives of America military family support organization. Patricia Neal dramatized Senator Smith's Declaration of Conscience speech in the 1978 television movie Tail Gunner Joe. In 1965, she was awarded the Honorary Doctor of Laws (LL. D.) from Whittier College. In 1970, the twin Margaret Chase Smith bridges opened in Smith's hometown of Skowhegan, Maine, connecting Skowhegan Island to either side of the Kennebec River. In 1979, the Supersisters trading card set was produced and distributed; one of the cards featured Smith's name and picture. Janis Benson portrayed Senator Smith in the 1998 miniseries From the Earth to the Moon. On June 13, 2007, the United States Postal Service issued a 58¢ postage stamp in its Distinguished Americans series to honor her. In 2010, the United States political action committee Maggie's List was founded, named after Smith; it works to "raise awareness and funds to increase the number of conservative women elected to federal public office." On June 8, 2022, a room in the United States Capitol was named after Smith (the Margaret Chase Smith room). It is one of the first two rooms in the Capitol to be named after women who were senators, the other being the Barbara Mikulski room, which was named on the same day.