Кіріспе

1908-1923 жылдар аралығында жұмыс істемей қалған американдық автомобиль өндірушісі «Чалмерс Мотор Компаниясы» Мичиган штатындағы Детройт қаласында орналасқан американдық автомобиль өндіруші болды. 1908 жылы Хью Чалмерс құрған бұл компания жоғары деңгейдегі көліктер шығарумен белгілі болды. «Чалмерс» автомобильдері беріктігімен, тұрақтылығымен және инженерлік шешімдерімен көзге түсті, әсіресе саяхаттық жарыстардағы өнімділігі үшін мақтау алды. Компания 1911 жылы өркендеп, АҚШ-тағы ең ірі автокөлік өндірушілердің сегізіншісі болды. Алғашқы табысқа қарамастан, компания автоөнеркәсіптегі бәсекелестіктің күшеюіне байланысты қиындықтарға тап болды және келесі жылдары сату көлемі азайды. 1923 жылы «Чалмерс Мотор Компаниясы» «Максвелл Мотор» компаниясымен бірігіп, нәтижесінде «Крайслер Корпорациясының» құрылуына негіз салды.

Шығу тегі

Хью Чалмерс 14 жасында Огайо штатының Дейтон қаласындағы Ұлттық кассалық тіркелім компаниясында жұмыс істей бастады және кейін вице-президент болды. 1907 жылы Thomas Detroit автокөлік өндірушісі Рой Чапин Хью Чалмерске компанияны иеленуге ұсыныс жасады. Рой Чапин Томас Детройттің компанияның сату желісіне тәуелділігіне алаңдады. Чапин Чалмерсті Томас Детройттің президенті болуға және берік тәуелсіз сату күшін құруға көндірді. Хью Чалмерс ЭР Томасқа тиесілі Томас Детройт компаниясының үлесін сатып алды. Чалмерс NCR сатушысы Джозеф Филдсті Детройтке шақырып, бүкіл АҚШ бойынша дилерлік желі құруға көндірді. 1907 немесе 1909 жылы Чалмерс Детройттегі Джефферсон даңғылында зауыт салды, ол Chrysler басқаруымен 1991 жылға дейін сақталды, ал штаб-пәтері Мичиган штатының Хайленд Парк қаласында орналасқан. Акционерлер 1908 жылдың 15 маусымында компанияны «Чалмерс Детройт Мотор Компаниясы» деп атауға дауыс берді, ал 1910 жылдың 26 қаңтарында «Чалмерс Мотор Компаниясы» деп өзгертілді. Алғашқы автомобиль 1908 жылы шыққан Chalmers 30 болды. 3047 автомобиль сатылып, 4 754 929 АҚШ доллары кіріс және 1 015 823 АҚШ доллары пайда әкелді, ал жарнамалық капитал тек 300 000 АҚШ долларын құрады. Чалмерс автомобиль тауарлық маркасының алғашқы жылдарында, әсіресе 1909 және 1910 жылдары компания «Чалмерс Детройт» деп аталатын модельді өндірді. Осы екі жыл ішінде өндіріс көлемі көп болған жоқ, және Чалмерс машинасы 1911 жылға дейін ресми түрде таныстырылмады. «Чалмерс Детройт» машиналары беріктігімен және тұрақтылығымен танымал болды және өндіріс кезеңінде 69 маңызды жарыста жеңіске жетті. «Чалмерс Детройт» жеңген жарыстардың бірі Индиана кубогы болды, ал тағы бірі – 1910 жылғы Глидден туры, онда Model 30 автокөлігі жеңіске жетті. Бұл Чалмерстің алғашқы машиналары, әсіресе Model 30 және Model 40, инженерлік шешімдері мен өнімділігі үшін мақталып, бүгінгі күнге дейін саяхаттық шаралар үшін ең жақсы автомобильдердің бірі саналады. Айта кетерлігі, 1908 жылдан 1927 жылға дейін өндірілген Model T Ford машинасы қозғалтқыш майын және беріліс қорабын майлау үшін бірдей майды қолданды, бұл конструкция ешқандай подшипник проблемаларын тудырмады және «Чалмерс Детройт» машинасына ұқсас болды.

Хадсон автокөлік компаниясы

Роско Джексон мен Говард Данхэм, Говард Коффиннің «Олдсмобиль» компаниясындағы екі қызметкері, 1000 доллардан төмен бағамен сатылатын жаңа жеңіл автомобиль – «Модель 20» құрастырды. Бірақ Шапин мен Коффин Хью Чалмерсті жобаға қосылуға көндіре алмады. «Чалмерс Моторс» компаниясының алғашқы табысы негізінен Рой Чапиннің қазынашы және бас менеджер ретінде, ал Говард Коффиннің бас инженер ретінде жұмыс істеуіне байланысты болды. 1908 жылдың 28 қазанында Чапин, Коффин және басқалар кішкентай автомобиль жасау ниеттерін іске асыру үшін «Хадсон моторлы автомобиль компаниясын» құрды. Роско Джексон Детройттегі дүкендер магнаты Джозеф Л. Хадсонның немере қызына үйленген. Хадсон бұл іске 90 000 доллар инвестиция салды және компанияға өз атын берді. Хью Чалмерс де «Хадсон» компаниясының маңызды инвесторы болды. 1909-10 жылдары Хью Чалмерс және оның серіктестері «Хадсон» компаниясындағы үлестерін Чапинге сатты, ал Чапин өзінің «Чалмерс Моторс» компаниясындағы үлесін Хью Чалмерске сатты. «Хадсон» компаниясы жеткізушілер мен теміржолға жақын болу үшін «Чалмерс» зауытының қарсы бетінде фабрика салды. 1909 жылдың желтоқсан айында «Чалмерс» және «Хадсон» компаниялары бөлініп кетті. Чапиннің «Чалмерс» фирмасының болашағы туралы алаңдаулары негізді болды; келесі он жылда «Хадсон» компаниясы гүлденсе, «Чалмерс» компаниясы құлдырады.

"Қырқ"

1908 жылғы C "Қырқ" моделі өткен жылғы Томас Детройт C "Қырқ" машинасына ұқсас болды, ол Говард Коффин жасаған 1906 жылғы Olds "A" моделіне өте ұқсас еді. Қозғалтқыштарды Westinghouse Machine Company, American, British Manufacturing Company және Continental сияқты басқа компаниялар өндірді. 1911 жылы Chalmers өзінің көптеген қозғалтқыштарын өндіруді бастады. "Қырқ" қозғалтқышының кішкентай радиаторы қызып кетуге себеп болды. 40 Touring немесе Roadster 2750 АҚШ долларына, ал 40 Torpedo 3000 АҚШ долларына сатылды. Бұл American компаниясының ең төмен бағалы моделінен кем болды, ол 4250 АҚШ долларына сатылды.

"Алты", "Жарық-6" және "Майстер-6"

Алғашқы 6 цилиндрлі автомобиль 1912 жылы шығарылды және "Модель 12 "Алты" деп аталды. Компания 1913 жылдың қыркүйегінде "Мастер Сикс" және 1914 жылдың қаңтар айында Нью-Йорктегі көрмеде "Лайт Сикс" үлгілерін қосты. Джордж Данэм алты цилиндрлі қозғалтқышты әзірледі. "Лайт Сикс" және "Мастер Сикс" жаңаша қозғалтқыш, аспап және приборлық тақтаға ие болды. "Алты" сериясының 12 және 18 модельдерінде жоғарыдан сору клапандары және Rayfield карбюраторы орнатылған. Жоғары деңгейдегі автомобиль ретінде Six қозғалтқышпен басқарылатын дөңгелек сорғысымен және қысылған ауамен іске қосу жүйесімен жабдықталған.

Master Six 24-ші үлгі

24 модельде маңызды жақсартулар енгізілді. 7 орындық 24 модельді автомобильдің салмағы 5475 фунтқа тең болды.

Қозғалтқыш

24 модель – Chalmer компаниясының ұзақ соққылы T бас конструкциясын қолданған алғашқы қозғалтқышы болды, ал компания оның тоқтауы мүмкін емес екенін мәлімдеді, себебі ол қозғалтқышпен бірге айналатын тізбек арқылы жұмыс істейтін және машина тоқтауға жақын келгенде қайта іске қосылатын жүйеге ие болды. Эгзостық құбырлар оң жақта, ал сору құбырлары сол жақта орналасқан, ал жабық клапанды механизмдер қозғалтқыштың тыныш жұмыс істеуіне көмектесті. Мотор жаңа болды және T бас цилиндрлері, электрлік стартер, жаңа майлау жүйесі және жабық клапан бөлшектерімен бірге келді. Қозғалтқыш пен беріліс әлі де біртұтас болды. Көп дискілі муфтадағы дискілердің бірінде пробкалық ендірмелер болды. Тorsion таяқшалары қайта жасалды және артқы серпімдер төмендетілді. Chalmers моделінде алғаш рет руль сол жаққа жылжытылды, ал рычагтар ортаға орналастырылды. Сондай-ақ, алғаш рет жанармай бакі сол жаққа орналастырылып, қысыммен берілді. Көліктің артқы бөлігінде қосалқы дөңгелектер немесе шиналар сақталды. Оның қозғалтқышы сәл кішірек болды, дөңгелек базасы 2 дюймге ұзартылды және роудстер, төрт және бес орынды модельдерде 225 долларға арзан, алты орынды модельдерде 325 долларға арзан, лимузин ретінде 100 долларға арзан, ал 1913 жылғы алты модельмен салыстырғанда купе ретінде 50 долларға қымбат болды. Бұған қоса, 1913 жылғы модельде жаңа Chalmers Entz электрлік стартері мен жарықтандыру жүйесі ауамен іске қосу әдісін алмастырды, ал бір Bosch тұтану жүйесі бұрынғы екі типті тұтану жүйесін алмастырды. Цилиндрлер үштік топтарда құймадан жасалған, цилиндрлердің және клапан отырықтарының айналасында су қуыстары бар, сондай-ақ клапан сағаларының жетекшілерін жартылай қоршаған. Су жылытқышына немесе радиаторға біртұтас құбырлар орнатылған, ал жану камерасының басында 2 3/8 дюймдік бұрандалы тығын болды, оны алып тастағанда цилиндр құймаларын бөлмей, көміртегіні тазалау үшін бүкіл жану камерасына қол жеткізуге болады. Су цилиндрлердің артқы жағына, яғни ең ыстық бөлігіне кірді. Цилиндрдің диаметрі 4 дюйм, соққысы 5,5 дюйм, бұл 38,4 ат күшіне, поршеньнің көлеміне 414,7 куб дюймға және соққы-диаметр қатынасына 1,333:1 тең болды. 24 модель – ұзақ соққылы, кішкентай поршеньді қозғалтқыштарға қарай дамыған тенденцияның бір бөлігі болды, бұл үнемділікті арттырып, поршень көлеміне шаққанда күшті арттырды. Сонымен қатар, 1913 жылы ашық ошақтан емес, никельді болаттан жасалған жалғау таяқшалары 40 пайыз жеңіл және тар қималы болды. Поршеньдер өткен жылғы модельге қарағанда ұзын болса да, ұзақ соққылардың қажеттілігіне байланысты, олар жеңіл болды. Бұған қоса, олар төрт сақиналы жоғары сапалы құймалар болды. Әр ойықта толық сыртқы сақина болды, бірақ оның ішінде ішкі сақинаны құрайтын доға тәрізді сегменттер тізбегі болды. Әр сегмент кішкентай жапырақшалы серіппемен сыртқы жағынан қысылған, бұл сыртқы сақинаның цилиндр қабырғасына тепе-теңсіз қысым жасауына жол бермеді. Бұл поршень сақинасының конструкциясынан алынған тұрақты қысым ескі үлгіге қарағанда ұзақ уақыт бойы жақсы компрессияны сақтауға мүмкіндік берді. 40 пайыз көміртекті коленвалдың қисық жамбастары салмақты осьтің ортасына жылжытуға және оңтайлы айналу тепе-теңдігін қамтамасыз етуге көмектесті. Шафт үш қолалық подшипниктермен, баббит қорытпасымен қапталған, қолдау көрсетілді. Сору және эгзостық клапандар вольфрамды болаттан жасалған, ол жарыс машиналарын да жасау үшін қолданылды, бұл шұңқырдың пайда болуын болдырмады. Екі клапан жиынтығының да 7/16 дюймді көтеруі және 85 фунт қысымды серіппелері бар, диаметрі 2 1/8 дюйм. Жаңа майлау жүйесі картердегі сорғыдағы тісті сорғыны пайдаланды, ол үлкен диаметрлі құбырға май құйды, ол қозғалтқыштың бойымен өтті. Осы құбырдан үш тармақ коленвалдың подшипниктеріне кетті. Бұл подшипниктердегі артық май сорғыға қайтарылмастан, керісінше, подшипниктердің қарама-қарсы жағынан шығып, қысқа құбыр арқылы кіріп, картердің негізіне орнатылған кішкентай науаларға түсті, содан кейін жалғау таяқшаларының астындағы майлы ойыстарға ағып түсті. Жалғау таяқшаларындағы қаптар осы ойыстарға батырылды. Ойыстардан ағып шыққан май қайтадан сорғыға жіберілді. Картердің сол жағында, алдыңғы және артқы тіреулер арасындағы желіде, май сүзгісінің жаңартылған түрі орнатылды. Уақытша тісті жұптарды майлау үшін алдыңғы подшипник арқылы май құйылатын қысқа құбыр арқылы май құйылды.

Қозғалтқыштан майланған тұтқа

Көп дискілі тұтқа бір жиын дискілерге пробкалық ендірмелер қосылып, тұтқаның өзі майда жұмыс істеу арқылы жақсартылды. Моменттік стерженьді жаңарту тұтқаны алдыңғы жағынан иілгіш ванадийлі болат серіппесімен сүйеп тұрды, бұл бұрынғы модельге қарағанда 25 фунт салмақтан үнемдеуге мүмкіндік берді.

Шасси

24 модельдің шассиі бір доңгелек аралығы ұзындығымен және жеті бір-бірімен алмастырылатын кузов дизайнымен келді, олардың барлығы раманың сыртындағы әр жағынан төрттен сегіз кішкентай штампталған тіреуіштермен бекітілді. Бұл бекіту кузовтың сыңғырлауын азайту және демонтаждауды жеңілдету үшін жасалды. Алдыңғы осьтің рульдік бөліктері екі жақты бұрылысқа ие болды. Рульдік саптамалар сыртқа қарай сәл бұрылып, 1,5-2 градусқа артқа қарай еңкейді. Рама бұрынғыдан 1/16 дюйм қалыңдап, ауыр болды. Бүйірлік мүшелер артқы осьтің алдында төмендетілді, бірақ приборлық тақтаға жақындатылмады. Алдыңғы серпімдердің ұзындығы 39 дюйм, жапырақтары 2 дюймді құрады. Артқы үштен бірі осьтің астына орналастырылды, себебі бұл төменгі кузовтың серпімділігін қамтамасыз етпеді, бірақ серпімдердің қозғалыс радиусын шамамен екі есеге арттырды. Жоғарғы жапырақ 52 дюйм ұзын, 2/14 дюймдік жапырақтардан жасалған және ванадий болатынан құралған.

Чалмерс-Энц старт жүйесі

Chalmers Entz электр қозғалтқышы мен генераторының үйлесімді комбинациясы 24 модельде бензинді қозғалтқышты іске қосу және аккумуляторды зарядтау үшін қолданылды. Қозғалтқыш қасында орнатудың орнына, генератор оң жақ алдыңғы орындықтың астына орналастырылды және қысқа жетек білігі арқылы қоздырылды. Бұл жетек білігі инерциялық дөңгелектің шетіне дейін созылып, кішкентай тісті дөңгелекті инерциялық дөңгелектің үлкен тісті дөңгелегінен берілетін тін майы тізбегімен қоздырды. Генератор 18 вольттық жүйемен Chalmers зауытында жасалды. Толық құрылғының салмағы шамамен 230 фунтты құрады, оның ішінде мотор-генераторға 100 фунт, аккумуляторға 100 фунт, ал жетектеуші бөлшектер мен бекіту кронштейндеріне 30 фунт.

Денесі

Қаптамаға біріккенде, капот кеңейіп, биіктелді. Капоттың кузовға жақындауы, приборлық тақта шамдары өшіріліп, олардың орнына линза шығыстарының үстіне орналасқан, бір жарық шамдары үшін, екіншісі приборлық тақта шамдары үшін екі шамды біріктіретін фара орнату арқылы жеңілдетілді.

Баға және опциялар

Роудстердің, төрт және бес орындық көліктердің бағасы 2175 доллар, алты орындық көліктің бағасы 2275 доллар, купе 2850 долларға, ал лимузин 3680 долларға сатылды. Бұған қоса, McCue сым доңғалағы 80 долларға қосылды. 75 долларлық пакетке Kellog дөңгелек сорғысы, қосымша доңғалақ қабығы, камера және дөңгелек қапшасы кірді. Мохыр шатыры, жаңбырға арналған алдыңғы әйнек, шешілетін доңғалақтар, спидометр, қосалқы доңғалағы бар артқы доңғалақ тасымалдағыш, электр мүйізі, электр стартері және электр жарығы стандартты жиынтыққа кірді. Ашық көліктер үшін стандартты түстер – Брюстер жасылы, сұр және метеор көгі. Жабық автомобильдер тек валентин көк түсінде қол жетімді болды.

32-ші үлгі "Шегіз-40"

32 А "Six 40" моделі компанияның алғашқы жоғары орналасқан кәмшафтты қозғалтқышы болды. Қозғалтқыш Weidely Motor Company компаниясының жоғарыдағы кәмшафт (OHC) дизайнымен жасалған. Кейінгі OHC Chalmers қозғалтқыштарын Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі кезеңдегі T-бас немесе L-бас қозғалтқыштармен салыстырғанда, олардың техникалық сипаттамаларын назардан тыс қалдыруға болмайды. 1910 жылы шыққан Chalmers екі роликті подшипниктері бар F-бас қозғалтқышы үлкен жетістікке жетті, оның цилиндрлеріне үлкен сіңіру клапандары арқылы ағынды сіңіру коллекторымен қуат берілді. Қоқыс шығару клапандары арнайы қуыста орналасқан, бұл цилиндр басында кіреберістерге жеткілікті орын қалдырды. 1915 жылы Chalmers толыққанды жоғары орналасқан кәмшафтты Weidley қозғалтқышын енгізу арқылы маңызды қадам жасады, ол кәмшафтты алдыңғы немесе артқы жағынан емес, краншафттың ортасынан қозғау идеясын алғаш рет пайдаланды. 6 40 моделінің диаметрі 3,125 дюйм, ходы 5 дюйм болды, ал кәмшафттың беріктігі 2,25 дюймдік диаметрді пайдалану арқылы қамтамасыз етілді. Кәмшафттың орталықта орналасуына байланысты, әдеттегі үш емес, төрт негізгі подшипник қажет болды. Сондай-ақ, құбырлы жалғау таяқшалары қолданылды, бұл сол кездегі өте прогрессивті идея болды.

"6-30" / "Y"

"Six 30" 35 А ("5 15" 5 жолаушыға және 115 дюймдік доңғалақ базасы үшін), 35 B (немесе "7 22" 7 жолаушы корпусы және 122 дюймдік доңғалақ базасы үшін), 35 C және 35 D модельдерінен тұрды. Автомобильдің теңдестірілген коленвалы мен жаңа Морзе тізбекті уақыт тізбегі оған тыныш және тегіс жүру репутациясын әкелді. Кейінгі конструкцияларда төмендеу силуэты, бір бөліктен тұратын желдеткіш шыны және тіпті диск доңғалақтары енгізілді. Сол кездегі нашар сапалы отынды жеңу үшін 1918 жылы "Қызу нүкте" және "Қошқар мүйізі" қозғалтқыштың жұмысын жақсарту үшін енгізілді. "Six 30" әртүрлі корпус стилінде және доңғалақ базаларында 2-ден 7 жолаушыға дейін сыйымдылықпен келді. + Модель Өндіріс жылдары Жарнамаланған H. P. SAE HPCylБор (дюйм)Соққы (дюйм)Шина өлшемі (дюйм)Доңғалақ базасы (дюйм)32 A1915–?4023.463 1/8534x412032 B1916–?4023.463 1/8534x412435 A1916–?3025.463 1/44 1/232x411535 B Standard19173025.463 1/44 1/234x4
33x4 1/212235 B Special1918–?3025.463 1/44 1/234x4
33x4 1/212235 C Special mid 19173025.463 1/44 1/232x411735 C Standard1918–?3025.463 1/44 1/232x411735 D Special?3025.463 1/44 1/233x4 1/212235 D Standard1918–?3025.463 1/44 1/233x4 1/212235 C Speedster1917305563 1/44 1/232x411735 C1920–22305563 1/44 1/232x411735 B1922305563 1/44 1/233x4 1/2122Y1923305563 1/44 1/232x4122/117

"От-Спот" және "Орман мүйізі" инновациясы

1917 жылы Чалмерс жанармайдың төмендейтін булануын жеңу үшін екі механикалық құрылғыны ұсынды. "Қызған нүкте" және "Қошқар мүйізі" ауа-жанармай қоспасын қыздырды.

Төрт дөңгелекті тежегіштер

1923 жылдың соңында клиенттер Y модельін Lockheed үшін бастапқыда әзірленген гидравликалық жүйеге негізделген, 75 долларлық қосымша гидравликалық төрт дөңгелекті тежегіш жүйесімен сатып ала алатын болды.

Люсиль Седан

Кютуриер, костюмер, журналист және сарапшы Люси Дафф Гордон өзінің атын бюстгальтерлер, парфюмерия, аяқ киім және басқа да сәнді киім мен сұлулық тауарларының жарнамасына берді. 1916 жылы ол 1917 жылғы Chalmers Model 35 B лимузиндері мен қалалық автомобильдерінің интерьерін жобалауға келісімшарт жасады. Бұл дизайн сатуды жақсарту мақсатында, көліктерді сәндірек етіп сатуға бағытталған әрекет болды. Town car көлігінде жүргізушіге қорғаныс болмады, ал седанның есік тіректері алынып тасталатын болды, бұл көлікке ашық металл шатыр сымбатын беретін. Дафф Гордон сыртқы түріне көп қызығушылық танытпады және магонидан жасалған панель мен жоғары сапалы мата сияқты жақсартылған ішкі материалдарға назар аударды.

Жарыс

Chalmers компанияның танымалдылығын арттыру үшін кәсіби жүргізушілерді жұмысқа алып, жарыстарға қатысты. Алғашқы екі жылда олар жол жарыстары мен төбеге көтерілу жарыстарында, сондай-ақ сенімділік сынақтарында 89 бірінші орынды, 32 екінші орынды, 21 үшінші орынды жеңіп алды. Ең танымал жеңістер – 1909 жылғы Вандербильт кубогы және 1910 жылғы Глиден трофейі. Chalmers "30" моделі бағасына қарамастан, басқа кез келген автомобильге қарағанда жарыстарда пропорционалды түрде көбірек жеңіске жетті. Ол бір қуат және баға санатындағы ешбір машинадан жеңілген емес. Чалмерс екі жыл ішінде 89 бірінші, 32 екінші және 21 үшінші орынды жеңіп алды. Чалмерс машинасы 1909 және 1910 жылғы Глиден турында жеңіске жетті. Басқа жеңістерге Вандербильт кубогы жарыстары (1909), Крон Пойнт жарыстары, Кэндлер трофейі жарыстары және Пайкс Пик төбесіне көтерілу жарысы кірді.